TG TET పేపర్ 2 - 2_తెలుగు - టెస్ట్ 56 - అలంకారాలు – గుర్తింపు మరియు అన్వయం
Please keep at least one language enabled. || కనీసం ఒక భాషను ఎంచుకోండి.
Question 1
ప్రశ్న 1
“చిటపట చినుకులు పటపట కురిసెను.” అనే వాక్యంలో ప్రధానంగా కనిపించే అలంకారం ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• ఈ వాక్యంలో ‘ట’ వంటి హల్లులు పలుమార్లు ఆవృత్తమై శబ్దసౌందర్యాన్ని కలిగిస్తున్నాయి.
• ఒకటిగాని, అంతకంటే ఎక్కువ హల్లులుగాని అనేకసార్లు ఆవృత్తమైతే వృత్త్యనుప్రాస అవుతుంది.
• అర్థభేదంతో అక్షరసమూహం రావడం యమకం; తాత్పర్యభేదంతో ఒకే పదం రావడం లాటానుప్రాస.
• ఒకటిగాని, అంతకంటే ఎక్కువ హల్లులుగాని అనేకసార్లు ఆవృత్తమైతే వృత్త్యనుప్రాస అవుతుంది.
• అర్థభేదంతో అక్షరసమూహం రావడం యమకం; తాత్పర్యభేదంతో ఒకే పదం రావడం లాటానుప్రాస.
Question 2
ప్రశ్న 2
అర్థభేదంతో కూడిన హల్లుల జంట అవ్యవధానంగా, అంటే వెంటవెంటనే వచ్చినప్పుడు ఏర్పడే అలంకారం ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• అర్థభేదంతో కూడిన హల్లుల జంట వెంటవెంటనే రావడం ఛేకానుప్రాస లక్షణం.
• ఛేకానుప్రాసలో అవ్యవధాన పునరావృత్తి ముఖ్యమైన గుర్తింపు సూచకం.
• యమకంలో అక్షరసముదాయం అర్థభేదంతో పునరావృతమవుతుంది; అది తప్పనిసరిగా వెంటవెంటనే రావాల్సిన అవసరం లేదు.
• ఛేకానుప్రాసలో అవ్యవధాన పునరావృత్తి ముఖ్యమైన గుర్తింపు సూచకం.
• యమకంలో అక్షరసముదాయం అర్థభేదంతో పునరావృతమవుతుంది; అది తప్పనిసరిగా వెంటవెంటనే రావాల్సిన అవసరం లేదు.
Question 3
ప్రశ్న 3
“పాప సంహరుడు హరుడు.” అనే ప్రయోగంలో ప్రధాన అలంకారం ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• ఈ ప్రయోగంలో ‘హరుడు’ అనే అక్షరసమూహం అవ్యవధానంగా రెండు సందర్భాల్లో కనిపిస్తుంది.
• మొదటి సందర్భంలో హరించేవాడు అనే భావం, రెండవ సందర్భంలో శివుడు అనే భావం వ్యక్తమవుతుంది.
• అర్థభేదంతో అవ్యవధానంగా వచ్చిన ఈ పునరావృత్తి ఛేకానుప్రాసకు సరిపోతుంది.
• మొదటి సందర్భంలో హరించేవాడు అనే భావం, రెండవ సందర్భంలో శివుడు అనే భావం వ్యక్తమవుతుంది.
• అర్థభేదంతో అవ్యవధానంగా వచ్చిన ఈ పునరావృత్తి ఛేకానుప్రాసకు సరిపోతుంది.
Question 4
ప్రశ్న 4
“చిత్తశుద్ధితో చేసెడి సేవ సేవ.” అనే వాక్యంలో ఏ అలంకారం ఉంది?
Explanation:
వివరణ:
• ‘సేవ’ అనే పదం రెండుసార్లు ఒకే అర్థంతో వచ్చినా రెండవ ప్రయోగంలో ‘అదే నిజమైన సేవ’ అనే తాత్పర్య విశేషం ఉంది.
• ఒకే అర్థమున్న పదం తాత్పర్యభేదంతో పునరావృతమైతే లాటానుప్రాస అవుతుంది.
• అర్థభేదం ఉంటే యమకం లేదా సందర్భానుసారం ఛేకానుప్రాస వైపు వెళ్తుంది; ఇక్కడ అర్థభేదం లేదు.
• ఒకే అర్థమున్న పదం తాత్పర్యభేదంతో పునరావృతమైతే లాటానుప్రాస అవుతుంది.
• అర్థభేదం ఉంటే యమకం లేదా సందర్భానుసారం ఛేకానుప్రాస వైపు వెళ్తుంది; ఇక్కడ అర్థభేదం లేదు.
Question 5
ప్రశ్న 5
క్రింది వాటిలో యమకాలంకార లక్షణాన్ని సరిగా తెలిపేది ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• అక్షరసముదాయం అర్థభేదంతో మళ్లీ ప్రయోగించబడటం యమకాలంకార లక్షణం.
• కేవలం ఒకే హల్లు పదేపదే రావడం వృత్త్యనుప్రాసకు చెందుతుంది.
• ఒకే అర్థంతో తాత్పర్యభేదం లాటానుప్రాసకు, పాదాంత పునరావృత్తి అంత్యానుప్రాసకు చెందుతుంది.
• కేవలం ఒకే హల్లు పదేపదే రావడం వృత్త్యనుప్రాసకు చెందుతుంది.
• ఒకే అర్థంతో తాత్పర్యభేదం లాటానుప్రాసకు, పాదాంత పునరావృత్తి అంత్యానుప్రాసకు చెందుతుంది.
Question 6
ప్రశ్న 6
“పురము నందు నందిపురమునందు.” అనే ప్రయోగాన్ని ఏ అలంకారానికి ఉదాహరణగా గుర్తించాలి?
Explanation:
వివరణ:
• ఈ ప్రయోగంలో ‘పురము’ అనే అక్షరసముదాయం పునరావృతమై వేర్వేరు అర్థసంబంధాలను కలిగిస్తోంది.
• అర్థభేదంతో అక్షరసముదాయం పునరావృతమైతే యమకాలంకారం అవుతుంది.
• ఇది పోలికను చెప్పే ఉపమ కాదు; ఒకే అర్థంతో తాత్పర్యభేదంగా పదపునరావృత్తి జరిగే లాటానుప్రాస కూడా కాదు.
• అర్థభేదంతో అక్షరసముదాయం పునరావృతమైతే యమకాలంకారం అవుతుంది.
• ఇది పోలికను చెప్పే ఉపమ కాదు; ఒకే అర్థంతో తాత్పర్యభేదంగా పదపునరావృత్తి జరిగే లాటానుప్రాస కూడా కాదు.
Question 7
ప్రశ్న 7
“నగారా మోగిందా / నయాగరా దుమికిందా” అనే పాదాల్లో ప్రధాన శబ్దాలంకారం ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• రెండు పాదాల చివర ‘దా’ అనే సమాన అక్షరసముదాయం వస్తోంది.
• పాదాంతంలో ఒకే అక్షరం లేదా అక్షరసముదాయం పునరావృతమైతే అంత్యానుప్రాస అవుతుంది.
• ఇది పాదమధ్య అర్థభేద పునరావృత్తి కాదు కాబట్టి యమకంగా గుర్తించరాదు.
• పాదాంతంలో ఒకే అక్షరం లేదా అక్షరసముదాయం పునరావృతమైతే అంత్యానుప్రాస అవుతుంది.
• ఇది పాదమధ్య అర్థభేద పునరావృత్తి కాదు కాబట్టి యమకంగా గుర్తించరాదు.
Question 8
ప్రశ్న 8
“మల్లెపూవులా తెల్లని చొక్కా” అనే ప్రయోగంలో ప్రధాన అలంకారం ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• చొక్కాను మల్లెపూవుతో ‘లా’ అనే ఉపమావాచకం ద్వారా స్పష్టంగా పోల్చారు.
• పోల్చబడుతున్న చొక్కా ఉపమేయం; మల్లెపూవు ఉపమానం; తెల్లదనం సమానధర్మం.
• అభేదం చెబితే రూపకం; ఊహాత్మక సంభావన ఉంటే ఉత్ప్రేక్ష అవుతుంది.
• పోల్చబడుతున్న చొక్కా ఉపమేయం; మల్లెపూవు ఉపమానం; తెల్లదనం సమానధర్మం.
• అభేదం చెబితే రూపకం; ఊహాత్మక సంభావన ఉంటే ఉత్ప్రేక్ష అవుతుంది.
Question 9
ప్రశ్న 9
“సంసారసాగరాన్ని దాటడం కష్టం.” అనే వాక్యంలో ప్రధానంగా ఏ అలంకారం ఉంది?
Explanation:
వివరణ:
• ‘సంసారం’ అనే ఉపమేయంపై ‘సాగరం’ అనే ఉపమాన ధర్మాన్ని నేరుగా ఆరోపించారు.
• ‘వలె’, ‘లాగా’ అని పోలిక చెప్పకుండా సంసారమే సాగరం అన్న అభేద భావం ఉంది.
• అందువల్ల ఇది రూపకాలంకారం; సాధారణ ఉపమ కాదు.
• ‘వలె’, ‘లాగా’ అని పోలిక చెప్పకుండా సంసారమే సాగరం అన్న అభేద భావం ఉంది.
• అందువల్ల ఇది రూపకాలంకారం; సాధారణ ఉపమ కాదు.
Question 10
ప్రశ్న 10
క్రింది వాక్యాలలో రూపకాలంకారానికి స్పష్టమైన ఉదాహరణ ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• ‘జ్ఞానమే జ్యోతి’లో జ్ఞానం, జ్యోతి వేర్వేరు అయినా రెండింటికీ అభేదం చెప్పారు.
• ఈ అభేద ఆరోపణ రూపకాలంకారానికి ప్రధాన లక్షణం.
• ‘దీపంలా’ అని పోలిక చెప్పిన మొదటి వాక్యం ఉపమ; ‘ఏమో’ అనే సంభావన ఉన్న మూడవది ఉత్ప్రేక్ష.
• ఈ అభేద ఆరోపణ రూపకాలంకారానికి ప్రధాన లక్షణం.
• ‘దీపంలా’ అని పోలిక చెప్పిన మొదటి వాక్యం ఉపమ; ‘ఏమో’ అనే సంభావన ఉన్న మూడవది ఉత్ప్రేక్ష.
Question 11
ప్రశ్న 11
“ఈ వెన్నెల పాలవెల్లియో అన్నట్లుంది.” అనే వాక్యంలో ప్రధాన అలంకారం ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• వెన్నెలనే పాలవెల్లి అయి ఉండవచ్చునేమో అన్న ఊహాత్మక సంభావనతో వర్ణించారు.
• ఉపమేయాన్ని ఉపమానంగా ఊహించడం ఉత్ప్రేక్షాలంకార లక్షణం.
• స్పష్టమైన పోలిక మాత్రమే ఉంటే ఉపమ; నిశ్చయమైన అభేదం ఉంటే రూపకం అవుతుంది.
• ఉపమేయాన్ని ఉపమానంగా ఊహించడం ఉత్ప్రేక్షాలంకార లక్షణం.
• స్పష్టమైన పోలిక మాత్రమే ఉంటే ఉపమ; నిశ్చయమైన అభేదం ఉంటే రూపకం అవుతుంది.
Question 12
ప్రశ్న 12
“నగరంలోని భవనాలు నక్షత్రాలను తాకుతున్నాయి.” అనే వాక్యంలో ప్రధాన అలంకారం ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• భవనాలు నక్షత్రాలను నిజంగా తాకవు; వాటి ఎత్తును వాస్తవానికి మించి పెంచి చెప్పారు.
• ఉన్నదానికంటే అధికంగా వర్ణించడం అతిశయోక్తి అలంకార లక్షణం.
• సహజ స్థితిని ఉన్నది ఉన్నట్లు వర్ణించడం స్వభావోక్తి; ఇక్కడ అలాంటి సహజ వర్ణన లేదు.
• ఉన్నదానికంటే అధికంగా వర్ణించడం అతిశయోక్తి అలంకార లక్షణం.
• సహజ స్థితిని ఉన్నది ఉన్నట్లు వర్ణించడం స్వభావోక్తి; ఇక్కడ అలాంటి సహజ వర్ణన లేదు.
Question 13
ప్రశ్న 13
“అడవిలో లేళ్లు చెవులు నిక్కబొడుచుకొని చెంగుచెంగున గంతులేస్తూ బిత్తరచూపులతో పరుగెడుతున్నాయి.” అనే వర్ణనలో ప్రధాన అలంకారం ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• లేళ్ల సహజ కదలికలు, చూపులు, ప్రవర్తనను ఉన్నది ఉన్నట్లు మనోహరంగా వర్ణించారు.
• జాతి, గుణ, క్రియల సహజ స్వభావాన్ని యథాతథంగా చిత్రించడం స్వభావోక్తి లక్షణం.
• అసంభవంగా పెంచి చెప్పడం లేదా మరో వస్తువుగా ఊహించడం ఇక్కడ లేదు.
• జాతి, గుణ, క్రియల సహజ స్వభావాన్ని యథాతథంగా చిత్రించడం స్వభావోక్తి లక్షణం.
• అసంభవంగా పెంచి చెప్పడం లేదా మరో వస్తువుగా ఊహించడం ఇక్కడ లేదు.
Question 14
ప్రశ్న 14
“హనుమంతుడు సముద్రాన్ని దాటాడు. మహాత్ములకు సాధ్యం కానిదేముంది?” అనే వాక్యసముదాయంలో ఏ అలంకారం ఉంది?
Explanation:
వివరణ:
• హనుమంతుడు సముద్రాన్ని దాటాడనేది ఒక విశేష వాక్యం.
• ‘మహాత్ములకు సాధ్యం కానిదేముంది?’ అనే సామాన్య వాక్యంతో ఆ విశేషాన్ని సమర్థించారు.
• విశేషాన్ని సామాన్యంతో లేదా సామాన్యాన్ని విశేషంతో సమర్థించడం అర్థాంతరన్యాసం.
• ‘మహాత్ములకు సాధ్యం కానిదేముంది?’ అనే సామాన్య వాక్యంతో ఆ విశేషాన్ని సమర్థించారు.
• విశేషాన్ని సామాన్యంతో లేదా సామాన్యాన్ని విశేషంతో సమర్థించడం అర్థాంతరన్యాసం.
Question 15
ప్రశ్న 15
“ఓ రాజా! నీవే కీర్తిమంతుడవు. చంద్రుడే కాంతిమంతుడు.” అనే ఉదాహరణలో ప్రధాన అలంకారం ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• రాజు–కీర్తి, చంద్రుడు–కాంతి అనే రెండు వేర్వేరు ధర్మజంటలను బింబ–ప్రతిబింబ భావంతో అమర్చారు.
• ఉపమాన, ఉపమేయ వాక్యాల వేర్వేరు ధర్మాలు పరస్పర ప్రతిబింబంలా ఉండటం దృష్టాంతాలంకార లక్షణం.
• నేరుగా ‘వలె’ అనే పోలిక లేదా ‘ఇదే అది’ అనే అభేదం ఇక్కడ ప్రధానంగా లేదు.
• ఉపమాన, ఉపమేయ వాక్యాల వేర్వేరు ధర్మాలు పరస్పర ప్రతిబింబంలా ఉండటం దృష్టాంతాలంకార లక్షణం.
• నేరుగా ‘వలె’ అనే పోలిక లేదా ‘ఇదే అది’ అనే అభేదం ఇక్కడ ప్రధానంగా లేదు.
Question 16
ప్రశ్న 16
“రాజు కువలయానందకరుడు.” అనే ప్రయోగంలో ఒకే శబ్దవ్యవస్థ ద్వారా రెండు అర్థాలు స్ఫురిస్తున్నప్పుడు అది ఏ అలంకారం?
Explanation:
వివరణ:
• ఈ ప్రయోగంలో ‘రాజు’, ‘కువలయం’ మొదలైన పదసంబంధాల ద్వారా ఒకటి కంటే ఎక్కువ అర్థాలు స్ఫురిస్తాయి.
• ఒకే శబ్దానికి లేదా వాక్య నిర్మాణానికి అనేక అర్థాలు ఆశ్రయించినప్పుడు శ్లేషాలంకారం ఏర్పడుతుంది.
• యమకంలో అక్షరసముదాయం పునరావృతమవాలి; ఇక్కడ ప్రధాన లక్షణం పునరావృత్తి కాదు, అనేకార్థస్ఫురణ.
• ఒకే శబ్దానికి లేదా వాక్య నిర్మాణానికి అనేక అర్థాలు ఆశ్రయించినప్పుడు శ్లేషాలంకారం ఏర్పడుతుంది.
• యమకంలో అక్షరసముదాయం పునరావృతమవాలి; ఇక్కడ ప్రధాన లక్షణం పునరావృత్తి కాదు, అనేకార్థస్ఫురణ.
Question 17
ప్రశ్న 17
క్రింది జతలో మొదటిది ఉపమ, రెండవది రూపకం అయ్యేది ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• “ముఖం చంద్రునివలె ఉంది”లో ‘వలె’ ద్వారా స్పష్టమైన సాదృశ్యం చెప్పబడింది; ఇది ఉపమ.
• “ముఖమే చంద్రుడు”లో ముఖం, చంద్రుడు వేర్వేరు అయినా అభేదంగా చెప్పారు; ఇది రూపకం.
• “చంద్రుడేమో” వంటి సంభావన ఉంటే అది ఉత్ప్రేక్ష వైపు వెళ్తుంది.
• “ముఖమే చంద్రుడు”లో ముఖం, చంద్రుడు వేర్వేరు అయినా అభేదంగా చెప్పారు; ఇది రూపకం.
• “చంద్రుడేమో” వంటి సంభావన ఉంటే అది ఉత్ప్రేక్ష వైపు వెళ్తుంది.
Question 18
ప్రశ్న 18
క్రింది వాక్యం–అలంకారం జతలలో తప్పుగా ఉన్నది ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• “సంసారసాగరం”లో సంసారాన్ని సాగరంతో ‘వలె’ అని పోల్చలేదు; సాగర ధర్మాన్ని సంసారంపై నేరుగా ఆరోపించారు.
• అందువల్ల అది రూపకాలంకారం, ఉపమాలంకారం కాదు.
• మిగిలిన మూడు ఉదాహరణలు వరుసగా ఉత్ప్రేక్ష, అతిశయోక్తి, వృత్త్యనుప్రాసలకు సరైనవే.
• అందువల్ల అది రూపకాలంకారం, ఉపమాలంకారం కాదు.
• మిగిలిన మూడు ఉదాహరణలు వరుసగా ఉత్ప్రేక్ష, అతిశయోక్తి, వృత్త్యనుప్రాసలకు సరైనవే.
Question 19
ప్రశ్న 19
క్రింది మూడు వాక్యాలకు సరైన అలంకారాల వరుస ఏది? (1) “ముఖం చంద్రునివలె ఉంది.” (2) “ముఖమే చంద్రుడు.” (3) “ముఖం చంద్రుడేమో అన్నట్లుంది.”
Explanation:
వివరణ:
• మొదటి వాక్యంలో ‘వలె’ ద్వారా పోలిక ఉంది కాబట్టి ఉపమాలంకారం.
• రెండవ వాక్యంలో ముఖం–చంద్రునికి అభేదం చెప్పబడింది కాబట్టి రూపకాలంకారం.
• మూడవ వాక్యంలో ‘చంద్రుడేమో’ అనే ఊహాత్మక సంభావన ఉంది కాబట్టి ఉత్ప్రేక్షాలంకారం.
• రెండవ వాక్యంలో ముఖం–చంద్రునికి అభేదం చెప్పబడింది కాబట్టి రూపకాలంకారం.
• మూడవ వాక్యంలో ‘చంద్రుడేమో’ అనే ఊహాత్మక సంభావన ఉంది కాబట్టి ఉత్ప్రేక్షాలంకారం.
Question 20
ప్రశ్న 20
క్రింది భేదాలలో యమకం–శ్లేషం మధ్య సరైన భేదం ఏది?
Explanation:
వివరణ:
• యమకాలంకారంలో ఒక అక్షరసముదాయం అర్థభేదంతో మళ్లీ ప్రయోగించబడటం ప్రధాన లక్షణం.
• శ్లేషంలో అదే శబ్దం లేదా వాక్య నిర్మాణం ఒక్క ప్రయోగంలోనే ఒకటి కంటే ఎక్కువ అర్థాలను స్ఫురింపజేయగలదు.
• అందువల్ల పునరావృత్తి యమకానికి, అనేకార్థస్ఫురణ శ్లేషానికి ప్రధాన గుర్తింపు ఆధారాలు.
• శ్లేషంలో అదే శబ్దం లేదా వాక్య నిర్మాణం ఒక్క ప్రయోగంలోనే ఒకటి కంటే ఎక్కువ అర్థాలను స్ఫురింపజేయగలదు.
• అందువల్ల పునరావృత్తి యమకానికి, అనేకార్థస్ఫురణ శ్లేషానికి ప్రధాన గుర్తింపు ఆధారాలు.
Answer Key సమాధానాల పట్టిక
-
Question 1 ప్రశ్న 1Answer: A. సమాధానం: A. వృత్త్యనుప్రాస
-
Question 2 ప్రశ్న 2Answer: C. సమాధానం: C. ఛేకానుప్రాస
-
Question 3 ప్రశ్న 3Answer: B. సమాధానం: B. ఛేకానుప్రాస
-
Question 4 ప్రశ్న 4Answer: B. సమాధానం: B. లాటానుప్రాస
-
Question 5 ప్రశ్న 5Answer: B. సమాధానం: B. అక్షరసముదాయం అర్థభేదంతో పునరావృతం కావడం
-
Question 6 ప్రశ్న 6Answer: A. సమాధానం: A. యమకం
-
Question 7 ప్రశ్న 7Answer: C. సమాధానం: C. అంత్యానుప్రాస
-
Question 8 ప్రశ్న 8Answer: C. సమాధానం: C. ఉపమ
-
Question 9 ప్రశ్న 9Answer: A. సమాధానం: A. రూపకం
-
Question 10 ప్రశ్న 10Answer: B. సమాధానం: B. జ్ఞానమే జ్యోతి.
-
Question 11 ప్రశ్న 11Answer: C. సమాధానం: C. ఉత్ప్రేక్ష
-
Question 12 ప్రశ్న 12Answer: B. సమాధానం: B. అతిశయోక్తి
-
Question 13 ప్రశ్న 13Answer: C. సమాధానం: C. స్వభావోక్తి
-
Question 14 ప్రశ్న 14Answer: B. సమాధానం: B. అర్థాంతరన్యాసం
-
Question 15 ప్రశ్న 15Answer: B. సమాధానం: B. దృష్టాంతం
-
Question 16 ప్రశ్న 16Answer: A. సమాధానం: A. శ్లేషం
-
Question 17 ప్రశ్న 17Answer: A. సమాధానం: A. “ముఖం చంద్రునివలె ఉంది” — “ముఖమే చంద్రుడు”
-
Question 18 ప్రశ్న 18Answer: C. సమాధానం: C. “సంసారసాగరాన్ని దాటడం కష్టం.” — ఉపమ
-
Question 19 ప్రశ్న 19Answer: A. సమాధానం: A. ఉపమ — రూపకం — ఉత్ప్రేక్ష
-
Question 20 ప్రశ్న 20Answer: A. సమాధానం: A. యమకంలో అక్షరసముదాయం అర్థభేదంతో పునరావృతమవుతుంది; శ్లేషంలో ఒకే శబ్దం లేదా నిర్మాణం నుంచి అనేక అర్థాలు స్ఫురిస్తాయి.
