TG TET పేపర్ 2 - 8_సాంఘిక శాస్త్రం - పౌరశాస్త్రం - టెస్ట్ 10 - సమాఖ్య వ్యవస్థ మరియు కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు
Please keep at least one language enabled. || కనీసం ఒక భాషను ఎంచుకోండి.
Question 1
ప్రశ్న 1
How does Article 1 of the Constitution describe India?
రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 1 భారతదేశాన్ని ఎలా వర్ణిస్తుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 1 states: 'India, that is Bharat, shall be a Union of States.'
• The Constitution therefore recognises both the Union and the States within one constitutional system.
• Centre-State relations are governed by several constitutional provisions, especially Part XI.
• The Constitution therefore recognises both the Union and the States within one constitutional system.
• Centre-State relations are governed by several constitutional provisions, especially Part XI.
వివరణ:
• ఆర్టికల్ 1 ప్రకారం 'ఇండియా, అనగా భారత్, రాష్ట్రాల యూనియన్గా ఉంటుంది.'
• అందువల్ల ఒకే రాజ్యాంగ వ్యవస్థలో కేంద్రం మరియు రాష్ట్రాలను రాజ్యాంగం గుర్తిస్తుంది.
• కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు ముఖ్యంగా భాగం XIలోని రాజ్యాంగ నిబంధనల ద్వారా నియంత్రించబడతాయి.
• అందువల్ల ఒకే రాజ్యాంగ వ్యవస్థలో కేంద్రం మరియు రాష్ట్రాలను రాజ్యాంగం గుర్తిస్తుంది.
• కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు ముఖ్యంగా భాగం XIలోని రాజ్యాంగ నిబంధనల ద్వారా నియంత్రించబడతాయి.
Question 2
ప్రశ్న 2
Which feature most clearly reflects a federal system of government?
సమాఖ్య ప్రభుత్వ వ్యవస్థను అత్యంత స్పష్టంగా ప్రతిబింబించే లక్షణం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• A key feature of federalism is constitutional distribution of powers among different levels of government.
• In India, the Union and State governments exercise authority within constitutionally defined fields.
• This distribution does not mean that both levels possess identical powers in every field.
• In India, the Union and State governments exercise authority within constitutionally defined fields.
• This distribution does not mean that both levels possess identical powers in every field.
వివరణ:
• వివిధ స్థాయిల ప్రభుత్వాల మధ్య అధికారాలను రాజ్యాంగబద్ధంగా విభజించడం సమాఖ్య వ్యవస్థలో ముఖ్య లక్షణం.
• భారతదేశంలో కేంద్ర మరియు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు రాజ్యాంగం నిర్దేశించిన రంగాల్లో అధికారాలను వినియోగిస్తాయి.
• ప్రతి రంగంలో రెండు స్థాయిలకూ సమానమైన అధికారాలు ఉంటాయని దీని అర్థం కాదు.
• భారతదేశంలో కేంద్ర మరియు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు రాజ్యాంగం నిర్దేశించిన రంగాల్లో అధికారాలను వినియోగిస్తాయి.
• ప్రతి రంగంలో రెండు స్థాయిలకూ సమానమైన అధికారాలు ఉంటాయని దీని అర్థం కాదు.
Question 3
ప్రశ్న 3
Which statement correctly reflects Article 245 regarding the territorial extent of laws?
చట్టాల ప్రాదేశిక పరిధికి సంబంధించిన ఆర్టికల్ 245ను సరిగ్గా ప్రతిబింబించే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 245 deals with the territorial extent of laws made by Parliament and State Legislatures.
• Parliament may legislate for the whole or any part of India.
• A State Legislature may legislate for the whole or any part of its State, subject to the Constitution.
• Parliament may legislate for the whole or any part of India.
• A State Legislature may legislate for the whole or any part of its State, subject to the Constitution.
వివరణ:
• ఆర్టికల్ 245 పార్లమెంట్ మరియు రాష్ట్ర శాసనసభలు చేసే చట్టాల ప్రాదేశిక పరిధికి సంబంధించినది.
• పార్లమెంట్ భారతదేశం మొత్తం లేదా దాని ఏ భాగానికైనా చట్టాలు చేయగలదు.
• రాజ్యాంగానికి లోబడి రాష్ట్ర శాసనసభ తన రాష్ట్రం మొత్తం లేదా దాని ఏ భాగానికైనా చట్టాలు చేయగలదు.
• పార్లమెంట్ భారతదేశం మొత్తం లేదా దాని ఏ భాగానికైనా చట్టాలు చేయగలదు.
• రాజ్యాంగానికి లోబడి రాష్ట్ర శాసనసభ తన రాష్ట్రం మొత్తం లేదా దాని ఏ భాగానికైనా చట్టాలు చేయగలదు.
Question 4
ప్రశ్న 4
Which three legislative lists are contained in the Seventh Schedule of the Constitution?
రాజ్యాంగంలోని ఏడవ షెడ్యూల్‌లో ఉన్న మూడు శాసన జాబితాలు ఏవి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Seventh Schedule contains List I, List II and List III.
• They are respectively known as the Union List, State List and Concurrent List.
• Article 246 distributes legislative power with reference to these lists.
• They are respectively known as the Union List, State List and Concurrent List.
• Article 246 distributes legislative power with reference to these lists.
వివరణ:
• ఏడవ షెడ్యూల్‌లో జాబితా I, జాబితా II మరియు జాబితా III ఉన్నాయి.
• వాటిని వరుసగా యూనియన్ జాబితా, రాష్ట్ర జాబితా మరియు సమవర్తి జాబితా అంటారు.
• ఆర్టికల్ 246 ఈ జాబితాల ఆధారంగా శాసన అధికారాలను విభజిస్తుంది.
• వాటిని వరుసగా యూనియన్ జాబితా, రాష్ట్ర జాబితా మరియు సమవర్తి జాబితా అంటారు.
• ఆర్టికల్ 246 ఈ జాబితాల ఆధారంగా శాసన అధికారాలను విభజిస్తుంది.
Question 5
ప్రశ్న 5
Under Article 246, who ordinarily has exclusive power to make laws on matters in the Union List?
ఆర్టికల్ 246 ప్రకారం యూనియన్ జాబితాలోని అంశాలపై సాధారణంగా ప్రత్యేక శాసన అధికారం ఎవరికుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 246 gives Parliament exclusive legislative power over matters in List I, the Union List.
• These are matters requiring legislation at the Union level.
• The distribution must be read along with other relevant constitutional provisions.
• These are matters requiring legislation at the Union level.
• The distribution must be read along with other relevant constitutional provisions.
వివరణ:
• ఆర్టికల్ 246 ప్రకారం జాబితా I అయిన యూనియన్ జాబితాలోని అంశాలపై పార్లమెంట్‌కు ప్రత్యేక శాసన అధికారం ఉంటుంది.
• ఇవి కేంద్ర స్థాయిలో చట్ట నిర్మాణం అవసరమైన అంశాలు.
• ఈ అధికార విభజనను ఇతర సంబంధిత రాజ్యాంగ నిబంధనలతో కలిపి చదవాలి.
• ఇవి కేంద్ర స్థాయిలో చట్ట నిర్మాణం అవసరమైన అంశాలు.
• ఈ అధికార విభజనను ఇతర సంబంధిత రాజ్యాంగ నిబంధనలతో కలిపి చదవాలి.
Question 6
ప్రశ్న 6
Who ordinarily has legislative power over matters in the State List, subject to constitutional exceptions?
రాజ్యాంగ మినహాయింపులకు లోబడి రాష్ట్ర జాబితాలోని అంశాలపై సాధారణంగా శాసన అధికారం ఎవరికుంటుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 246 assigns State Legislatures legislative power over matters in the State List, subject to the Constitution.
• This power is not absolute because the Constitution contains specified situations in which Parliament may also legislate on State List matters.
• Articles 249, 250 and 252 are examples of such provisions.
• This power is not absolute because the Constitution contains specified situations in which Parliament may also legislate on State List matters.
• Articles 249, 250 and 252 are examples of such provisions.
వివరణ:
• రాజ్యాంగానికి లోబడి రాష్ట్ర జాబితాలోని అంశాలపై రాష్ట్ర శాసనసభలకు ఆర్టికల్ 246 శాసన అధికారం కల్పిస్తుంది.
• కొన్ని నిర్దిష్ట పరిస్థితుల్లో రాష్ట్ర జాబితా అంశాలపై పార్లమెంట్ కూడా చట్టాలు చేయగలదని రాజ్యాంగం పేర్కొనడంతో ఈ అధికారం సంపూర్ణం కాదు.
• ఆర్టికళ్లు 249, 250, 252 ఇందుకు ఉదాహరణలు.
• కొన్ని నిర్దిష్ట పరిస్థితుల్లో రాష్ట్ర జాబితా అంశాలపై పార్లమెంట్ కూడా చట్టాలు చేయగలదని రాజ్యాంగం పేర్కొనడంతో ఈ అధికారం సంపూర్ణం కాదు.
• ఆర్టికళ్లు 249, 250, 252 ఇందుకు ఉదాహరణలు.
Question 7
ప్రశ్న 7
What is the basic legislative arrangement for matters in the Concurrent List?
సమవర్తి జాబితాలోని అంశాలకు సంబంధించిన ప్రాథమిక శాసన ఏర్పాటు ఏమిటి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 246 permits both Parliament and State Legislatures to legislate on Concurrent List matters.
• The Constitution also contains rules for dealing with inconsistency between Union and State laws on such matters.
• Article 254 is particularly relevant to such conflicts.
• The Constitution also contains rules for dealing with inconsistency between Union and State laws on such matters.
• Article 254 is particularly relevant to such conflicts.
వివరణ:
• సమవర్తి జాబితాలోని అంశాలపై పార్లమెంట్ మరియు రాష్ట్ర శాసనసభలు రెండూ చట్టాలు చేయడానికి ఆర్టికల్ 246 అవకాశం కల్పిస్తుంది.
• ఈ అంశాల్లో కేంద్ర, రాష్ట్ర చట్టాల మధ్య వైరుధ్యం ఏర్పడితే ఎలా పరిష్కరించాలో కూడా రాజ్యాంగం నిర్దేశిస్తుంది.
• అలాంటి వైరుధ్యాలకు ఆర్టికల్ 254 ముఖ్యమైనది.
• ఈ అంశాల్లో కేంద్ర, రాష్ట్ర చట్టాల మధ్య వైరుధ్యం ఏర్పడితే ఎలా పరిష్కరించాలో కూడా రాజ్యాంగం నిర్దేశిస్తుంది.
• అలాంటి వైరుధ్యాలకు ఆర్టికల్ 254 ముఖ్యమైనది.
Question 8
ప్రశ్న 8
Which pair consists of subjects placed in the Union List?
క్రింది జతల్లో యూనియన్ జాబితాలో ఉన్న అంశాల జత ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Defence and foreign affairs are included in the Union List of the Seventh Schedule.
• These matters are legislated upon at the Union level.
• Police and public order, by contrast, are State List subjects.
• These matters are legislated upon at the Union level.
• Police and public order, by contrast, are State List subjects.
వివరణ:
• రక్షణ మరియు విదేశీ వ్యవహారాలు ఏడవ షెడ్యూల్‌లోని యూనియన్ జాబితాలో ఉన్నాయి.
• ఈ అంశాలపై కేంద్ర స్థాయిలో చట్టాలు రూపొందిస్తారు.
• దీనికి విరుద్ధంగా పోలీసు మరియు ప్రజా శాంతి రాష్ట్ర జాబితా అంశాలు.
• ఈ అంశాలపై కేంద్ర స్థాయిలో చట్టాలు రూపొందిస్తారు.
• దీనికి విరుద్ధంగా పోలీసు మరియు ప్రజా శాంతి రాష్ట్ర జాబితా అంశాలు.
Question 9
ప్రశ్న 9
Which of the following is a State List subject under the Seventh Schedule?
క్రింది వాటిలో ఏడవ షెడ్యూల్‌లోని రాష్ట్ర జాబితా అంశం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Police is included in the State List, subject to the qualifications stated in the Seventh Schedule.
• Public order is also a State List subject.
• Foreign affairs, defence and citizenship are Union List matters.
• Public order is also a State List subject.
• Foreign affairs, defence and citizenship are Union List matters.
వివరణ:
• ఏడవ షెడ్యూల్‌లో పేర్కొన్న పరిమితులకు లోబడి పోలీసు రాష్ట్ర జాబితాలో ఉంది.
• ప్రజా శాంతి కూడా రాష్ట్ర జాబితా అంశం.
• విదేశీ వ్యవహారాలు, రక్షణ మరియు పౌరసత్వం యూనియన్ జాబితా అంశాలు.
• ప్రజా శాంతి కూడా రాష్ట్ర జాబితా అంశం.
• విదేశీ వ్యవహారాలు, రక్షణ మరియు పౌరసత్వం యూనియన్ జాబితా అంశాలు.
Question 10
ప్రశ్న 10
Which of the following is included in the Concurrent List?
క్రింది వాటిలో సమవర్తి జాబితాలో ఉన్న అంశం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Education is included in the Concurrent List under the Seventh Schedule.
• Therefore both Parliament and State Legislatures may legislate on education within the constitutional framework.
• Defence and foreign affairs are Union List matters, while police is in the State List.
• Therefore both Parliament and State Legislatures may legislate on education within the constitutional framework.
• Defence and foreign affairs are Union List matters, while police is in the State List.
వివరణ:
• విద్య ఏడవ షెడ్యూల్‌లోని సమవర్తి జాబితాలో ఉంది.
• అందువల్ల రాజ్యాంగ చట్రంలో విద్యపై పార్లమెంట్ మరియు రాష్ట్ర శాసనసభలు రెండూ చట్టాలు చేయగలవు.
• రక్షణ, విదేశీ వ్యవహారాలు యూనియన్ జాబితాలో ఉండగా పోలీసు రాష్ట్ర జాబితాలో ఉంది.
• అందువల్ల రాజ్యాంగ చట్రంలో విద్యపై పార్లమెంట్ మరియు రాష్ట్ర శాసనసభలు రెండూ చట్టాలు చేయగలవు.
• రక్షణ, విదేశీ వ్యవహారాలు యూనియన్ జాబితాలో ఉండగా పోలీసు రాష్ట్ర జాబితాలో ఉంది.
Question 11
ప్రశ్న 11
Under Article 248, who has the residuary legislative power over matters not enumerated in the State List or Concurrent List, subject to Article 246A?
ఆర్టికల్ 246Aకు లోబడి రాష్ట్ర జాబితా లేదా సమవర్తి జాబితాలో పేర్కొనని అంశాలపై ఆర్టికల్ 248 ప్రకారం అవశిష్ట శాసన అధికారం ఎవరికుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 248, subject to Article 246A, gives Parliament exclusive power over matters not enumerated in the Concurrent List or State List.
• This is commonly called the residuary legislative power.
• It also extends to a tax not mentioned in either of those lists.
• This is commonly called the residuary legislative power.
• It also extends to a tax not mentioned in either of those lists.
వివరణ:
• ఆర్టికల్ 246Aకు లోబడి సమవర్తి లేదా రాష్ట్ర జాబితాలో పేర్కొనని అంశాలపై పార్లమెంట్‌కు ఆర్టికల్ 248 ప్రత్యేక అధికారం ఇస్తుంది.
• దీనిని సాధారణంగా అవశిష్ట శాసన అధికారం అంటారు.
• ఆ రెండు జాబితాల్లో పేర్కొనని పన్నుపై చట్టం చేసే అధికారం కూడా ఇందులో ఉంటుంది.
• దీనిని సాధారణంగా అవశిష్ట శాసన అధికారం అంటారు.
• ఆ రెండు జాబితాల్లో పేర్కొనని పన్నుపై చట్టం చేసే అధికారం కూడా ఇందులో ఉంటుంది.
Question 12
ప్రశ్న 12
Under Article 249, what can enable Parliament to legislate on a specified State List matter in the national interest?
ఆర్టికల్ 249 ప్రకారం జాతీయ ప్రయోజనం కోసం నిర్దిష్ట రాష్ట్ర జాబితా అంశంపై పార్లమెంట్ చట్టం చేయడానికి ఏది అవకాశం కల్పిస్తుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 249 gives the Rajya Sabha a special federal role.
• If at least two-thirds of members present and voting support the required resolution in the national interest, Parliament may legislate on the specified State List matter while the resolution remains in force.
• This is an exception to the ordinary State List distribution.
• If at least two-thirds of members present and voting support the required resolution in the national interest, Parliament may legislate on the specified State List matter while the resolution remains in force.
• This is an exception to the ordinary State List distribution.
వివరణ:
• ఆర్టికల్ 249 రాజ్యసభకు ప్రత్యేక సమాఖ్య పాత్రను కల్పిస్తుంది.
• జాతీయ ప్రయోజనం కోసం అవసరమైన తీర్మానానికి హాజరై ఓటు వేసిన సభ్యుల్లో కనీసం మూడింట రెండు వంతుల మద్దతు లభిస్తే, ఆ తీర్మానం అమల్లో ఉన్న సమయంలో నిర్దిష్ట రాష్ట్ర జాబితా అంశంపై పార్లమెంట్ చట్టం చేయవచ్చు.
• ఇది సాధారణ రాష్ట్ర జాబితా అధికార విభజనకు ఒక మినహాయింపు.
• జాతీయ ప్రయోజనం కోసం అవసరమైన తీర్మానానికి హాజరై ఓటు వేసిన సభ్యుల్లో కనీసం మూడింట రెండు వంతుల మద్దతు లభిస్తే, ఆ తీర్మానం అమల్లో ఉన్న సమయంలో నిర్దిష్ట రాష్ట్ర జాబితా అంశంపై పార్లమెంట్ చట్టం చేయవచ్చు.
• ఇది సాధారణ రాష్ట్ర జాబితా అధికార విభజనకు ఒక మినహాయింపు.
Question 13
ప్రశ్న 13
What special legislative power does Article 250 give Parliament while a Proclamation of Emergency is in operation?
అత్యవసర పరిస్థితి ప్రకటన అమల్లో ఉన్నప్పుడు ఆర్టికల్ 250 పార్లమెంట్‌కు ఏ ప్రత్యేక శాసన అధికారాన్ని ఇస్తుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 250 permits Parliament to legislate on State List matters while a Proclamation of Emergency is in operation.
• This is a constitutionally specified temporary enlargement of Parliament's legislative field.
• Such a law does not permanently eliminate the State Legislature's constitutional field.
• This is a constitutionally specified temporary enlargement of Parliament's legislative field.
• Such a law does not permanently eliminate the State Legislature's constitutional field.
వివరణ:
• అత్యవసర పరిస్థితి ప్రకటన అమల్లో ఉన్నప్పుడు రాష్ట్ర జాబితా అంశాలపై పార్లమెంట్ చట్టాలు చేయడానికి ఆర్టికల్ 250 అవకాశం కల్పిస్తుంది.
• ఇది పార్లమెంట్ శాసన పరిధిని రాజ్యాంగం నిర్దేశించిన విధంగా తాత్కాలికంగా విస్తరించే నిబంధన.
• అలాంటి చట్టం రాష్ట్ర శాసనసభ రాజ్యాంగ పరిధిని శాశ్వతంగా తొలగించదు.
• ఇది పార్లమెంట్ శాసన పరిధిని రాజ్యాంగం నిర్దేశించిన విధంగా తాత్కాలికంగా విస్తరించే నిబంధన.
• అలాంటి చట్టం రాష్ట్ర శాసనసభ రాజ్యాంగ పరిధిని శాశ్వతంగా తొలగించదు.
Question 14
ప్రశ్న 14
What does Article 252 permit when two or more State Legislatures consider it desirable that Parliament regulate a matter for those States?
రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ రాష్ట్ర శాసనసభలు ఒక అంశాన్ని తమ రాష్ట్రాల కోసం పార్లమెంట్ నియంత్రించడం అవసరమని భావించినప్పుడు ఆర్టికల్ 252 ఏమి అనుమతిస్తుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 252 provides a consent-based route for Parliament to legislate for two or more States on a matter described in that Article.
• The participating State Legislatures must pass the required resolutions.
• Another State may subsequently adopt the parliamentary law through the constitutionally prescribed resolution.
• The participating State Legislatures must pass the required resolutions.
• Another State may subsequently adopt the parliamentary law through the constitutionally prescribed resolution.
వివరణ:
• ఆర్టికల్ 252లో పేర్కొన్న అంశంపై రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ రాష్ట్రాల సమ్మతితో పార్లమెంట్ చట్టం చేయడానికి ఇది మార్గం కల్పిస్తుంది.
• పాల్గొనే రాష్ట్ర శాసనసభలు అవసరమైన తీర్మానాలను ఆమోదించాలి.
• తరువాత మరో రాష్ట్రం కూడా రాజ్యాంగం నిర్దేశించిన తీర్మానం ద్వారా ఆ పార్లమెంటరీ చట్టాన్ని స్వీకరించవచ్చు.
• పాల్గొనే రాష్ట్ర శాసనసభలు అవసరమైన తీర్మానాలను ఆమోదించాలి.
• తరువాత మరో రాష్ట్రం కూడా రాజ్యాంగం నిర్దేశించిన తీర్మానం ద్వారా ఆ పార్లమెంటరీ చట్టాన్ని స్వీకరించవచ్చు.
Question 15
ప్రశ్న 15
What is the general rule under Article 254 when a State law on a Concurrent List matter is repugnant to a valid Parliamentary law on the same matter?
సమవర్తి జాబితా అంశంపై రాష్ట్ర చట్టం అదే అంశానికి సంబంధించిన చెల్లుబాటు అయ్యే పార్లమెంట్ చట్టానికి విరుద్ధంగా ఉన్నప్పుడు ఆర్టికల్ 254 ప్రకారం సాధారణ నియమం ఏమిటి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 254 lays down the rule for repugnancy involving Concurrent List legislation.
• Generally, the Parliamentary law prevails and the inconsistent State provision is void to the extent of repugnancy.
• Article 254(2) provides a specific exception for certain State laws reserved for and assented to by the President, while preserving Parliament's later legislative power.
• Generally, the Parliamentary law prevails and the inconsistent State provision is void to the extent of repugnancy.
• Article 254(2) provides a specific exception for certain State laws reserved for and assented to by the President, while preserving Parliament's later legislative power.
వివరణ:
• సమవర్తి జాబితా చట్టాల మధ్య వైరుధ్యానికి సంబంధించిన నియమాన్ని ఆర్టికల్ 254 నిర్దేశిస్తుంది.
• సాధారణంగా పార్లమెంట్ చట్టం ప్రాధాన్యం పొందుతుంది; వైరుధ్యం ఉన్న మేరకు రాష్ట్ర నిబంధన చెల్లదు.
• రాష్ట్రపతి పరిశీలనకు రిజర్వ్ చేసి ఆమోదం పొందిన కొన్ని రాష్ట్ర చట్టాలకు ఆర్టికల్ 254(2) ప్రత్యేక మినహాయింపు కల్పిస్తుంది; అయితే తరువాత చట్టం చేసే పార్లమెంట్ అధికారాన్ని కూడా కొనసాగిస్తుంది.
• సాధారణంగా పార్లమెంట్ చట్టం ప్రాధాన్యం పొందుతుంది; వైరుధ్యం ఉన్న మేరకు రాష్ట్ర నిబంధన చెల్లదు.
• రాష్ట్రపతి పరిశీలనకు రిజర్వ్ చేసి ఆమోదం పొందిన కొన్ని రాష్ట్ర చట్టాలకు ఆర్టికల్ 254(2) ప్రత్యేక మినహాయింపు కల్పిస్తుంది; అయితే తరువాత చట్టం చేసే పార్లమెంట్ అధికారాన్ని కూడా కొనసాగిస్తుంది.
Question 16
ప్రశ్న 16
What does Article 256 require concerning the executive power of a State?
రాష్ట్ర కార్యనిర్వాహక అధికారానికి సంబంధించి ఆర్టికల్ 256 ఏమి కోరుతుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 256 requires State executive power to be exercised so as to ensure compliance with Parliamentary laws and applicable existing laws.
• Union executive power extends to giving directions to a State where necessary for that purpose.
• This provision concerns administrative relations between the Union and States.
• Union executive power extends to giving directions to a State where necessary for that purpose.
• This provision concerns administrative relations between the Union and States.
వివరణ:
• పార్లమెంట్ చేసిన చట్టాలు మరియు వర్తించే ప్రస్తుత చట్టాల అమలును నిర్ధారించే విధంగా రాష్ట్ర కార్యనిర్వాహక అధికారాన్ని వినియోగించాలని ఆర్టికల్ 256 పేర్కొంటుంది.
• ఆ ప్రయోజనం కోసం అవసరమైన సందర్భంలో రాష్ట్రానికి ఆదేశాలు ఇచ్చే వరకు కేంద్ర కార్యనిర్వాహక అధికారం విస్తరిస్తుంది.
• ఈ నిబంధన కేంద్ర-రాష్ట్ర పరిపాలనా సంబంధాలకు సంబంధించినది.
• ఆ ప్రయోజనం కోసం అవసరమైన సందర్భంలో రాష్ట్రానికి ఆదేశాలు ఇచ్చే వరకు కేంద్ర కార్యనిర్వాహక అధికారం విస్తరిస్తుంది.
• ఈ నిబంధన కేంద్ర-రాష్ట్ర పరిపాలనా సంబంధాలకు సంబంధించినది.
Question 17
ప్రశ్న 17
What is an important purpose of an Inter-State Council contemplated by Article 263?
ఆర్టికల్ 263లో పేర్కొన్న అంతర్రాష్ట్ర మండలి యొక్క ముఖ్య ఉద్దేశ్యం ఏమిటి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 263 permits the President to establish an Inter-State Council when public interest would be served.
• Its possible duties include discussing subjects of common interest, advising on inter-State disputes and recommending better policy coordination.
• It is therefore an institutional mechanism for intergovernmental consultation and coordination.
• Its possible duties include discussing subjects of common interest, advising on inter-State disputes and recommending better policy coordination.
• It is therefore an institutional mechanism for intergovernmental consultation and coordination.
వివరణ:
• ప్రజా ప్రయోజనానికి ఉపయోగకరమని భావించినప్పుడు అంతర్రాష్ట్ర మండలిని ఏర్పాటు చేయడానికి ఆర్టికల్ 263 రాష్ట్రపతికి అవకాశం కల్పిస్తుంది.
• ఉమ్మడి ఆసక్తి అంశాలపై చర్చించడం, అంతర్రాష్ట్ర వివాదాలపై సలహా ఇవ్వడం, మెరుగైన విధాన సమన్వయానికి సిఫారసులు చేయడం వంటి బాధ్యతలు దీనికి ఉండవచ్చు.
• అందువల్ల ఇది ప్రభుత్వాల మధ్య సంప్రదింపులు మరియు సమన్వయానికి సంస్థాగత యంత్రాంగం.
• ఉమ్మడి ఆసక్తి అంశాలపై చర్చించడం, అంతర్రాష్ట్ర వివాదాలపై సలహా ఇవ్వడం, మెరుగైన విధాన సమన్వయానికి సిఫారసులు చేయడం వంటి బాధ్యతలు దీనికి ఉండవచ్చు.
• అందువల్ల ఇది ప్రభుత్వాల మధ్య సంప్రదింపులు మరియు సమన్వయానికి సంస్థాగత యంత్రాంగం.
Question 18
ప్రశ్న 18
Why is the GST Council under Article 279A an example of Centre-State consultation?
ఆర్టికల్ 279A కింద జీఎస్టీ కౌన్సిల్ కేంద్ర-రాష్ట్ర సంప్రదింపులకు ఉదాహరణగా ఎందుకు పరిగణించబడుతుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 279A creates the GST Council with representation from both the Union and the States.
• The Union Finance Minister is its Chairperson, while States are represented by their Finance or Taxation Ministers or another nominated Minister.
• The Council makes recommendations to the Union and States on important GST matters.
• The Union Finance Minister is its Chairperson, while States are represented by their Finance or Taxation Ministers or another nominated Minister.
• The Council makes recommendations to the Union and States on important GST matters.
వివరణ:
• ఆర్టికల్ 279A కేంద్రం మరియు రాష్ట్రాల ప్రతినిధులతో జీఎస్టీ కౌన్సిల్ను ఏర్పాటు చేస్తుంది.
• కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రి దీనికి అధ్యక్షుడు; రాష్ట్రాలకు వారి ఆర్థిక లేదా పన్నుల మంత్రి లేదా రాష్ట్రం నామినేట్ చేసిన మరో మంత్రి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తారు.
• ముఖ్యమైన జీఎస్టీ అంశాలపై కేంద్రం మరియు రాష్ట్రాలకు కౌన్సిల్ సిఫారసులు చేస్తుంది.
• కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రి దీనికి అధ్యక్షుడు; రాష్ట్రాలకు వారి ఆర్థిక లేదా పన్నుల మంత్రి లేదా రాష్ట్రం నామినేట్ చేసిన మరో మంత్రి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తారు.
• ముఖ్యమైన జీఎస్టీ అంశాలపై కేంద్రం మరియు రాష్ట్రాలకు కౌన్సిల్ సిఫారసులు చేస్తుంది.
Question 19
ప్రశ్న 19
Which function of the Finance Commission under Article 280 is directly related to Union-State financial relations?
ఆర్టికల్ 280 కింద ఆర్థిక సంఘం నిర్వహించే ఏ విధి కేంద్ర-రాష్ట్ర ఆర్థిక సంబంధాలకు నేరుగా సంబంధించినది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 280 assigns the Finance Commission important functions concerning financial relations between the Union and States.
• These include recommendations on distribution of divisible tax proceeds and principles governing grants-in-aid of State revenues.
• The President constitutes the Finance Commission at the constitutionally specified intervals.
• These include recommendations on distribution of divisible tax proceeds and principles governing grants-in-aid of State revenues.
• The President constitutes the Finance Commission at the constitutionally specified intervals.
వివరణ:
• కేంద్రం మరియు రాష్ట్రాల మధ్య ఆర్థిక సంబంధాలకు సంబంధించిన ముఖ్య విధులను ఆర్టికల్ 280 ఆర్థిక సంఘానికి అప్పగిస్తుంది.
• పంచదగిన పన్నుల నికర ఆదాయ పంపిణీ మరియు రాష్ట్ర ఆదాయాలకు గ్రాంట్స్-ఇన్-ఎయిడ్ ఇవ్వడానికి సంబంధించిన సూత్రాలపై సిఫారసులు ఇందులో ఉన్నాయి.
• రాజ్యాంగం పేర్కొన్న వ్యవధుల్లో రాష్ట్రపతి ఆర్థిక సంఘాన్ని ఏర్పాటు చేస్తారు.
• పంచదగిన పన్నుల నికర ఆదాయ పంపిణీ మరియు రాష్ట్ర ఆదాయాలకు గ్రాంట్స్-ఇన్-ఎయిడ్ ఇవ్వడానికి సంబంధించిన సూత్రాలపై సిఫారసులు ఇందులో ఉన్నాయి.
• రాజ్యాంగం పేర్కొన్న వ్యవధుల్లో రాష్ట్రపతి ఆర్థిక సంఘాన్ని ఏర్పాటు చేస్తారు.
Question 20
ప్రశ్న 20
Which statement correctly describes the special GST legislative arrangement under Article 246A?
ఆర్టికల్ 246A కింద జీఎస్టీకి సంబంధించిన ప్రత్యేక శాసన ఏర్పాటును సరిగ్గా వివరించే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 246A creates a special constitutional distribution of GST legislative powers.
• Parliament and State Legislatures have power to legislate on GST subject to the Article.
• Parliament has exclusive power where the supply takes place in the course of inter-State trade or commerce.
• Parliament and State Legislatures have power to legislate on GST subject to the Article.
• Parliament has exclusive power where the supply takes place in the course of inter-State trade or commerce.
వివరణ:
• ఆర్టికల్ 246A జీఎస్టీ శాసన అధికారాలకు ప్రత్యేక రాజ్యాంగ విభజనను కల్పిస్తుంది.
• ఆ ఆర్టికల్కు లోబడి పార్లమెంట్ మరియు రాష్ట్ర శాసనసభలకు జీఎస్టీపై చట్టాలు చేసే అధికారం ఉంటుంది.
• అంతర్రాష్ట్ర వాణిజ్యం లేదా వ్యాపారంలో జరిగే సరఫరాలపై జీఎస్టీ విషయంలో పార్లమెంట్‌కు ప్రత్యేక అధికారం ఉంటుంది.
• ఆ ఆర్టికల్కు లోబడి పార్లమెంట్ మరియు రాష్ట్ర శాసనసభలకు జీఎస్టీపై చట్టాలు చేసే అధికారం ఉంటుంది.
• అంతర్రాష్ట్ర వాణిజ్యం లేదా వ్యాపారంలో జరిగే సరఫరాలపై జీఎస్టీ విషయంలో పార్లమెంట్‌కు ప్రత్యేక అధికారం ఉంటుంది.
Answer Key సమాధానాల పట్టిక
-
Question 1 ప్రశ్న 1Answer: B. A Union of States సమాధానం: B. రాష్ట్రాల సమాఖ్యగా ఏర్పడిన యూనియన్
-
Question 2 ప్రశ్న 2Answer: A. Constitutional division of governmental powers between different levels of government సమాధానం: A. ప్రభుత్వ అధికారాలను వివిధ స్థాయిల ప్రభుత్వాల మధ్య రాజ్యాంగబద్ధంగా విభజించడం
-
Question 3 ప్రశ్న 3Answer: C. Parliament may make laws for the whole or any part of India, while a State Legislature may make laws for the whole or any part of that State సమాధానం: C. పార్లమెంట్ భారతదేశం మొత్తం లేదా దాని ఏ భాగానికైనా చట్టాలు చేయవచ్చు; రాష్ట్ర శాసనసభ ఆ రాష్ట్రం మొత్తం లేదా దాని ఏ భాగానికైనా చట్టాలు చేయవచ్చు
-
Question 4 ప్రశ్న 4Answer: B. Union List, State List and Concurrent List సమాధానం: B. యూనియన్ జాబితా, రాష్ట్ర జాబితా మరియు సమవర్తి జాబితా
-
Question 5 ప్రశ్న 5Answer: A. Parliament సమాధానం: A. పార్లమెంట్
-
Question 6 ప్రశ్న 6Answer: C. State Legislature సమాధానం: C. రాష్ట్ర శాసనసభ
-
Question 7 ప్రశ్న 7Answer: D. Both Parliament and State Legislatures may make laws, subject to constitutional rules సమాధానం: D. రాజ్యాంగ నియమాలకు లోబడి పార్లమెంట్ మరియు రాష్ట్ర శాసనసభలు రెండూ చట్టాలు చేయగలవు
-
Question 8 ప్రశ్న 8Answer: B. Defence and foreign affairs సమాధానం: B. రక్షణ మరియు విదేశీ వ్యవహారాలు
-
Question 9 ప్రశ్న 9Answer: C. Police సమాధానం: C. పోలీసు
-
Question 10 ప్రశ్న 10Answer: D. Education సమాధానం: D. విద్య
-
Question 11 ప్రశ్న 11Answer: A. Parliament సమాధానం: A. పార్లమెంట్
-
Question 12 ప్రశ్న 12Answer: B. A resolution of the Rajya Sabha supported by not less than two-thirds of members present and voting సమాధానం: B. హాజరై ఓటు వేసిన రాజ్యసభ సభ్యుల్లో కనీసం మూడింట రెండు వంతుల మద్దతుతో ఆమోదించిన తీర్మానం
-
Question 13 ప్రశ్న 13Answer: C. Power to make laws on matters in the State List for the whole or any part of India సమాధానం: C. భారతదేశం మొత్తం లేదా దాని ఏ భాగానికైనా రాష్ట్ర జాబితా అంశాలపై చట్టాలు చేసే అధికారం
-
Question 14 ప్రశ్న 14Answer: A. Parliament may legislate for those States after the required State resolutions, and another State may later adopt that law సమాధానం: A. అవసరమైన రాష్ట్ర తీర్మానాల తర్వాత పార్లమెంట్ ఆ రాష్ట్రాల కోసం చట్టం చేయవచ్చు; మరో రాష్ట్రం తరువాత ఆ చట్టాన్ని స్వీకరించవచ్చు
-
Question 15 ప్రశ్న 15Answer: C. The Parliamentary law generally prevails and the State law is void to the extent of repugnancy, subject to Article 254(2) సమాధానం: C. ఆర్టికల్ 254(2)కు లోబడి సాధారణంగా పార్లమెంట్ చట్టం ప్రాధాన్యం పొందుతుంది; వైరుధ్యం ఉన్న మేరకు రాష్ట్ర చట్టం చెల్లదు
-
Question 16 ప్రశ్న 16Answer: A. It must be exercised so as to ensure compliance with applicable Parliamentary laws, and the Union may give necessary directions for that purpose సమాధానం: A. వర్తించే పార్లమెంట్ చట్టాల అమలును నిర్ధారించే విధంగా రాష్ట్ర కార్యనిర్వాహక అధికారం వినియోగించాలి; ఆ ప్రయోజనం కోసం కేంద్రం అవసరమైన ఆదేశాలు ఇవ్వవచ్చు
-
Question 17 ప్రశ్న 17Answer: B. To discuss matters of common interest and improve coordination between the Union and States or among States సమాధానం: B. కేంద్రం-రాష్ట్రాలు లేదా రాష్ట్రాల మధ్య ఉమ్మడి ఆసక్తి అంశాలను చర్చించి సమన్వయాన్ని మెరుగుపరచడం
-
Question 18 ప్రశ్న 18Answer: B. It contains Union and State representatives and makes recommendations on GST-related matters సమాధానం: B. ఇందులో కేంద్ర మరియు రాష్ట్ర ప్రతినిధులు ఉంటారు; జీఎస్టీ సంబంధిత అంశాలపై సిఫారసులు చేస్తుంది
-
Question 19 ప్రశ్న 19Answer: C. Recommending distribution of specified tax proceeds between the Union and States and principles governing grants-in-aid సమాధానం: C. నిర్దిష్ట పన్నుల నికర ఆదాయాన్ని కేంద్రం మరియు రాష్ట్రాల మధ్య పంపిణీ చేయడం, గ్రాంట్స్-ఇన్-ఎయిడ్‌కు సంబంధించిన సూత్రాలపై సిఫారసులు చేయడం
-
Question 20 ప్రశ్న 20Answer: C. Parliament and State Legislatures have GST legislative power as provided by Article 246A, while Parliament has exclusive power over GST on inter-State supplies సమాధానం: C. ఆర్టికల్ 246A ప్రకారం పార్లమెంట్ మరియు రాష్ట్ర శాసనసభలకు జీఎస్టీపై శాసన అధికారం ఉంటుంది; అంతర్రాష్ట్ర సరఫరాలపై జీఎస్టీ విషయంలో పార్లమెంట్‌కు ప్రత్యేక అధికారం ఉంటుంది