భారతదేశ చరిత్ర - ఆధునిక భారతదేశం - టెస్ట్ 154 - బెంగాల్‌లో ద్వంద్వ పాలన
Please keep at least one language enabled. || కనీసం ఒక భాషను ఎంచుకోండి.
Question 1
ప్రశ్న 1
Which statement correctly identifies the origin of the Dual Government in Bengal?
బెంగాల్‌లో ద్వంద్వ పాలన ఆవిర్భావాన్ని సరైనంగా గుర్తించే ప్రకటన ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Company's victory at Buxar was followed by the political settlements of 1765.
• Shah Alam II granted the Company the Diwani of Bengal, Bihar and Orissa.
• Robert Clive then organised an indirect administrative arrangement generally known as the Dual Government, which lasted until 1772.
• Shah Alam II granted the Company the Diwani of Bengal, Bihar and Orissa.
• Robert Clive then organised an indirect administrative arrangement generally known as the Dual Government, which lasted until 1772.
వివరణ:
• బక్సర్లో కంపెనీ విజయం తరువాత 1765లో ముఖ్య రాజకీయ ఏర్పాట్లు జరిగాయి.
• షా ఆలం II బెంగాల్, బీహార్, ఒడిశాల దివానీ హక్కులను కంపెనీకి మంజూరు చేశాడు.
• అనంతరం రాబర్ట్ క్లైవ్ పరోక్ష పరిపాలనా వ్యవస్థను ఏర్పాటు చేశాడు; దీనినే సాధారణంగా ద్వంద్వ పాలన అని పిలుస్తారు మరియు ఇది 1772 వరకు కొనసాగింది.
• షా ఆలం II బెంగాల్, బీహార్, ఒడిశాల దివానీ హక్కులను కంపెనీకి మంజూరు చేశాడు.
• అనంతరం రాబర్ట్ క్లైవ్ పరోక్ష పరిపాలనా వ్యవస్థను ఏర్పాటు చేశాడు; దీనినే సాధారణంగా ద్వంద్వ పాలన అని పిలుస్తారు మరియు ఇది 1772 వరకు కొనసాగింది.
Question 2
ప్రశ్న 2
In the administrative terminology of Bengal after 1765, what did the Diwani principally represent?
1765 తరువాత బెంగాల్ పరిపాలనా పదజాలంలో దివానీ ప్రధానంగా దేనిని సూచించింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Diwan was primarily concerned with the fiscal administration of the province.
• The 1765 grant therefore gave the Company decisive control over Bengal's revenue resources.
• Civil-revenue administration was also historically associated with the Diwani sphere, while criminal and police functions belonged chiefly to the Nizamat.
• The 1765 grant therefore gave the Company decisive control over Bengal's revenue resources.
• Civil-revenue administration was also historically associated with the Diwani sphere, while criminal and police functions belonged chiefly to the Nizamat.
వివరణ:
• దివాన్ ప్రధానంగా ప్రావిన్స్ ఆర్థిక, ఆదాయ పరిపాలనకు బాధ్యత వహించేవాడు.
• అందువల్ల 1765 దివానీ మంజూరు బెంగాల్ ఆదాయ వనరులపై కంపెనీకి నిర్ణాయక నియంత్రణను ఇచ్చింది.
• పౌర-ఆదాయ పరిపాలన కూడా దివానీ రంగంతో అనుసంధానమై ఉండగా క్రిమినల్ న్యాయం, పోలీసు విధులు ప్రధానంగా నిజామత్కు చెందినవి.
• అందువల్ల 1765 దివానీ మంజూరు బెంగాల్ ఆదాయ వనరులపై కంపెనీకి నిర్ణాయక నియంత్రణను ఇచ్చింది.
• పౌర-ఆదాయ పరిపాలన కూడా దివానీ రంగంతో అనుసంధానమై ఉండగా క్రిమినల్ న్యాయం, పోలీసు విధులు ప్రధానంగా నిజామత్కు చెందినవి.
Question 3
ప్రశ్న 3
Which set of functions is most closely associated with the Nizamat under the Bengal administrative system?
బెంగాల్ పరిపాలనా వ్యవస్థలో నిజామత్‌తో అత్యంత సన్నిహితంగా అనుసంధానమైన విధుల సమూహం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Nizamat represented the executive and criminal-administrative side of provincial government.
• Its functions included maintaining law and order, criminal justice and defence.
• Under Dual Government these responsibilities remained formally associated with the Nawab, although his independent capacity to exercise them had been severely weakened.
• Its functions included maintaining law and order, criminal justice and defence.
• Under Dual Government these responsibilities remained formally associated with the Nawab, although his independent capacity to exercise them had been severely weakened.
వివరణ:
• నిజామత్ ప్రావిన్సీయల్ ప్రభుత్వంలోని కార్యనిర్వాహక, క్రిమినల్ పరిపాలనా భాగాన్ని సూచించింది.
• శాంతిభద్రతలు, క్రిమినల్ న్యాయం, రక్షణ వంటి విధులు దీనిలో భాగం.
• ద్వంద్వ పాలనలో ఇవి అధికారికంగా నవాబుతో అనుసంధానమై ఉన్నప్పటికీ వాటిని స్వతంత్రంగా అమలు చేసే అతని సామర్థ్యం తీవ్రంగా బలహీనపడింది.
• శాంతిభద్రతలు, క్రిమినల్ న్యాయం, రక్షణ వంటి విధులు దీనిలో భాగం.
• ద్వంద్వ పాలనలో ఇవి అధికారికంగా నవాబుతో అనుసంధానమై ఉన్నప్పటికీ వాటిని స్వతంత్రంగా అమలు చేసే అతని సామర్థ్యం తీవ్రంగా బలహీనపడింది.
Question 4
ప్రశ్న 4
From whom did the East India Company receive the formal grant of the Diwani of Bengal, Bihar and Orissa?
బెంగాల్, బీహార్, ఒడిశాల దివానీ హక్కుల అధికారిక మంజూరును ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ ఎవరి నుంచి పొందింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Shah Alam II was the reigning Mughal emperor in 1765.
• His farman formally granted the Company the Diwani of Bengal, Bihar and Orissa.
• The imperial grant gave legal recognition to fiscal power that the Company had been able to secure through its recent military and political victories.
• His farman formally granted the Company the Diwani of Bengal, Bihar and Orissa.
• The imperial grant gave legal recognition to fiscal power that the Company had been able to secure through its recent military and political victories.
వివరణ:
• 1765లో షా ఆలం II మొఘల్ చక్రవర్తిగా ఉన్నాడు.
• అతని ఫర్మాన్ బెంగాల్, బీహార్, ఒడిశాల దివానీ హక్కులను కంపెనీకి అధికారికంగా మంజూరు చేసింది.
• కంపెనీ తన ఇటీవలి సైనిక, రాజకీయ విజయాల ద్వారా సాధించిన ఆర్థిక అధికారానికి ఈ సామ్రాజ్య మంజూరు చట్టబద్ధ గుర్తింపును ఇచ్చింది.
• అతని ఫర్మాన్ బెంగాల్, బీహార్, ఒడిశాల దివానీ హక్కులను కంపెనీకి అధికారికంగా మంజూరు చేసింది.
• కంపెనీ తన ఇటీవలి సైనిక, రాజకీయ విజయాల ద్వారా సాధించిన ఆర్థిక అధికారానికి ఈ సామ్రాజ్య మంజూరు చట్టబద్ధ గుర్తింపును ఇచ్చింది.
Question 5
ప్రశ్న 5
Which statement correctly describes the position of Nawab Najim-ud-Daula in the arrangements preceding Dual Government?
ద్వంద్వ పాలన ఏర్పాటుకు ముందు జరిగిన ఏర్పాట్లలో నవాబు నజీమ్-ఉద్-దౌలా స్థితిని సరైనంగా వివరించే ప్రకటన ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• After Mir Jafar's death, his minor son Najim-ud-Daula became Nawab.
• The effective administration was increasingly entrusted to a Naib-Subahdar whose position depended on Company approval.
• This arrangement further weakened the Nawab and helped prepare the institutional basis of Clive's Dual Government.
• The effective administration was increasingly entrusted to a Naib-Subahdar whose position depended on Company approval.
• This arrangement further weakened the Nawab and helped prepare the institutional basis of Clive's Dual Government.
వివరణ:
• మీర్ జాఫర్ మరణం తరువాత అతని మైనర్ కుమారుడు నజీమ్-ఉద్-దౌలా నవాబయ్యాడు.
• వాస్తవ పరిపాలన కంపెనీ ఆమోదంపై ఆధారపడే నాయబ్-సుబహ్దార్కు పెరుగుతున్న స్థాయిలో అప్పగించబడింది.
• ఈ ఏర్పాటు నవాబు అధికారాన్ని మరింత బలహీనపరచి క్లైవ్ ద్వంద్వ పాలనకు సంస్థాగత పునాదిని సిద్ధం చేసింది.
• వాస్తవ పరిపాలన కంపెనీ ఆమోదంపై ఆధారపడే నాయబ్-సుబహ్దార్కు పెరుగుతున్న స్థాయిలో అప్పగించబడింది.
• ఈ ఏర్పాటు నవాబు అధికారాన్ని మరింత బలహీనపరచి క్లైవ్ ద్వంద్వ పాలనకు సంస్థాగత పునాదిని సిద్ధం చేసింది.
Question 6
ప్రశ్న 6
Which phrase best captures the central contradiction of Clive's Dual Government?
క్లైవ్ ద్వంద్వ పాలనలోని ప్రధాన విరోధాభాసాన్ని ఉత్తమంగా వివరించే వాక్యం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Company obtained the decisive fiscal resources of the province through the Diwani.
• Much of the visible responsibility for administration remained with Indian institutions and the nominal Nawabi government.
• The system therefore allowed the Company to exercise power while shifting much of the apparent responsibility for administrative failure onto others.
• Much of the visible responsibility for administration remained with Indian institutions and the nominal Nawabi government.
• The system therefore allowed the Company to exercise power while shifting much of the apparent responsibility for administrative failure onto others.
వివరణ:
• దివానీ ద్వారా ప్రావిన్స్కు చెందిన నిర్ణాయక ఆర్థిక వనరులు కంపెనీ చేతుల్లోకి వచ్చాయి.
• ప్రజలకు కనిపించే పరిపాలనా బాధ్యతలో ఎక్కువ భాగం భారతీయ సంస్థలు, పేరుకి ఉన్న నవాబు ప్రభుత్వంతోనే కొనసాగింది.
• అందువల్ల కంపెనీ అధికారం వినియోగిస్తూ పరిపాలనా వైఫల్యానికి సంబంధించిన బహిరంగ బాధ్యతలో ఎక్కువ భాగాన్ని ఇతరులపై ఉంచగలిగింది.
• ప్రజలకు కనిపించే పరిపాలనా బాధ్యతలో ఎక్కువ భాగం భారతీయ సంస్థలు, పేరుకి ఉన్న నవాబు ప్రభుత్వంతోనే కొనసాగింది.
• అందువల్ల కంపెనీ అధికారం వినియోగిస్తూ పరిపాలనా వైఫల్యానికి సంబంధించిన బహిరంగ బాధ్యతలో ఎక్కువ భాగాన్ని ఇతరులపై ఉంచగలిగింది.
Question 7
ప్రశ్న 7
Which official is correctly associated with the exercise of Diwani functions in Bengal under Clive's arrangement?
క్లైవ్ ఏర్పాటులో బెంగాల్‌లో దివానీ విధుల నిర్వహణతో సరైనంగా అనుసంధానమైన అధికారి ఎవరు?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Company did not initially replace the existing revenue machinery with large numbers of European officials.
• Muhammad Reza Khan performed important deputy Diwani functions in Bengal under Company supervision.
• He also held an important role on the Nizamat side, illustrating how the practical administration was concentrated in Indian deputies controlled by the Company.
• Muhammad Reza Khan performed important deputy Diwani functions in Bengal under Company supervision.
• He also held an important role on the Nizamat side, illustrating how the practical administration was concentrated in Indian deputies controlled by the Company.
వివరణ:
• కంపెనీ ప్రారంభంలో ఉన్న ఆదాయ యంత్రాంగాన్ని పెద్ద సంఖ్యలో యూరోపియన్ అధికారులతో భర్తీ చేయలేదు.
• కంపెనీ పర్యవేక్షణలో ముహమ్మద్ రజా ఖాన్ బెంగాల్‌లో ముఖ్య ఉప దివానీ విధులను నిర్వహించాడు.
• అతను నిజామత్ రంగంలో కూడా ముఖ్య పాత్ర పోషించడం వలన వాస్తవ పరిపాలన కంపెనీ నియంత్రణలోని భారతీయ ఉపాధికారుల్లో ఎలా కేంద్రీకృతమైందో తెలుస్తుంది.
• కంపెనీ పర్యవేక్షణలో ముహమ్మద్ రజా ఖాన్ బెంగాల్‌లో ముఖ్య ఉప దివానీ విధులను నిర్వహించాడు.
• అతను నిజామత్ రంగంలో కూడా ముఖ్య పాత్ర పోషించడం వలన వాస్తవ పరిపాలన కంపెనీ నియంత్రణలోని భారతీయ ఉపాధికారుల్లో ఎలా కేంద్రీకృతమైందో తెలుస్తుంది.
Question 8
ప్రశ్న 8
Who was associated with the Company's deputy Diwani administration in Bihar during the Dual Government period?
ద్వంద్వ పాలన కాలంలో బీహార్‌లో కంపెనీ ఉప దివానీ పరిపాలనతో అనుసంధానమైన వ్యక్తి ఎవరు?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Raja Shitab Rai was associated with the deputy Diwani administration of Bihar.
• His principal administrative centre was Patna.
• Together with Muhammad Reza Khan in Bengal, he exemplified the Company's early policy of exercising fiscal control through experienced Indian officials.
• His principal administrative centre was Patna.
• Together with Muhammad Reza Khan in Bengal, he exemplified the Company's early policy of exercising fiscal control through experienced Indian officials.
వివరణ:
• రాజా శితాబ్ రాయ్ బీహార్ ఉప దివానీ పరిపాలనతో అనుసంధానమయ్యాడు.
• అతని ప్రధాన పరిపాలనా కేంద్రం పాట్నా.
• బెంగాల్‌లో ముహమ్మద్ రజా ఖాన్ మాదిరిగా అనుభవజ్ఞులైన భారతీయ అధికారుల ద్వారా ఆర్థిక నియంత్రణను అమలు చేసిన కంపెనీ తొలి విధానానికి అతను ఉదాహరణ.
• అతని ప్రధాన పరిపాలనా కేంద్రం పాట్నా.
• బెంగాల్‌లో ముహమ్మద్ రజా ఖాన్ మాదిరిగా అనుభవజ్ఞులైన భారతీయ అధికారుల ద్వారా ఆర్థిక నియంత్రణను అమలు చేసిన కంపెనీ తొలి విధానానికి అతను ఉదాహరణ.
Question 9
ప్రశ్న 9
Why did the Company initially avoid taking direct charge of revenue collection after receiving the Diwani?
దివానీ హక్కులు పొందిన తరువాత కంపెనీ ప్రారంభంలో ఆదాయ వసూళ్లను నేరుగా చేపట్టకుండా ఎందుకు ఉండింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Company servants had limited knowledge of Bengal's detailed revenue practices, records and local institutions.
• Using established Indian officials reduced the immediate administrative burden on the Company.
• The arrangement also enabled it to obtain revenue while delaying an open assumption of full governmental responsibility.
• Using established Indian officials reduced the immediate administrative burden on the Company.
• The arrangement also enabled it to obtain revenue while delaying an open assumption of full governmental responsibility.
వివరణ:
• బెంగాల్ విస్తృత ఆదాయ విధానాలు, రికార్డులు, స్థానిక సంస్థలపై కంపెనీ ఉద్యోగులకు పరిమిత పరిజ్ఞానం మాత్రమే ఉండేది.
• ఇప్పటికే ఉన్న భారతీయ అధికారులను ఉపయోగించడం కంపెనీపై తక్షణ పరిపాలనా భారాన్ని తగ్గించింది.
• పూర్తి ప్రభుత్వ బాధ్యతను బహిరంగంగా స్వీకరించడాన్ని వాయిదా వేస్తూనే ఆదాయాన్ని పొందేందుకు కూడా ఈ ఏర్పాటు సహాయపడింది.
• ఇప్పటికే ఉన్న భారతీయ అధికారులను ఉపయోగించడం కంపెనీపై తక్షణ పరిపాలనా భారాన్ని తగ్గించింది.
• పూర్తి ప్రభుత్వ బాధ్యతను బహిరంగంగా స్వీకరించడాన్ని వాయిదా వేస్తూనే ఆదాయాన్ని పొందేందుకు కూడా ఈ ఏర్పాటు సహాయపడింది.
Question 10
ప్రశ్న 10
How was much of the day-to-day administration actually conducted under the Dual Government?
ద్వంద్వ పాలనలో రోజువారీ పరిపాలనలో ఎక్కువ భాగం వాస్తవంగా ఎలా నిర్వహించబడింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Company possessed the decisive authority but initially avoided creating a completely European administrative machine.
• Indian deputy officials continued to carry out much of the practical revenue and executive work.
• This separation between visible Indian administration and effective Company supervision was a defining feature of the system.
• Indian deputy officials continued to carry out much of the practical revenue and executive work.
• This separation between visible Indian administration and effective Company supervision was a defining feature of the system.
వివరణ:
• నిర్ణాయక అధికారం కంపెనీకి ఉన్నప్పటికీ ప్రారంభంలో పూర్తిగా యూరోపియన్ పరిపాలనా యంత్రాంగాన్ని నిర్మించడాన్ని అది నివారించింది.
• వాస్తవ ఆదాయ, కార్యనిర్వాహక పనుల్లో ఎక్కువ భాగాన్ని భారతీయ ఉపాధికారులే కొనసాగించారు.
• కనిపించే భారతీయ పరిపాలన మరియు వాస్తవ కంపెనీ పర్యవేక్షణ మధ్య ఈ విభజనే ద్వంద్వ పాలన ముఖ్య లక్షణం.
• వాస్తవ ఆదాయ, కార్యనిర్వాహక పనుల్లో ఎక్కువ భాగాన్ని భారతీయ ఉపాధికారులే కొనసాగించారు.
• కనిపించే భారతీయ పరిపాలన మరియు వాస్తవ కంపెనీ పర్యవేక్షణ మధ్య ఈ విభజనే ద్వంద్వ పాలన ముఖ్య లక్షణం.
Question 11
ప్రశ్న 11
What was one major administrative weakness produced by the Dual Government?
ద్వంద్వ పాలన వల్ల ఏర్పడిన ప్రధాన పరిపాలనా బలహీనతల్లో ఒకటి ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Company controlled the most important financial resources without initially accepting equivalent direct responsibility for governance.
• The Nawabi administration retained formal duties but lacked independent military and fiscal strength.
• This mismatch blurred accountability and contributed to deterioration in administration and public welfare.
• The Nawabi administration retained formal duties but lacked independent military and fiscal strength.
• This mismatch blurred accountability and contributed to deterioration in administration and public welfare.
వివరణ:
• కంపెనీ ముఖ్య ఆర్థిక వనరులను నియంత్రించినప్పటికీ ప్రారంభంలో దానికి సమానమైన ప్రత్యక్ష పాలనా బాధ్యతను స్వీకరించలేదు.
• నవాబు ప్రభుత్వానికి అధికారిక బాధ్యతలు కొనసాగినా స్వతంత్ర సైనిక, ఆర్థిక శక్తి లేదు.
• ఈ అసమతుల్యత జవాబుదారీతనాన్ని అస్పష్టంగా చేసి పరిపాలన, ప్రజా సంక్షేమం క్షీణించడానికి దోహదపడింది.
• నవాబు ప్రభుత్వానికి అధికారిక బాధ్యతలు కొనసాగినా స్వతంత్ర సైనిక, ఆర్థిక శక్తి లేదు.
• ఈ అసమతుల్యత జవాబుదారీతనాన్ని అస్పష్టంగా చేసి పరిపాలన, ప్రజా సంక్షేమం క్షీణించడానికి దోహదపడింది.
Question 12
ప్రశ్న 12
Which development in 1769 represented an early attempt by the Company to obtain better information about Bengal's revenue administration?
బెంగాల్ ఆదాయ పరిపాలనపై మెరుగైన సమాచారం పొందేందుకు కంపెనీ చేసిన తొలి ప్రయత్నాల్లో 1769లో జరిగిన పరిణామం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Company increasingly realised that indirect supervision was providing inadequate knowledge of district revenues.
• In 1769 Supervisors were appointed in the Diwani districts to investigate land, revenue, taxes and related conditions.
• Their work marked an important step toward a more direct Company district administration.
• In 1769 Supervisors were appointed in the Diwani districts to investigate land, revenue, taxes and related conditions.
• Their work marked an important step toward a more direct Company district administration.
వివరణ:
• పరోక్ష పర్యవేక్షణ ద్వారా జిల్లాల ఆదాయంపై తగిన సమాచారం లభించడం లేదని కంపెనీ క్రమంగా గ్రహించింది.
• 1769లో దివానీ జిల్లాల్లో భూమి, ఆదాయం, పన్నులు మరియు సంబంధిత పరిస్థితులను పరిశీలించేందుకు సూపర్‌వైజర్లను నియమించారు.
• వారి పని మరింత ప్రత్యక్ష కంపెనీ జిల్లా పరిపాలన దిశగా ముఖ్యమైన అడుగుగా నిలిచింది.
• 1769లో దివానీ జిల్లాల్లో భూమి, ఆదాయం, పన్నులు మరియు సంబంధిత పరిస్థితులను పరిశీలించేందుకు సూపర్‌వైజర్లను నియమించారు.
• వారి పని మరింత ప్రత్యక్ష కంపెనీ జిల్లా పరిపాలన దిశగా ముఖ్యమైన అడుగుగా నిలిచింది.
Question 13
ప్రశ్న 13
What was the principal purpose of the Company's district Supervisors appointed during the late Dual Government period?
ద్వంద్వ పాలన చివరి దశలో కంపెనీ నియమించిన జిల్లా సూపర్‌వైజర్ల ప్రధాన ఉద్దేశ్యం ఏమిటి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Supervisors were part of the Company's attempt to understand the revenue resources it now controlled.
• Their inquiries covered land, agricultural production, taxation and revenue practices.
• Although the system had weaknesses, the Supervisors became institutional predecessors of later district revenue officers.
• Their inquiries covered land, agricultural production, taxation and revenue practices.
• Although the system had weaknesses, the Supervisors became institutional predecessors of later district revenue officers.
వివరణ:
• తన నియంత్రణలోకి వచ్చిన ఆదాయ వనరులను అర్థం చేసుకునేందుకు కంపెనీ చేసిన ప్రయత్నంలో సూపర్వైజర్లు భాగమయ్యారు.
• వారి విచారణలు భూమి, వ్యవసాయ ఉత్పత్తి, పన్నులు, ఆదాయ పద్ధతులను కవర్ చేశాయి.
• ఈ వ్యవస్థలో బలహీనతలు ఉన్నప్పటికీ తరువాతి జిల్లా ఆదాయ అధికారులకు సూపర్వైజర్లు సంస్థాగత పూర్వగాములుగా నిలిచారు.
• వారి విచారణలు భూమి, వ్యవసాయ ఉత్పత్తి, పన్నులు, ఆదాయ పద్ధతులను కవర్ చేశాయి.
• ఈ వ్యవస్థలో బలహీనతలు ఉన్నప్పటికీ తరువాతి జిల్లా ఆదాయ అధికారులకు సూపర్వైజర్లు సంస్థాగత పూర్వగాములుగా నిలిచారు.
Question 14
ప్రశ్న 14
Which revenue-administrative change was introduced in 1770 while the Dual Government still existed?
ద్వంద్వ పాలన ఇంకా కొనసాగుతున్న 1770లో ఏ ఆదాయ-పరిపాలనా మార్పు ప్రవేశపెట్టబడింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Company intervention in revenue administration increased gradually before 1772.
• In 1770 controlling Councils of Revenue were established at Murshidabad and Patna.
• These measures showed that the Company was already moving away from purely indirect supervision even before the formal end of Dual Government.
• In 1770 controlling Councils of Revenue were established at Murshidabad and Patna.
• These measures showed that the Company was already moving away from purely indirect supervision even before the formal end of Dual Government.
వివరణ:
• 1772కు ముందే ఆదాయ పరిపాలనలో కంపెనీ జోక్యం క్రమంగా పెరిగింది.
• 1770లో ముర్షిదాబాద్, పాట్నాలలో నియంత్రణ ఆదాయ మండళ్లను ఏర్పాటు చేశారు.
• ద్వంద్వ పాలన అధికారికంగా ముగియకముందే కంపెనీ పూర్తిగా పరోక్ష పర్యవేక్షణ నుంచి దూరమవుతోందని ఈ చర్యలు చూపించాయి.
• 1770లో ముర్షిదాబాద్, పాట్నాలలో నియంత్రణ ఆదాయ మండళ్లను ఏర్పాటు చేశారు.
• ద్వంద్వ పాలన అధికారికంగా ముగియకముందే కంపెనీ పూర్తిగా పరోక్ష పర్యవేక్షణ నుంచి దూరమవుతోందని ఈ చర్యలు చూపించాయి.
Question 15
ప్రశ్న 15
Which assessment of the Bengal famine of 1769–70 in relation to Dual Government is the most historically careful?
1769–70 బెంగాల్ కరువును ద్వంద్వ పాలనతో అనుసంధానించి అత్యంత చారిత్రక జాగ్రత్తతో చెప్పగల అంచనా ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The devastating Bengal famine developed amid severe crop and subsistence stress in 1769–70.
• It should not be reduced to a single administrative cause, but the existing revenue system and weak accountability aggravated the crisis and limited effective relief.
• The disaster became powerful evidence of the failures of the Company's indirect governing arrangement.
• It should not be reduced to a single administrative cause, but the existing revenue system and weak accountability aggravated the crisis and limited effective relief.
• The disaster became powerful evidence of the failures of the Company's indirect governing arrangement.
వివరణ:
• 1769–70లో తీవ్రమైన పంట, జీవనాధార సంక్షోభ పరిస్థితుల్లో బెంగాల్ కరువు విస్తరించింది.
• దీనిని ఒక్క పరిపాలనా కారణంతో మాత్రమే వివరించరాదు; అయితే అప్పటి ఆదాయ వ్యవస్థ, బలహీన జవాబుదారీతనం సంక్షోభాన్ని తీవ్రమయ్యేలా చేసి సమర్థవంతమైన సహాయ చర్యలను పరిమితం చేశాయి.
• కంపెనీ పరోక్ష పాలనా వ్యవస్థ వైఫల్యాలకు ఈ విపత్తు ముఖ్య సాక్ష్యంగా మారింది.
• దీనిని ఒక్క పరిపాలనా కారణంతో మాత్రమే వివరించరాదు; అయితే అప్పటి ఆదాయ వ్యవస్థ, బలహీన జవాబుదారీతనం సంక్షోభాన్ని తీవ్రమయ్యేలా చేసి సమర్థవంతమైన సహాయ చర్యలను పరిమితం చేశాయి.
• కంపెనీ పరోక్ష పాలనా వ్యవస్థ వైఫల్యాలకు ఈ విపత్తు ముఖ్య సాక్ష్యంగా మారింది.
Question 16
ప్రశ్న 16
What important policy decision did the Company's Court of Directors communicate in 1771 regarding Bengal's revenues?
బెంగాల్ ఆదాయాలకు సంబంధించి కంపెనీ కోర్ట్ ఆఫ్ డైరెక్టర్స్ 1771లో ఏ ముఖ్య విధాన నిర్ణయాన్ని తెలిపింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• By 1771 the Directors concluded that indirect revenue administration was unsatisfactory.
• They decided that the Company should openly assume responsibility for managing the revenues as Diwan.
• This decision prepared the way for Warren Hastings' reorganisation of revenue administration in 1772.
• They decided that the Company should openly assume responsibility for managing the revenues as Diwan.
• This decision prepared the way for Warren Hastings' reorganisation of revenue administration in 1772.
వివరణ:
• 1771 నాటికి పరోక్ష ఆదాయ పరిపాలన సంతృప్తికరంగా లేదని డైరెక్టర్లు నిర్ణయించారు.
• కంపెనీ దివాన్‌గా ఆదాయ నిర్వహణకు బహిరంగ బాధ్యతను స్వీకరించాలని వారు నిర్ణయించారు.
• ఈ నిర్ణయం 1772లో వారెన్ హేస్టింగ్స్ చేపట్టిన ఆదాయ పరిపాలనా పునర్వ్యవస్థీకరణకు మార్గం సుగమం చేసింది.
• కంపెనీ దివాన్‌గా ఆదాయ నిర్వహణకు బహిరంగ బాధ్యతను స్వీకరించాలని వారు నిర్ణయించారు.
• ఈ నిర్ణయం 1772లో వారెన్ హేస్టింగ్స్ చేపట్టిన ఆదాయ పరిపాలనా పునర్వ్యవస్థీకరణకు మార్గం సుగమం చేసింది.
Question 17
ప్రశ్న 17
Which action by Warren Hastings most directly marked the end of the Dual Government in 1772?
1772లో ద్వంద్వ పాలన ముగింపును అత్యంత ప్రత్యక్షంగా సూచించిన వారెన్ హేస్టింగ్స్ చర్య ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Warren Hastings became Governor of Bengal in 1772 and implemented the Directors' decision to take direct charge of revenue administration.
• District Supervisors were redesignated as Collectors and given executive responsibility for revenue management and collection.
• This ended the essential basis of Clive's Dual Government, in which revenue power had been exercised through indirect Indian agencies.
• District Supervisors were redesignated as Collectors and given executive responsibility for revenue management and collection.
• This ended the essential basis of Clive's Dual Government, in which revenue power had been exercised through indirect Indian agencies.
వివరణ:
• వారెన్ హేస్టింగ్స్ 1772లో బెంగాల్ గవర్నర్గా బాధ్యతలు చేపట్టి ఆదాయ పరిపాలనను నేరుగా చేపట్టాలనే డైరెక్టర్ల నిర్ణయాన్ని అమలు చేశాడు.
• జిల్లా సూపర్‌వైజర్లను కలెక్టర్లుగా మార్చి ఆదాయ నిర్వహణ, వసూళ్ల కార్యనిర్వాహక బాధ్యతలను వారికి ఇచ్చాడు.
• భారతీయ పరోక్ష యంత్రాంగం ద్వారా ఆదాయ అధికారాన్ని అమలు చేసిన క్లైవ్ ద్వంద్వ పాలనకు ఇది మూలంగా ముగింపు పలికింది.
• జిల్లా సూపర్‌వైజర్లను కలెక్టర్లుగా మార్చి ఆదాయ నిర్వహణ, వసూళ్ల కార్యనిర్వాహక బాధ్యతలను వారికి ఇచ్చాడు.
• భారతీయ పరోక్ష యంత్రాంగం ద్వారా ఆదాయ అధికారాన్ని అమలు చేసిన క్లైవ్ ద్వంద్వ పాలనకు ఇది మూలంగా ముగింపు పలికింది.
Question 18
ప్రశ్న 18
Which institution emerged in 1772 as part of the reorganisation of Company revenue administration in Bengal?
1772లో బెంగాల్ కంపెనీ ఆదాయ పరిపాలన పునర్వ్యవస్థీకరణలో భాగంగా ఏ సంస్థ ఏర్పడింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Hastings' reforms attempted to simplify and centralise revenue supervision.
• A Board or Council of Revenue emerged at the Presidency level while Collectors operated in the districts.
• This marked a shift toward a more recognisably Company-run territorial administration.
• A Board or Council of Revenue emerged at the Presidency level while Collectors operated in the districts.
• This marked a shift toward a more recognisably Company-run territorial administration.
వివరణ:
• హేస్టింగ్స్ సంస్కరణలు ఆదాయ పర్యవేక్షణను సరళీకరించి కేంద్రీకరించడానికి ప్రయత్నించాయి.
• ప్రెసిడెన్సీ స్థాయిలో బోర్డ్ లేదా కౌన్సిల్ ఆఫ్ రెవెన్యూ ఏర్పడగా జిల్లాల్లో కలెక్టర్లు పనిచేశారు.
• ఇది మరింత స్పష్టమైన కంపెనీ ఆధారిత భూభాగ పరిపాలన దిశగా జరిగిన మార్పును సూచించింది.
• ప్రెసిడెన్సీ స్థాయిలో బోర్డ్ లేదా కౌన్సిల్ ఆఫ్ రెవెన్యూ ఏర్పడగా జిల్లాల్లో కలెక్టర్లు పనిచేశారు.
• ఇది మరింత స్పష్టమైన కంపెనీ ఆధారిత భూభాగ పరిపాలన దిశగా జరిగిన మార్పును సూచించింది.
Question 19
ప్రశ్న 19
Which interpretation of the Dual Government in Bengal is the most historically balanced?
బెంగాల్‌లో ద్వంద్వ పాలనపై అత్యంత చారిత్రక సమతుల్యమైన వ్యాఖ్యానం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The term 'Dual Government' should not be interpreted as an equal partnership between two sovereign authorities.
• The Company possessed the decisive revenue base and increasingly controlled appointments and policy, while the Nawab retained mainly nominal responsibilities.
• Its failure helped push the Company toward more direct revenue and district administration from 1772 onward.
• The Company possessed the decisive revenue base and increasingly controlled appointments and policy, while the Nawab retained mainly nominal responsibilities.
• Its failure helped push the Company toward more direct revenue and district administration from 1772 onward.
వివరణ:
• 'ద్వంద్వ పాలన' అనే పదాన్ని రెండు సార్వభౌమ అధికారాల మధ్య సమాన భాగస్వామ్యంగా అర్థం చేసుకోరాదు.
• నిర్ణాయక ఆదాయ వనరులు కంపెనీ చేతుల్లో ఉండి నియామకాలు, విధానాలపై దాని నియంత్రణ పెరుగుతుండగా నవాబుకు ప్రధానంగా పేరుకి మాత్రమే బాధ్యతలు మిగిలాయి.
• ఈ వ్యవస్థ వైఫల్యం 1772 నుంచి మరింత ప్రత్యక్ష కంపెనీ ఆదాయ, జిల్లా పరిపాలన దిశగా మార్పును వేగవంతం చేసింది.
• నిర్ణాయక ఆదాయ వనరులు కంపెనీ చేతుల్లో ఉండి నియామకాలు, విధానాలపై దాని నియంత్రణ పెరుగుతుండగా నవాబుకు ప్రధానంగా పేరుకి మాత్రమే బాధ్యతలు మిగిలాయి.
• ఈ వ్యవస్థ వైఫల్యం 1772 నుంచి మరింత ప్రత్యక్ష కంపెనీ ఆదాయ, జిల్లా పరిపాలన దిశగా మార్పును వేగవంతం చేసింది.
Answer Key సమాధానాల పట్టిక
-
Question 1 ప్రశ్న 1Answer: B. Robert Clive established the arrangement after the Company obtained the Diwani in 1765 సమాధానం: B. 1765లో కంపెనీ దివానీ హక్కులను పొందిన తరువాత రాబర్ట్ క్లైవ్ ఈ వ్యవస్థను ఏర్పాటు చేశాడు
-
Question 2 ప్రశ్న 2Answer: D. Revenue and financial administration, together with associated civil-revenue functions సమాధానం: D. ఆదాయ, ఆర్థిక పరిపాలనతో పాటు దానితో అనుసంధానమైన పౌర-ఆదాయ విధులు
-
Question 3 ప్రశ్న 3Answer: A. Law and order, criminal justice, defence and executive policing functions సమాధానం: A. శాంతిభద్రతలు, క్రిమినల్ న్యాయం, రక్షణ మరియు కార్యనిర్వాహక పోలీసు విధులు
-
Question 4 ప్రశ్న 4Answer: C. Mughal emperor Shah Alam II సమాధానం: C. మొఘల్ చక్రవర్తి షా ఆలం II
-
Question 5 ప్రశ్న 5Answer: B. He was Mir Jafar's minor successor, while real administration increasingly passed to a Naib-Subahdar whose appointment was subject to Company influence సమాధానం: B. అతను మీర్ జాఫర్‌కు చెందిన మైనర్ వారసుడు; వాస్తవ పరిపాలన కంపెనీ ప్రభావంలో నియమించబడే నాయబ్-సుబహ్దార్ చేతుల్లోకి పెరుగుతున్న స్థాయిలో వెళ్లింది
-
Question 6 ప్రశ్న 6Answer: A. The Company possessed substantial power and revenue while avoiding equivalent administrative responsibility సమాధానం: A. కంపెనీకి విస్తారమైన అధికారం, ఆదాయం లభించినప్పటికీ దానికి సమానమైన ప్రత్యక్ష పరిపాలనా బాధ్యతను స్వీకరించలేదు
-
Question 7 ప్రశ్న 7Answer: C. Muhammad Reza Khan as an important deputy administrator for Bengal సమాధానం: C. బెంగాల్‌కు ముఖ్య ఉప పరిపాలకుడిగా ముహమ్మద్ రజా ఖాన్
-
Question 8 ప్రశ్న 8Answer: B. Raja Shitab Rai సమాధానం: B. రాజా శితాబ్ రాయ్
-
Question 9 ప్రశ్న 9Answer: B. It lacked sufficient local administrative knowledge and preferred to exercise control through existing Indian agencies without assuming full direct responsibility సమాధానం: B. స్థానిక పరిపాలనా పరిజ్ఞానం తగినంతగా లేకపోవడంతో పూర్తి ప్రత్యక్ష బాధ్యతను స్వీకరించకుండా ఉన్న భారతీయ యంత్రాంగం ద్వారా నియంత్రణను అమలు చేయాలని కంపెనీ కోరింది
-
Question 10 ప్రశ్న 10Answer: A. Through Indian officials and deputies working within a system increasingly supervised by the Company సమాధానం: A. కంపెనీ పర్యవేక్షణ పెరుగుతున్న వ్యవస్థలో పనిచేసిన భారతీయ అధికారులు, ఉపాధికారుల ద్వారా
-
Question 11 ప్రశ్న 11Answer: B. The division between effective power and formal responsibility weakened accountability and encouraged administrative disorder సమాధానం: B. వాస్తవ అధికారం మరియు అధికారిక బాధ్యతల మధ్య విభజన జవాబుదారీతనాన్ని బలహీనపరచి పరిపాలనా అవ్యవస్థకు దారితీసింది
-
Question 12 ప్రశ్న 12Answer: A. Appointment of district Supervisors to investigate land, produce, revenues and taxes సమాధానం: A. భూమి, పంట ఉత్పత్తి, ఆదాయం, పన్నులపై విచారణ చేయడానికి జిల్లాల్లో సూపర్‌వైజర్ల నియామకం
-
Question 13 ప్రశ్న 13Answer: B. To gather information and supervise matters relating to land, produce, taxation and revenue administration సమాధానం: B. భూమి, పంట ఉత్పత్తి, పన్నులు, ఆదాయ పరిపాలనకు సంబంధించిన సమాచారాన్ని సేకరించి పర్యవేక్షించడం
-
Question 14 ప్రశ్న 14Answer: B. Two controlling Councils of Revenue were established at Murshidabad and Patna సమాధానం: B. ముర్షిదాబాద్, పాట్నాలలో రెండు నియంత్రణ ఆదాయ మండళ్లను ఏర్పాటు చేశారు
-
Question 15 ప్రశ్న 15Answer: C. Crop failure and famine interacted with a weak and extractive administrative environment, exposing serious defects in Company-era revenue governance సమాధానం: C. పంట వైఫల్యం, కరువు బలహీనమైన మరియు అధిక వసూళ్లతో కూడిన పరిపాలనా వాతావరణంతో పరస్పరం ప్రభావితం కావడంతో కంపెనీ కాలపు ఆదాయ పాలనలో తీవ్రమైన లోపాలు బయటపడ్డాయి
-
Question 16 ప్రశ్న 16Answer: B. The Company would 'stand forth as Diwan' and assume the executive management of the revenues through its own servants సమాధానం: B. కంపెనీ స్వయంగా 'దివాన్‌గా ముందుకు వచ్చి' తన ఉద్యోగుల ద్వారా ఆదాయాల కార్యనిర్వాహక నిర్వహణను చేపడుతుంది
-
Question 17 ప్రశ్న 17Answer: A. He made the Company directly assume the management of revenue and converted district Supervisors into Collectors సమాధానం: A. కంపెనీ ఆదాయ నిర్వహణను నేరుగా చేపట్టేలా చేసి జిల్లా సూపర్‌వైజర్లను కలెక్టర్లుగా మార్చాడు
-
Question 18 ప్రశ్న 18Answer: A. A Board or Council of Revenue at the Presidency level సమాధానం: A. ప్రెసిడెన్సీ స్థాయిలో బోర్డ్ లేదా కౌన్సిల్ ఆఫ్ రెవెన్యూ
-
Question 19 ప్రశ్న 19Answer: D. It allowed the Company to acquire decisive fiscal and political power while initially governing through nominal Nawabi authority and Indian administrative agencies సమాధానం: D. పేరుకి ఉన్న నవాబు అధికారం, భారతీయ పరిపాలనా యంత్రాంగం ద్వారా ప్రారంభంలో పాలిస్తూనే నిర్ణాయక ఆర్థిక, రాజకీయ శక్తిని కంపెనీ పొందేందుకు ఇది అవకాశం ఇచ్చింది