సామాజిక బహిష్కరణ - టెస్ట్ 18 - రాజ్యాంగ మరియు చట్టబద్ధ సామాజిక న్యాయ సంస్థలు
Please keep at least one language enabled. || కనీసం ఒక భాషను ఎంచుకోండి.
Question 1
ప్రశ్న 1
Which set consists entirely of constitutional social-justice commissions?
క్రింది వాటిలో పూర్తిగా రాజ్యాంగబద్ధ సామాజిక న్యాయ కమిషన్లతో కూడిన సమూహం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• NCSC is constituted under Article 338 of the Constitution.
• NCST is constituted under Article 338A, while NCBC has constitutional status under Article 338B.
• NHRC, NCW, NCPCR and NCM are statutory bodies created under Acts of Parliament rather than directly under these constitutional Articles.
• NCST is constituted under Article 338A, while NCBC has constitutional status under Article 338B.
• NHRC, NCW, NCPCR and NCM are statutory bodies created under Acts of Parliament rather than directly under these constitutional Articles.
వివరణ:
• NCSC భారత రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 338 కింద ఏర్పాటు చేయబడింది.
• NCST ఆర్టికల్ 338A కింద, NCBC ఆర్టికల్ 338B కింద రాజ్యాంగ హోదా కలిగి ఉన్నాయి.
• NHRC, NCW, NCPCR మరియు NCMలు రాజ్యాంగ ఆర్టికల్స్ ద్వారా నేరుగా కాకుండా పార్లమెంట్ చట్టాల ద్వారా ఏర్పడిన చట్టబద్ధ సంస్థలు.
• NCST ఆర్టికల్ 338A కింద, NCBC ఆర్టికల్ 338B కింద రాజ్యాంగ హోదా కలిగి ఉన్నాయి.
• NHRC, NCW, NCPCR మరియు NCMలు రాజ్యాంగ ఆర్టికల్స్ ద్వారా నేరుగా కాకుండా పార్లమెంట్ చట్టాల ద్వారా ఏర్పడిన చట్టబద్ధ సంస్థలు.
Question 2
ప్రశ్న 2
The National Commission for Scheduled Castes derives its constitutional status principally from:
National Commission for Scheduled Castes ప్రధానంగా ఏ రాజ్యాంగ నిబంధన ద్వారా హోదా పొందింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 338 establishes the National Commission for Scheduled Castes.
• Its duties include monitoring safeguards for Scheduled Castes and inquiring into complaints concerning deprivation of their rights and safeguards.
• Article 338A relates to NCST, while Article 338B relates to NCBC.
• Its duties include monitoring safeguards for Scheduled Castes and inquiring into complaints concerning deprivation of their rights and safeguards.
• Article 338A relates to NCST, while Article 338B relates to NCBC.
వివరణ:
• ఆర్టికల్ 338 National Commission for Scheduled Castesను ఏర్పాటు చేస్తుంది.
• షెడ్యూల్డ్ కులాలకు ఉన్న రక్షణలను పర్యవేక్షించడం, వారి హక్కులు మరియు రక్షణల హరణంపై ఫిర్యాదులను విచారించడం దీని విధుల్లో ఉన్నాయి.
• ఆర్టికల్ 338A NCSTకు, ఆర్టికల్ 338B NCBCకు సంబంధించినవి.
• షెడ్యూల్డ్ కులాలకు ఉన్న రక్షణలను పర్యవేక్షించడం, వారి హక్కులు మరియు రక్షణల హరణంపై ఫిర్యాదులను విచారించడం దీని విధుల్లో ఉన్నాయి.
• ఆర్టికల్ 338A NCSTకు, ఆర్టికల్ 338B NCBCకు సంబంధించినవి.
Question 3
ప్రశ్న 3
Which statement correctly describes the creation of the separate National Commission for Scheduled Tribes?
ప్రత్యేక National Commission for Scheduled Tribes ఏర్పాటును సరిగ్గా వివరించే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The 89th Constitutional Amendment separated the earlier combined SC/ST commission structure.
• It inserted Article 338A providing for the National Commission for Scheduled Tribes.
• Article 338 thereafter continued as the constitutional provision for the National Commission for Scheduled Castes.
• It inserted Article 338A providing for the National Commission for Scheduled Tribes.
• Article 338 thereafter continued as the constitutional provision for the National Commission for Scheduled Castes.
వివరణ:
• 89వ రాజ్యాంగ సవరణ పూర్వపు సంయుక్త ఎస్సీ-ఎస్టీ కమిషన్ వ్యవస్థను వేరు చేసింది.
• National Commission for Scheduled Tribes కోసం ఆర్టికల్ 338Aను చేర్చింది.
• ఆ తరువాత ఆర్టికల్ 338 National Commission for Scheduled Castesకు సంబంధించిన రాజ్యాంగ నిబంధనగా కొనసాగింది.
• National Commission for Scheduled Tribes కోసం ఆర్టికల్ 338Aను చేర్చింది.
• ఆ తరువాత ఆర్టికల్ 338 National Commission for Scheduled Castesకు సంబంధించిన రాజ్యాంగ నిబంధనగా కొనసాగింది.
Question 4
ప్రశ్న 4
The National Commission for Backward Classes acquired constitutional status through which combination?
National Commission for Backward Classesకు రాజ్యాంగ హోదా ఏ కలయిక ద్వారా లభించింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The 102nd Constitutional Amendment gave constitutional status to the National Commission for Backward Classes.
• Article 338B lays down the constitutional framework for NCBC.
• Its mandate concerns socially and educationally backward classes rather than Scheduled Castes or Scheduled Tribes.
• Article 338B lays down the constitutional framework for NCBC.
• Its mandate concerns socially and educationally backward classes rather than Scheduled Castes or Scheduled Tribes.
వివరణ:
• 102వ రాజ్యాంగ సవరణ National Commission for Backward Classesకు రాజ్యాంగ హోదా కల్పించింది.
• ఆర్టికల్ 338B NCBCకు సంబంధించిన రాజ్యాంగ చట్రాన్ని నిర్దేశిస్తుంది.
• దీని పరిధి షెడ్యూల్డ్ కులాలు లేదా షెడ్యూల్డ్ తెగలకంటే సామాజికంగా, విద్యాపరంగా వెనుకబడిన వర్గాలకు సంబంధించినది.
• ఆర్టికల్ 338B NCBCకు సంబంధించిన రాజ్యాంగ చట్రాన్ని నిర్దేశిస్తుంది.
• దీని పరిధి షెడ్యూల్డ్ కులాలు లేదా షెడ్యూల్డ్ తెగలకంటే సామాజికంగా, విద్యాపరంగా వెనుకబడిన వర్గాలకు సంబంధించినది.
Question 5
ప్రశ్న 5
Which reporting arrangement is common to the NCSC, NCST and NCBC under their respective constitutional provisions?
NCSC, NCST మరియు NCBCలకు వాటి రాజ్యాంగ నిబంధనల ప్రకారం సాధారణంగా ఉన్న నివేదిక సమర్పణ విధానం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Articles 338, 338A and 338B provide for reports by the respective Commissions to the President.
• Such reports concern the working of constitutional and other safeguards for their respective protected classes.
• The President causes relevant reports and memoranda on action taken or proposed to be laid before Parliament.
• Such reports concern the working of constitutional and other safeguards for their respective protected classes.
• The President causes relevant reports and memoranda on action taken or proposed to be laid before Parliament.
వివరణ:
• ఆర్టికల్స్ 338, 338A మరియు 338B ప్రకారం సంబంధిత కమిషన్లు రాష్ట్రపతికి నివేదికలు సమర్పిస్తాయి.
• ఆయా రక్షిత వర్గాలకు ఉన్న రాజ్యాంగ మరియు ఇతర రక్షణల అమలుపై ఈ నివేదికలు ఉంటాయి.
• సంబంధిత నివేదికలు మరియు తీసుకున్న లేదా తీసుకోబోయే చర్యల వివరణలను రాష్ట్రపతి పార్లమెంట్ ముందు ఉంచేలా చేస్తారు.
• ఆయా రక్షిత వర్గాలకు ఉన్న రాజ్యాంగ మరియు ఇతర రక్షణల అమలుపై ఈ నివేదికలు ఉంటాయి.
• సంబంధిత నివేదికలు మరియు తీసుకున్న లేదా తీసుకోబోయే చర్యల వివరణలను రాష్ట్రపతి పార్లమెంట్ ముందు ఉంచేలా చేస్తారు.
Question 6
ప్రశ్న 6
Which Commission must be consulted by the Union and State Governments on major policy matters affecting Scheduled Castes?
షెడ్యూల్డ్ కులాలను ప్రభావితం చేసే ప్రధాన విధాన అంశాలపై కేంద్రం మరియు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు ఏ కమిషన్‌ను సంప్రదించాలి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Article 338 requires the Union and every State Government to consult the NCSC on all major policy matters affecting Scheduled Castes.
• Similar consultation provisions exist for NCST and NCBC in relation to their respective constitutional constituencies.
• The requirement should not be confused with the complaint functions of statutory commissions such as NCW or NCM.
• Similar consultation provisions exist for NCST and NCBC in relation to their respective constitutional constituencies.
• The requirement should not be confused with the complaint functions of statutory commissions such as NCW or NCM.
వివరణ:
• ఆర్టికల్ 338 ప్రకారం షెడ్యూల్డ్ కులాలను ప్రభావితం చేసే అన్ని ప్రధాన విధాన అంశాలపై కేంద్రం మరియు ప్రతి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం NCSCను సంప్రదించాలి.
• NCST మరియు NCBCలకు కూడా వాటి సంబంధిత వర్గాల ప్రధాన విధాన అంశాలపై ఇలాంటి సంప్రదింపు నిబంధనలు ఉన్నాయి.
• దీనిని NCW లేదా NCM వంటి చట్టబద్ధ కమిషన్ల ఫిర్యాదు విధులతో కలపకూడదు.
• NCST మరియు NCBCలకు కూడా వాటి సంబంధిత వర్గాల ప్రధాన విధాన అంశాలపై ఇలాంటి సంప్రదింపు నిబంధనలు ఉన్నాయి.
• దీనిని NCW లేదా NCM వంటి చట్టబద్ధ కమిషన్ల ఫిర్యాదు విధులతో కలపకూడదు.
Question 7
ప్రశ్న 7
Which statement correctly describes the legal basis of the National Commission for Women?
National Commission for Women యొక్క చట్టపరమైన ఆధారాన్ని సరిగ్గా వివరించే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The National Commission for Women is constituted under the National Commission for Women Act, 1990.
• It is therefore a statutory body rather than a constitutional commission created by a specific Article.
• Its statutory mandate includes review of safeguards, complaints, studies and recommendations concerning women.
• It is therefore a statutory body rather than a constitutional commission created by a specific Article.
• Its statutory mandate includes review of safeguards, complaints, studies and recommendations concerning women.
వివరణ:
• National Commission for Womenను National Commission for Women Act, 1990 కింద ఏర్పాటు చేశారు.
• అందువల్ల ఇది నిర్దిష్ట రాజ్యాంగ ఆర్టికల్ ద్వారా ఏర్పడిన రాజ్యాంగ కమిషన్ కాకుండా చట్టబద్ధ సంస్థ.
• మహిళలకు సంబంధించిన రక్షణల సమీక్ష, ఫిర్యాదులు, అధ్యయనాలు మరియు సిఫారసులు దీని చట్టబద్ధ పరిధిలో ఉన్నాయి.
• అందువల్ల ఇది నిర్దిష్ట రాజ్యాంగ ఆర్టికల్ ద్వారా ఏర్పడిన రాజ్యాంగ కమిషన్ కాకుండా చట్టబద్ధ సంస్థ.
• మహిళలకు సంబంధించిన రక్షణల సమీక్ష, ఫిర్యాదులు, అధ్యయనాలు మరియు సిఫారసులు దీని చట్టబద్ధ పరిధిలో ఉన్నాయి.
Question 8
ప్రశ్న 8
Which of the following is expressly included among the functions of the National Commission for Women?
క్రింది వాటిలో ఏది National Commission for Women విధుల్లో స్పష్టంగా భాగంగా ఉంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Section 10 of the National Commission for Women Act lists funding litigation involving issues affecting a large body of women among the Commission's functions.
• NCW also reviews constitutional and legal safeguards and looks into complaints relating to deprivation of women's rights.
• It does not perform the constitutional-list or disability-certification functions stated in the distractors.
• NCW also reviews constitutional and legal safeguards and looks into complaints relating to deprivation of women's rights.
• It does not perform the constitutional-list or disability-certification functions stated in the distractors.
వివరణ:
• National Commission for Women Actలోని సెక్షన్ 10 ప్రకారం అధిక సంఖ్యలో మహిళలను ప్రభావితం చేసే అంశాలకు సంబంధించిన న్యాయవివాదాలకు ఆర్థిక సహాయం ఇవ్వడం కమిషన్ విధుల్లో ఒకటి.
• మహిళల రాజ్యాంగ, చట్టపరమైన రక్షణలను సమీక్షించడం మరియు మహిళల హక్కుల హరణంపై ఫిర్యాదులను పరిశీలించడం కూడా NCW విధుల్లో ఉన్నాయి.
• ఇతర ఎంపికల్లో పేర్కొన్న రాజ్యాంగ జాబితా లేదా వైకల్య ధృవీకరణ పనులు NCW విధులు కావు.
• మహిళల రాజ్యాంగ, చట్టపరమైన రక్షణలను సమీక్షించడం మరియు మహిళల హక్కుల హరణంపై ఫిర్యాదులను పరిశీలించడం కూడా NCW విధుల్లో ఉన్నాయి.
• ఇతర ఎంపికల్లో పేర్కొన్న రాజ్యాంగ జాబితా లేదా వైకల్య ధృవీకరణ పనులు NCW విధులు కావు.
Question 9
ప్రశ్న 9
The National Commission for Protection of Child Rights is constituted under:
National Commission for Protection of Child Rights ఏ చట్టం కింద ఏర్పాటు చేయబడింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• NCPCR is a statutory body constituted under the Commissions for Protection of Child Rights Act, 2005.
• It reviews child-rights safeguards and may inquire into violations of child rights.
• It should not be confused with NHRC, which functions under the Protection of Human Rights Act, 1993.
• It reviews child-rights safeguards and may inquire into violations of child rights.
• It should not be confused with NHRC, which functions under the Protection of Human Rights Act, 1993.
వివరణ:
• NCPCRను Commissions for Protection of Child Rights Act, 2005 కింద ఏర్పాటు చేశారు.
• ఇది బాలల హక్కుల రక్షణలను సమీక్షించి, బాలల హక్కుల ఉల్లంఘనలపై విచారణ చేయగలదు.
• Protection of Human Rights Act, 1993 కింద పనిచేసే NHRCతో దీనిని కలపకూడదు.
• ఇది బాలల హక్కుల రక్షణలను సమీక్షించి, బాలల హక్కుల ఉల్లంఘనలపై విచారణ చేయగలదు.
• Protection of Human Rights Act, 1993 కింద పనిచేసే NHRCతో దీనిని కలపకూడదు.
Question 10
ప్రశ్న 10
Which statement correctly describes the powers and functions of NCPCR in relation to child-rights complaints?
బాలల హక్కుల ఫిర్యాదులకు సంబంధించి NCPCR అధికారాలు మరియు విధులను సరిగ్గా వివరించే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• NCPCR may inquire into violations and deprivation of child rights and may take suo motu notice of specified child-rights matters.
• For relevant complaint inquiries, it has specified powers of a civil court, such as summoning witnesses and requiring documents.
• The Act prevents it from inquiring into a matter already pending before a State Commission or another duly constituted Commission.
• For relevant complaint inquiries, it has specified powers of a civil court, such as summoning witnesses and requiring documents.
• The Act prevents it from inquiring into a matter already pending before a State Commission or another duly constituted Commission.
వివరణ:
• NCPCR బాలల హక్కుల ఉల్లంఘన లేదా హరణపై విచారణ చేయవచ్చు మరియు నిర్దిష్ట బాలల హక్కుల అంశాలను స్వప్రేరణతో తీసుకోవచ్చు.
• సంబంధిత ఫిర్యాదు విచారణల్లో సాక్షులను పిలిపించడం, పత్రాలను కోరడం వంటి నిర్దిష్ట సివిల్ న్యాయస్థాన అధికారాలు కలిగి ఉంటుంది.
• అదే విషయం రాష్ట్ర కమిషన్ లేదా మరో చట్టబద్ధ కమిషన్ ముందు ఇప్పటికే పెండింగ్‌లో ఉంటే విచారణ చేయకుండా చట్టం నిరోధిస్తుంది.
• సంబంధిత ఫిర్యాదు విచారణల్లో సాక్షులను పిలిపించడం, పత్రాలను కోరడం వంటి నిర్దిష్ట సివిల్ న్యాయస్థాన అధికారాలు కలిగి ఉంటుంది.
• అదే విషయం రాష్ట్ర కమిషన్ లేదా మరో చట్టబద్ధ కమిషన్ ముందు ఇప్పటికే పెండింగ్‌లో ఉంటే విచారణ చేయకుండా చట్టం నిరోధిస్తుంది.
Question 11
ప్రశ్న 11
Which statement correctly describes the National Commission for Minorities?
National Commission for Minoritiesను సరిగ్గా వివరించే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The National Commission for Minorities is established under the National Commission for Minorities Act, 1992.
• It is therefore a statutory rather than constitutional commission.
• Its functions concern safeguards, development, discrimination and complaints involving notified minority communities.
• It is therefore a statutory rather than constitutional commission.
• Its functions concern safeguards, development, discrimination and complaints involving notified minority communities.
వివరణ:
• National Commission for Minoritiesను National Commission for Minorities Act, 1992 కింద ఏర్పాటు చేశారు.
• అందువల్ల ఇది రాజ్యాంగ కమిషన్ కాకుండా చట్టబద్ధ కమిషన్.
• మైనారిటీల రక్షణలు, అభివృద్ధి, వివక్ష మరియు హక్కుల హరణపై ఫిర్యాదులు దీని విధుల్లో భాగం.
• అందువల్ల ఇది రాజ్యాంగ కమిషన్ కాకుండా చట్టబద్ధ కమిషన్.
• మైనారిటీల రక్షణలు, అభివృద్ధి, వివక్ష మరియు హక్కుల హరణపై ఫిర్యాదులు దీని విధుల్లో భాగం.
Question 12
ప్రశ్న 12
Which is a statutory function of the National Commission for Minorities?
National Commission for Minoritiesకు సంబంధించిన చట్టబద్ధ విధి ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The NCM Act authorises the Commission to look into specific complaints concerning deprivation of minority rights and safeguards.
• It may take such matters up with the appropriate authorities and monitor constitutional and legal safeguards.
• It does not itself confer constitutional minority status or determine Scheduled Caste status.
• It may take such matters up with the appropriate authorities and monitor constitutional and legal safeguards.
• It does not itself confer constitutional minority status or determine Scheduled Caste status.
వివరణ:
• NCM చట్టం మైనారిటీల హక్కులు మరియు రక్షణల హరణపై నిర్దిష్ట ఫిర్యాదులను పరిశీలించేందుకు కమిషన్కు అధికారం ఇస్తుంది.
• సంబంధిత అధికారులతో ఆ విషయాలను తీసుకెళ్లి రాజ్యాంగ, చట్టపరమైన రక్షణల అమలును పర్యవేక్షించవచ్చు.
• మైనారిటీకి రాజ్యాంగ హోదా ఇవ్వడం లేదా షెడ్యూల్డ్ కుల హోదా నిర్ణయించడం కమిషన్ పని కాదు.
• సంబంధిత అధికారులతో ఆ విషయాలను తీసుకెళ్లి రాజ్యాంగ, చట్టపరమైన రక్షణల అమలును పర్యవేక్షించవచ్చు.
• మైనారిటీకి రాజ్యాంగ హోదా ఇవ్వడం లేదా షెడ్యూల్డ్ కుల హోదా నిర్ణయించడం కమిషన్ పని కాదు.
Question 13
ప్రశ్న 13
The National Human Rights Commission is principally a statutory institution under:
National Human Rights Commission ప్రధానంగా ఏ చట్టం కింద ఏర్పడిన చట్టబద్ధ సంస్థ?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• NHRC was established under the Protection of Human Rights Act, 1993.
• It is a statutory national human-rights institution rather than a commission created directly by Article 338 or related constitutional provisions.
• Its mandate includes inquiry, review of safeguards, prison and institutional visits, research, awareness and recommendations.
• It is a statutory national human-rights institution rather than a commission created directly by Article 338 or related constitutional provisions.
• Its mandate includes inquiry, review of safeguards, prison and institutional visits, research, awareness and recommendations.
వివరణ:
• NHRCను Protection of Human Rights Act, 1993 కింద ఏర్పాటు చేశారు.
• ఇది ఆర్టికల్ 338 వంటి రాజ్యాంగ నిబంధనల ద్వారా నేరుగా ఏర్పడిన కమిషన్ కాకుండా చట్టబద్ధ జాతీయ మానవ హక్కుల సంస్థ.
• విచారణలు, రక్షణల సమీక్ష, జైళ్లు మరియు సంస్థల సందర్శన, పరిశోధన, అవగాహన, సిఫారసులు దీని పరిధిలో ఉన్నాయి.
• ఇది ఆర్టికల్ 338 వంటి రాజ్యాంగ నిబంధనల ద్వారా నేరుగా ఏర్పడిన కమిషన్ కాకుండా చట్టబద్ధ జాతీయ మానవ హక్కుల సంస్థ.
• విచారణలు, రక్షణల సమీక్ష, జైళ్లు మరియు సంస్థల సందర్శన, పరిశోధన, అవగాహన, సిఫారసులు దీని పరిధిలో ఉన్నాయి.
Question 14
ప్రశ్న 14
Which description best distinguishes NHRC from commissions such as NCSC, NCST, NCW or NCPCR?
NCSC, NCST, NCW లేదా NCPCR వంటి కమిషన్ల నుంచి NHRCను అత్యుత్తమంగా వేరు చేసే వివరణ ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Protection of Human Rights Act defines human rights with reference to life, liberty, equality and dignity.
• NHRC therefore has a broad human-rights protection and promotion mandate.
• Category-specific commissions such as NCSC, NCST, NCW and NCPCR have mandates focused on their respective protected groups.
• NHRC therefore has a broad human-rights protection and promotion mandate.
• Category-specific commissions such as NCSC, NCST, NCW and NCPCR have mandates focused on their respective protected groups.
వివరణ:
• Protection of Human Rights Act మానవ హక్కులను జీవితం, స్వేచ్ఛ, సమానత్వం మరియు గౌరవంతో అనుసంధానిస్తుంది.
• అందువల్ల NHRCకు విస్తృత మానవ హక్కుల పరిరక్షణ మరియు ప్రోత్సాహక పరిధి ఉంది.
• NCSC, NCST, NCW, NCPCR వంటి వర్గానుసార కమిషన్లు తమ తమ రక్షిత వర్గాలపై ప్రధానంగా దృష్టి పెడతాయి.
• అందువల్ల NHRCకు విస్తృత మానవ హక్కుల పరిరక్షణ మరియు ప్రోత్సాహక పరిధి ఉంది.
• NCSC, NCST, NCW, NCPCR వంటి వర్గానుసార కమిషన్లు తమ తమ రక్షిత వర్గాలపై ప్రధానంగా దృష్టి పెడతాయి.
Question 15
ప్రశ్న 15
The Chief Commissioner for Persons with Disabilities and State Commissioners for Persons with Disabilities function under which principal law?
Chief Commissioner for Persons with Disabilities మరియు State Commissioners for Persons with Disabilities ప్రధానంగా ఏ చట్టం కింద పనిచేస్తారు?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Chapter XII of the Rights of Persons with Disabilities Act, 2016 deals with the Chief Commissioner and State Commissioners for Persons with Disabilities.
• Their functions include monitoring implementation of disability-rights safeguards and addressing deprivation of rights within their respective jurisdiction.
• They are statutory disability-rights authorities, not constitutional commissions under Articles 338 to 338B.
• Their functions include monitoring implementation of disability-rights safeguards and addressing deprivation of rights within their respective jurisdiction.
• They are statutory disability-rights authorities, not constitutional commissions under Articles 338 to 338B.
వివరణ:
• Rights of Persons with Disabilities Act, 2016లోని Chapter XII Chief Commissioner మరియు State Commissioners for Persons with Disabilitiesకు సంబంధించినది.
• వైకల్య హక్కుల రక్షణల అమలును పర్యవేక్షించడం, తమ పరిధిలో హక్కుల హరణ అంశాలను పరిశీలించడం వారి విధుల్లో ఉన్నాయి.
• ఇవి ఆర్టికల్స్ 338 నుంచి 338B కింద రాజ్యాంగ కమిషన్లు కాకుండా చట్టబద్ధ వైకల్య హక్కుల అధికారులు.
• వైకల్య హక్కుల రక్షణల అమలును పర్యవేక్షించడం, తమ పరిధిలో హక్కుల హరణ అంశాలను పరిశీలించడం వారి విధుల్లో ఉన్నాయి.
• ఇవి ఆర్టికల్స్ 338 నుంచి 338B కింద రాజ్యాంగ కమిషన్లు కాకుండా చట్టబద్ధ వైకల్య హక్కుల అధికారులు.
Question 16
ప్రశ్న 16
Which matter most appropriately falls within the statutory functions of the Chief Commissioner for Persons with Disabilities?
క్రింది వాటిలో ఏ విషయం Chief Commissioner for Persons with Disabilities చట్టబద్ధ విధుల్లో అత్యంత సరైనదిగా వస్తుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Section 75 authorises the Chief Commissioner to inquire into deprivation of disability rights in matters for which the Central Government is the appropriate Government.
• The Chief Commissioner may take up such matters with appropriate authorities for corrective action.
• The office also reviews safeguards, monitors implementation and promotes awareness of disability rights.
• The Chief Commissioner may take up such matters with appropriate authorities for corrective action.
• The office also reviews safeguards, monitors implementation and promotes awareness of disability rights.
వివరణ:
• సెక్షన్ 75 ప్రకారం కేంద్ర ప్రభుత్వం తగిన ప్రభుత్వంగా ఉండే అంశాల్లో వైకల్య హక్కుల హరణపై Chief Commissioner విచారణ చేయవచ్చు.
• సరిదిద్దే చర్యల కోసం సంబంధిత అధికారులతో ఆ విషయాలను తీసుకెళ్లవచ్చు.
• రక్షణల సమీక్ష, చట్ట అమలు పర్యవేక్షణ మరియు వైకల్య హక్కుల అవగాహన పెంపు కూడా ఈ కార్యాలయ విధుల్లో ఉన్నాయి.
• సరిదిద్దే చర్యల కోసం సంబంధిత అధికారులతో ఆ విషయాలను తీసుకెళ్లవచ్చు.
• రక్షణల సమీక్ష, చట్ట అమలు పర్యవేక్షణ మరియు వైకల్య హక్కుల అవగాహన పెంపు కూడా ఈ కార్యాలయ విధుల్లో ఉన్నాయి.
Question 17
ప్రశ్న 17
Which statement correctly distinguishes the State Commissioner for Persons with Disabilities from the Chief Commissioner?
State Commissioner for Persons with Disabilitiesను Chief Commissioner నుంచి సరిగ్గా వేరు చేసే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Section 80 assigns the State Commissioner functions concerning matters for which the State Government is the appropriate Government.
• Section 75 contains the corresponding central-level functions of the Chief Commissioner.
• Both authorities also review safeguards and monitor implementation of the RPwD Act within their respective spheres.
• Section 75 contains the corresponding central-level functions of the Chief Commissioner.
• Both authorities also review safeguards and monitor implementation of the RPwD Act within their respective spheres.
వివరణ:
• సెక్షన్ 80 ప్రకారం రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తగిన ప్రభుత్వంగా ఉండే అంశాల్లో State Commissioner విధులు నిర్వహిస్తారు.
• సెక్షన్ 75 కేంద్ర స్థాయిలో Chief Commissionerకు అనురూప విధులను నిర్దేశిస్తుంది.
• ఇద్దరూ తమ తమ పరిధిలో RPwD Act రక్షణలు మరియు అమలును సమీక్షించి పర్యవేక్షిస్తారు.
• సెక్షన్ 75 కేంద్ర స్థాయిలో Chief Commissionerకు అనురూప విధులను నిర్దేశిస్తుంది.
• ఇద్దరూ తమ తమ పరిధిలో RPwD Act రక్షణలు మరియు అమలును సమీక్షించి పర్యవేక్షిస్తారు.
Question 18
ప్రశ్న 18
What inquiry power does the Chief Commissioner for Persons with Disabilities possess under the RPwD Act?
RPwD Act కింద Chief Commissioner for Persons with Disabilitiesకు ఏ విచారణ అధికారం ఉంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Section 77 gives the Chief Commissioner specified powers of a civil court for discharge of statutory functions.
• These include summoning witnesses, requiring discovery and production of documents and receiving affidavit evidence.
• Such inquiry powers do not convert the Chief Commissioner into a criminal court with unrestricted sentencing powers.
• These include summoning witnesses, requiring discovery and production of documents and receiving affidavit evidence.
• Such inquiry powers do not convert the Chief Commissioner into a criminal court with unrestricted sentencing powers.
వివరణ:
• సెక్షన్ 77 Chief Commissionerకు చట్టబద్ధ విధుల నిర్వహణ కోసం నిర్దిష్ట సివిల్ న్యాయస్థాన అధికారాలు ఇస్తుంది.
• సాక్షులను పిలిపించడం, పత్రాల అన్వేషణ మరియు సమర్పణ కోరడం, అఫిడవిట్లపై సాక్ష్యం స్వీకరించడం ఇందులో ఉన్నాయి.
• ఈ విచారణ అధికారాల వల్ల Chief Commissioner పరిమితిలేని శిక్షాధికారాలు కలిగిన క్రిమినల్ న్యాయస్థానంగా మారరు.
• సాక్షులను పిలిపించడం, పత్రాల అన్వేషణ మరియు సమర్పణ కోరడం, అఫిడవిట్లపై సాక్ష్యం స్వీకరించడం ఇందులో ఉన్నాయి.
• ఈ విచారణ అధికారాల వల్ల Chief Commissioner పరిమితిలేని శిక్షాధికారాలు కలిగిన క్రిమినల్ న్యాయస్థానంగా మారరు.
Question 19
ప్రశ్న 19
Under the Rights of Persons with Disabilities Act, 2016, which grievance-redress mechanism is specifically required in every Government establishment for relevant employment-related disability complaints?
Rights of Persons with Disabilities Act, 2016 ప్రకారం సంబంధిత ఉపాధి-వైకల్య ఫిర్యాదుల కోసం ప్రతి ప్రభుత్వ సంస్థలో ప్రత్యేకంగా ఏ ఫిర్యాదు పరిష్కార యంత్రాంగం ఉండాలి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Section 23 requires every Government establishment to appoint a Grievance Redressal Officer.
• A person aggrieved by non-compliance with the relevant non-discrimination-in-employment provision may file a complaint with that officer.
• If dissatisfied with the action taken, the aggrieved person may approach the District-Level Committee on disability as provided by the Act.
• A person aggrieved by non-compliance with the relevant non-discrimination-in-employment provision may file a complaint with that officer.
• If dissatisfied with the action taken, the aggrieved person may approach the District-Level Committee on disability as provided by the Act.
వివరణ:
• సెక్షన్ 23 ప్రకారం ప్రతి ప్రభుత్వ సంస్థ Grievance Redressal Officerను నియమించాలి.
• ఉపాధిలో వివక్ష నిరోధక సంబంధిత నిబంధన అమలుకాకపోవడంతో నష్టపోయిన వ్యక్తి ఆ అధికారికి ఫిర్యాదు చేయవచ్చు.
• తీసుకున్న చర్యతో సంతృప్తి లేకపోతే చట్టం ప్రకారం జిల్లా స్థాయి వైకల్య కమిటీని ఆశ్రయించవచ్చు.
• ఉపాధిలో వివక్ష నిరోధక సంబంధిత నిబంధన అమలుకాకపోవడంతో నష్టపోయిన వ్యక్తి ఆ అధికారికి ఫిర్యాదు చేయవచ్చు.
• తీసుకున్న చర్యతో సంతృప్తి లేకపోతే చట్టం ప్రకారం జిల్లా స్థాయి వైకల్య కమిటీని ఆశ్రయించవచ్చు.
Question 20
ప్రశ్న 20
Consider the following matches:
1. Deprivation of Scheduled Caste safeguards — NCSC
2. Deprivation of Scheduled Tribe safeguards — NCST
3. Deprivation of safeguards of socially and educationally backward classes — NCBC
4. Violation of child rights — NCPCR
Which of the above are correctly matched?
1. Deprivation of Scheduled Caste safeguards — NCSC
2. Deprivation of Scheduled Tribe safeguards — NCST
3. Deprivation of safeguards of socially and educationally backward classes — NCBC
4. Violation of child rights — NCPCR
Which of the above are correctly matched?
క్రింది జతలను పరిశీలించండి:
1. షెడ్యూల్డ్ కులాల రక్షణల హరణ — NCSC
2. షెడ్యూల్డ్ తెగల రక్షణల హరణ — NCST
3. సామాజికంగా, విద్యాపరంగా వెనుకబడిన వర్గాల రక్షణల హరణ — NCBC
4. బాలల హక్కుల ఉల్లంఘన — NCPCR
పై జతల్లో ఏవి సరిగ్గా సరిపోలాయి?
1. షెడ్యూల్డ్ కులాల రక్షణల హరణ — NCSC
2. షెడ్యూల్డ్ తెగల రక్షణల హరణ — NCST
3. సామాజికంగా, విద్యాపరంగా వెనుకబడిన వర్గాల రక్షణల హరణ — NCBC
4. బాలల హక్కుల ఉల్లంఘన — NCPCR
పై జతల్లో ఏవి సరిగ్గా సరిపోలాయి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• NCSC and NCST respectively inquire into deprivation of rights and safeguards of Scheduled Castes and Scheduled Tribes.
• NCBC has a corresponding constitutional role regarding socially and educationally backward classes.
• NCPCR is the statutory national body specifically empowered to inquire into violations and deprivation of child rights.
• NCBC has a corresponding constitutional role regarding socially and educationally backward classes.
• NCPCR is the statutory national body specifically empowered to inquire into violations and deprivation of child rights.
వివరణ:
• NCSC మరియు NCST వరుసగా షెడ్యూల్డ్ కులాలు, షెడ్యూల్డ్ తెగల హక్కులు మరియు రక్షణల హరణపై విచారణ చేయగలవు.
• సామాజికంగా, విద్యాపరంగా వెనుకబడిన వర్గాలకు సంబంధించి NCBCకు అనురూప రాజ్యాంగ పాత్ర ఉంది.
• బాలల హక్కుల ఉల్లంఘన మరియు హరణపై విచారణ చేయడానికి NCPCRకు ప్రత్యేక చట్టబద్ధ అధికారం ఉంది.
• సామాజికంగా, విద్యాపరంగా వెనుకబడిన వర్గాలకు సంబంధించి NCBCకు అనురూప రాజ్యాంగ పాత్ర ఉంది.
• బాలల హక్కుల ఉల్లంఘన మరియు హరణపై విచారణ చేయడానికి NCPCRకు ప్రత్యేక చట్టబద్ధ అధికారం ఉంది.
Answer Key సమాధానాల పట్టిక
-
Question 1 ప్రశ్న 1Answer: C. NCSC, NCST and NCBC సమాధానం: C. NCSC, NCST మరియు NCBC
-
Question 2 ప్రశ్న 2Answer: A. Article 338 సమాధానం: A. ఆర్టికల్ 338
-
Question 3 ప్రశ్న 3Answer: D. Article 338A was inserted by the 89th Constitutional Amendment to establish a separate Commission for Scheduled Tribes సమాధానం: D. షెడ్యూల్డ్ తెగల కోసం ప్రత్యేక కమిషన్ ఏర్పాటు చేయడానికి 89వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా ఆర్టికల్ 338Aను చేర్చారు
-
Question 4 ప్రశ్న 4Answer: B. 102nd Amendment and Article 338B సమాధానం: B. 102వ సవరణ మరియు ఆర్టికల్ 338B
-
Question 5 ప్రశ్న 5Answer: C. They present reports to the President annually and at such other times as they consider appropriate సమాధానం: C. ప్రతి సంవత్సరం మరియు అవసరమని భావించిన ఇతర సందర్భాల్లో రాష్ట్రపతికి నివేదికలు సమర్పిస్తాయి
-
Question 6 ప్రశ్న 6Answer || సమాధానం: A. National Commission for Scheduled Castes
-
Question 7 ప్రశ్న 7Answer: D. It is a statutory body constituted under the National Commission for Women Act, 1990 సమాధానం: D. ఇది National Commission for Women Act, 1990 కింద ఏర్పడిన చట్టబద్ధ సంస్థ
-
Question 8 ప్రశ్న 8Answer: B. Funding litigation involving issues affecting a large body of women సమాధానం: B. అధిక సంఖ్యలో మహిళలను ప్రభావితం చేసే అంశాలకు సంబంధించిన న్యాయవివాదాలకు ఆర్థిక సహాయం అందించడం
-
Question 9 ప్రశ్న 9Answer: C. Commissions for Protection of Child Rights Act, 2005 సమాధానం: C. Commissions for Protection of Child Rights Act, 2005 కింద
-
Question 10 ప్రశ్న 10Answer: A. It may inquire into child-rights violations, take suo motu notice of specified matters and has civil-court powers for relevant statutory inquiries సమాధానం: A. ఇది బాలల హక్కుల ఉల్లంఘనలపై విచారణ చేయవచ్చు, నిర్దిష్ట విషయాలను స్వప్రేరణతో తీసుకోవచ్చు మరియు సంబంధిత చట్టబద్ధ విచారణల్లో సివిల్ న్యాయస్థాన అధికారాలు కలిగి ఉంటుంది
-
Question 11 ప్రశ్న 11Answer: B. It is a statutory commission under the National Commission for Minorities Act, 1992 సమాధానం: B. ఇది National Commission for Minorities Act, 1992 కింద ఏర్పడిన చట్టబద్ధ కమిషన్
-
Question 12 ప్రశ్న 12Answer: D. Looking into specific complaints regarding deprivation of rights and safeguards of minorities and taking such matters up with appropriate authorities సమాధానం: D. మైనారిటీల హక్కులు మరియు రక్షణల హరణపై నిర్దిష్ట ఫిర్యాదులను పరిశీలించి సంబంధిత అధికారులతో ఆ విషయాలను తీసుకెళ్లడం
-
Question 13 ప్రశ్న 13Answer || సమాధానం: A. Protection of Human Rights Act, 1993
-
Question 14 ప్రశ్న 14Answer: A. NHRC has a broad statutory mandate concerning human rights such as life, liberty, equality and dignity, rather than being confined to only one specified social category సమాధానం: A. NHRC జీవితం, స్వేచ్ఛ, సమానత్వం మరియు గౌరవం వంటి మానవ హక్కులకు సంబంధించిన విస్తృత చట్టబద్ధ పరిధి కలిగి ఉంటుంది; ఒకే నిర్దిష్ట సామాజిక వర్గానికి మాత్రమే పరిమితం కాదు
-
Question 15 ప్రశ్న 15Answer || సమాధానం: B. Rights of Persons with Disabilities Act, 2016
-
Question 16 ప్రశ్న 16Answer: D. Inquiring into deprivation of disability rights in matters for which the Central Government is the appropriate Government and recommending corrective action సమాధానం: D. కేంద్ర ప్రభుత్వం తగిన ప్రభుత్వంగా ఉండే అంశాల్లో వైకల్యంతో ఉన్న వ్యక్తుల హక్కుల హరణపై విచారణ చేసి సరిదిద్దే చర్యలను సిఫారసు చేయడం
-
Question 17 ప్రశ్న 17Answer: C. The State Commissioner deals with disability-rights matters for which the State Government is the appropriate Government, while the Chief Commissioner's corresponding complaint jurisdiction concerns Central Government matters సమాధానం: C. రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తగిన ప్రభుత్వంగా ఉండే వైకల్య హక్కుల అంశాలను State Commissioner చూస్తారు; కేంద్ర ప్రభుత్వం తగిన ప్రభుత్వంగా ఉండే సంబంధిత ఫిర్యాదు అంశాలను Chief Commissioner చూస్తారు
-
Question 18 ప్రశ్న 18Answer: A. Specified powers of a civil court, including summoning witnesses, requiring documents and receiving evidence on affidavits సమాధానం: A. సాక్షులను పిలిపించడం, పత్రాలను కోరడం, అఫిడవిట్లపై సాక్ష్యాన్ని స్వీకరించడం సహా నిర్దిష్ట సివిల్ న్యాయస్థాన అధికారాలు
-
Question 19 ప్రశ్న 19Answer: B. A Grievance Redressal Officer సమాధానం: B. Grievance Redressal Officer
-
Question 20 ప్రశ్న 20Answer: D. 1, 2, 3 and 4 సమాధానం: D. 1, 2, 3 మరియు 4