విజ్ఞాన శాస్త్రం మరియు సాంకేతిక విజ్ఞానం - టెస్ట్ 68 - అణు విభజన, రియాక్టర్లు మరియు భారత అణు కార్యక్రమం
Please keep at least one language enabled. || కనీసం ఒక భాషను ఎంచుకోండి.
Question 1
ప్రశ్న 1
Which statement best describes nuclear fission in a power reactor?
విద్యుత్ ఉత్పత్తి అణు రియాక్టర్లో అణు విభజనను సరిగ్గా వివరించే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• In fission, a sufficiently fissile heavy nucleus can absorb a neutron and split into two main fission fragments plus additional neutrons.
• The mass-energy difference appears mainly as kinetic energy of the fission products and is ultimately converted into heat in the reactor fuel and surrounding materials.
• The released neutrons make a controlled chain reaction possible when reactor conditions are suitable.
• The mass-energy difference appears mainly as kinetic energy of the fission products and is ultimately converted into heat in the reactor fuel and surrounding materials.
• The released neutrons make a controlled chain reaction possible when reactor conditions are suitable.
వివరణ:
• అణు విభజనలో తగిన విభజనశీల భార కేంద్రకం న్యూట్రాన్ను గ్రహించి ప్రధానంగా రెండు విభజన ఖండాలు మరియు అదనపు న్యూట్రాన్లుగా విడిపోగలదు.
• ద్రవ్యరాశి-శక్తి తేడా ప్రధానంగా విభజన ఖండాల కైనెటిక్ శక్తిగా కనిపించి చివరకు ఇంధనం మరియు పరిసర పదార్థాల్లో వేడిగా మారుతుంది.
• విడుదలైన న్యూట్రాన్లు తగిన రియాక్టర్ పరిస్థితుల్లో నియంత్రిత శృంఖల చర్య కొనసాగడానికి సహాయపడతాయి.
• ద్రవ్యరాశి-శక్తి తేడా ప్రధానంగా విభజన ఖండాల కైనెటిక్ శక్తిగా కనిపించి చివరకు ఇంధనం మరియు పరిసర పదార్థాల్లో వేడిగా మారుతుంది.
• విడుదలైన న్యూట్రాన్లు తగిన రియాక్టర్ పరిస్థితుల్లో నియంత్రిత శృంఖల చర్య కొనసాగడానికి సహాయపడతాయి.
Question 2
ప్రశ్న 2
In reactor physics, what does 'criticality' mean at an awareness level?
రియాక్టర్ భౌతిక శాస్త్రంలో ‘క్రిటికాలిటీ’ అనే పదం ప్రాథమికంగా ఏమి సూచిస్తుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• A reactor is critical when, on average, each generation of fissions produces enough neutrons to sustain the next generation at a steady level.
• Subcritical means the chain reaction tends to decrease, while supercritical means reactor power tends to increase unless controlled.
• Criticality is a normal reactor-physics term and does not by itself mean an accident.
• Subcritical means the chain reaction tends to decrease, while supercritical means reactor power tends to increase unless controlled.
• Criticality is a normal reactor-physics term and does not by itself mean an accident.
వివరణ:
• సగటున ఒక తరం విభజనలు తదుపరి తరం విభజనలను కొనసాగించడానికి సరిపడ న్యూట్రాన్లను ఉత్పత్తి చేసినప్పుడు రియాక్టర్ క్రిటికల్ స్థితిలో ఉంటుంది.
• సబ్క్రిటికల్ స్థితిలో శృంఖల చర్య తగ్గే ధోరణి, సూపర్క్రిటికల్ స్థితిలో నియంత్రించకపోతే శక్తి పెరిగే ధోరణి ఉంటుంది.
• క్రిటికాలిటీ సాధారణ రియాక్టర్-భౌతిక శాస్త్ర పదం; అది స్వయంగా ప్రమాదాన్ని సూచించదు.
• సబ్క్రిటికల్ స్థితిలో శృంఖల చర్య తగ్గే ధోరణి, సూపర్క్రిటికల్ స్థితిలో నియంత్రించకపోతే శక్తి పెరిగే ధోరణి ఉంటుంది.
• క్రిటికాలిటీ సాధారణ రియాక్టర్-భౌతిక శాస్త్ర పదం; అది స్వయంగా ప్రమాదాన్ని సూచించదు.
Question 3
ప్రశ్న 3
What is the principal function of a moderator in a thermal nuclear reactor?
తాప న్యూట్రాన్ అణు రియాక్టర్లో న్యూట్రాన్ మందగింపక (moderator) యొక్క ప్రధాన పని ఏమిటి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Fission initially releases fast neutrons, while many thermal-reactor fuels have a higher probability of fission with slower neutrons.
• A moderator reduces neutron kinetic energy through scattering while ideally absorbing relatively few neutrons itself.
• Heavy water, light water and graphite can serve as moderators in different reactor designs.
• A moderator reduces neutron kinetic energy through scattering while ideally absorbing relatively few neutrons itself.
• Heavy water, light water and graphite can serve as moderators in different reactor designs.
వివరణ:
• అణు విభజనలో మొదట వేగ న్యూట్రాన్లు విడుదలవుతాయి; అనేక తాప రియాక్టర్ ఇంధనాల్లో మందగించిన న్యూట్రాన్లతో విభజన సంభావ్యత ఎక్కువగా ఉంటుంది.
• న్యూట్రాన్ మందగింపక ఢీకొనింపుల ద్వారా న్యూట్రాన్ కైనెటిక్ శక్తిని తగ్గిస్తూ స్వయంగా సాధ్యమైనంత తక్కువ న్యూట్రాన్లను గ్రహించడం లక్ష్యంగా పనిచేస్తుంది.
• వేర్వేరు రియాక్టర్ రూపకల్పనల్లో భార జలం, సాధారణ నీరు, గ్రాఫైట్ మందగింపకాలుగా ఉపయోగించవచ్చు.
• న్యూట్రాన్ మందగింపక ఢీకొనింపుల ద్వారా న్యూట్రాన్ కైనెటిక్ శక్తిని తగ్గిస్తూ స్వయంగా సాధ్యమైనంత తక్కువ న్యూట్రాన్లను గ్రహించడం లక్ష్యంగా పనిచేస్తుంది.
• వేర్వేరు రియాక్టర్ రూపకల్పనల్లో భార జలం, సాధారణ నీరు, గ్రాఫైట్ మందగింపకాలుగా ఉపయోగించవచ్చు.
Question 4
ప్రశ్న 4
Which statement correctly distinguishes a reactor coolant from a moderator?
రియాక్టర్ శీతలకారిని న్యూట్రాన్ మందగింపక నుంచి సరిగ్గా వేరు చేసే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Reactor coolant transports heat generated in the fuel to a heat exchanger, steam generator or power-conversion system depending on the design.
• A moderator is selected mainly for its ability to slow neutrons with limited neutron absorption.
• Some reactors use one substance for both purposes, while others use separate moderator and coolant materials.
• A moderator is selected mainly for its ability to slow neutrons with limited neutron absorption.
• Some reactors use one substance for both purposes, while others use separate moderator and coolant materials.
వివరణ:
• రియాక్టర్ శీతలకారి ఇంధనంలో ఏర్పడిన వేడిని రూపకల్పనను బట్టి ఉష్ణ మార్పిడి పరికరం, ఆవిరి జనక లేదా శక్తి మార్పిడి వ్యవస్థకు తరలిస్తుంది.
• న్యూట్రాన్ మందగింపకను ప్రధానంగా న్యూట్రాన్లను మందగింపజేసి తక్కువగా గ్రహించే లక్షణం కోసం ఎంచుకుంటారు.
• కొన్ని రియాక్టర్లలో ఒకే పదార్థం రెండు పనులు చేస్తే మరికొన్నింటిలో మందగింపక, శీతలకారి వేర్వేరు పదార్థాలు.
• న్యూట్రాన్ మందగింపకను ప్రధానంగా న్యూట్రాన్లను మందగింపజేసి తక్కువగా గ్రహించే లక్షణం కోసం ఎంచుకుంటారు.
• కొన్ని రియాక్టర్లలో ఒకే పదార్థం రెండు పనులు చేస్తే మరికొన్నింటిలో మందగింపక, శీతలకారి వేర్వేరు పదార్థాలు.
Question 5
ప్రశ్న 5
Which statement correctly describes India's conventional Pressurised Heavy Water Reactor (PHWR) technology?
భారత సాంప్రదాయ Pressurised Heavy Water Reactor (PHWR) సాంకేతికతను సరిగ్గా వివరించే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• BARC describes India's PHWRs as using natural uranium dioxide fuel containing about 0.7% uranium-235.
• Heavy water has favourable neutron-economy properties and is used as moderator and primary coolant in the standard Indian PHWR system.
• PHWR technology forms the backbone of Stage I of India's three-stage nuclear power programme.
• Heavy water has favourable neutron-economy properties and is used as moderator and primary coolant in the standard Indian PHWR system.
• PHWR technology forms the backbone of Stage I of India's three-stage nuclear power programme.
వివరణ:
• BARC ప్రకారం భారత PHWRలు సుమారు 0.7% యురేనియం-235 కలిగిన సహజ యురేనియం డయాక్సైడ్ ఇంధనాన్ని ఉపయోగిస్తాయి.
• భార జలం మంచి న్యూట్రాన్ వినియోగ లక్షణాలు కలిగి ఉండి సాంప్రదాయ భారత PHWR వ్యవస్థలో మందగింపకగా మరియు ప్రాథమిక శీతలకారిగా ఉపయోగించబడుతుంది.
• భారత మూడు-దశల అణు విద్యుత్ కార్యక్రమంలో PHWR సాంకేతికత మొదటి దశకు ప్రధాన ఆధారం.
• భార జలం మంచి న్యూట్రాన్ వినియోగ లక్షణాలు కలిగి ఉండి సాంప్రదాయ భారత PHWR వ్యవస్థలో మందగింపకగా మరియు ప్రాథమిక శీతలకారిగా ఉపయోగించబడుతుంది.
• భారత మూడు-దశల అణు విద్యుత్ కార్యక్రమంలో PHWR సాంకేతికత మొదటి దశకు ప్రధాన ఆధారం.
Question 6
ప్రశ్న 6
Why is heavy water especially useful in natural-uranium PHWRs?
సహజ యురేనియం PHWRలలో భార జలం ప్రత్యేకంగా ఎందుకు ఉపయోగకరంగా ఉంటుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Natural uranium contains only a small fraction of fissile uranium-235, so neutron losses must be kept relatively low for a sustained thermal-neutron chain reaction.
• Heavy water slows neutrons effectively while having a low probability of absorbing them compared with ordinary light water.
• This favourable neutron economy allows PHWR designs to use natural uranium without requiring the same enrichment level as many light-water reactors.
• Heavy water slows neutrons effectively while having a low probability of absorbing them compared with ordinary light water.
• This favourable neutron economy allows PHWR designs to use natural uranium without requiring the same enrichment level as many light-water reactors.
వివరణ:
• సహజ యురేనియంలో విభజనశీల యురేనియం-235 భాగం చాలా తక్కువగా ఉండటం వల్ల తాప న్యూట్రాన్ శృంఖల చర్యకు న్యూట్రాన్ నష్టాలను తక్కువగా ఉంచాలి.
• భార జలం న్యూట్రాన్లను సమర్థంగా మందగింపజేస్తూ సాధారణ నీటితో పోలిస్తే వాటిని గ్రహించే సంభావ్యత తక్కువగా ఉంటుంది.
• ఈ అనుకూల న్యూట్రాన్ వినియోగం వల్ల అనేక సాధారణ-నీటి రియాక్టర్లలో అవసరమైనంత ఇంధన సమృద్ధీకరణ లేకుండానే PHWRలు సహజ యురేనియంను ఉపయోగించగలవు.
• భార జలం న్యూట్రాన్లను సమర్థంగా మందగింపజేస్తూ సాధారణ నీటితో పోలిస్తే వాటిని గ్రహించే సంభావ్యత తక్కువగా ఉంటుంది.
• ఈ అనుకూల న్యూట్రాన్ వినియోగం వల్ల అనేక సాధారణ-నీటి రియాక్టర్లలో అవసరమైనంత ఇంధన సమృద్ధీకరణ లేకుండానే PHWRలు సహజ యురేనియంను ఉపయోగించగలవు.
Question 7
ప్రశ్న 7
What is the main reactor-control function of control rods?
రియాక్టర్ నియంత్రణ దండాల ప్రధాన పని ఏమిటి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Control and shutdown rods contain materials with strong neutron-absorption capability.
• Inserting more absorber into the active region removes more neutrons from the chain reaction and reduces reactivity or reactor power.
• Reactor shutdown and power control involve engineered systems and procedures; the rods do not enrich fuel or generate electricity.
• Inserting more absorber into the active region removes more neutrons from the chain reaction and reduces reactivity or reactor power.
• Reactor shutdown and power control involve engineered systems and procedures; the rods do not enrich fuel or generate electricity.
వివరణ:
• నియంత్రణ మరియు షట్డౌన్ దండాల్లో న్యూట్రాన్లను బలంగా గ్రహించే పదార్థాలు ఉంటాయి.
• క్రియాశీల ప్రాంతంలో ఎక్కువ గ్రాహక పదార్థాన్ని ప్రవేశపెడితే శృంఖల చర్య నుంచి ఎక్కువ న్యూట్రాన్లు తొలగి రియాక్టివిటీ లేదా రియాక్టర్ శక్తి తగ్గుతుంది.
• రియాక్టర్ షట్డౌన్, శక్తి నియంత్రణకు ఇంజినీరింగ్ వ్యవస్థలు, విధానాలు ఉపయోగిస్తారు; దండాలు ఇంధనాన్ని సమృద్ధి చేయవు లేదా విద్యుత్ ఉత్పత్తి చేయవు.
• క్రియాశీల ప్రాంతంలో ఎక్కువ గ్రాహక పదార్థాన్ని ప్రవేశపెడితే శృంఖల చర్య నుంచి ఎక్కువ న్యూట్రాన్లు తొలగి రియాక్టివిటీ లేదా రియాక్టర్ శక్తి తగ్గుతుంది.
• రియాక్టర్ షట్డౌన్, శక్తి నియంత్రణకు ఇంజినీరింగ్ వ్యవస్థలు, విధానాలు ఉపయోగిస్తారు; దండాలు ఇంధనాన్ని సమృద్ధి చేయవు లేదా విద్యుత్ ఉత్పత్తి చేయవు.
Question 8
ప్రశ్న 8
Which sequence correctly represents India's three-stage nuclear power programme?
భారత మూడు-దశల అణు విద్యుత్ కార్యక్రమాన్ని సరిగ్గా చూపే క్రమం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Stage I uses PHWRs to extract energy from India's uranium resources and produce plutonium in spent fuel.
• Stage II uses fast breeder technology to multiply the fissile-material inventory, primarily using plutonium recovered from Stage-I fuel together with fertile material.
• Stage III is intended for large-scale use of India's thorium resources through a uranium-233/thorium fuel cycle.
• Stage II uses fast breeder technology to multiply the fissile-material inventory, primarily using plutonium recovered from Stage-I fuel together with fertile material.
• Stage III is intended for large-scale use of India's thorium resources through a uranium-233/thorium fuel cycle.
వివరణ:
• మొదటి దశ PHWRల ద్వారా భారత యురేనియం వనరుల నుంచి శక్తిని పొందడంతో పాటు వాడిన ఇంధనంలో ప్లుటోనియంను సృష్టిస్తుంది.
• రెండో దశలో మొదటి దశ ఇంధనం నుంచి తిరిగి పొందిన ప్లుటోనియం మరియు ఫెర్టైల్ పదార్థంతో వేగ ప్రజనన సాంకేతికత ద్వారా విభజనశీల పదార్థ నిల్వను పెంచే లక్ష్యం ఉంది.
• మూడో దశలో యురేనియం-233/థోరియం ఇంధన చక్రం ద్వారా భారత థోరియం వనరులను పెద్ద స్థాయిలో వినియోగించడం లక్ష్యం.
• రెండో దశలో మొదటి దశ ఇంధనం నుంచి తిరిగి పొందిన ప్లుటోనియం మరియు ఫెర్టైల్ పదార్థంతో వేగ ప్రజనన సాంకేతికత ద్వారా విభజనశీల పదార్థ నిల్వను పెంచే లక్ష్యం ఉంది.
• మూడో దశలో యురేనియం-233/థోరియం ఇంధన చక్రం ద్వారా భారత థోరియం వనరులను పెద్ద స్థాయిలో వినియోగించడం లక్ష్యం.
Question 9
ప్రశ్న 9
Why cannot thorium-232 simply replace uranium-235 as a directly fissile reactor fuel?
థోరియం-232ను యురేనియం-235 స్థానంలో నేరుగా విభజనశీల రియాక్టర్ ఇంధనంగా ఎందుకు ఉపయోగించలేం?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Thorium-232 is not itself fissile with ordinary thermal neutrons in the way uranium-235 or uranium-233 is.
• After absorbing a neutron, thorium-232 can enter a transformation chain that ultimately produces fissile uranium-233.
• This fertile-to-fissile conversion is central to the long-term thorium strategy in India's three-stage programme.
• After absorbing a neutron, thorium-232 can enter a transformation chain that ultimately produces fissile uranium-233.
• This fertile-to-fissile conversion is central to the long-term thorium strategy in India's three-stage programme.
వివరణ:
• థోరియం-232 యురేనియం-235 లేదా యురేనియం-233లాగా సాధారణ తాప న్యూట్రాన్లతో నేర విభజనశీల పదార్థం కాదు.
• న్యూట్రాన్ను గ్రహించిన తరువాత థోరియం-232 అణు మార్పుల శ్రేణి ద్వారా చివరకు విభజనశీల యురేనియం-233ను ఉత్పత్తి చేయగలదు.
• ఫెర్టైల్ పదార్థాన్ని విభజనశీల పదార్థంగా మార్చే ఈ ప్రక్రియ భారత మూడు-దశల కార్యక్రమంలోని దీర్ఘకాల థోరియం వ్యూహానికి కేంద్ర భావన.
• న్యూట్రాన్ను గ్రహించిన తరువాత థోరియం-232 అణు మార్పుల శ్రేణి ద్వారా చివరకు విభజనశీల యురేనియం-233ను ఉత్పత్తి చేయగలదు.
• ఫెర్టైల్ పదార్థాన్ని విభజనశీల పదార్థంగా మార్చే ఈ ప్రక్రియ భారత మూడు-దశల కార్యక్రమంలోని దీర్ఘకాల థోరియం వ్యూహానికి కేంద్ర భావన.
Question 10
ప్రశ్న 10
Which statement best describes the purpose of a fast breeder reactor in India's second-stage programme?
భారత రెండో దశ కార్యక్రమంలో వేగ ప్రజనన రియాక్టర్ ప్రధాన ఉద్దేశ్యాన్ని సరిగ్గా వివరించేది ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• A breeder reactor is designed so that neutron reactions create new fissile material from fertile isotopes while the reactor also produces energy.
• In India's second stage, plutonium recovered from PHWR spent fuel provides an important fissile input, while fertile uranium-238 can be converted into additional plutonium-239.
• Fast reactors deliberately retain a fast-neutron spectrum rather than using a thermal-neutron moderator like a PHWR.
• In India's second stage, plutonium recovered from PHWR spent fuel provides an important fissile input, while fertile uranium-238 can be converted into additional plutonium-239.
• Fast reactors deliberately retain a fast-neutron spectrum rather than using a thermal-neutron moderator like a PHWR.
వివరణ:
• ప్రజనన రియాక్టర్ శక్తిని ఉత్పత్తి చేస్తూనే న్యూట్రాన్ చర్యల ద్వారా ఫెర్టైల్ ఐసోటోపుల నుంచి కొత్త విభజనశీల పదార్థాన్ని సృష్టించేలా రూపొందించబడుతుంది.
• భారత రెండో దశలో PHWR వాడిన ఇంధనం నుంచి తిరిగి పొందిన ప్లుటోనియం ముఖ్య విభజనశీల ఇన్పుట్గా ఉండగా ఫెర్టైల్ యురేనియం-238 నుంచి అదనపు ప్లుటోనియం-239ను ఉత్పత్తి చేయవచ్చు.
• వేగ రియాక్టర్లు PHWRలాగా తాప న్యూట్రాన్ మందగింపకను ఉపయోగించకుండా ఉద్దేశపూర్వకంగా వేగ న్యూట్రాన్ వర్ణపటాన్ని కొనసాగిస్తాయి.
• భారత రెండో దశలో PHWR వాడిన ఇంధనం నుంచి తిరిగి పొందిన ప్లుటోనియం ముఖ్య విభజనశీల ఇన్పుట్గా ఉండగా ఫెర్టైల్ యురేనియం-238 నుంచి అదనపు ప్లుటోనియం-239ను ఉత్పత్తి చేయవచ్చు.
• వేగ రియాక్టర్లు PHWRలాగా తాప న్యూట్రాన్ మందగింపకను ఉపయోగించకుండా ఉద్దేశపూర్వకంగా వేగ న్యూట్రాన్ వర్ణపటాన్ని కొనసాగిస్తాయి.
Question 11
ప్రశ్న 11
Which statement correctly describes the coolant concept used in India's Prototype Fast Breeder Reactor (PFBR)?
భారత Prototype Fast Breeder Reactor (PFBR)లో శీతలకారి భావనను సరిగ్గా వివరించే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• India's fast-breeder programme is based on sodium-cooled fast-reactor technology developed by IGCAR.
• Liquid sodium has useful heat-transfer properties and does not significantly slow neutrons, allowing the fast-neutron spectrum required by the reactor concept.
• Sodium technology also creates specialized materials, monitoring and safety-engineering challenges that differ from water-cooled reactors.
• Liquid sodium has useful heat-transfer properties and does not significantly slow neutrons, allowing the fast-neutron spectrum required by the reactor concept.
• Sodium technology also creates specialized materials, monitoring and safety-engineering challenges that differ from water-cooled reactors.
వివరణ:
• భారత వేగ ప్రజనన కార్యక్రమం IGCAR అభివృద్ధి చేసిన సోడియం-శీతలీకృత వేగ రియాక్టర్ సాంకేతికతపై ఆధారపడింది.
• ద్రవ సోడియం మంచి ఉష్ణ బదిలీ లక్షణాలు కలిగి ఉండి న్యూట్రాన్లను గణనీయంగా మందగింపజేయదు; అందువల్ల వేగ న్యూట్రాన్ వర్ణపటం కొనసాగుతుంది.
• నీరు-శీతలీకృత రియాక్టర్లతో పోలిస్తే సోడియం సాంకేతికతకు ప్రత్యేక పదార్థ, పర్యవేక్షణ మరియు భద్రతా ఇంజినీరింగ్ సవాళ్లు కూడా ఉంటాయి.
• ద్రవ సోడియం మంచి ఉష్ణ బదిలీ లక్షణాలు కలిగి ఉండి న్యూట్రాన్లను గణనీయంగా మందగింపజేయదు; అందువల్ల వేగ న్యూట్రాన్ వర్ణపటం కొనసాగుతుంది.
• నీరు-శీతలీకృత రియాక్టర్లతో పోలిస్తే సోడియం సాంకేతికతకు ప్రత్యేక పదార్థ, పర్యవేక్షణ మరియు భద్రతా ఇంజినీరింగ్ సవాళ్లు కూడా ఉంటాయి.
Question 12
ప్రశ్న 12
As of September 2026, which statement correctly describes India's 500 MWe Prototype Fast Breeder Reactor (PFBR) at Kalpakkam?
2026 సెప్టెంబర్ నాటికి కల్పాక్కంలోని భారత 500 MWe Prototype Fast Breeder Reactor (PFBR) స్థితిని సరిగ్గా వివరించే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• DAE reported that the 500 MWe PFBR at Kalpakkam achieved first criticality on 6 April 2026 after regulatory clearances.
• IGCAR developed the indigenous fast-breeder technology and reactor design, while BHAVINI was responsible for construction and commissioning.
• PFBR is a major Stage-II milestone, but first criticality is not the same thing as long-established full commercial operation.
• IGCAR developed the indigenous fast-breeder technology and reactor design, while BHAVINI was responsible for construction and commissioning.
• PFBR is a major Stage-II milestone, but first criticality is not the same thing as long-established full commercial operation.
వివరణ:
• DAE ప్రకారం కల్పాక్కంలోని 500 MWe PFBR అవసరమైన నియంత్రణ అనుమతుల తరువాత 6 ఏప్రిల్ 2026న తొలి క్రిటికాలిటీ సాధించింది.
• స్వదేశీ వేగ ప్రజనన సాంకేతికత మరియు రియాక్టర్ రూపకల్పనను IGCAR అభివృద్ధి చేయగా నిర్మాణం, కమిషనింగ్ బాధ్యత BHAVINIది.
• PFBR భారత రెండో దశలో ముఖ్య మైలురాయి; కానీ తొలి క్రిటికాలిటీని దీర్ఘకాల పూర్తి వాణిజ్య నిర్వహణతో సమానంగా పరిగణించరాదు.
• స్వదేశీ వేగ ప్రజనన సాంకేతికత మరియు రియాక్టర్ రూపకల్పనను IGCAR అభివృద్ధి చేయగా నిర్మాణం, కమిషనింగ్ బాధ్యత BHAVINIది.
• PFBR భారత రెండో దశలో ముఖ్య మైలురాయి; కానీ తొలి క్రిటికాలిటీని దీర్ఘకాల పూర్తి వాణిజ్య నిర్వహణతో సమానంగా పరిగణించరాదు.
Question 13
ప్రశ్న 13
Which institution-role matching is correct in India's nuclear programme?
భారత అణు కార్యక్రమంలో సంస్థ-పాత్ర జతల్లో సరైనది ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• DAE oversees a broad network of research centres, industrial organizations and public-sector undertakings covering India's nuclear programme.
• BARC is a central multidisciplinary R&D institution, NPCIL operates India's commercial nuclear-power fleet, and IGCAR's mission focuses on fast-breeder reactor and associated fuel-cycle technology.
• BHAVINI is the DAE public-sector undertaking associated with implementation of the PFBR programme at Kalpakkam.
• BARC is a central multidisciplinary R&D institution, NPCIL operates India's commercial nuclear-power fleet, and IGCAR's mission focuses on fast-breeder reactor and associated fuel-cycle technology.
• BHAVINI is the DAE public-sector undertaking associated with implementation of the PFBR programme at Kalpakkam.
వివరణ:
• DAE భారత అణు కార్యక్రమంలోని పరిశోధన కేంద్రాలు, పారిశ్రామిక సంస్థలు, ప్రభుత్వ రంగ సంస్థల విస్తృత వ్యవస్థను సమన్వయపరుస్తుంది.
• BARC ప్రధాన బహుశాఖ పరిశోధన సంస్థ; NPCIL భారత వాణిజ్య అణు విద్యుత్ కేంద్రాలను నిర్వహిస్తుంది; IGCAR ప్రధానంగా వేగ ప్రజనన రియాక్టర్ మరియు సంబంధిత ఇంధన చక్ర సాంకేతికతపై దృష్టి పెడుతుంది.
• BHAVINI కల్పాక్కం PFBR కార్యక్రమ అమలుతో సంబంధం ఉన్న DAE ప్రభుత్వ రంగ సంస్థ.
• BARC ప్రధాన బహుశాఖ పరిశోధన సంస్థ; NPCIL భారత వాణిజ్య అణు విద్యుత్ కేంద్రాలను నిర్వహిస్తుంది; IGCAR ప్రధానంగా వేగ ప్రజనన రియాక్టర్ మరియు సంబంధిత ఇంధన చక్ర సాంకేతికతపై దృష్టి పెడుతుంది.
• BHAVINI కల్పాక్కం PFBR కార్యక్రమ అమలుతో సంబంధం ఉన్న DAE ప్రభుత్వ రంగ సంస్థ.
Question 14
ప్రశ్న 14
Which statement best describes India's closed-fuel-cycle approach in the context of the three-stage programme?
భారత మూడు-దశల కార్యక్రమంలో మూసిన అణు ఇంధన చక్ర దృక్పథాన్ని సరిగ్గా వివరించే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• India's three-stage strategy relies on recovering useful fissile and fertile materials from irradiated fuel so they can support later reactor stages.
• Reprocessing separates recyclable uranium/plutonium from fission products and other radioactive waste streams that still require safe management.
• 'Closed' therefore refers to recycling valuable nuclear materials within the fuel cycle, not to eliminating fresh fuel needs or radioactive waste.
• Reprocessing separates recyclable uranium/plutonium from fission products and other radioactive waste streams that still require safe management.
• 'Closed' therefore refers to recycling valuable nuclear materials within the fuel cycle, not to eliminating fresh fuel needs or radioactive waste.
వివరణ:
• భారత మూడు-దశల వ్యూహంలో కిరణీకరించిన ఇంధనం నుంచి ఉపయోగకర విభజనశీల, ఫెర్టైల్ పదార్థాలను తిరిగి పొందించి తరువాతి రియాక్టర్ దశలకు ఉపయోగించడం ముఖ్య భావన.
• పునర్ప్రాసెసింగ్ పునర్వినియోగ యురేనియం/ప్లుటోనియంను విభజన ఉత్పత్తులు మరియు ఇతర రేడియోధార్మిక వ్యర్థ ప్రవాహాల నుంచి వేరు చేస్తుంది; వ్యర్థాలకు ఇంకా సురక్షిత నిర్వహణ అవసరం.
• కాబట్టి 'మూసిన' అనే పదం విలువైన అణు పదార్థాల పునర్వినియోగాన్ని సూచిస్తుంది; కొత్త ఇంధన అవసరం లేదా రేడియోధార్మిక వ్యర్థం పూర్తిగా లేకపోవడాన్ని కాదు.
• పునర్ప్రాసెసింగ్ పునర్వినియోగ యురేనియం/ప్లుటోనియంను విభజన ఉత్పత్తులు మరియు ఇతర రేడియోధార్మిక వ్యర్థ ప్రవాహాల నుంచి వేరు చేస్తుంది; వ్యర్థాలకు ఇంకా సురక్షిత నిర్వహణ అవసరం.
• కాబట్టి 'మూసిన' అనే పదం విలువైన అణు పదార్థాల పునర్వినియోగాన్ని సూచిస్తుంది; కొత్త ఇంధన అవసరం లేదా రేడియోధార్మిక వ్యర్థం పూర్తిగా లేకపోవడాన్ని కాదు.
Question 15
ప్రశ్న 15
Which statement correctly describes high-level radioactive waste management in India's nuclear programme at an awareness level?
భారత అణు కార్యక్రమంలో అధిక-స్థాయి రేడియోధార్మిక వ్యర్థ నిర్వహణను ప్రాథమిక స్థాయిలో సరిగ్గా వివరించే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• BARC's high-level-waste strategy immobilizes concentrated radioactive waste in a durable glass matrix through vitrification.
• The vitrified waste is held in engineered interim storage for cooling and surveillance before long-term disposal.
• High-level waste requires strong isolation from the biosphere because of its radioactivity, long-lived radionuclides and decay heat.
• The vitrified waste is held in engineered interim storage for cooling and surveillance before long-term disposal.
• High-level waste requires strong isolation from the biosphere because of its radioactivity, long-lived radionuclides and decay heat.
వివరణ:
• BARC అధిక-స్థాయి వ్యర్థ వ్యూహంలో సాంద్రీకృత రేడియోధార్మిక వ్యర్థాన్ని విట్రిఫికేషన్ ద్వారా దీర్ఘకాలిక గాజు మేట్రిక్స్లో స్థిరపరుస్తారు.
• గాజీకరించిన వ్యర్థాన్ని దీర్ఘకాల నిర్వాహణకు ముందు చల్లబరచడం, పర్యవేక్షణ కోసం ఇంజినీరింగ్ మధ్యంతర నిల్వలో ఉంచుతారు.
• అధిక రేడియోధార్మికత, దీర్ఘ జీవ ఐసోటోపులు, క్షయ వేడి కారణంగా ఈ వ్యర్థాన్ని జీవావరణం నుంచి బలంగా వేరుచేయాలి.
• గాజీకరించిన వ్యర్థాన్ని దీర్ఘకాల నిర్వాహణకు ముందు చల్లబరచడం, పర్యవేక్షణ కోసం ఇంజినీరింగ్ మధ్యంతర నిల్వలో ఉంచుతారు.
• అధిక రేడియోధార్మికత, దీర్ఘ జీవ ఐసోటోపులు, క్షయ వేడి కారణంగా ఈ వ్యర్థాన్ని జీవావరణం నుంచి బలంగా వేరుచేయాలి.
Question 16
ప్రశ్న 16
What does the 'defence-in-depth' principle mean in nuclear-reactor safety?
అణు రియాక్టర్ భద్రతలో ‘defence-in-depth’ సూత్రం ఏమి సూచిస్తుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• AERB safety requirements use defence in depth through multiple physical barriers and successive levels of engineered and administrative protection.
• Core safety objectives include reliably shutting down the chain reaction, maintaining adequate fuel cooling and preventing unacceptable radioactive releases.
• Redundancy, diversity, containment and emergency preparedness are complementary measures rather than reliance on a single device.
• Core safety objectives include reliably shutting down the chain reaction, maintaining adequate fuel cooling and preventing unacceptable radioactive releases.
• Redundancy, diversity, containment and emergency preparedness are complementary measures rather than reliance on a single device.
వివరణ:
• AERB భద్రతా అవసరాల్లో అనేక భౌతిక అవరోధాలు మరియు వరుస ఇంజినీరింగ్, పరిపాలనా రక్షణ పొరల ద్వారా defence-in-depth అమలు చేస్తారు.
• శృంఖల చర్యను విశ్వసనీయంగా నిలిపివేయడం, ఇంధనానికి తగిన శీతలీకరణ కొనసాగించడం, అనుమతించలేని రేడియోధార్మిక విడుదలను నివారించడం ప్రధాన భద్రతా లక్ష్యాలు.
• పునరావృత వ్యవస్థలు, వైవిధ్యం, కంటైన్మెంట్, అత్యవసర సిద్ధత ఒకే పరికరంపై ఆధారపడకుండా పరస్పరపూరకంగా పనిచేస్తాయి.
• శృంఖల చర్యను విశ్వసనీయంగా నిలిపివేయడం, ఇంధనానికి తగిన శీతలీకరణ కొనసాగించడం, అనుమతించలేని రేడియోధార్మిక విడుదలను నివారించడం ప్రధాన భద్రతా లక్ష్యాలు.
• పునరావృత వ్యవస్థలు, వైవిధ్యం, కంటైన్మెంట్, అత్యవసర సిద్ధత ఒకే పరికరంపై ఆధారపడకుండా పరస్పరపూరకంగా పనిచేస్తాయి.
Question 17
ప్రశ్న 17
Which statement about radioisotopes and nuclear technology applications is correct?
రేడియోఐసోటోపులు మరియు అణు సాంకేతిక వినియోగాల గురించి సరైన వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Reactor- and accelerator-produced radioisotopes support nuclear medicine through diagnostic imaging and targeted therapeutic applications.
• Isotope tracers and radiation methods are also used in industry, hydrology, materials inspection, agriculture, food processing and scientific research.
• Proper irradiation of products for sterilization or food treatment does not automatically make the irradiated product radioactive.
• Isotope tracers and radiation methods are also used in industry, hydrology, materials inspection, agriculture, food processing and scientific research.
• Proper irradiation of products for sterilization or food treatment does not automatically make the irradiated product radioactive.
వివరణ:
• రియాక్టర్ లేదా యాక్సిలరేటర్ ద్వారా తయారైన రేడియోఐసోటోపులు వైద్య చిత్రీకరణ మరియు లక్ష్యిత చికిత్సల్లో అణు వైద్యానికి ఉపయోగపడతాయి.
• ఐసోటోప్ ట్రేసర్లు మరియు కిరణ పద్ధతులు పరిశ్రమ, జలశాస్త్రం, పదార్థ పరీక్ష, వ్యవసాయం, ఆహార ప్రాసెసింగ్, శాస్త్రీయ పరిశోధనలో కూడా ఉపయోగిస్తారు.
• స్టెరిలైజేషన్ లేదా ఆహార శుద్ధికి తగిన విధంగా కిరణీకరించినంత మాత్రాన ఉత్పత్తి స్వయంగా రేడియోధార్మికం కావడం తప్పనిసరి కాదు.
• ఐసోటోప్ ట్రేసర్లు మరియు కిరణ పద్ధతులు పరిశ్రమ, జలశాస్త్రం, పదార్థ పరీక్ష, వ్యవసాయం, ఆహార ప్రాసెసింగ్, శాస్త్రీయ పరిశోధనలో కూడా ఉపయోగిస్తారు.
• స్టెరిలైజేషన్ లేదా ఆహార శుద్ధికి తగిన విధంగా కిరణీకరించినంత మాత్రాన ఉత్పత్తి స్వయంగా రేడియోధార్మికం కావడం తప్పనిసరి కాదు.
Question 18
ప్రశ్న 18
Match the reactor component with its principal function: 1. Fuel — source of fissile nuclei for fission 2. Moderator — slows neutrons in a thermal reactor 3. Coolant — removes and transports reactor heat 4. Control rod — absorbs neutrons to control reactivity. Which option is correct?
రియాక్టర్ భాగాన్ని దాని ప్రధాన పనితో జతపరచండి: 1. ఇంధనం — విభజనకు విభజనశీల కేంద్రకాల మూలం 2. న్యూట్రాన్ మందగింపక — తాప రియాక్టర్లో న్యూట్రాన్లను మందగింపజేయడం 3. శీతలకారి — రియాక్టర్ వేడిని తొలగించి తరలించడం 4. నియంత్రణ దండం — రియాక్టివిటీ నియంత్రణకు న్యూట్రాన్లను గ్రహించడం. సరైన ఎంపిక ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Nuclear fuel supplies the fissile nuclei whose fission releases energy and additional neutrons.
• The moderator and coolant have distinct primary roles: neutron slowing and heat transport, respectively, even when one material performs both functions in some reactors.
• Control rods use neutron-absorbing materials to adjust reactivity, so all four component-function pairs are correct.
• The moderator and coolant have distinct primary roles: neutron slowing and heat transport, respectively, even when one material performs both functions in some reactors.
• Control rods use neutron-absorbing materials to adjust reactivity, so all four component-function pairs are correct.
వివరణ:
• అణు ఇంధనం విభజన జరిగి శక్తి, అదనపు న్యూట్రాన్లు విడుదల చేసే విభజనశీల కేంద్రకాలను అందిస్తుంది.
• కొన్ని రియాక్టర్లలో ఒకే పదార్థం రెండు పనులు చేసినప్పటికీ న్యూట్రాన్ మందగింపక మరియు శీతలకారి ప్రధాన పనులు వరుసగా న్యూట్రాన్ మందగింపు, వేడి రవాణా.
• నియంత్రణ దండాలు న్యూట్రాన్ గ్రాహక పదార్థాలతో రియాక్టివిటీని నియంత్రిస్తాయి; కాబట్టి నాలుగు జతలూ సరైనవి.
• కొన్ని రియాక్టర్లలో ఒకే పదార్థం రెండు పనులు చేసినప్పటికీ న్యూట్రాన్ మందగింపక మరియు శీతలకారి ప్రధాన పనులు వరుసగా న్యూట్రాన్ మందగింపు, వేడి రవాణా.
• నియంత్రణ దండాలు న్యూట్రాన్ గ్రాహక పదార్థాలతో రియాక్టివిటీని నియంత్రిస్తాయి; కాబట్టి నాలుగు జతలూ సరైనవి.
Question 19
ప్రశ్న 19
Assertion (A): Heavy water in an Indian PHWR is important to the neutron economy, but it is not the fissile fuel itself. Reason (R): Heavy water can slow neutrons with relatively low neutron absorption, while fission energy comes primarily from fissile nuclei in the uranium fuel. Choose the correct answer.
ప్రతిపాదన (A): భారత PHWRలో భార జలం న్యూట్రాన్ వినియోగ సమతుల్యానికి ముఖ్యమైనది; కానీ అది స్వయంగా విభజనశీల ఇంధనం కాదు. కారణం (R): భార జలం సాపేక్షంగా తక్కువ న్యూట్రాన్ గ్రహణంతో న్యూట్రాన్లను మందగింపజేస్తుంది; విభజన శక్తి ప్రధానంగా యురేనియం ఇంధనంలోని విభజనశీల కేంద్రకాల నుంచి వస్తుంది. సరైన సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Heavy water is a moderator and primary coolant in the standard Indian PHWR, not the source of the uranium fission energy.
• Its low neutron absorption helps conserve neutrons, which is especially important when using natural uranium with a low uranium-235 fraction.
• Fission occurs in suitable fissile nuclei in the fuel, so R correctly explains why heavy water is important without being the fissile fuel.
• Its low neutron absorption helps conserve neutrons, which is especially important when using natural uranium with a low uranium-235 fraction.
• Fission occurs in suitable fissile nuclei in the fuel, so R correctly explains why heavy water is important without being the fissile fuel.
వివరణ:
• సాంప్రదాయ భారత PHWRలో భార జలం న్యూట్రాన్ మందగింపక మరియు ప్రాథమిక శీతలకారి; యురేనియం విభజన శక్తికి మూలం కాదు.
• దాని తక్కువ న్యూట్రాన్ గ్రహణం న్యూట్రాన్లను ఆదా చేయడంలో సహాయపడుతుంది; యురేనియం-235 భాగం తక్కువగా ఉన్న సహజ యురేనియం వినియోగంలో ఇది ముఖ్యమైనది.
• విభజన ఇంధనంలోని తగిన విభజనశీల కేంద్రకాలలో జరుగుతుంది; కాబట్టి భార జలం ఇంధనం కాకపోయినా ఎందుకు ముఖ్యమో R సరిగ్గా వివరిస్తుంది.
• దాని తక్కువ న్యూట్రాన్ గ్రహణం న్యూట్రాన్లను ఆదా చేయడంలో సహాయపడుతుంది; యురేనియం-235 భాగం తక్కువగా ఉన్న సహజ యురేనియం వినియోగంలో ఇది ముఖ్యమైనది.
• విభజన ఇంధనంలోని తగిన విభజనశీల కేంద్రకాలలో జరుగుతుంది; కాబట్టి భార జలం ఇంధనం కాకపోయినా ఎందుకు ముఖ్యమో R సరిగ్గా వివరిస్తుంది.
Question 20
ప్రశ్న 20
Consider the following statements: 1. Thorium-232 is fertile and can ultimately be converted into fissile uranium-233. 2. India's Stage I is based principally on PHWRs using natural uranium. 3. Fast breeder reactors are central to Stage II. 4. Defence in depth relies on multiple barriers and protection layers rather than a single safety device. How many statements are correct?
క్రింది వాక్యాలను పరిశీలించండి: 1. థోరియం-232 ఫెర్టైల్ పదార్థం; చివరకు విభజనశీల యురేనియం-233గా మార్పిడి చేయవచ్చు. 2. భారత మొదటి దశ ప్రధానంగా సహజ యురేనియం ఉపయోగించే PHWRలపై ఆధారపడింది. 3. రెండో దశలో వేగ ప్రజనన రియాక్టర్లు కేంద్ర పాత్ర పోషిస్తాయి. 4. Defence in depth ఒకే భద్రతా పరికరంపై కాక అనేక అవరోధాలు, రక్షణ పొరలపై ఆధారపడుతుంది. పై వాక్యాల్లో ఎన్ని సరైనవి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Statements 1 and 2 correctly describe the thorium-to-uranium-233 route and the PHWR-based first stage of India's nuclear programme.
• Statement 3 is correct because fast breeder reactors are the central technology of Stage II for multiplying the fissile-material base.
• Statement 4 correctly summarizes the multi-layered defence-in-depth safety philosophy, so all four statements are correct.
• Statement 3 is correct because fast breeder reactors are the central technology of Stage II for multiplying the fissile-material base.
• Statement 4 correctly summarizes the multi-layered defence-in-depth safety philosophy, so all four statements are correct.
వివరణ:
• 1, 2 వాక్యాలు థోరియం నుంచి యురేనియం-233 మార్గాన్ని మరియు భారత PHWR-ఆధారిత మొదటి దశను సరిగ్గా వివరిస్తాయి.
• 3వ వాక్యం సరైనది; విభజనశీల పదార్థ నిల్వను పెంచడానికి వేగ ప్రజనన రియాక్టర్లు రెండో దశలో కేంద్ర సాంకేతికత.
• 4వ వాక్యం బహుళ-పొర defence-in-depth భద్రతా తత్వాన్ని సరిగ్గా వివరిస్తుంది; కాబట్టి నాలుగు వాక్యాలూ సరైనవి.
• 3వ వాక్యం సరైనది; విభజనశీల పదార్థ నిల్వను పెంచడానికి వేగ ప్రజనన రియాక్టర్లు రెండో దశలో కేంద్ర సాంకేతికత.
• 4వ వాక్యం బహుళ-పొర defence-in-depth భద్రతా తత్వాన్ని సరిగ్గా వివరిస్తుంది; కాబట్టి నాలుగు వాక్యాలూ సరైనవి.
Answer Key సమాధానాల పట్టిక
-
Question 1 ప్రశ్న 1Answer: A. A heavy atomic nucleus such as uranium-235 splits into lighter nuclei after absorbing a neutron, releasing energy and additional neutrons సమాధానం: A. యురేనియం-235 వంటి భారమైన పరమాణు కేంద్రకం ఒక న్యూట్రాన్ను గ్రహించిన తరువాత తేలిక కేంద్రకాలుగా విడిపోయి శక్తి మరియు అదనపు న్యూట్రాన్లను విడుదల చేస్తుంది
-
Question 2 ప్రశ్న 2Answer: B. The fission chain reaction is self-sustaining on average, with neutron production balancing neutron losses సమాధానం: B. సగటున న్యూట్రాన్ ఉత్పత్తి మరియు న్యూట్రాన్ నష్టాలు సమతుల్యంగా ఉండి విభజన శృంఖల చర్య స్వయం-నిలకడగా కొనసాగుతున్న స్థితి
-
Question 3 ప్రశ్న 3Answer: C. To slow down fast neutrons mainly through collisions so that they are more effective at causing fission in suitable fissile fuel సమాధానం: C. ప్రధానంగా ఢీకొనింపుల ద్వారా వేగ న్యూట్రాన్లను మందగింపజేసి తగిన విభజనశీల ఇంధనంలో విభజనకు మరింత సమర్థంగా చేయడం
-
Question 4 ప్రశ్న 4Answer: A. A coolant's primary role is to carry heat away from the reactor core, whereas a moderator's primary neutron-physics role is to slow neutrons; in some reactor designs one material can perform both functions సమాధానం: A. శీతలకారి ప్రధాన పని రియాక్టర్ గర్భం నుంచి వేడిని తీసుకెళ్లడం; న్యూట్రాన్ మందగింపక ప్రధాన పని న్యూట్రాన్లను మందగింపజేయడం; కొన్ని రియాక్టర్ రూపకల్పనల్లో ఒకే పదార్థం రెండు పనులూ చేయవచ్చు
-
Question 5 ప్రశ్న 5Answer: B. It uses natural-uranium fuel in the standard Indian design, with heavy water serving as moderator and primary coolant సమాధానం: B. సాంప్రదాయ భారత రూపకల్పనలో సహజ యురేనియం ఇంధనాన్ని ఉపయోగించి భార జలాన్ని న్యూట్రాన్ మందగింపకగా మరియు ప్రాథమిక శీతలకారిగా ఉపయోగిస్తుంది
-
Question 6 ప్రశ్న 6Answer: A. It has good neutron-moderating ability while absorbing relatively few neutrons, helping maintain favourable neutron economy with natural uranium సమాధానం: A. న్యూట్రాన్లను సమర్థంగా మందగింపజేస్తూనే సాపేక్షంగా తక్కువ న్యూట్రాన్లను గ్రహించడం వల్ల సహజ యురేనియంతో అనుకూల న్యూట్రాన్ వినియోగ సమతుల్యాన్ని కొనసాగించడంలో సహాయపడుతుంది
-
Question 7 ప్రశ్న 7Answer: A. To absorb neutrons and thereby regulate or rapidly reduce the fission chain reaction సమాధానం: A. న్యూట్రాన్లను గ్రహించి అణు విభజన శృంఖల చర్యను నియంత్రించడం లేదా వేగంగా తగ్గించడం
-
Question 8 ప్రశ్న 8Answer: B. Stage I: PHWRs based mainly on natural uranium → Stage II: fast breeder reactors using plutonium and breeding additional fissile material → Stage III: large-scale thorium utilisation through the thorium–uranium-233 fuel cycle సమాధానం: B. దశ I: ప్రధానంగా సహజ యురేనియం ఆధారిత PHWRలు → దశ II: ప్లుటోనియం ఉపయోగించి అదనపు విభజనశీల పదార్థాన్ని ప్రజననం చేసే వేగ ప్రజనన రియాక్టర్లు → దశ III: థోరియం–యురేనియం-233 ఇంధన చక్రంతో విస్తృత థోరియం వినియోగం
-
Question 9 ప్రశ్న 9Answer: B. Thorium-232 is primarily a fertile material rather than a fissile material; after neutron capture and subsequent nuclear transformations it can produce fissile uranium-233 సమాధానం: B. థోరియం-232 ప్రధానంగా నేర విభజనశీల పదార్థం కాక ఫెర్టైల్ పదార్థం; న్యూట్రాన్ గ్రహణం మరియు తదుపరి అణు మార్పుల ద్వారా విభజనశీల యురేనియం-233ను ఉత్పత్తి చేయగలదు
-
Question 10 ప్రశ్న 10Answer: B. It can produce energy while converting fertile material into additional fissile material, allowing the fissile-resource base to be multiplied సమాధానం: B. శక్తిని ఉత్పత్తి చేస్తూనే ఫెర్టైల్ పదార్థాన్ని అదనపు విభజనశీల పదార్థంగా మార్చి విభజనశీల వనరుల నిల్వను పెంచగలదు
-
Question 11 ప్రశ్న 11Answer: A. It is a sodium-cooled fast reactor; liquid sodium transfers heat efficiently without serving as a neutron moderator like heavy water in a PHWR సమాధానం: A. ఇది సోడియం-శీతలీకృత వేగ రియాక్టర్; ద్రవ సోడియం PHWRలోని భార జలంలా న్యూట్రాన్ మందగింపకగా కాక వేడిని సమర్థంగా తరలించే శీతలకారిగా పనిచేస్తుంది
-
Question 12 ప్రశ్న 12Answer: B. It attained first criticality on 6 April 2026; IGCAR developed the indigenous technology/design and BHAVINI built and commissioned the reactor సమాధానం: B. ఇది 6 ఏప్రిల్ 2026న తొలి క్రిటికాలిటీ సాధించింది; స్వదేశీ సాంకేతికత/రూపకల్పనను IGCAR అభివృద్ధి చేయగా BHAVINI రియాక్టర్ను నిర్మించి కమిషన్ చేసింది
-
Question 13 ప్రశ్న 13Answer: A. BARC — broad nuclear science and reactor/fuel-cycle R&D; NPCIL — construction and operation of commercial nuclear power plants; IGCAR — fast-breeder reactor R&D; BHAVINI — PFBR implementation/operation under DAE సమాధానం: A. BARC — విస్తృత అణు శాస్త్రం, రియాక్టర్/ఇంధన చక్ర పరిశోధన-అభివృద్ధి; NPCIL — వాణిజ్య అణు విద్యుత్ కేంద్రాల నిర్మాణం, నిర్వహణ; IGCAR — వేగ ప్రజనన రియాక్టర్ పరిశోధన-అభివృద్ధి; BHAVINI — DAE కింద PFBR అమలు/నిర్వహణ
-
Question 14 ప్రశ్న 14Answer: B. Useful uranium and plutonium can be recovered from spent fuel for recycling, while radioactive fission products and other wastes are separated for appropriate management సమాధానం: B. వాడిన ఇంధనం నుంచి ఉపయోగకర యురేనియం, ప్లుటోనియంను తిరిగి పొందించి పునర్వినియోగం చేయవచ్చు; రేడియోధార్మిక విభజన ఉత్పత్తులు మరియు ఇతర వ్యర్థాలను వేరు చేసి తగిన విధంగా నిర్వహిస్తారు
-
Question 15 ప్రశ్న 15Answer: A. High-level liquid waste can be immobilized in a durable borosilicate glass matrix by vitrification, followed by engineered interim storage and eventual geological disposal సమాధానం: A. అధిక-స్థాయి ద్రవ వ్యర్థాన్ని విట్రిఫికేషన్ ద్వారా దీర్ఘకాలిక బోరోసిలికేట్ గాజు మేట్రిక్స్లో స్థిరపరచి, తరువాత ఇంజినీరింగ్ మధ్యంతర నిల్వ మరియు చివరగా భూగర్భ భౌగోళిక నిర్వాహణకు పంపవచ్చు
-
Question 16 ప్రశ్న 16Answer: B. Using multiple independent or complementary physical barriers and layers of prevention, control, shutdown, cooling and accident mitigation so that failure of one layer does not alone defeat safety సమాధానం: B. ఒక భద్రతా పొర విఫలమైనంత మాత్రాన మొత్తం భద్రత కోల్పోకుండా అనేక స్వతంత్ర లేదా పరస్పరపూరక భౌతిక అవరోధాలు, నివారణ, నియంత్రణ, షట్డౌన్, శీతలీకరణ, ప్రమాద ప్రభావ తగ్గింపు పొరలను ఉపయోగించడం
-
Question 17 ప్రశ్న 17Answer: B. Radioisotopes can be used in medical diagnosis and therapy, industrial tracing and non-destructive testing, agriculture and research సమాధానం: B. రేడియోఐసోటోపులను వైద్య నిర్ధారణ, చికిత్స, పారిశ్రామిక ట్రేసింగ్ మరియు నాశనం చేయని పరీక్షలు, వ్యవసాయం, పరిశోధనలో ఉపయోగించవచ్చు
-
Question 18 ప్రశ్న 18Answer: D. 1, 2, 3 and 4 సమాధానం: D. 1, 2, 3 మరియు 4
-
Question 19 ప్రశ్న 19Answer: A. Both A and R are true, and R is the correct explanation of A సమాధానం: A. A, R రెండూ సరైనవి; A కు R సరైన వివరణ
-
Question 20 ప్రశ్న 20Answer: D. All four సమాధానం: D. నాలుగూ