Please keep at least one language enabled. / కనీసం ఒక భాషను ఎంచుకోండి.
Question 1
ప్రశ్న 1
Who played a leading role in developing the Human Development Index?
మానవ అభివృద్ధి సూచికను అభివృద్ధి చేయడంలో ప్రముఖ పాత్ర పోషించినవారు ఎవరు?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Mahbub ul Haq played a central role in formulating the Human Development Index.
• He promoted the idea that development should expand human choices.
• The first Human Development Report was published in 1990.
• He promoted the idea that development should expand human choices.
• The first Human Development Report was published in 1990.
వివరణ:
• మానవ అభివృద్ధి సూచిక రూపకల్పనలో మహబూబ్ ఉల్ హక్ ప్రధాన పాత్ర పోషించారు.
• అభివృద్ధి మానవుల ఎంపికలను విస్తరించాలనే భావనను ఆయన ప్రోత్సహించారు.
• మొదటి మానవ అభివృద్ధి నివేదిక 1990లో ప్రచురించబడింది.
• అభివృద్ధి మానవుల ఎంపికలను విస్తరించాలనే భావనను ఆయన ప్రోత్సహించారు.
• మొదటి మానవ అభివృద్ధి నివేదిక 1990లో ప్రచురించబడింది.
Question 2
ప్రశ్న 2
The capability approach to human development is closely associated with:
మానవ అభివృద్ధికి సంబంధించిన సామర్థ్య విధానం ఎవరితో సన్నిహితంగా సంబంధం కలిగి ఉంది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Amartya Sen emphasised capabilities and substantive freedoms.
• Development should enable people to achieve valuable ways of living.
• Income is treated as a means rather than the final objective of development.
• Development should enable people to achieve valuable ways of living.
• Income is treated as a means rather than the final objective of development.
వివరణ:
• అమర్త్య సేన్ సామర్థ్యాలు మరియు వాస్తవ స్వేచ్ఛలకు ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు.
• ప్రజలు విలువైన జీవన విధానాలను సాధించగలిగేలా అభివృద్ధి ఉండాలని పేర్కొన్నారు.
• ఆదాయం అభివృద్ధి యొక్క తుది లక్ష్యం కాకుండా ఒక సాధనంగా పరిగణించబడుతుంది.
• ప్రజలు విలువైన జీవన విధానాలను సాధించగలిగేలా అభివృద్ధి ఉండాలని పేర్కొన్నారు.
• ఆదాయం అభివృద్ధి యొక్క తుది లక్ష్యం కాకుండా ఒక సాధనంగా పరిగణించబడుతుంది.
Question 3
ప్రశ్న 3
Crude birth rate is generally expressed as the number of live births per year per:
ముడి జనన రేటును సాధారణంగా సంవత్సరానికి ప్రతి ఎంతమంది జనాభాకు సజీవ జననాల సంఖ్యగా వ్యక్తీకరిస్తారు?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Crude birth rate is calculated using total live births during a year.
• The number is divided by the mid-year population.
• The result is normally expressed per 1,000 population.
• The number is divided by the mid-year population.
• The result is normally expressed per 1,000 population.
వివరణ:
• ఒక సంవత్సరంలో జరిగిన మొత్తం సజీవ జననాలను ఉపయోగించి ముడి జనన రేటును లెక్కిస్తారు.
• ఆ సంఖ్యను మధ్య సంవత్సర జనాభాతో భాగిస్తారు.
• ఫలితాన్ని సాధారణంగా ప్రతి 1,000 మంది జనాభాకు వ్యక్తీకరిస్తారు.
• ఆ సంఖ్యను మధ్య సంవత్సర జనాభాతో భాగిస్తారు.
• ఫలితాన్ని సాధారణంగా ప్రతి 1,000 మంది జనాభాకు వ్యక్తీకరిస్తారు.
Question 4
ప్రశ్న 4
Infant mortality rate refers to the number of deaths of children below one year of age per:
శిశు మరణ రేటు అంటే ఒక సంవత్సరం లోపు పిల్లల మరణాల సంఖ్యను ప్రతి ఎంత సజీవ జననాలకు లెక్కిస్తారు?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Infant mortality rate measures deaths before the first birthday.
• It is expressed per 1,000 live births in a given year.
• It is an important indicator of health care, nutrition and living conditions.
• It is expressed per 1,000 live births in a given year.
• It is an important indicator of health care, nutrition and living conditions.
వివరణ:
• మొదటి పుట్టినరోజుకు ముందే సంభవించే శిశు మరణాలను శిశు మరణ రేటు కొలుస్తుంది.
• ఒక సంవత్సరంలో ప్రతి 1,000 సజీవ జననాలకు దీనిని వ్యక్తీకరిస్తారు.
• ఆరోగ్య సేవలు, పోషణ మరియు జీవన పరిస్థితులకు ఇది ముఖ్యమైన సూచిక.
• ఒక సంవత్సరంలో ప్రతి 1,000 సజీవ జననాలకు దీనిని వ్యక్తీకరిస్తారు.
• ఆరోగ్య సేవలు, పోషణ మరియు జీవన పరిస్థితులకు ఇది ముఖ్యమైన సూచిక.
Question 5
ప్రశ్న 5
Which of the following is a likely consequence of population ageing?
జనాభా వృద్ధాప్యం వల్ల సంభవించే అవకాశం ఉన్న పరిణామం ఏది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Population ageing increases the proportion of older persons.
• Demand for pensions, long-term care and specialised health services rises.
• A shrinking workforce may also affect economic productivity and public finance.
• Demand for pensions, long-term care and specialised health services rises.
• A shrinking workforce may also affect economic productivity and public finance.
వివరణ:
• జనాభా వృద్ధాప్యం వల్ల వృద్ధుల నిష్పత్తి పెరుగుతుంది.
• పింఛన్లు, దీర్ఘకాల సంరక్షణ మరియు ప్రత్యేక ఆరోగ్య సేవల అవసరం పెరుగుతుంది.
• పని చేసే జనాభా తగ్గడం ఆర్థిక ఉత్పాదకత మరియు ప్రభుత్వ ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం చూపవచ్చు.
• పింఛన్లు, దీర్ఘకాల సంరక్షణ మరియు ప్రత్యేక ఆరోగ్య సేవల అవసరం పెరుగుతుంది.
• పని చేసే జనాభా తగ్గడం ఆర్థిక ఉత్పాదకత మరియు ప్రభుత్వ ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం చూపవచ్చు.
Question 6
ప్రశ్న 6
The National Population Policy of India was announced in:
భారతదేశ జాతీయ జనాభా విధానం ఏ సంవత్సరంలో ప్రకటించబడింది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The National Population Policy was announced in 2000.
• It emphasised reproductive health, maternal care and child health services.
• Its long-term objective included achieving a stable population consistent with sustainable development.
• It emphasised reproductive health, maternal care and child health services.
• Its long-term objective included achieving a stable population consistent with sustainable development.
వివరణ:
• జాతీయ జనాభా విధానం 2000లో ప్రకటించబడింది.
• ప్రజనన ఆరోగ్యం, మాతృ సంరక్షణ మరియు శిశు ఆరోగ్య సేవలకు ప్రాధాన్యం ఇచ్చింది.
• సుస్థిర అభివృద్ధికి అనుగుణమైన స్థిర జనాభాను సాధించడం దీని దీర్ఘకాల లక్ష్యాల్లో ఒకటి.
• ప్రజనన ఆరోగ్యం, మాతృ సంరక్షణ మరియు శిశు ఆరోగ్య సేవలకు ప్రాధాన్యం ఇచ్చింది.
• సుస్థిర అభివృద్ధికి అనుగుణమైన స్థిర జనాభాను సాధించడం దీని దీర్ఘకాల లక్ష్యాల్లో ఒకటి.
Question 7
ప్రశ్న 7
Participatory development emphasises:
భాగస్వామ్య అభివృద్ధి దేనికి ప్రాధాన్యం ఇస్తుంది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Participatory development includes local knowledge and community priorities.
• People affected by a project should have a role in decisions.
• Participation can improve legitimacy, accountability and long-term sustainability.
• People affected by a project should have a role in decisions.
• Participation can improve legitimacy, accountability and long-term sustainability.
వివరణ:
• భాగస్వామ్య అభివృద్ధి స్థానిక జ్ఞానం మరియు సమాజ ప్రాధాన్యాలను కలుపుకుంటుంది.
• ప్రాజెక్టు వల్ల ప్రభావితమయ్యే ప్రజలకు నిర్ణయాల్లో పాత్ర ఉండాలి.
• భాగస్వామ్యం చట్టబద్ధత, జవాబుదారీతనం మరియు దీర్ఘకాల సుస్థిరతను మెరుగుపరుస్తుంది.
• ప్రాజెక్టు వల్ల ప్రభావితమయ్యే ప్రజలకు నిర్ణయాల్లో పాత్ర ఉండాలి.
• భాగస్వామ్యం చట్టబద్ధత, జవాబుదారీతనం మరియు దీర్ఘకాల సుస్థిరతను మెరుగుపరుస్తుంది.
Question 8
ప్రశ్న 8
Which set correctly represents the three commonly recognised pillars of sustainable development?
సుస్థిర అభివృద్ధి యొక్క సాధారణంగా గుర్తించబడిన మూడు స్తంభాలను సరైన విధంగా తెలిపే సమూహం ఏది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Sustainable development integrates economic prosperity, social equity and environmental protection.
• Neglecting any one pillar can make development unsustainable.
• The three dimensions are interdependent.
• Neglecting any one pillar can make development unsustainable.
• The three dimensions are interdependent.
వివరణ:
• సుస్థిర అభివృద్ధి ఆర్థిక శ్రేయస్సు, సామాజిక సమానత్వం మరియు పర్యావరణ రక్షణను సమన్వయం చేస్తుంది.
• ఏ ఒక్క స్తంభాన్ని నిర్లక్ష్యం చేసినా అభివృద్ధి అసుస్థిరంగా మారవచ్చు.
• ఈ మూడు కొలమానాలు పరస్పరం ఆధారపడి ఉంటాయి.
• ఏ ఒక్క స్తంభాన్ని నిర్లక్ష్యం చేసినా అభివృద్ధి అసుస్థిరంగా మారవచ్చు.
• ఈ మూడు కొలమానాలు పరస్పరం ఆధారపడి ఉంటాయి.
Question 9
ప్రశ్న 9
According to the polluter-pays principle, the cost of pollution control should be borne mainly by:
కాలుష్యకర్త చెల్లింపు సూత్రం ప్రకారం కాలుష్య నియంత్రణ వ్యయాన్ని ప్రధానంగా ఎవరు భరించాలి?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The polluter-pays principle assigns pollution-control costs to the polluter.
• It includes prevention, control, remediation and compensation costs.
• The principle discourages the transfer of environmental costs to society.
• It includes prevention, control, remediation and compensation costs.
• The principle discourages the transfer of environmental costs to society.
వివరణ:
• కాలుష్య నియంత్రణ వ్యయాన్ని కాలుష్యకర్తనే భరించాలని ఈ సూత్రం పేర్కొంటుంది.
• నివారణ, నియంత్రణ, పునరుద్ధరణ మరియు పరిహార వ్యయాలు ఇందులో ఉండవచ్చు.
• పర్యావరణ వ్యయాలను సమాజంపై మోపకుండా ఈ సూత్రం నిరోధిస్తుంది.
• నివారణ, నియంత్రణ, పునరుద్ధరణ మరియు పరిహార వ్యయాలు ఇందులో ఉండవచ్చు.
• పర్యావరణ వ్యయాలను సమాజంపై మోపకుండా ఈ సూత్రం నిరోధిస్తుంది.
Question 10
ప్రశ్న 10
The precautionary principle supports environmental action when:
ముందుజాగ్రత్త సూత్రం ఏ పరిస్థితిలో పర్యావరణ చర్యకు మద్దతు ఇస్తుంది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Lack of complete scientific certainty should not delay preventive measures.
• The principle is relevant where damage may be serious or irreversible.
• It promotes early risk management rather than waiting for complete proof.
• The principle is relevant where damage may be serious or irreversible.
• It promotes early risk management rather than waiting for complete proof.
వివరణ:
• పూర్తి శాస్త్రీయ నిర్ధారణ లేకపోవడం నివారణ చర్యలను ఆలస్యం చేయడానికి కారణం కాకూడదు.
• హాని తీవ్రమైనది లేదా తిరుగులేనిదిగా ఉండే అవకాశం ఉన్నప్పుడు ఈ సూత్రం ముఖ్యమైనది.
• పూర్తి ఆధారం వచ్చే వరకు వేచి ఉండకుండా ముందస్తు ప్రమాద నిర్వహణను ప్రోత్సహిస్తుంది.
• హాని తీవ్రమైనది లేదా తిరుగులేనిదిగా ఉండే అవకాశం ఉన్నప్పుడు ఈ సూత్రం ముఖ్యమైనది.
• పూర్తి ఆధారం వచ్చే వరకు వేచి ఉండకుండా ముందస్తు ప్రమాద నిర్వహణను ప్రోత్సహిస్తుంది.
Question 11
ప్రశ్న 11
Intergenerational equity requires that:
తరాల మధ్య సమానత్వం దేనిని కోరుతుంది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Intergenerational equity concerns fairness between present and future generations.
• Natural capital should not be irreversibly depleted for short-term benefit.
• It is a core ethical foundation of sustainable development.
• Natural capital should not be irreversibly depleted for short-term benefit.
• It is a core ethical foundation of sustainable development.
వివరణ:
• తరాల మధ్య సమానత్వం ప్రస్తుత మరియు భవిష్యత్ తరాల మధ్య న్యాయాన్ని సూచిస్తుంది.
• స్వల్పకాల ప్రయోజనం కోసం సహజ మూలధనాన్ని తిరుగులేని విధంగా క్షీణింపజేయకూడదు.
• ఇది సుస్థిర అభివృద్ధికి ముఖ్యమైన నైతిక పునాది.
• స్వల్పకాల ప్రయోజనం కోసం సహజ మూలధనాన్ని తిరుగులేని విధంగా క్షీణింపజేయకూడదు.
• ఇది సుస్థిర అభివృద్ధికి ముఖ్యమైన నైతిక పునాది.
Question 12
ప్రశ్న 12
The public-trust doctrine generally treats certain natural resources as:
ప్రజా విశ్వాస సిద్ధాంతం కొన్ని సహజ వనరులను ఎలా పరిగణిస్తుంది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The state acts as a trustee of important natural resources.
• Rivers, forests, seashores and other common resources may be protected under this idea.
• They should be managed in the wider public interest.
• Rivers, forests, seashores and other common resources may be protected under this idea.
• They should be managed in the wider public interest.
వివరణ:
• ముఖ్యమైన సహజ వనరులకు ప్రభుత్వం ధర్మకర్తగా వ్యవహరించాలి.
• నదులు, అడవులు, సముద్ర తీరాలు మరియు ఇతర ఉమ్మడి వనరులు ఈ భావన కింద రక్షించబడవచ్చు.
• వాటిని విస్తృత ప్రజా ప్రయోజనంలో నిర్వహించాలి.
• నదులు, అడవులు, సముద్ర తీరాలు మరియు ఇతర ఉమ్మడి వనరులు ఈ భావన కింద రక్షించబడవచ్చు.
• వాటిని విస్తృత ప్రజా ప్రయోజనంలో నిర్వహించాలి.
Question 13
ప్రశ్న 13
A carbon credit commonly represents permission or certification equivalent to:
ఒక కార్బన్ క్రెడిట్ సాధారణంగా ఎంత ఉద్గార పరిమాణానికి సమానమైన అనుమతి లేదా ధృవీకరణను సూచిస్తుంది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Carbon credits are normally measured in tonnes of carbon-dioxide equivalent.
• They may represent avoided, reduced or removed greenhouse-gas emissions.
• Carbon markets allow eligible credits to be traded under specified rules.
• They may represent avoided, reduced or removed greenhouse-gas emissions.
• Carbon markets allow eligible credits to be traded under specified rules.
వివరణ:
• కార్బన్ క్రెడిట్లను సాధారణంగా టన్నుల కార్బన్ డయాక్సైడ్ సమానంగా కొలుస్తారు.
• నివారించిన, తగ్గించిన లేదా తొలగించిన హరితగృహ వాయు ఉద్గారాలను ఇవి సూచించవచ్చు.
• నిర్దిష్ట నియమాల కింద అర్హత పొందిన క్రెడిట్లను కార్బన్ మార్కెట్లలో వాణిజ్యం చేయవచ్చు.
• నివారించిన, తగ్గించిన లేదా తొలగించిన హరితగృహ వాయు ఉద్గారాలను ఇవి సూచించవచ్చు.
• నిర్దిష్ట నియమాల కింద అర్హత పొందిన క్రెడిట్లను కార్బన్ మార్కెట్లలో వాణిజ్యం చేయవచ్చు.
Question 14
ప్రశ్న 14
Black carbon is mainly produced by:
బ్లాక్ కార్బన్ ప్రధానంగా దేనివల్ల ఉత్పత్తి అవుతుంది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Black carbon is a fine soot-like particle.
• Diesel engines, biomass burning and inefficient cookstoves are important sources.
• It contributes to warming by absorbing sunlight and darkening snow and ice.
• Diesel engines, biomass burning and inefficient cookstoves are important sources.
• It contributes to warming by absorbing sunlight and darkening snow and ice.
వివరణ:
• బ్లాక్ కార్బన్ సూక్ష్మ మసి వంటి కణ పదార్థం.
• డీజిల్ ఇంజిన్లు, జీవ పదార్థాల దహనం మరియు అసమర్థ వంట పొయ్యులు ముఖ్య మూలాలు.
• సూర్యకాంతిని గ్రహించడం మరియు మంచును ముదురు రంగులోకి మార్చడం ద్వారా వేడిమికి తోడ్పడుతుంది.
• డీజిల్ ఇంజిన్లు, జీవ పదార్థాల దహనం మరియు అసమర్థ వంట పొయ్యులు ముఖ్య మూలాలు.
• సూర్యకాంతిని గ్రహించడం మరియు మంచును ముదురు రంగులోకి మార్చడం ద్వారా వేడిమికి తోడ్పడుతుంది.
Question 15
ప్రశ్న 15
Which statement about ozone is correct?
ఓజోన్ గురించి సరైన వాక్యం ఏది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Stratospheric ozone absorbs harmful ultraviolet radiation.
• Ground-level ozone damages health, crops and materials.
• The effects of ozone therefore depend strongly on its atmospheric location.
• Ground-level ozone damages health, crops and materials.
• The effects of ozone therefore depend strongly on its atmospheric location.
వివరణ:
• స్ట్రాటోస్ఫియర్ ఓజోన్ హానికర అతినీలలోహిత వికిరణాన్ని గ్రహిస్తుంది.
• భూమి సమీపంలోని ఓజోన్ ఆరోగ్యం, పంటలు మరియు పదార్థాలను దెబ్బతీస్తుంది.
• అందువల్ల ఓజోన్ ప్రభావం అది ఉన్న వాతావరణ పొరపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
• భూమి సమీపంలోని ఓజోన్ ఆరోగ్యం, పంటలు మరియు పదార్థాలను దెబ్బతీస్తుంది.
• అందువల్ల ఓజోన్ ప్రభావం అది ఉన్న వాతావరణ పొరపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
Question 16
ప్రశ్న 16
Noise intensity is commonly measured in:
శబ్ద తీవ్రతను సాధారణంగా ఏ ప్రమాణంలో కొలుస్తారు?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Sound level is commonly expressed in decibels.
• The decibel scale is logarithmic.
• Prolonged exposure to high noise levels can damage hearing and affect health.
• The decibel scale is logarithmic.
• Prolonged exposure to high noise levels can damage hearing and affect health.
వివరణ:
• శబ్ద స్థాయిని సాధారణంగా డెసిబెల్స్లో వ్యక్తీకరిస్తారు.
• డెసిబెల్ స్కేలు లఘుగణక స్వభావం కలిగి ఉంటుంది.
• అధిక శబ్దానికి దీర్ఘకాలం గురికావడం వినికిడి మరియు ఆరోగ్యాన్ని దెబ్బతీస్తుంది.
• డెసిబెల్ స్కేలు లఘుగణక స్వభావం కలిగి ఉంటుంది.
• అధిక శబ్దానికి దీర్ఘకాలం గురికావడం వినికిడి మరియు ఆరోగ్యాన్ని దెబ్బతీస్తుంది.
Question 17
ప్రశ్న 17
Minamata disease is associated with poisoning by:
మినమాటా వ్యాధి ఏ విషపదార్థంతో సంబంధం కలిగి ఉంది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Minamata disease is a neurological disorder caused by severe mercury poisoning.
• It became known after industrial mercury contaminated coastal waters in Japan.
• Methylmercury accumulated in fish and entered the human food chain.
• It became known after industrial mercury contaminated coastal waters in Japan.
• Methylmercury accumulated in fish and entered the human food chain.
వివరణ:
• మినమాటా వ్యాధి తీవ్రమైన పాదరసం విషప్రభావం వల్ల కలిగే నాడీ సంబంధిత వ్యాధి.
• జపాన్లో పారిశ్రామిక పాదరసం తీర జలాలను కలుషితం చేసిన ఘటనతో ఇది ప్రసిద్ధి చెందింది.
• మిథైల్ పాదరసం చేపల్లో పేరుకుని మానవ ఆహార గొలుసులోకి ప్రవేశించింది.
• జపాన్లో పారిశ్రామిక పాదరసం తీర జలాలను కలుషితం చేసిన ఘటనతో ఇది ప్రసిద్ధి చెందింది.
• మిథైల్ పాదరసం చేపల్లో పేరుకుని మానవ ఆహార గొలుసులోకి ప్రవేశించింది.
Question 18
ప్రశ్న 18
Long-term consumption of groundwater contaminated with arsenic mainly affects:
ఆర్సెనిక్తో కలుషితమైన భూగర్భ జలాలను దీర్ఘకాలం వినియోగించడం ప్రధానంగా దేనిని ప్రభావితం చేస్తుంది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Chronic arsenic exposure can cause skin lesions and pigmentation changes.
• It is also associated with cancers and cardiovascular effects.
• Safe drinking-water treatment and source substitution are important control measures.
• It is also associated with cancers and cardiovascular effects.
• Safe drinking-water treatment and source substitution are important control measures.
వివరణ:
• దీర్ఘకాల ఆర్సెనిక్ ప్రభావం చర్మ గాయాలు మరియు వర్ణ మార్పులకు కారణమవుతుంది.
• ఇది కొన్ని క్యాన్సర్లు మరియు గుండె సంబంధిత ప్రభావాలతో కూడా సంబంధం కలిగి ఉంటుంది.
• సురక్షిత తాగునీటి శుద్ధి మరియు ప్రత్యామ్నాయ నీటి మూలాలు ముఖ్య నియంత్రణ చర్యలు.
• ఇది కొన్ని క్యాన్సర్లు మరియు గుండె సంబంధిత ప్రభావాలతో కూడా సంబంధం కలిగి ఉంటుంది.
• సురక్షిత తాగునీటి శుద్ధి మరియు ప్రత్యామ్నాయ నీటి మూలాలు ముఖ్య నియంత్రణ చర్యలు.
Question 19
ప్రశ్న 19
The contaminated liquid that drains from a landfill is known as:
పూడిక వ్యర్థ ప్రదేశం నుంచి బయటకు వచ్చే కలుషిత ద్రవాన్ని ఏమంటారు?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Leachate forms when water passes through waste and dissolves contaminants.
• It may contain organic chemicals, salts, pathogens and heavy metals.
• Engineered landfills use liners and collection systems to control it.
• It may contain organic chemicals, salts, pathogens and heavy metals.
• Engineered landfills use liners and collection systems to control it.
వివరణ:
• నీరు వ్యర్థాల గుండా ప్రవహించి కాలుష్య పదార్థాలను కరిగించినప్పుడు లీచేట్ ఏర్పడుతుంది.
• ఇందులో సేంద్రీయ రసాయనాలు, లవణాలు, వ్యాధికారకాలు మరియు భార లోహాలు ఉండవచ్చు.
• శాస్త్రీయ పూడిక ప్రదేశాల్లో దీనిని నియంత్రించడానికి రక్షణ పొరలు మరియు సేకరణ వ్యవస్థలు ఉపయోగిస్తారు.
• ఇందులో సేంద్రీయ రసాయనాలు, లవణాలు, వ్యాధికారకాలు మరియు భార లోహాలు ఉండవచ్చు.
• శాస్త్రీయ పూడిక ప్రదేశాల్లో దీనిని నియంత్రించడానికి రక్షణ పొరలు మరియు సేకరణ వ్యవస్థలు ఉపయోగిస్తారు.
Question 20
ప్రశ్న 20
Anaerobic digestion of organic waste produces a fuel gas rich in:
సేంద్రీయ వ్యర్థాల వాయురహిత జీర్ణక్రియ ద్వారా ఉత్పత్తి అయ్యే ఇంధన వాయువులో ప్రధానంగా ఏమి ఉంటుంది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Anaerobic microorganisms decompose organic matter without oxygen.
• The process produces biogas containing mainly methane and carbon dioxide.
• The remaining digestate may be used as a soil conditioner after proper treatment.
• The process produces biogas containing mainly methane and carbon dioxide.
• The remaining digestate may be used as a soil conditioner after proper treatment.
వివరణ:
• ఆక్సిజన్ లేకుండా సూక్ష్మజీవులు సేంద్రీయ పదార్థాన్ని విచ్ఛిన్నం చేస్తాయి.
• ఈ ప్రక్రియలో ప్రధానంగా మీథేన్ మరియు కార్బన్ డయాక్సైడ్ ఉన్న బయోగ్యాస్ ఉత్పత్తి అవుతుంది.
• సరైన శుద్ధి తర్వాత మిగిలిన పదార్థాన్ని నేల మెరుగుదలకు ఉపయోగించవచ్చు.
• ఈ ప్రక్రియలో ప్రధానంగా మీథేన్ మరియు కార్బన్ డయాక్సైడ్ ఉన్న బయోగ్యాస్ ఉత్పత్తి అవుతుంది.
• సరైన శుద్ధి తర్వాత మిగిలిన పదార్థాన్ని నేల మెరుగుదలకు ఉపయోగించవచ్చు.
Question 21
ప్రశ్న 21
In a biosphere reserve, which zone is generally kept under the strictest protection?
జీవావరణ రిజర్వులో సాధారణంగా అత్యంత కఠిన రక్షణలో ఉండే మండలం ఏది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The core zone is dedicated to long-term protection of ecosystems and biodiversity.
• Limited research and monitoring may be permitted under strict conditions.
• Buffer and transition zones permit progressively greater human activity.
• Limited research and monitoring may be permitted under strict conditions.
• Buffer and transition zones permit progressively greater human activity.
వివరణ:
• కోర్ మండలం పర్యావరణ వ్యవస్థలు మరియు జీవవైవిధ్య దీర్ఘకాల రక్షణకు కేటాయించబడుతుంది.
• కఠిన నియమాల కింద పరిమిత పరిశోధన మరియు పర్యవేక్షణకు అనుమతి ఉండవచ్చు.
• బఫర్ మరియు పరివర్తన మండలాల్లో క్రమంగా ఎక్కువ మానవ కార్యకలాపాలకు అవకాశం ఉంటుంది.
• కఠిన నియమాల కింద పరిమిత పరిశోధన మరియు పర్యవేక్షణకు అనుమతి ఉండవచ్చు.
• బఫర్ మరియు పరివర్తన మండలాల్లో క్రమంగా ఎక్కువ మానవ కార్యకలాపాలకు అవకాశం ఉంటుంది.
Question 22
ప్రశ్న 22
A keystone species is one that:
కీస్టోన్ జాతి అంటే ఏమిటి?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Keystone species strongly influence community composition and ecosystem function.
• Their removal may cause major changes or trophic cascades.
• They need not be the most abundant species.
• Their removal may cause major changes or trophic cascades.
• They need not be the most abundant species.
వివరణ:
• కీస్టోన్ జాతులు జీవ సమాజ నిర్మాణం మరియు పర్యావరణ వ్యవస్థ పనితీరుపై బలమైన ప్రభావం చూపుతాయి.
• వాటిని తొలగిస్తే పెద్ద మార్పులు లేదా ఆహార శ్రేణి ప్రభావాలు సంభవించవచ్చు.
• అవి అత్యధిక సంఖ్యలో ఉండాల్సిన అవసరం లేదు.
• వాటిని తొలగిస్తే పెద్ద మార్పులు లేదా ఆహార శ్రేణి ప్రభావాలు సంభవించవచ్చు.
• అవి అత్యధిక సంఖ్యలో ఉండాల్సిన అవసరం లేదు.
Question 23
ప్రశ్న 23
Ecological resilience refers to the ability of an ecosystem to:
పర్యావరణ స్థితిస్థాపకత అంటే పర్యావరణ వ్యవస్థకు ఉన్న ఏ సామర్థ్యం?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Resilience concerns the capacity to withstand and recover from shocks.
• Biodiversity, connectivity and functional redundancy can support resilience.
• Highly degraded ecosystems often have reduced recovery capacity.
• Biodiversity, connectivity and functional redundancy can support resilience.
• Highly degraded ecosystems often have reduced recovery capacity.
వివరణ:
• అంతరాయాలను తట్టుకుని తిరిగి కోలుకునే సామర్థ్యాన్ని స్థితిస్థాపకత అంటారు.
• జీవవైవిధ్యం, అనుసంధానం మరియు ప్రత్యామ్నాయ జీవ విధులు స్థితిస్థాపకతకు తోడ్పడతాయి.
• తీవ్రంగా క్షీణించిన పర్యావరణ వ్యవస్థలకు పునరుద్ధరణ సామర్థ్యం తక్కువగా ఉంటుంది.
• జీవవైవిధ్యం, అనుసంధానం మరియు ప్రత్యామ్నాయ జీవ విధులు స్థితిస్థాపకతకు తోడ్పడతాయి.
• తీవ్రంగా క్షీణించిన పర్యావరణ వ్యవస్థలకు పునరుద్ధరణ సామర్థ్యం తక్కువగా ఉంటుంది.
Question 24
ప్రశ్న 24
Which disaster-management activity belongs primarily to the preparedness phase?
కింది వాటిలో ప్రధానంగా విపత్తు సన్నద్ధత దశకు చెందిన చర్య ఏది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Preparedness includes planning, training, drills and early-warning arrangements.
• These activities are completed before a disaster occurs.
• Relief and reconstruction belong mainly to response and recovery phases.
• These activities are completed before a disaster occurs.
• Relief and reconstruction belong mainly to response and recovery phases.
వివరణ:
• ప్రణాళిక, శిక్షణ, సాధనాలు మరియు ముందస్తు హెచ్చరిక ఏర్పాట్లు సన్నద్ధతలో భాగాలు.
• ఈ చర్యలు విపత్తు సంభవించే ముందే చేపడతారు.
• సహాయక చర్యలు మరియు పునర్నిర్మాణం ప్రధానంగా ప్రతిస్పందన మరియు పునరుద్ధరణ దశలకు చెందినవి.
• ఈ చర్యలు విపత్తు సంభవించే ముందే చేపడతారు.
• సహాయక చర్యలు మరియు పునర్నిర్మాణం ప్రధానంగా ప్రతిస్పందన మరియు పునరుద్ధరణ దశలకు చెందినవి.
Question 25
ప్రశ్న 25
Assertion: Early-warning systems can reduce disaster mortality. Reason: They provide people and authorities time to take protective action before impact.
ప్రతిపాదన: ముందస్తు హెచ్చరిక వ్యవస్థలు విపత్తు మరణాలను తగ్గించగలవు. కారణం: ప్రభావం సంభవించే ముందు ప్రజలు మరియు అధికారులకు రక్షణ చర్యలు తీసుకునే సమయాన్ని ఇవి అందిస్తాయి.
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Timely warnings allow evacuation, sheltering and protection of essential services.
• Their effectiveness depends on accurate forecasting, communication and public trust.
• Therefore, early warning is an important element of disaster-risk reduction.
• Their effectiveness depends on accurate forecasting, communication and public trust.
• Therefore, early warning is an important element of disaster-risk reduction.
వివరణ:
• సమయానుకూల హెచ్చరికలు ప్రజల తరలింపు, ఆశ్రయం మరియు ముఖ్య సేవల రక్షణకు అవకాశం ఇస్తాయి.
• వాటి ప్రభావం ఖచ్చితమైన అంచనా, సమాచార ప్రసారం మరియు ప్రజల విశ్వాసంపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
• అందువల్ల ముందస్తు హెచ్చరిక విపత్తు ప్రమాద తగ్గింపులో ముఖ్యమైన అంశం.
• వాటి ప్రభావం ఖచ్చితమైన అంచనా, సమాచార ప్రసారం మరియు ప్రజల విశ్వాసంపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
• అందువల్ల ముందస్తు హెచ్చరిక విపత్తు ప్రమాద తగ్గింపులో ముఖ్యమైన అంశం.
Question 26
ప్రశ్న 26
Which factor most directly increases disaster risk in a flood-prone area?
వరదలకు గురయ్యే ప్రాంతంలో విపత్తు ప్రమాదాన్ని నేరుగా పెంచే అంశం ఏది?
Select an option first. / ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Disaster risk increases when exposure and vulnerability are high.
• Floodplain settlements place more people and assets in the path of flooding.
• Wetland restoration, zoning and preparedness can reduce risk.
• Floodplain settlements place more people and assets in the path of flooding.
• Wetland restoration, zoning and preparedness can reduce risk.
వివరణ:
• బహిర్గతం మరియు బలహీనత అధికంగా ఉన్నప్పుడు విపత్తు ప్రమాదం పెరుగుతుంది.
• వరద మైదాన నివాసాలు ఎక్కువ మంది ప్రజలు మరియు ఆస్తులను వరద మార్గంలో ఉంచుతాయి.
• చిత్తడి నేలల పునరుద్ధరణ, మండలీకరణ మరియు సన్నద్ధత ప్రమాదాన్ని తగ్గించగలవు.
• వరద మైదాన నివాసాలు ఎక్కువ మంది ప్రజలు మరియు ఆస్తులను వరద మార్గంలో ఉంచుతాయి.
• చిత్తడి నేలల పునరుద్ధరణ, మండలీకరణ మరియు సన్నద్ధత ప్రమాదాన్ని తగ్గించగలవు.
Answer Key సమాధానాల పట్టిక
-
Question 1 ప్రశ్న 1Answer: A. Mahbub ul Haq సమాధానం: A. మహబూబ్ ఉల్ హక్
-
Question 2 ప్రశ్న 2Answer: A. Amartya Sen సమాధానం: A. అమర్త్య సేన్
-
Question 3 ప్రశ్న 3Answer: B. 1,000 persons సమాధానం: B. 1,000 మంది
-
Question 4 ప్రశ్న 4Answer: B. 1,000 live births సమాధానం: B. 1,000 సజీవ జననాలు
-
Question 5 ప్రశ్న 5Answer: A. Higher demand for pensions and geriatric health care సమాధానం: A. పింఛన్లు మరియు వృద్ధాప్య ఆరోగ్య సేవలపై అధిక డిమాండ్
-
Question 6 ప్రశ్న 6Answer / సమాధానం: D. 2000
-
Question 7 ప్రశ్న 7Answer: A. Involvement of local people in planning and decision-making సమాధానం: A. ప్రణాళిక మరియు నిర్ణయ ప్రక్రియలో స్థానిక ప్రజల భాగస్వామ్యం
-
Question 8 ప్రశ్న 8Answer: A. Economic, social and environmental సమాధానం: A. ఆర్థిక, సామాజిక మరియు పర్యావరణ
-
Question 9 ప్రశ్న 9Answer: A. The person or organisation causing the pollution సమాధానం: A. కాలుష్యానికి కారణమైన వ్యక్తి లేదా సంస్థ
-
Question 10 ప్రశ్న 10Answer: A. There is a risk of serious harm even if scientific certainty is incomplete సమాధానం: A. పూర్తి శాస్త్రీయ నిర్ధారణ లేకపోయినా తీవ్రమైన హాని ప్రమాదం ఉన్నప్పుడు
-
Question 11 ప్రశ్న 11Answer: A. Present generations use resources without destroying opportunities for future generations సమాధానం: A. భవిష్యత్ తరాల అవకాశాలను నాశనం చేయకుండా ప్రస్తుత తరాలు వనరులను వినియోగించడం
-
Question 12 ప్రశ్న 12Answer: A. Resources held by the state in trust for public use and protection సమాధానం: A. ప్రజల వినియోగం మరియు రక్షణ కోసం ప్రభుత్వం విశ్వాస బాధ్యతతో నిర్వహించే వనరులు
-
Question 13 ప్రశ్న 13Answer: A. One tonne of carbon-dioxide equivalent సమాధానం: A. ఒక టన్ను కార్బన్ డయాక్సైడ్ సమానం
-
Question 14 ప్రశ్న 14Answer: A. Incomplete combustion of fossil fuels and biomass సమాధానం: A. శిలాజ ఇంధనాలు మరియు జీవ పదార్థాల అసంపూర్ణ దహనం
-
Question 15 ప్రశ్న 15Answer: A. Stratospheric ozone is protective, while tropospheric ozone is a pollutant సమాధానం: A. స్ట్రాటోస్ఫియర్ ఓజోన్ రక్షణాత్మకం; ట్రోపోస్ఫియర్ ఓజోన్ కాలుష్యకారకం
-
Question 16 ప్రశ్న 16Answer: A. Decibels సమాధానం: A. డెసిబెల్స్
-
Question 17 ప్రశ్న 17Answer: A. Mercury సమాధానం: A. పాదరసం
-
Question 18 ప్రశ్న 18Answer: A. Skin and various internal organs సమాధానం: A. చర్మం మరియు వివిధ అంతర్గత అవయవాలు
-
Question 19 ప్రశ్న 19Answer: A. Leachate సమాధానం: A. లీచేట్
-
Question 20 ప్రశ్న 20Answer: A. Methane సమాధానం: A. మీథేన్
-
Question 21 ప్రశ్న 21Answer: A. Core zone సమాధానం: A. కోర్ మండలం
-
Question 22 ప్రశ్న 22Answer: A. Has a disproportionately large effect on ecosystem structure relative to its abundance సమాధానం: A. తన సంఖ్యతో పోలిస్తే పర్యావరణ వ్యవస్థ నిర్మాణంపై అసమానంగా పెద్ద ప్రభావం చూపే జాతి
-
Question 23 ప్రశ్న 23Answer: A. Absorb disturbances and recover its structure and functions సమాధానం: A. అంతరాయాలను తట్టుకుని తన నిర్మాణం మరియు విధులను పునరుద్ధరించుకోవడం
-
Question 24 ప్రశ్న 24Answer: A. Conducting evacuation drills and preparing emergency plans సమాధానం: A. తరలింపు సాధనాలు నిర్వహించడం మరియు అత్యవసర ప్రణాళికలు సిద్ధం చేయడం
-
Question 25 ప్రశ్న 25Answer: A. Both Assertion and Reason are true, and Reason correctly explains Assertion సమాధానం: A. ప్రతిపాదన మరియు కారణం రెండూ సరైనవి; కారణం ప్రతిపాదనను సరిగా వివరిస్తుంది
-
Question 26 ప్రశ్న 26Answer: A. Dense settlement on the floodplain without adequate protection సమాధానం: A. తగిన రక్షణ లేకుండా వరద మైదానంలో దట్టమైన నివాసాలు