9 November 2026 – Daily Current Affairs – తెలుగు మరియు English లో

English – Daily Current Affairs – 9 November 2026

A. International Current Affairs

1. Prime Minister Modi Holds Telephone Conversation with Ukrainian President Zelenskyy

Why in News?

Prime Minister Narendra Modi held a telephone conversation with Ukrainian President Volodymyr Zelenskyy on 9 November 2026. The leaders discussed the Russia–Ukraine conflict, efforts to restore peace and opportunities to strengthen bilateral cooperation.

Key Points

• Date: 9 November 2026.
• Indian leader: Prime Minister Narendra Modi.
• Ukrainian leader: President Volodymyr Zelenskyy.
• The Ukrainian President briefed Prime Minister Modi on recent developments concerning the ongoing conflict.
• India reiterated its position that dialogue and diplomacy are essential for achieving lasting peace.
• Prime Minister Modi reaffirmed India’s human-centric approach to the conflict.
• India expressed readiness to contribute to initiatives aimed at a peaceful resolution.
• The leaders also discussed strengthening bilateral cooperation in areas of mutual interest.
• The conversation reflected India’s continued diplomatic engagement with Ukraine.

Exam Focus

• Ukraine’s capital: Kyiv.
• Ukraine’s currency: Ukrainian hryvnia.
• India’s position: Peaceful resolution through dialogue and diplomacy.
• Diplomatic significance: India maintains bilateral relations with both Russia and Ukraine.

2. India and Saudi Arabia Sign Bilateral Haj Agreement for 2027

Why in News?

India and Saudi Arabia signed a bilateral Haj agreement in Jeddah on 9 November 2026. The agreement confirmed India’s Haj quota for 2027 and strengthened cooperation in managing pilgrimage arrangements.

Key Points

• Agreement: Bilateral Haj Agreement for Haj 2027.
• Signing date: 9 November 2026.
• Location: Jeddah, Saudi Arabia.
• Indian representative: Kiren Rijiju, Union Minister of Minority Affairs and Parliamentary Affairs.
• Saudi representative: Dr. Tawfiq bin Fawzan Al-Rabiah, Minister of Hajj and Umrah.
• India’s confirmed Haj 2027 quota: 1,75,025 pilgrims.
• The agreement followed a bilateral meeting between the ministers at the Jeddah Superdome.
• Discussions covered pilgrimage arrangements, logistical support and coordination between the two countries.
• The Indian delegation included representatives of the Ministry of Minority Affairs and the Haj Committee of India.
• Both sides reaffirmed their commitment to ensuring a safe and comfortable pilgrimage for Indian citizens.

Exam Focus

• Saudi Arabia’s capital: Riyadh.
• Currency: Saudi riyal.
• Haj pilgrimage destination: Makkah.
• Indian nodal ministry: Ministry of Minority Affairs.
• Confirmed Haj 2027 quota: 1,75,025 pilgrims.

---

B. National Current Affairs

3. Revised Prices of 1,364 Anti-Cancer Medicine Formulations Take Effect

Why in News?

Revised Maximum Retail Prices for 1,364 anti-cancer medicine formulations came into effect across India on 9 November 2026. The measure is intended to reduce cancer treatment costs by controlling excessive trade margins.

Key Points

• Effective date: 9 November 2026.
• Regulatory authority: National Pharmaceutical Pricing Authority (NPPA).
• Parent department: Department of Pharmaceuticals.
• Ministry: Ministry of Chemicals and Fertilizers.
• The NPPA capped trade margins on 137 identified anti-cancer drugs.
• The measure followed recommendations from an expert committee constituted by the Directorate General of Health Services.
• As of 8 November, 85 pharmaceutical companies had submitted revised MRPs for 1,364 formulations covering 121 drugs.
• 679 brands reported price reductions exceeding 50%.
• The maximum reported price reduction was 96.45%.
• The estimated annual savings for patients are approximately ₹3,540.38 crore.
• The trade-margin rationalisation framework provides for a maximum permissible trade margin of 30%.
• Patients can check revised prices through Pharma Sahi Daam and submit complaints using Pharma Jan Samadhan.

Exam Focus

• NPPA: National Pharmaceutical Pricing Authority.
• DGHS: Directorate General of Health Services.
• MRP: Maximum Retail Price.
• TMR: Trade Margin Rationalisation.
• Relevant legislation: Drugs (Prices Control) Order, 2013.

4. Delhi Announces First Recreational Electric Cruise Service on Yamuna River

Why in News?

The Ministry of Ports, Shipping and Waterways announced on 9 November 2026 that Delhi’s first recreational Yamuna River cruise service would be inaugurated on 10 November 2026.

The initiative aims to promote sustainable river tourism and environmentally friendly inland water transport.

Key Points

• Project: Recreational Yamuna River Cruise Service.
• Location: Sonia Vihar–Jagatpur stretch, Delhi.
• Scheduled inauguration: 10 November 2026.
• Union minister: Sarbananda Sonowal.
• Ministry: Ministry of Ports, Shipping and Waterways.
• The inauguration is scheduled to take place in the presence of Delhi Lieutenant Governor Taranjit Singh Sandhu and Chief Minister Rekha Gupta.
• The project is being spearheaded by the Inland Waterways Authority of India (IWAI).
• It will introduce electric-powered vessels for recreational tourism.
• Delhi government agencies are participating in the project’s development and implementation.
• The initiative is expected to encourage tourism and demonstrate the potential of cleaner inland navigation.

Exam Focus

• Yamuna River: National Waterway-110.
• IWAI: Inland Waterways Authority of India.
• Relevant legislation: National Waterways Act, 2016.
• Yamuna: A major tributary of the Ganga River.

5. Amit Shah Inaugurates Development Projects Worth Approximately ₹1,400 Crore in Ahmedabad

Why in News?

Union Home and Cooperation Minister Amit Shah inaugurated and laid foundation stones for development projects worth approximately ₹1,400 crore in Ahmedabad, Gujarat, on 9 November 2026.

Key Points

• Date: 9 November 2026.
• Location: Ahmedabad, Gujarat.
• Union minister: Amit Shah.
• Gujarat Chief Minister: Bhupendra Patel.
• The programme covered urban infrastructure, drinking-water supply, roads, housing and renewable energy.
• Ahmedabad Municipal Corporation projects accounted for approximately ₹1,024 crore of the announced works.
• Other projects were undertaken through the Gujarat government’s Roads and Buildings Department and the Union government.
• A major project inaugurated was the ISKCON–Sanand Elevated Corridor, developed at a cost of approximately ₹464 crore.
• The corridor aims to improve connectivity and reduce congestion along the Sarkhej–Gandhinagar Highway.
• A 200-million-litre-per-day water treatment plant at Jaspur was among the important water infrastructure projects.
• The initiatives also included solar-power infrastructure and urban public facilities.

Exam Focus

• Gujarat’s capital: Gandhinagar.
• Ahmedabad: A major economic and industrial centre in Gujarat.
• AMC: Ahmedabad Municipal Corporation.
• MLD: Million Litres per Day.
• PMAY: Pradhan Mantri Awas Yojana, relevant to urban housing development.

---

C. Economy & Banking Current Affairs

6. RBI Extends Supersession of Abhyudaya Co-operative Bank Board

Why in News?

The Reserve Bank of India extended the supersession of the Board of Directors of Abhyudaya Co-operative Bank Limited, Mumbai, for another year on 9 November 2026.

The regulatory action was taken in the public interest following continued concerns regarding governance.

Key Points

• Regulator: Reserve Bank of India.
• Bank: Abhyudaya Co-operative Bank Limited.
• Headquarters: Mumbai.
• Announcement date: 9 November 2026.
• Extended period effective from: 24 November 2026.
• Duration of extension: One year.
• The RBI originally superseded the bank’s board on 24 November 2023 over material governance concerns.
• The action was taken under Section 36AAA read with Section 56 of the Banking Regulation Act, 1949.
• Satya Prakash Pathak will continue as the administrator.
• The advisory committee includes Venkatesh Hegde, Devendra Kumar and Suhas Gokhale.
• The action illustrates the RBI’s supervisory powers over cooperative banks.

Exam Focus

• RBI establishment: 1 April 1935.
• RBI headquarters: Mumbai.
• Banking Regulation Act: 1949.
• Section 36AAA: Provides powers relating to the supersession of boards in specified circumstances.
• Administrator: Satya Prakash Pathak.

7. RBI Conducts Four-Day Variable Rate Repo Auction

Why in News?

The Reserve Bank of India conducted a four-day Variable Rate Repo (VRR) auction on 9 November 2026 as part of its liquidity management operations.

Key Points

• Auction date: 9 November 2026.
• Institution: Reserve Bank of India.
• Instrument: Variable Rate Repo.
• Auction tenor: Four days.
• Notified amount: ₹50,000 crore.
• Total bids received: ₹62,872 crore.
• Amount allotted: ₹50,003 crore.
• Cut-off rate: 5.51%.
• Weighted average rate: 5.54%.
• Reversal date: 13 November 2026.
• The operation was conducted under the RBI’s Liquidity Adjustment Facility.
• A repo operation enables eligible financial institutions to obtain short-term liquidity against eligible securities.

Exam Focus

• VRR: Variable Rate Repo.
• LAF: Liquidity Adjustment Facility.
• Repo: An instrument through which the RBI provides short-term liquidity against eligible collateral.
• Reverse repo: An operation through which the RBI absorbs liquidity.
• VRR auction: The interest rate is determined through competitive bidding.

---

D. Science, Technology & Space Current Affairs

8. Google Introduces TPU 8tx and TPU 8i Max for Artificial Intelligence

Why in News?

Google announced two new AI computing systems, TPU 8tx and TPU 8i Max, on 9 November 2026.

The systems expand Google’s eighth-generation Tensor Processing Unit portfolio and address growing demand for secure and high-performance AI infrastructure.

Key Points

• Company: Google.
• Announcement date: 9 November 2026.
• TPU: Tensor Processing Unit.
• Google’s eighth-generation TPU portfolio includes TPU 8t, TPU 8i, TPU 8tx and TPU 8i Max.
• TPU 8tx is designed for confidential computing and secure AI inference.
• It is suitable for enterprises and government organisations handling sensitive data.
• The system supports private model fine-tuning, secure agent execution and related workloads.
• TPU 8i Max is designed for large-context AI applications requiring substantial memory and computing power.
• It combines two TPU 8i chips in a single package.
• Google states that the design provides double the compute capacity, SRAM and high-bandwidth memory bandwidth of TPU 8i.
• Applications include coding assistants, scientific reasoning and complex AI agents.

Exam Focus

• TPU: Tensor Processing Unit.
• GPU: Graphics Processing Unit.
• SRAM: Static Random Access Memory.
• HBM: High-Bandwidth Memory.
• Confidential computing: Protection of sensitive information while computations are performed.
• AI inference: Using a trained AI model to generate predictions or outputs.

9. TRAI Issues Third Amendment to Telecommunication Interconnection Port Charges Regulations

Why in News?

The Telecom Regulatory Authority of India released the Telecommunication Interconnection (Port Charges) (Third Amendment) Regulations, 2026, on 9 November 2026.

The amendment introduces a regulatory charging framework for internet protocol-based telecom network interconnection.

Key Points

• Regulator: Telecom Regulatory Authority of India (TRAI).
• Regulation: Telecommunication Interconnection (Port Charges) (Third Amendment) Regulations, 2026.
• Notification date: 9 November 2026.
• Effective date: 1 January 2027.
• The amendment introduces port-charge ceilings for IP-based interconnection.
• Annual ceiling for a 1 Gbps IP port: ₹5.6 lakh.
• Annual ceiling for a 10 Gbps IP port: ₹42.3 lakh.
• Telecom service providers may mutually agree to lower charges.
• The framework retains provisions applicable to legacy E1/TDM-based ports.
• A graded financial disincentive framework has been introduced for specified violations.
• The amendment supports the transition towards modern IP-based telecommunication networks.

Exam Focus

• TRAI: Telecom Regulatory Authority of India.
• TRAI Act: 1997.
• IP: Internet Protocol.
• Gbps: Gigabits per second.
• TDM: Time Division Multiplexing.
• Interconnection: Technical arrangements enabling communication between different telecom networks.

---

E. Environment & Ecology Current Affairs

10. COP31 United Nations Climate Change Conference Opens in Antalya, Türkiye

Why in News?

The 31st Conference of the Parties to the United Nations Framework Convention on Climate Change, COP31, officially opened in Antalya, Türkiye, on 9 November 2026.

The conference focuses on accelerating global climate action, strengthening climate finance and implementing commitments under the Paris Agreement.

Key Points

• Conference: COP31.
• Opening date: 9 November 2026.
• Conference period: 9–20 November 2026.
• Host city: Antalya.
• Host country: Türkiye.
• Türkiye holds the COP31 presidency, while Australia leads the negotiations.
• Representatives from more than 190 countries are participating.
• Major issues include climate finance, emissions reduction, adaptation and renewable-energy development.
• Discussions emphasise the need to strengthen climate-resilient infrastructure and reduce methane emissions.
• The COP31 presidency has proposed increasing electricity’s share of global final energy consumption to 35% by 2035.
• Climate finance remains a major issue, particularly regarding financial assistance to developing countries.
• The conference also addresses the environmental implications of growing artificial intelligence infrastructure.

Exam Focus

• COP: Conference of the Parties.
• UNFCCC: United Nations Framework Convention on Climate Change.
• UNFCCC adopted: 1992.
• UNFCCC Secretariat headquarters: Bonn, Germany.
• Paris Agreement: Adopted at COP21 in 2015.
• COP31 host: Türkiye.
• COP31 negotiating leadership: Australia.

11. WMO Releases State of the Climate Update 2026

Why in News?

The World Meteorological Organization released its State of the Climate Update 2026 on 9 November 2026 during COP31 in Antalya.

The assessment highlights exceptionally high temperatures, rising sea levels, increasing ocean heat and the growing influence of El Niño.

Key Points

• Organisation: World Meteorological Organization.
• Report: State of the Climate Update 2026.
• Release date: 9 November 2026.
• Release location: Antalya, Türkiye.
• The global average temperature for January–September 2026 was approximately 1.47°C above the 1850–1900 pre-industrial average.
• The year 2026 is expected to be among the four warmest years on record.
• The period from 2015 to 2026 represents the 12 warmest years individually recorded.
• Global mean sea level reached its highest point in the satellite observation record.
• Ocean heat content continued to increase.
• The report highlights an intensifying El Niño event that could increase climate-related risks into 2027.
• The assessment stresses the importance of early warning systems, sustained climate observations and stronger disaster preparedness.

Exam Focus

• WMO: World Meteorological Organization.
• Headquarters: Geneva, Switzerland.
• Pre-industrial reference period: 1850–1900.
• El Niño: Warming of surface waters in the central and eastern equatorial Pacific Ocean.
• Climate indicators: Global temperature, ocean heat, sea level, greenhouse gases and cryosphere changes.

12. NASA Publishes Updated Assessment of the 2026 Antarctic Ozone Hole

Why in News?

NASA published an updated assessment of the 2026 Antarctic ozone hole on 9 November 2026.

The assessment identified the ozone hole as the seventh largest by seasonal average area in the 48-year satellite monitoring record.

Key Points

• Organisation: NASA.
• Publication date: 9 November 2026.
• Region: Antarctica.
• The ozone hole ranked seventh largest by seasonal average area in 48 years of monitoring.
• Its average area during the peak depletion season was approximately 25 million square kilometres.
• The ozone hole reached its annual maximum extent on 18 September 2026.
• Scientists use an ozone concentration threshold of 220 Dobson Units to define the ozone-hole area.
• A strong Antarctic polar vortex created favourable conditions for ozone depletion.
• Despite the large affected area, the ozone depletion was not as severe as during some earlier record years.
• Satellite instruments used in ozone monitoring include the Ozone Mapping and Profiler Suite.
• The assessment highlights the continuing importance of international cooperation to protect the stratospheric ozone layer.

Exam Focus

• NASA: National Aeronautics and Space Administration.
• Dobson Unit: Unit used to measure total atmospheric ozone.
• Montreal Protocol: Adopted in 1987.
• CFC: Chlorofluorocarbon.
• Ozone layer: Primarily found in the stratosphere.
• Importance: Protects living organisms from harmful ultraviolet radiation.

---

F. Defence & Security Current Affairs

13. INS Surat Participates in India–Oman Naval Exercise Naseem Al Bahr 2026

Why in News?

The Indian Navy confirmed on 9 November 2026 that INS Surat had arrived in Muscat, Oman, to participate in the 15th edition of the bilateral maritime exercise Naseem Al Bahr 2026.

The exercise is aimed at improving operational cooperation between the Indian Navy and the Royal Navy of Oman.

Key Points

• Exercise: Naseem Al Bahr 2026.
• Edition: 15th.
• Participating countries: India and Oman.
• Indian naval vessel: INS Surat.
• Location: Muscat, Oman.
• Vessel arrival: 8 November 2026.
• The bilateral exercise includes harbour and sea phases.
• Planned activities include professional exchanges, cross-deck visits and operational interactions.
• A Coordinated Patrol (CORPAT) is also planned between the two navies.
• The exercise aims to improve interoperability and maritime cooperation.
• The engagement supports India’s broader maritime cooperation vision of MAHASAGAR.

Exam Focus

• Naseem Al Bahr: Bilateral naval exercise between India and Oman.
• Meaning: Sea Breeze.
• Oman’s capital: Muscat.
• Oman’s currency: Omani rial.
• INS Surat: Indian Navy guided-missile destroyer.
• MAHASAGAR: Mutual and Holistic Advancement for Security and Growth Across Regions.
• CORPAT: Coordinated Patrol.

14. Indian Navy Announces Largest Agniveer Passing-Out Batch at INS Chilka

Why in News?

The Indian Navy announced on 9 November 2026 that INS Chilka would conduct its largest-ever passing-out parade for naval trainees on 13 November 2026.

Key Points

• Training establishment: INS Chilka.
• Location: Odisha.
• Announcement date: 9 November 2026.
• Scheduled parade date: 13 November 2026.
• Batch: Ninth batch of Indian Navy Agniveers.
• The parade will also include Indian Coast Guard Naviks.
• More than 3,300 trainees are expected to participate.
• The event marks the completion of 16 weeks of initial training.
• Chief guest and reviewing officer: Admiral Krishna Swaminathan, Chief of the Naval Staff.
• Valedictory function: To be presided over by Vice Admiral Sameer Saxena, Flag Officer Commanding-in-Chief, Southern Naval Command.
• The bilingual trainees’ magazine Ankur is scheduled to be unveiled.

Exam Focus

• INS Chilka: Indian Navy’s initial training establishment for sailors.
• Location: Near Chilika Lake, Odisha.
• Agnipath: Recruitment scheme for Agniveers in the armed forces.
• POP: Passing-Out Parade.
• Indian Navy: Operates under the Ministry of Defence.

---

G. Awards, Appointments, Reports & Rankings

15. Professor Tankeshwar Kumar Appointed Vice-Chancellor of Panjab University

Why in News?

Professor Tankeshwar Kumar was appointed Vice-Chancellor of Panjab University, Chandigarh, on 9 November 2026.

He has been appointed for a three-year term, beginning from the date of assuming charge.

Key Points

• Appointee: Professor Tankeshwar Kumar.
• Position: Vice-Chancellor.
• Institution: Panjab University.
• Location: Chandigarh.
• Appointment date: 9 November 2026.
• Tenure: Three years.
• Professor Kumar was serving as Vice-Chancellor of the Central University of Haryana.
• The appointment was made by the Chancellor of Panjab University.
• It was notified under Section 10 of the Panjab University Act, 1947.
• Professor Meenakshi Goyal had been serving as interim Vice-Chancellor.
• The appointment restores regular leadership to the university.

Exam Focus

• University: Panjab University, Chandigarh.
• Relevant legislation: Panjab University Act, 1947.
• Appointing authority: Chancellor of Panjab University.
• Chancellor: Vice-President of India.
• Vice-Chancellor’s tenure: Three years.

16. Tenth Swachh Survekshan Awards 2025–26 Scheduled for 11 November

Why in News?

The Ministry of Housing and Urban Affairs announced on 9 November 2026 that President Droupadi Murmu would confer the Swachh Survekshan Awards 2025–26 on 11 November 2026.

The awards recognise the performance of Indian cities in cleanliness, sanitation and waste management.

Key Points

• Programme: Swachh Survekshan 2025–26.
• Edition: Tenth.
• Announcement date: 9 November 2026.
• Scheduled award ceremony: 11 November 2026.
• Venue: Vigyan Bhawan, New Delhi.
• Award presenter: President Droupadi Murmu.
• Ministry: Ministry of Housing and Urban Affairs.
• Theme: Swachhata Ki Nayi Pehel – Badhayein Haath, Karein Safai Saath.
• More than 4,751 cities were covered in the assessment.
• Urban Local Bodies were evaluated on 43 indicators across 10 assessment areas.
• Key areas include waste segregation, solid waste management, sanitation, used-water management and citizen feedback.
• The awards will also recognise achievements under the Swachh Shehar Jodi initiative.
• The initiative supports cooperation between mentor cities and mentee cities to improve urban sanitation performance.

Exam Focus

• Swachh Survekshan introduced: 2016.
• Mission: Swachh Bharat Mission–Urban.
• Responsible ministry: Ministry of Housing and Urban Affairs.
• ULB: Urban Local Body.
• Swachh Shehar Jodi: Urban cleanliness mentorship initiative.

---

H. Andhra Pradesh Current Affairs

17. Andhra Pradesh Issues Guidelines for CPS Employees to Shift to Old Pension Scheme

Why in News?

The Andhra Pradesh government issued G.O.Ms.No.158 on 9 November 2026, providing detailed implementation guidelines for eligible employees covered under the Contributory Pension Scheme to exercise a one-time option for the Old Pension Scheme.

Key Points

• State: Andhra Pradesh.
• Government order: G.O.Ms.No.158.
• Order date: 9 November 2026.
• Department: Finance (HR.III–Pension & GPF) Department.
• The order implements the earlier G.O.Ms.No.53 dated 13 July 2026.
• Eligible employees are those whose recruitment notification or advertisement was issued before 1 September 2004.
• They must have been appointed on or after 1 September 2004 and covered under CPS.
• The guidelines provide a one-time option for eligible employees to come under OPS.
• Provisions also address eligible retired employees and family pension beneficiaries.
• Deadline for exercising the option: 31 December 2026.
• The application process is to be managed through the NIDHI portal.
• The guidelines address eligibility verification, processing of pension contributions and related administrative procedures.

Exam Focus

• CPS: Contributory Pension Scheme.
• OPS: Old Pension Scheme.
• GPF: General Provident Fund.
• Relevant order: G.O.Ms.No.158.
• Critical eligibility date: 1 September 2004.
• One-time option deadline: 31 December 2026.

---

I. Telangana Current Affairs

18. Telangana Government Reviews Reorganisation of Secondary Healthcare Services

Why in News?

Telangana Health Minister Damodar Rajanarasimha conducted a high-level review of proposals to reorganise secondary healthcare services on 9 November 2026.

The review focused on strengthening district-level government hospitals and improving access to specialist medical treatment.

Key Points

• State: Telangana.
• Review date: 9 November 2026.
• Minister: Damodar Rajanarasimha.
• Department: Health, Medical and Family Welfare.
• The meeting examined proposals concerning the Directorate of Secondary Healthcare, formerly known as Telangana Vaidya Vidhana Parishad.
• The proposals were informed by a study conducted by the Administrative Staff College of India (ASCI).
• The government aims to improve medical services at Community Health Centres, Area Hospitals and District Hospitals.
• Hospital-wise availability of doctors, nurses, diagnostic equipment and supporting staff is to be reviewed.
• The minister highlighted recruitment of 1,616 specialist doctors for secondary healthcare institutions.
• Healthcare planning will consider different hospital capacities, including 30-bed, 50-bed and 100-bed facilities.
• The review emphasised the importance of complying with Indian Public Health Standards.
• Strengthening district hospitals is expected to reduce unnecessary referrals and travel to Hyderabad.

Exam Focus

• TVVP: Telangana Vaidya Vidhana Parishad.
• ASCI: Administrative Staff College of India.
• IPHS: Indian Public Health Standards.
• CHC: Community Health Centre.
• Secondary healthcare: Referral-level and specialist medical care.
• Relevant state department: Health, Medical and Family Welfare Department, Telangana.

---

J. Sports Current Affairs

19. Magda Linette Wins Chennai Open 2026 Women’s Singles Title

Why in News?

Polish tennis player Magda Linette won the WTA 250 Chennai Open women’s singles title on 9 November 2026.

She defeated defending champion Janice Tjen of Indonesia in a three-set final.

Key Points

• Tournament: Chennai Open 2026.
• Category: WTA 250.
• Venue: Chennai, Tamil Nadu.
• Final date: 9 November 2026.
• Champion: Magda Linette.
• Champion’s country: Poland.
• Runner-up: Janice Tjen.
• Runner-up’s country: Indonesia.
• Final score: 5–7, 6–1, 6–4.
• Linette recovered after losing the first set to win the championship.
• This was her fourth career WTA singles title.
• Her previous WTA singles title came at the Prague Open in 2024.
• The singles final was postponed from 8 November because of rain and poor air quality.
• The tournament also witnessed Indian players Vaishnavi Adkar and Rutuja Bhosale reaching the women’s doubles final.

Exam Focus

• WTA: Women’s Tennis Association.
• Tournament category: WTA 250.
• Champion: Magda Linette.
• Country: Poland.
• Runner-up: Janice Tjen, Indonesia.
• Venue: Chennai, Tamil Nadu.

20. Coco Gauff Defeats Jessica Pegula in WTA Finals 2026

Why in News?

American tennis player Coco Gauff defeated fellow American Jessica Pegula in the opening round-robin stage of the 2026 WTA Finals at Indian Wells.

The match was completed on 9 November 2026 in Indian Standard Time.

Key Points

• Tournament: WTA Finals 2026.
• Host location: Indian Wells, California, United States.
• Tournament dates: 8–15 November 2026.
• Winner: Coco Gauff.
• Opponent: Jessica Pegula.
• Score: 6–4, 6–7(5), 6–2.
• Gauff won the first set before Pegula secured the second through a tie-break.
• Gauff recovered in the deciding set to win the round-robin encounter.
• In another opening match, Linda Noskova defeated Marta Kostyuk 6–2, 6–4.
• The WTA Finals bring together leading qualified women’s singles players and doubles teams.
• The tournament uses a round-robin stage followed by knockout matches.

Exam Focus

• WTA Finals 2026 venue: Indian Wells, United States.
• Surface: Hard court.
• Event: Season-ending women’s tennis championship.
• Round-robin: Each player competes against other players in the assigned group.
• Coco Gauff: United States.
• Jessica Pegula: United States.

---

K. Important Days & Observances

21. National Legal Services Day Observed on 9 November

Why in News?

National Legal Services Day was observed across India on 9 November 2026 to promote legal awareness, free legal assistance and equal access to justice.

Key Points

• Observance date: 9 November every year.
• Country: India.
• Key organisation: National Legal Services Authority (NALSA).
• The day commemorates the implementation of the Legal Services Authorities Act, 1987.
• The Act came into force on 9 November 1995.
• The observance highlights the importance of providing legal services to economically weaker and disadvantaged sections.
• NALSA works with State Legal Services Authorities and District Legal Services Authorities.
• Free legal assistance is available to eligible persons under the provisions of the Act.
• Lok Adalats provide a mechanism for resolving suitable disputes through settlement.
• The observance supports the constitutional objective of ensuring equal access to justice.

Exam Focus

• National Legal Services Day: 9 November.
• Legal Services Authorities Act: 1987.
• Effective date of the Act: 9 November 1995.
• Constitutional provision: Article 39A.
• NALSA: National Legal Services Authority.
• Lok Adalat: Alternative dispute resolution mechanism.

22. Uttarakhand Celebrates 26th State Foundation Day

Why in News?

Uttarakhand celebrated its 26th State Foundation Day on 9 November 2026, marking the completion of 26 years since the state’s formation.

Key Points

• State: Uttarakhand.
• Foundation Day: 9 November.
• Formation year: 2000.
• Anniversary in 2026: 26th.
• Uttarakhand was formed by separating from Uttar Pradesh.
• It became India’s 27th state at the time of its formation.
• The state was originally named Uttaranchal.
• Its name was officially changed to Uttarakhand in 2007.
• The state includes the major geographical and cultural regions of Garhwal and Kumaon.
• Uttarakhand is significant for its Himalayan ecosystem, river origins, forests and pilgrimage centres.
• Prime Minister Narendra Modi extended greetings to the people of the state on its foundation day.

Exam Focus

• Uttarakhand formation: 9 November 2000.
• Winter capital: Dehradun.
• Summer capital: Gairsain (Bhararisain).
• High Court: Nainital.
• Major regions: Garhwal and Kumaon.
• Important river systems: Ganga and Yamuna.

23. National Entrepreneurship Day Observed Across India

Why in News?

India observed National Entrepreneurship Day on 9 November 2026 to recognise the contribution of entrepreneurs, startups and innovation to economic growth and employment generation.

Key Points

• Observance: National Entrepreneurship Day.
• Date: 9 November.
• Responsible ministry: Ministry of Skill Development and Entrepreneurship.
• The Ministry of Skill Development and Entrepreneurship was established on 9 November 2014.
• India has more than 2.62 lakh DPIIT-recognised startups.
• India is recognised as the world’s third-largest startup ecosystem.
• Government initiatives supporting entrepreneurship include Startup India, Fund of Funds for Startups and the Startup India Seed Fund Scheme.
• The Credit Guarantee Scheme for Startups supports improved access to institutional credit.
• The Atal Innovation Mission promotes innovation and entrepreneurial learning.
• Nearly half of recognised startups originate from Tier-II and Tier-III cities.
• Entrepreneurship supports employment creation, technological innovation and regional economic development.
• The observance also emphasises entrepreneurship’s role in India’s Viksit Bharat 2047 vision.

Exam Focus

• National Entrepreneurship Day: 9 November.
• Ministry established: 9 November 2014.
• DPIIT: Department for Promotion of Industry and Internal Trade.
• SISFS: Startup India Seed Fund Scheme.
• CGSS: Credit Guarantee Scheme for Startups.
• AIM: Atal Innovation Mission.
• National Startup Day: 16 January.

తెలుగులో – 9 నవంబర్ 2026 – డైలీ కరెంట్ అఫైర్స్

A. అంతర్జాతీయ కరెంట్ అఫైర్స్

1. ఉక్రెయిన్ అధ్యక్షుడు జెలెన్‌స్కీతో ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ఫోన్ సంభాషణ

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారత ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ 9 నవంబర్ 2026న ఉక్రెయిన్ అధ్యక్షుడు వొలోదిమిర్ జెలెన్‌స్కీతో ఫోన్‌లో మాట్లాడారు. ఈ సందర్భంగా రష్యా–ఉక్రెయిన్ యుద్ధం, శాంతి స్థాపన ప్రయత్నాలు, రెండు దేశాల మధ్య ద్వైపాక్షిక సహకారాన్ని బలోపేతం చేయడం వంటి అంశాలపై చర్చించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• భారత ప్రధానమంత్రి: నరేంద్ర మోదీ.
• ఉక్రెయిన్ అధ్యక్షుడు: వొలోదిమిర్ జెలెన్‌స్కీ.
• రష్యా–ఉక్రెయిన్ యుద్ధానికి సంబంధించిన తాజా పరిణామాలను జెలెన్‌స్కీ భారత ప్రధానమంత్రికి వివరించారు.
• యుద్ధానికి శాశ్వత పరిష్కారం సాధించాలంటే చర్చలు, దౌత్యపరమైన ప్రయత్నాలు అవసరమని ప్రధాని మోదీ పునరుద్ఘాటించారు.
• ఈ సమస్య పరిష్కారంలో భారత్ మానవతా దృక్పథానికి ప్రాధాన్యం ఇస్తుందని తెలిపారు.
• శాంతియుత పరిష్కారానికి దోహదపడే ప్రయత్నాలకు భారత్ సహకరించేందుకు సిద్ధంగా ఉందని వెల్లడించారు.
• పరస్పర ప్రయోజనాలు ఉన్న రంగాల్లో ద్వైపాక్షిక సహకారాన్ని మరింత బలోపేతం చేసుకోవడంపై ఇరువురు నేతలు చర్చించారు.
• ఈ సంభాషణ ఉక్రెయిన్‌తో భారత్ కొనసాగిస్తున్న దౌత్య సంబంధాల ప్రాధాన్యాన్ని తెలియజేస్తుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• ఉక్రెయిన్ రాజధాని: కీవ్ (Kyiv).
• ఉక్రెయిన్ కరెన్సీ: ఉక్రెయిన్ హ్రివ్నియా.
• భారత్ వైఖరి: చర్చలు, దౌత్య మార్గాల ద్వారా శాంతియుత పరిష్కారం.
• దౌత్య ప్రాధాన్యం: రష్యా, ఉక్రెయిన్ రెండు దేశాలతో భారత్ ద్వైపాక్షిక సంబంధాలను కొనసాగిస్తోంది.

2. హజ్ యాత్ర 2027 కోసం భారత్–సౌదీ అరేబియా ద్వైపాక్షిక ఒప్పందం

ఎందుకు వార్తల్లో?

2027 హజ్ యాత్ర నిర్వహణకు సంబంధించి భారత్, సౌదీ అరేబియా మధ్య 9 నవంబర్ 2026న జెడ్డాలో ద్వైపాక్షిక ఒప్పందం కుదిరింది. ఈ ఒప్పందం ద్వారా 2027 సంవత్సరానికి భారత హజ్ యాత్రికుల కోటాను ఖరారు చేశారు.

ముఖ్యాంశాలు

• ఒప్పందం: హజ్ యాత్ర 2027 ద్వైపాక్షిక ఒప్పందం.
• తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• ప్రదేశం: జెడ్డా, సౌదీ అరేబియా.
• భారత ప్రతినిధి: కేంద్ర మైనారిటీ వ్యవహారాలు, పార్లమెంటరీ వ్యవహారాల మంత్రి కిరణ్ రిజిజు.
• సౌదీ అరేబియా ప్రతినిధి: హజ్, ఉమ్రా వ్యవహారాల మంత్రి డాక్టర్ తౌఫిక్ బిన్ ఫౌజాన్ అల్-రబియా.
• 2027లో భారత హజ్ యాత్రికుల కోటా: 1,75,025 మంది.
• జెడ్డా సూపర్‌డోమ్‌లో జరిగిన ద్వైపాక్షిక సమావేశం అనంతరం ఒప్పందంపై సంతకాలు చేశారు.
• హజ్ యాత్రికుల ప్రయాణ ఏర్పాట్లు, వసతులు, రవాణా, ఇతర సౌకర్యాలపై చర్చించారు.
• భారత ప్రతినిధి బృందంలో కేంద్ర మైనారిటీ వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ, భారత హజ్ కమిటీ అధికారులు పాల్గొన్నారు.
• భారత యాత్రికులకు సురక్షితమైన, సౌకర్యవంతమైన హజ్ యాత్రను అందించేందుకు ఇరు దేశాలు సహకరించనున్నాయి.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• సౌదీ అరేబియా రాజధాని: రియాద్.
• కరెన్సీ: సౌదీ రియాల్.
• హజ్ యాత్ర ప్రధాన కేంద్రం: మక్కా.
• భారత నోడల్ మంత్రిత్వ శాఖ: మైనారిటీ వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ.
• 2027 భారత హజ్ కోటా: 1,75,025 మంది.

---

B. జాతీయ కరెంట్ అఫైర్స్

3. దేశవ్యాప్తంగా 1,364 క్యాన్సర్ ఔషధ ఫార్ములేషన్ల సవరించిన ధరలు అమల్లోకి

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారతదేశంలో 1,364 క్యాన్సర్ చికిత్స ఔషధ ఫార్ములేషన్లకు సంబంధించిన సవరించిన గరిష్ఠ చిల్లర ధరలు 9 నవంబర్ 2026 నుంచి అమల్లోకి వచ్చాయి. క్యాన్సర్ చికిత్స ఖర్చులను తగ్గించి, రోగులకు ఔషధాలను అందుబాటు ధరల్లో అందించడమే ఈ చర్య ప్రధాన ఉద్దేశం.

ముఖ్యాంశాలు

• అమల్లోకి వచ్చిన తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• నియంత్రణ సంస్థ: జాతీయ ఔషధ ధరల నిర్ణయ ప్రాధికార సంస్థ (NPPA).
• సంబంధిత విభాగం: ఔషధాల విభాగం.
• కేంద్ర మంత్రిత్వ శాఖ: రసాయనాలు, ఎరువుల మంత్రిత్వ శాఖ.
• గుర్తించిన 137 క్యాన్సర్ ఔషధాలపై వ్యాపార లాభాల మార్జిన్‌కు NPPA పరిమితి విధించింది.
• ఆరోగ్య సేవల డైరెక్టరేట్ జనరల్ ఏర్పాటు చేసిన నిపుణుల కమిటీ సిఫార్సుల ఆధారంగా ఈ చర్య తీసుకున్నారు.
• నవంబర్ 8 నాటికి 85 ఔషధ కంపెనీలు 121 రకాల ఔషధాలకు చెందిన 1,364 ఫార్ములేషన్ల సవరించిన ధరలను సమర్పించాయి.
• 679 బ్రాండ్ల ఔషధాల ధరలు 50 శాతానికి పైగా తగ్గినట్లు వెల్లడైంది.
• అత్యధికంగా నమోదైన ధర తగ్గింపు 96.45 శాతం.
• ఈ చర్యల వల్ల రోగులకు ఏటా సుమారు ₹3,540.38 కోట్ల ఆదా కలుగుతుందని అంచనా.
• ఔషధాల వ్యాపార లాభాల మార్జిన్‌ను గరిష్ఠంగా 30 శాతానికి పరిమితం చేసే విధానాన్ని అమలు చేస్తున్నారు.
• Pharma Sahi Daam ద్వారా ఔషధాల ధరలను తెలుసుకోవచ్చు. అధిక ధరలపై Pharma Jan Samadhan ద్వారా ఫిర్యాదులు చేయవచ్చు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• NPPA: National Pharmaceutical Pricing Authority.
• DGHS: Directorate General of Health Services.
• MRP: Maximum Retail Price.
• TMR: Trade Margin Rationalisation.
• సంబంధిత ఉత్తర్వు: Drugs (Prices Control) Order, 2013.

4. యమునా నదిపై ఢిల్లీలో తొలి వినోదాత్మక విద్యుత్ క్రూయిజ్ సేవలు

ఎందుకు వార్తల్లో?

ఢిల్లీలో యమునా నదిపై తొలి వినోదాత్మక క్రూయిజ్ సేవలను 10 నవంబర్ 2026న ప్రారంభించనున్నట్లు కేంద్ర ఓడరేవులు, నౌకాయానం, జలమార్గాల మంత్రిత్వ శాఖ 9 నవంబర్ 2026న ప్రకటించింది.

పర్యావరణహిత నదీ పర్యాటకాన్ని, అంతర్గత జల రవాణాను ప్రోత్సహించడం ఈ కార్యక్రమం లక్ష్యం.

ముఖ్యాంశాలు

• ప్రాజెక్టు: యమునా నది వినోదాత్మక క్రూయిజ్ సేవలు.
• ప్రదేశం: సోనియా విహార్–జగత్‌పూర్ ప్రాంతం, ఢిల్లీ.
• ప్రారంభించనున్న తేదీ: 10 నవంబర్ 2026.
• కేంద్ర మంత్రి: సర్బానంద సోనోవాల్.
• మంత్రిత్వ శాఖ: ఓడరేవులు, నౌకాయానం, జలమార్గాల మంత్రిత్వ శాఖ.
• ఢిల్లీ లెఫ్టినెంట్ గవర్నర్ తరణ్‌జిత్ సింగ్ సంధూ, ముఖ్యమంత్రి రేఖా గుప్తా సమక్షంలో ప్రారంభ కార్యక్రమం నిర్వహించనున్నారు.
• భారత అంతర్గత జలమార్గాల ప్రాధికార సంస్థ (IWAI) ఈ ప్రాజెక్టును ముందుండి అమలు చేస్తోంది.
• పర్యాటకుల కోసం విద్యుత్‌తో నడిచే క్రూయిజ్ నౌకలను ప్రవేశపెట్టనున్నారు.
• ప్రాజెక్టు అభివృద్ధి, అమలులో ఢిల్లీ ప్రభుత్వానికి చెందిన పలు సంస్థలు భాగస్వాములుగా ఉన్నాయి.
• నదీ పర్యాటకాన్ని అభివృద్ధి చేయడంతోపాటు తక్కువ కాలుష్యంతో కూడిన జల రవాణాకు అవకాశాలను పెంపొందించడం లక్ష్యం.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• యమునా నది: జాతీయ జలమార్గం-110.
• IWAI: Inland Waterways Authority of India.
• సంబంధిత చట్టం: National Waterways Act, 2016.
• యమునా: గంగా నదికి ప్రధాన ఉపనదుల్లో ఒకటి.

5. అహ్మదాబాద్‌లో సుమారు ₹1,400 కోట్ల అభివృద్ధి ప్రాజెక్టులను ప్రారంభించిన అమిత్ షా

ఎందుకు వార్తల్లో?

కేంద్ర హోం, సహకార శాఖల మంత్రి అమిత్ షా 9 నవంబర్ 2026న గుజరాత్‌లోని అహ్మదాబాద్‌లో సుమారు ₹1,400 కోట్ల విలువైన అభివృద్ధి ప్రాజెక్టులను ప్రారంభించి, మరికొన్ని ప్రాజెక్టులకు శంకుస్థాపన చేశారు.

ముఖ్యాంశాలు

• తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• ప్రదేశం: అహ్మదాబాద్, గుజరాత్.
• కేంద్ర మంత్రి: అమిత్ షా.
• గుజరాత్ ముఖ్యమంత్రి: భూపేంద్ర పటేల్.
• పట్టణ మౌలిక సదుపాయాలు, తాగునీటి సరఫరా, రహదారులు, గృహనిర్మాణం, పునరుత్పాదక ఇంధన రంగాలకు సంబంధించిన ప్రాజెక్టులను చేపట్టారు.
• ప్రకటించిన పనుల్లో అహ్మదాబాద్ మున్సిపల్ కార్పొరేషన్ ప్రాజెక్టుల విలువ సుమారు ₹1,024 కోట్లు.
• గుజరాత్ ప్రభుత్వ రహదారులు, భవనాల శాఖతోపాటు కేంద్ర ప్రభుత్వ ఆధ్వర్యంలోని ప్రాజెక్టులు కూడా ఇందులో ఉన్నాయి.
• ISKCON–Sanand Elevated Corridor ముఖ్యమైన ప్రాజెక్టుల్లో ఒకటి.
• ఈ ఎలివేటెడ్ కారిడార్ నిర్మాణానికి సుమారు ₹464 కోట్లు ఖర్చయ్యాయి.
• సర్ఖేజ్–గాంధీనగర్ హైవేపై రవాణా రద్దీని తగ్గించి, ప్రయాణ సౌకర్యాన్ని మెరుగుపరచడం ఈ కారిడార్ లక్ష్యం.
• జాస్‌పూర్‌లో రోజుకు 200 మిలియన్ లీటర్ల సామర్థ్యం గల నీటి శుద్ధి కేంద్రం కూడా ముఖ్యమైన ప్రాజెక్టుల్లో ఒకటి.
• సౌర విద్యుత్ మౌలిక సదుపాయాలు, పట్టణ ప్రజా సౌకర్యాలకు సంబంధించిన పనులు కూడా ఇందులో ఉన్నాయి.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• గుజరాత్ రాజధాని: గాంధీనగర్.
• అహ్మదాబాద్: గుజరాత్‌లో ప్రధాన వాణిజ్య, పారిశ్రామిక కేంద్రం.
• AMC: Ahmedabad Municipal Corporation.
• MLD: Million Litres per Day.
• PMAY: Pradhan Mantri Awas Yojana.

---

C. ఆర్థిక & బ్యాంకింగ్ కరెంట్ అఫైర్స్

6. అభ్యుదయ కోఆపరేటివ్ బ్యాంకు బోర్డు రద్దు అమలును పొడిగించిన RBI

ఎందుకు వార్తల్లో?

ముంబైలోని అభ్యుదయ కోఆపరేటివ్ బ్యాంక్ లిమిటెడ్ పాలక మండలి రద్దు అమలును మరో ఏడాది పొడిగిస్తున్నట్లు భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంకు 9 నవంబర్ 2026న ప్రకటించింది.

బ్యాంకు పరిపాలనకు సంబంధించిన సమస్యల నేపథ్యంలో ప్రజా ప్రయోజనాలను పరిరక్షించేందుకు ఈ నిర్ణయం తీసుకుంది.

ముఖ్యాంశాలు

• నియంత్రణ సంస్థ: భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంకు (RBI).
• బ్యాంకు: అభ్యుదయ కోఆపరేటివ్ బ్యాంక్ లిమిటెడ్.
• ప్రధాన కార్యాలయం: ముంబై.
• ప్రకటన తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• పొడిగింపు అమల్లోకి వచ్చే తేదీ: 24 నవంబర్ 2026.
• పొడిగింపు వ్యవధి: ఒక సంవత్సరం.
• తీవ్రమైన పరిపాలన సంబంధిత సమస్యల కారణంగా 24 నవంబర్ 2023న RBI తొలిసారిగా బ్యాంకు పాలక మండలిని రద్దు చేసింది.
• బ్యాంకింగ్ నియంత్రణ చట్టం, 1949లోని సెక్షన్ 36AAAను సెక్షన్ 56తో కలిపి ఈ చర్య తీసుకుంది.
• సత్య ప్రకాశ్ పాఠక్ బ్యాంకు అడ్మినిస్ట్రేటర్‌గా కొనసాగనున్నారు.
• సలహా కమిటీలో వెంకటేశ్ హెగ్డే, దేవేంద్ర కుమార్, సుహాస్ గోఖలే సభ్యులుగా కొనసాగనున్నారు.
• సహకార బ్యాంకులపై RBIకి ఉన్న పర్యవేక్షణ, నియంత్రణ అధికారాలను ఈ నిర్ణయం తెలియజేస్తుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• RBI స్థాపన: 1 ఏప్రిల్ 1935.
• RBI ప్రధాన కార్యాలయం: ముంబై.
• బ్యాంకింగ్ నియంత్రణ చట్టం: 1949.
• సెక్షన్ 36AAA: నిర్దిష్ట పరిస్థితుల్లో బ్యాంకు పాలక మండలిని రద్దు చేసే అధికారాలకు సంబంధించిన నిబంధన.
• అడ్మినిస్ట్రేటర్: సత్య ప్రకాశ్ పాఠక్.

7. నాలుగు రోజుల వేరియబుల్ రేట్ రెపో వేలం నిర్వహించిన RBI

ఎందుకు వార్తల్లో?

బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలో స్వల్పకాలిక ద్రవ్య లభ్యతను నిర్వహించేందుకు భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంకు 9 నవంబర్ 2026న నాలుగు రోజుల వేరియబుల్ రేట్ రెపో (VRR) వేలాన్ని నిర్వహించింది.

ముఖ్యాంశాలు

• వేలం తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• నిర్వహించిన సంస్థ: భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంకు.
• వేలం విధానం: Variable Rate Repo.
• వ్యవధి: నాలుగు రోజులు.
• ప్రకటించిన మొత్తం: ₹50,000 కోట్లు.
• అందిన మొత్తం బిడ్లు: ₹62,872 కోట్లు.
• కేటాయించిన మొత్తం: ₹50,003 కోట్లు.
• కట్-ఆఫ్ వడ్డీ రేటు: 5.51 శాతం.
• వెయిటెడ్ యావరేజ్ రేటు: 5.54 శాతం.
• తిరిగి చెల్లింపు తేదీ: 13 నవంబర్ 2026.
• RBI తన లిక్విడిటీ అడ్జస్ట్‌మెంట్ ఫెసిలిటీ కింద ఈ చర్య చేపట్టింది.
• రెపో విధానంలో అర్హత కలిగిన ఆర్థిక సంస్థలు తగిన సెక్యూరిటీలను హామీగా ఉంచి స్వల్పకాలిక నిధులను పొందవచ్చు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• VRR: Variable Rate Repo.
• LAF: Liquidity Adjustment Facility.
• రెపో: అర్హత కలిగిన హామీ పత్రాల ఆధారంగా RBI స్వల్పకాలిక నిధులను అందించే విధానం.
• రివర్స్ రెపో: బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలోని అదనపు ద్రవ్య లభ్యతను RBI ఉపసంహరించుకునే విధానం.
• VRR వేలం: పోటీ బిడ్ల ద్వారా వడ్డీ రేటు నిర్ణయమవుతుంది.

---

D. సైన్స్, టెక్నాలజీ & అంతరిక్ష కరెంట్ అఫైర్స్

8. కృత్రిమ మేధ కోసం TPU 8tx, TPU 8i Maxలను ప్రవేశపెట్టిన గూగుల్

ఎందుకు వార్తల్లో?

గూగుల్ సంస్థ 9 నవంబర్ 2026న TPU 8tx, TPU 8i Max అనే రెండు కొత్త కృత్రిమ మేధ కంప్యూటింగ్ వ్యవస్థలను ప్రకటించింది.

అత్యంత సురక్షితమైన, అధిక సామర్థ్యం గల AI కంప్యూటింగ్ అవసరాలను తీర్చేందుకు ఈ వ్యవస్థలను అభివృద్ధి చేసింది.

ముఖ్యాంశాలు

• సంస్థ: గూగుల్.
• ప్రకటన తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• TPU పూర్తి రూపం: Tensor Processing Unit.
• గూగుల్ ఎనిమిదో తరం TPU శ్రేణిలో TPU 8t, TPU 8i, TPU 8tx, TPU 8i Max ఉన్నాయి.
• TPU 8tx సురక్షిత కంప్యూటింగ్, రహస్య సమాచార పరిరక్షణకు అనువుగా రూపొందించబడింది.
• ప్రభుత్వ సంస్థలు, సున్నితమైన సమాచారాన్ని నిర్వహించే వ్యాపార సంస్థలకు ఇది ఉపయోగకరంగా ఉంటుంది.
• ప్రైవేట్ AI మోడళ్ల మెరుగుదల, సురక్షిత AI ఏజెంట్ల నిర్వహణ వంటి పనులకు మద్దతు ఇస్తుంది.
• TPU 8i Max భారీ సమాచారాన్ని ప్రాసెస్ చేయాల్సిన AI అనువర్తనాల కోసం రూపొందించారు.
• ఇందులో రెండు TPU 8i చిప్‌లను ఒకే ప్యాకేజీలో అమర్చారు.
• TPU 8iతో పోలిస్తే రెట్టింపు కంప్యూటింగ్ సామర్థ్యం, SRAM, హై-బ్యాండ్‌విడ్త్ మెమరీ సామర్థ్యాన్ని అందిస్తుందని గూగుల్ పేర్కొంది.
• కోడింగ్ సహాయకాలు, శాస్త్రీయ విశ్లేషణ, సంక్లిష్ట AI ఏజెంట్ల నిర్వహణలో ఈ సాంకేతికత ఉపయోగపడుతుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• TPU: Tensor Processing Unit.
• GPU: Graphics Processing Unit.
• SRAM: Static Random Access Memory.
• HBM: High-Bandwidth Memory.
• Confidential Computing: గణనల సమయంలో సున్నితమైన సమాచారాన్ని రక్షించే సాంకేతికత.
• AI Inference: శిక్షణ పొందిన AI నమూనా ద్వారా ఫలితాలు లేదా అంచనాలను రూపొందించడం.

9. టెలికాం ఇంటర్‌కనెక్షన్ పోర్ట్ చార్జీలకు మూడో సవరణ విడుదల చేసిన TRAI

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారత టెలికాం నియంత్రణ సంస్థ (TRAI) 9 నవంబర్ 2026న Telecommunication Interconnection (Port Charges) (Third Amendment) Regulations, 2026ను విడుదల చేసింది.

ఆధునిక ఇంటర్నెట్ ప్రోటోకాల్ ఆధారిత టెలికాం నెట్‌వర్క్‌ల అనుసంధానానికి సంబంధించిన ఛార్జీలను నియంత్రించడం ఈ సవరణ లక్ష్యం.

ముఖ్యాంశాలు

• నియంత్రణ సంస్థ: TRAI.
• నిబంధనలు: Telecommunication Interconnection (Port Charges) (Third Amendment) Regulations, 2026.
• ప్రకటన తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• అమల్లోకి వచ్చే తేదీ: 1 జనవరి 2027.
• IP ఆధారిత ఇంటర్‌కనెక్షన్ పోర్టుల కోసం ఛార్జీల గరిష్ఠ పరిమితులను ప్రవేశపెట్టారు.
• 1 Gbps IP పోర్టుకు వార్షిక గరిష్ఠ ఛార్జీ: ₹5.6 లక్షలు.
• 10 Gbps IP పోర్టుకు వార్షిక గరిష్ఠ ఛార్జీ: ₹42.3 లక్షలు.
• టెలికాం సేవల సంస్థలు పరస్పర అంగీకారంతో తక్కువ ఛార్జీలను నిర్ణయించుకోవచ్చు.
• పాత E1/TDM ఆధారిత పోర్టులకు సంబంధించిన నిబంధనలు కొనసాగుతాయి.
• నిర్దిష్ట నిబంధనల ఉల్లంఘనకు దశలవారీ ఆర్థిక జరిమానా విధానాన్ని ప్రవేశపెట్టారు.
• ఆధునిక IP ఆధారిత టెలికాం నెట్‌వర్క్‌ల వైపు మార్పునకు ఈ సవరణ దోహదపడుతుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• TRAI: Telecom Regulatory Authority of India.
• TRAI చట్టం: 1997.
• IP: Internet Protocol.
• Gbps: Gigabits per second.
• TDM: Time Division Multiplexing.
• Interconnection: వివిధ టెలికాం నెట్‌వర్క్‌ల మధ్య సమాచార మార్పిడికి అవసరమైన సాంకేతిక అనుసంధానం.

---

E. పర్యావరణం & జీవావరణ కరెంట్ అఫైర్స్

10. తుర్కియేలోని అంటాల్యాలో ప్రారంభమైన COP31 ఐక్యరాజ్యసమితి వాతావరణ సదస్సు

ఎందుకు వార్తల్లో?

ఐక్యరాజ్యసమితి వాతావరణ మార్పుల చట్ర ఒప్పందానికి సంబంధించిన 31వ కాన్ఫరెన్స్ ఆఫ్ ది పార్టీస్ (COP31) సదస్సు 9 నవంబర్ 2026న తుర్కియేలోని అంటాల్యా నగరంలో ప్రారంభమైంది.

ప్రపంచవ్యాప్తంగా వాతావరణ మార్పులను ఎదుర్కొనే చర్యలను వేగవంతం చేయడం, వాతావరణ ఆర్థిక సహాయాన్ని పెంపొందించడం, పారిస్ ఒప్పంద లక్ష్యాలను అమలు చేయడం ఈ సదస్సు ప్రధాన ఉద్దేశాలు.

ముఖ్యాంశాలు

• సదస్సు: COP31.
• ప్రారంభ తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• సదస్సు వ్యవధి: 9–20 నవంబర్ 2026.
• ఆతిథ్య నగరం: అంటాల్యా.
• ఆతిథ్య దేశం: తుర్కియే.
• COP31 అధ్యక్ష బాధ్యతలను తుర్కియే నిర్వహిస్తుండగా, చర్చలకు ఆస్ట్రేలియా నాయకత్వం వహిస్తోంది.
• ఈ సదస్సులో 190కి పైగా దేశాల ప్రతినిధులు పాల్గొంటున్నారు.
• వాతావరణ ఆర్థిక సహాయం, గ్రీన్‌హౌస్ వాయువుల ఉద్గారాల తగ్గింపు, వాతావరణ మార్పులకు అనుగుణంగా చర్యలు తీసుకోవడం ముఖ్యమైన అంశాలు.
• పునరుత్పాదక ఇంధన వినియోగాన్ని పెంచడం, మీథేన్ ఉద్గారాలను తగ్గించడంపై చర్చలు జరుగుతున్నాయి.
• 2035 నాటికి ప్రపంచ తుది ఇంధన వినియోగంలో విద్యుత్ వాటాను 35 శాతానికి పెంచాలనే ప్రతిపాదనను COP31 అధ్యక్ష బృందం ముందుకు తెచ్చింది.
• అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలకు వాతావరణ చర్యల కోసం ఆర్థిక సహాయం అందించడం ప్రధాన చర్చనీయాంశంగా ఉంది.
• AI మౌలిక సదుపాయాల విస్తరణ వల్ల పర్యావరణంపై కలిగే ప్రభావాలను కూడా సదస్సులో చర్చిస్తున్నారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• COP: Conference of the Parties.
• UNFCCC: United Nations Framework Convention on Climate Change.
• UNFCCC ఆమోదం: 1992.
• UNFCCC సచివాలయం: బాన్, జర్మనీ.
• పారిస్ ఒప్పందం: 2015లో COP21 సందర్భంగా ఆమోదించారు.
• COP31 ఆతిథ్య దేశం: తుర్కియే.
• COP31 చర్చల నాయకత్వం: ఆస్ట్రేలియా.

11. స్టేట్ ఆఫ్ ది క్లైమేట్ అప్‌డేట్ 2026 విడుదల చేసిన WMO

ఎందుకు వార్తల్లో?

ప్రపంచ వాతావరణ సంస్థ (WMO) 9 నవంబర్ 2026న అంటాల్యాలో జరుగుతున్న COP31 సదస్సు సందర్భంగా State of the Climate Update 2026ను విడుదల చేసింది.

ప్రపంచ ఉష్ణోగ్రతల పెరుగుదల, సముద్ర మట్టాల పెరుగుదల, సముద్రాల్లో వేడి నిల్వలు, ఎల్‌నినో ప్రభావాలను ఈ నివేదిక ప్రధానంగా ప్రస్తావించింది.

ముఖ్యాంశాలు

• సంస్థ: ప్రపంచ వాతావరణ సంస్థ (WMO).
• నివేదిక: State of the Climate Update 2026.
• విడుదల తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• విడుదల ప్రదేశం: అంటాల్యా, తుర్కియే.
• 2026 జనవరి–సెప్టెంబర్ మధ్య ప్రపంచ సగటు ఉష్ణోగ్రత 1850–1900 పారిశ్రామిక పూర్వకాల సగటుతో పోలిస్తే సుమారు 1.47°C అధికంగా నమోదైంది.
• ఉష్ణోగ్రతల నమోదైన చరిత్రలో అత్యంత వేడిగా ఉన్న నాలుగు సంవత్సరాల్లో 2026 కూడా ఒకటిగా నిలిచే అవకాశం ఉంది.
• 2015 నుంచి 2026 వరకు ఉన్న 12 సంవత్సరాలు ఒక్కొక్కటిగా అత్యంత వేడిగా నమోదైన 12 సంవత్సరాలుగా నిలుస్తున్నాయి.
• ఉపగ్రహ పరిశీలనల కాలంలో ప్రపంచ సగటు సముద్ర మట్టం అత్యధిక స్థాయికి చేరుకుంది.
• సముద్రాల్లో నిల్వవుతున్న వేడి పరిమాణం పెరుగుతూనే ఉంది.
• బలపడుతున్న ఎల్‌నినో పరిస్థితులు 2027లోనూ వాతావరణ సంబంధిత ప్రమాదాలను పెంచవచ్చని అంచనా.
• ముందస్తు హెచ్చరిక వ్యవస్థలు, నిరంతర వాతావరణ పరిశీలనలు, విపత్తు సన్నద్ధతను బలోపేతం చేయాల్సిన అవసరాన్ని నివేదిక గుర్తుచేసింది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• WMO: World Meteorological Organization.
• ప్రధాన కార్యాలయం: జెనీవా, స్విట్జర్లాండ్.
• పారిశ్రామిక పూర్వకాల ప్రామాణిక వ్యవధి: 1850–1900.
• ఎల్‌నినో: భూమధ్యరేఖకు సమీపంలోని మధ్య, తూర్పు పసిఫిక్ మహాసముద్ర ఉపరితల జలాలు అసాధారణంగా వేడెక్కడం.
• ప్రధాన వాతావరణ సూచికలు: ప్రపంచ ఉష్ణోగ్రత, సముద్ర ఉష్ణ నిల్వలు, సముద్ర మట్టం, గ్రీన్‌హౌస్ వాయువులు, మంచు ప్రాంతాల మార్పులు.

12. అంటార్కిటికా ఓజోన్ రంధ్రంపై 2026 అంచనాలను విడుదల చేసిన NASA

ఎందుకు వార్తల్లో?

అమెరికా అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థ NASA 9 నవంబర్ 2026న అంటార్కిటికా ప్రాంతంలోని ఓజోన్ రంధ్రానికి సంబంధించిన 2026 అంచనాలను విడుదల చేసింది.

48 సంవత్సరాల ఉపగ్రహ పరిశీలనల కాలంలో కాలానుగుణ సగటు విస్తీర్ణం ఆధారంగా 2026 ఓజోన్ రంధ్రం ఏడో అతిపెద్దదిగా నమోదైంది.

ముఖ్యాంశాలు

• సంస్థ: NASA.
• విడుదల తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• అధ్యయన ప్రాంతం: అంటార్కిటికా.
• 48 సంవత్సరాల పరిశీలనల్లో 2026 ఓజోన్ రంధ్రం కాలానుగుణ సగటు విస్తీర్ణం పరంగా ఏడో స్థానంలో నిలిచింది.
• ఓజోన్ క్షీణత అత్యధికంగా ఉండే కాలంలో దీని సగటు విస్తీర్ణం సుమారు 2.5 కోట్ల చదరపు కిలోమీటర్లు.
• 2026లో ఓజోన్ రంధ్రం 18 సెప్టెంబర్ 2026న గరిష్ఠ విస్తీర్ణానికి చేరుకుంది.
• మొత్తం ఓజోన్ పరిమాణం 220 డాబ్సన్ యూనిట్ల కంటే తక్కువగా ఉన్న ప్రాంతాన్ని ఓజోన్ రంధ్రంగా గుర్తిస్తారు.
• బలమైన అంటార్కిటిక్ ధ్రువ సుడిగుండం ఓజోన్ క్షీణతకు అనుకూలమైన పరిస్థితులను సృష్టించింది.
• రంధ్రం విస్తీర్ణం ఎక్కువగా ఉన్నప్పటికీ, గతంలోని కొన్ని సంవత్సరాలతో పోలిస్తే ఓజోన్ క్షీణత తీవ్రత తక్కువగా ఉంది.
• ఓజోన్ పరిశీలనల్లో Ozone Mapping and Profiler Suite వంటి ఉపగ్రహ పరికరాలను ఉపయోగిస్తున్నారు.
• స్ట్రాటోస్ఫియర్‌లోని ఓజోన్ పొరను పరిరక్షించేందుకు అంతర్జాతీయ సహకారం కొనసాగాల్సిన అవసరాన్ని ఈ అంచనాలు తెలియజేస్తున్నాయి.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• NASA: National Aeronautics and Space Administration.
• డాబ్సన్ యూనిట్: వాతావరణంలో మొత్తం ఓజోన్ పరిమాణాన్ని కొలిచే ప్రమాణం.
• మాంట్రియల్ ప్రోటోకాల్: 1987లో ఆమోదించారు.
• CFC: Chlorofluorocarbon.
• ఓజోన్ పొర: ప్రధానంగా స్ట్రాటోస్ఫియర్‌లో ఉంటుంది.
• ప్రాముఖ్యత: హానికరమైన అతినీలలోహిత కిరణాల నుంచి జీవరాశులను రక్షిస్తుంది.

---

F. రక్షణ & భద్రత కరెంట్ అఫైర్స్

13. భారత్–ఒమన్ నౌకాదళ విన్యాసం నసీమ్ అల్ బహర్ 2026లో INS సూరత్ పాల్గొనడం

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారత్, ఒమన్ దేశాల మధ్య జరిగే 15వ ద్వైపాక్షిక నౌకాదళ విన్యాసం నసీమ్ అల్ బహర్ 2026లో పాల్గొనేందుకు INS సూరత్ ఒమన్‌లోని మస్కట్‌కు చేరుకున్నట్లు భారత నౌకాదళం 9 నవంబర్ 2026న ధ్రువీకరించింది.

ఈ విన్యాసం ద్వారా ఇరు దేశాల నౌకాదళాల మధ్య సమన్వయం, కార్యాచరణ సహకారాన్ని మెరుగుపరచనున్నారు.

ముఖ్యాంశాలు

• విన్యాసం: Naseem Al Bahr 2026.
• ఎడిషన్: 15వది.
• పాల్గొనే దేశాలు: భారత్, ఒమన్.
• భారత నౌక: INS సూరత్.
• ప్రదేశం: మస్కట్, ఒమన్.
• నౌక చేరుకున్న తేదీ: 8 నవంబర్ 2026.
• ఈ ద్వైపాక్షిక విన్యాసంలో నౌకాశ్రయ దశ, సముద్ర దశ ఉంటాయి.
• వృత్తిపరమైన చర్చలు, పరస్పర నౌకల సందర్శనలు, కార్యాచరణ సంబంధిత కార్యక్రమాలు నిర్వహించనున్నారు.
• ఇరు దేశాల నౌకాదళాలు సమన్వయ గస్తీ కార్యక్రమాన్ని కూడా చేపట్టనున్నాయి.
• సముద్ర భద్రత, పరస్పర సహకారం, కార్యాచరణ సామర్థ్యాన్ని పెంపొందించడం ప్రధాన లక్ష్యాలు.
• భారతదేశ విస్తృత సముద్ర సహకార దృక్పథమైన MAHASAGARకు ఈ విన్యాసం దోహదపడుతుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• నసీమ్ అల్ బహర్: భారత్–ఒమన్ ద్వైపాక్షిక నౌకాదళ విన్యాసం.
• అర్థం: సముద్రపు గాలి.
• ఒమన్ రాజధాని: మస్కట్.
• ఒమన్ కరెన్సీ: ఒమానీ రియాల్.
• INS సూరత్: భారత నౌకాదళానికి చెందిన గైడెడ్ మిసైల్ డిస్ట్రాయర్.
• MAHASAGAR: Mutual and Holistic Advancement for Security and Growth Across Regions.
• CORPAT: Coordinated Patrol.

14. INS చిల్కాలో అతిపెద్ద అగ్నివీర్ పాసింగ్ అవుట్ పరేడ్ నిర్వహణకు ఏర్పాట్లు

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారత నౌకాదళానికి చెందిన INS చిల్కాలో ఇప్పటివరకు అతిపెద్ద శిక్షణార్థుల బృందం పాసింగ్ అవుట్ పరేడ్‌ను 13 నవంబర్ 2026న నిర్వహించనున్నట్లు 9 నవంబర్ 2026న ప్రకటించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• శిక్షణ కేంద్రం: INS చిల్కా.
• రాష్ట్రం: ఒడిశా.
• ప్రకటన తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• పరేడ్ తేదీ: 13 నవంబర్ 2026.
• బ్యాచ్: భారత నౌకాదళ అగ్నివీరుల తొమ్మిదో బ్యాచ్.
• భారత తీరరక్షక దళానికి చెందిన నావికులు కూడా ఈ కార్యక్రమంలో పాల్గొంటారు.
• 3,300 మందికి పైగా శిక్షణార్థులు పాల్గొననున్నారు.
• వీరు 16 వారాల ప్రాథమిక శిక్షణను పూర్తి చేశారు.
• ముఖ్య అతిథి, పరేడ్ సమీక్షాధికారి: నౌకాదళ ప్రధాన అధికారి అడ్మిరల్ కృష్ణ స్వామినాథన్.
• ముగింపు కార్యక్రమానికి అధ్యక్షత: దక్షిణ నౌకాదళ కమాండ్ ఫ్లాగ్ ఆఫీసర్ కమాండింగ్-ఇన్-చీఫ్ వైస్ అడ్మిరల్ సమీర్ సక్సేనా.
• శిక్షణార్థుల ద్విభాషా పత్రిక Ankurను ఆవిష్కరించనున్నారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• INS చిల్కా: నౌకాదళ సిబ్బందికి ప్రాథమిక శిక్షణ అందించే కేంద్రం.
• ప్రదేశం: చిలికా సరస్సు సమీపం, ఒడిశా.
• అగ్నిపథ్: సాయుధ దళాల్లో అగ్నివీరుల నియామక పథకం.
• POP: Passing-Out Parade.
• భారత నౌకాదళం: రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలో పనిచేస్తుంది.

---

G. అవార్డులు, నియామకాలు, నివేదికలు & ర్యాంకింగ్స్

15. పంజాబ్ యూనివర్సిటీ వైస్ ఛాన్సలర్‌గా ప్రొఫెసర్ టంకేశ్వర్ కుమార్ నియామకం

ఎందుకు వార్తల్లో?

చండీగఢ్‌లోని పంజాబ్ యూనివర్సిటీకి వైస్ ఛాన్సలర్‌గా ప్రొఫెసర్ టంకేశ్వర్ కుమార్ 9 నవంబర్ 2026న నియమితులయ్యారు.

ఆయన బాధ్యతలు స్వీకరించిన తేదీ నుంచి మూడేళ్లపాటు ఈ పదవిలో కొనసాగనున్నారు.

ముఖ్యాంశాలు

• నియమితులైన వ్యక్తి: ప్రొఫెసర్ టంకేశ్వర్ కుమార్.
• పదవి: వైస్ ఛాన్సలర్.
• విశ్వవిద్యాలయం: పంజాబ్ యూనివర్సిటీ.
• ప్రదేశం: చండీగఢ్.
• నియామక తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• పదవీకాలం: మూడు సంవత్సరాలు.
• ఈ నియామకానికి ముందు టంకేశ్వర్ కుమార్ హర్యానా కేంద్రీయ విశ్వవిద్యాలయం వైస్ ఛాన్సలర్‌గా పనిచేస్తున్నారు.
• పంజాబ్ యూనివర్సిటీ ఛాన్సలర్ ఈ నియామకాన్ని చేపట్టారు.
• పంజాబ్ యూనివర్సిటీ చట్టం, 1947లోని సెక్షన్ 10 ప్రకారం నియామకం జరిగింది.
• ప్రొఫెసర్ మీనాక్షి గోయల్ తాత్కాలిక వైస్ ఛాన్సలర్‌గా బాధ్యతలు నిర్వహించారు.
• తాజా నియామకంతో విశ్వవిద్యాలయానికి పూర్తిస్థాయి నాయకత్వం ఏర్పడింది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• విశ్వవిద్యాలయం: పంజాబ్ యూనివర్సిటీ, చండీగఢ్.
• సంబంధిత చట్టం: Panjab University Act, 1947.
• నియామక అధికారి: విశ్వవిద్యాలయ ఛాన్సలర్.
• ఛాన్సలర్: భారత ఉపరాష్ట్రపతి.
• వైస్ ఛాన్సలర్ పదవీకాలం: మూడు సంవత్సరాలు.

16. పదో స్వచ్ఛ సర్వేక్షణ్ అవార్డులు 2025–26 ప్రదానోత్సవం ప్రకటన

ఎందుకు వార్తల్లో?

2025–26 స్వచ్ఛ సర్వేక్షణ్ అవార్డులను 11 నవంబర్ 2026న రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము ప్రదానం చేయనున్నట్లు కేంద్ర గృహనిర్మాణ, పట్టణ వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ 9 నవంబర్ 2026న ప్రకటించింది.

పారిశుద్ధ్యం, పరిశుభ్రత, వ్యర్థాల నిర్వహణలో ఉత్తమ పనితీరు కనబరిచిన నగరాలను ఈ అవార్డులతో గుర్తిస్తారు.

ముఖ్యాంశాలు

• కార్యక్రమం: స్వచ్ఛ సర్వేక్షణ్ 2025–26.
• ఎడిషన్: పదోది.
• ప్రకటన తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• అవార్డుల ప్రదానోత్సవ తేదీ: 11 నవంబర్ 2026.
• వేదిక: విజ్ఞాన్ భవన్, న్యూఢిల్లీ.
• అవార్డులు ప్రదానం చేయనున్నవారు: రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము.
• కేంద్ర మంత్రిత్వ శాఖ: గృహనిర్మాణ, పట్టణ వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ.
• థీమ్: Swachhata Ki Nayi Pehel – Badhayein Haath, Karein Safai Saath.
• 4,751కు పైగా నగరాలను పరిశీలనలో చేర్చారు.
• పట్టణ స్థానిక సంస్థల పనితీరును 10 ప్రధాన విభాగాల్లోని 43 సూచికల ఆధారంగా అంచనా వేశారు.
• వ్యర్థాల వేర్పాటు, ఘన వ్యర్థాల నిర్వహణ, పారిశుద్ధ్యం, వినియోగించిన నీటి నిర్వహణ, పౌరుల అభిప్రాయాలకు ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు.
• స్వచ్ఛ షెహర్ జోడీ కార్యక్రమం కింద సాధించిన విజయాలను కూడా గుర్తించనున్నారు.
• పరిశుభ్రతలో మెరుగైన పనితీరు కనబరిచిన నగరాలు, అభివృద్ధి చెందాల్సిన నగరాలకు మార్గదర్శకత్వం అందించడం ఈ కార్యక్రమం ఉద్దేశం.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• స్వచ్ఛ సర్వేక్షణ్ ప్రారంభం: 2016.
• సంబంధిత మిషన్: స్వచ్ఛ భారత్ మిషన్–అర్బన్.
• కేంద్ర మంత్రిత్వ శాఖ: గృహనిర్మాణ, పట్టణ వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ.
• ULB: Urban Local Body.
• స్వచ్ఛ షెహర్ జోడీ: పట్టణ పరిశుభ్రతను మెరుగుపరిచేందుకు నగరాల మధ్య మార్గదర్శక సహకార కార్యక్రమం.

---

H. ఆంధ్రప్రదేశ్ కరెంట్ అఫైర్స్

17. CPS ఉద్యోగులు పాత పింఛన్ పథకంలోకి మారేందుకు మార్గదర్శకాలు జారీ చేసిన ఆంధ్రప్రదేశ్

ఎందుకు వార్తల్లో?

ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం 9 నవంబర్ 2026న G.O.Ms.No.158 ఉత్తర్వును జారీ చేసింది.

కాంట్రిబ్యూటరీ పెన్షన్ స్కీమ్ (CPS) పరిధిలో ఉన్న అర్హులైన ఉద్యోగులు ఒకసారి ఎంపిక చేసుకునే అవకాశం ద్వారా పాత పింఛన్ పథకం (OPS)లోకి మారేందుకు ఈ ఉత్తర్వులో వివరణాత్మక మార్గదర్శకాలను ప్రకటించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• రాష్ట్రం: ఆంధ్రప్రదేశ్.
• ప్రభుత్వ ఉత్తర్వు: G.O.Ms.No.158.
• ఉత్తర్వు తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• శాఖ: ఆర్థిక శాఖ (HR.III–Pension & GPF).
• 13 జూలై 2026న జారీ చేసిన G.O.Ms.No.53 అమలుకు సంబంధించి ఈ మార్గదర్శకాలను విడుదల చేశారు.
• 1 సెప్టెంబర్ 2004కు ముందు నియామక ప్రకటన లేదా నోటిఫికేషన్ వెలువడిన ఉద్యోగులు ఈ పథకానికి అర్హులు కావచ్చు.
• అలాంటి ఉద్యోగులు 1 సెప్టెంబర్ 2004న లేదా ఆ తర్వాత ఉద్యోగంలో చేరి CPS పరిధిలో ఉండాలి.
• అర్హులైన ఉద్యోగులు OPSను ఎంచుకునేందుకు ఒకసారి అవకాశం కల్పించారు.
• అర్హులైన పదవీ విరమణ ఉద్యోగులు, కుటుంబ పింఛన్ లబ్ధిదారులకు సంబంధించిన నిబంధనలను కూడా పేర్కొన్నారు.
• ఎంపిక చేసుకునేందుకు చివరి తేదీ: 31 డిసెంబర్ 2026.
• దరఖాస్తుల ప్రక్రియను NIDHI పోర్టల్ ద్వారా నిర్వహించనున్నారు.
• అర్హత నిర్ధారణ, పింఛన్ విరాళాల నిర్వహణ, సంబంధిత పరిపాలనా ప్రక్రియలను మార్గదర్శకాల్లో వివరించారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• CPS: Contributory Pension Scheme.
• OPS: Old Pension Scheme.
• GPF: General Provident Fund.
• ప్రభుత్వ ఉత్తర్వు: G.O.Ms.No.158.
• అర్హతకు కీలక తేదీ: 1 సెప్టెంబర్ 2004.
• ఎంపిక చేసుకునేందుకు చివరి తేదీ: 31 డిసెంబర్ 2026.

---

I. తెలంగాణ కరెంట్ అఫైర్స్

18. తెలంగాణలో సెకండరీ హెల్త్‌కేర్ సేవల పునర్వ్యవస్థీకరణపై ప్రభుత్వ సమీక్ష

ఎందుకు వార్తల్లో?

తెలంగాణ వైద్య, ఆరోగ్య శాఖ మంత్రి దామోదర రాజనర్సింహ 9 నవంబర్ 2026న రాష్ట్రంలోని సెకండరీ హెల్త్‌కేర్ సేవల పునర్వ్యవస్థీకరణకు సంబంధించిన ప్రతిపాదనలపై ఉన్నతస్థాయి సమీక్ష నిర్వహించారు.

జిల్లా స్థాయిలో ప్రభుత్వ ఆసుపత్రులను బలోపేతం చేసి, ప్రజలకు ప్రత్యేక వైద్య సేవలను మరింత అందుబాటులోకి తీసుకురావడం ఈ సమీక్ష ప్రధాన ఉద్దేశం.

ముఖ్యాంశాలు

• రాష్ట్రం: తెలంగాణ.
• సమీక్ష తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• మంత్రి: దామోదర రాజనర్సింహ.
• శాఖ: వైద్య, ఆరోగ్య, కుటుంబ సంక్షేమ శాఖ.
• గతంలో తెలంగాణ వైద్య విధాన పరిషత్ (TVVP)గా పిలిచిన వ్యవస్థకు సంబంధించిన సెకండరీ హెల్త్‌కేర్ డైరెక్టరేట్ పునర్వ్యవస్థీకరణ ప్రతిపాదనలను పరిశీలించారు.
• అడ్మినిస్ట్రేటివ్ స్టాఫ్ కాలేజ్ ఆఫ్ ఇండియా (ASCI) నిర్వహించిన అధ్యయనం ఆధారంగా ఈ ప్రతిపాదనలను రూపొందించారు.
• కమ్యూనిటీ హెల్త్ సెంటర్లు, ఏరియా ఆసుపత్రులు, జిల్లా ఆసుపత్రుల్లో వైద్య సేవలను మెరుగుపరచాలని ప్రభుత్వం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
• ప్రతి ఆసుపత్రిలో వైద్యులు, నర్సులు, రోగ నిర్ధారణ పరికరాలు, సహాయక సిబ్బంది అందుబాటును సమీక్షించనున్నారు.
• సెకండరీ హెల్త్‌కేర్ సంస్థల కోసం ఇటీవల 1,616 మంది స్పెషలిస్ట్ వైద్యులను నియమించిన విషయాన్ని మంత్రి ప్రస్తావించారు.
• 30 పడకలు, 50 పడకలు, 100 పడకల ఆసుపత్రుల అవసరాలకు అనుగుణంగా వైద్య సేవలను ప్రణాళికాబద్ధంగా ఏర్పాటు చేయనున్నారు.
• ఇండియన్ పబ్లిక్ హెల్త్ స్టాండర్డ్స్ (IPHS) ప్రకారం ఆసుపత్రుల సదుపాయాలను మెరుగుపరచడంపై దృష్టి పెట్టారు.
• జిల్లా ఆసుపత్రుల్లోనే మెరుగైన వైద్య సేవలు అందించడం ద్వారా హైదరాబాద్‌కు అనవసర రిఫరల్స్, ప్రయాణాలను తగ్గించాలని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• TVVP: Telangana Vaidya Vidhana Parishad.
• ASCI: Administrative Staff College of India.
• IPHS: Indian Public Health Standards.
• CHC: Community Health Centre.
• సెకండరీ హెల్త్‌కేర్: రిఫరల్ స్థాయి, ప్రత్యేక వైద్య సేవలు.
• సంబంధిత శాఖ: తెలంగాణ వైద్య, ఆరోగ్య, కుటుంబ సంక్షేమ శాఖ.

---

J. క్రీడా కరెంట్ అఫైర్స్

19. చెన్నై ఓపెన్ 2026 మహిళల సింగిల్స్ టైటిల్ గెలుచుకున్న మగ్దా లినెట్

ఎందుకు వార్తల్లో?

పోలాండ్‌కు చెందిన టెన్నిస్ క్రీడాకారిణి మగ్దా లినెట్ 9 నవంబర్ 2026న WTA 250 చెన్నై ఓపెన్ మహిళల సింగిల్స్ టైటిల్‌ను గెలుచుకుంది.

ఫైనల్లో ఇండోనేషియాకు చెందిన డిఫెండింగ్ ఛాంపియన్ జానిస్ ట్జెన్‌ను మూడు సెట్ల పోరులో ఓడించింది.

ముఖ్యాంశాలు

• టోర్నమెంట్: చెన్నై ఓపెన్ 2026.
• విభాగం: WTA 250.
• వేదిక: చెన్నై, తమిళనాడు.
• ఫైనల్ తేదీ: 9 నవంబర్ 2026.
• విజేత: మగ్దా లినెట్.
• విజేత దేశం: పోలాండ్.
• రన్నరప్: జానిస్ ట్జెన్.
• రన్నరప్ దేశం: ఇండోనేషియా.
• ఫైనల్ స్కోరు: 5–7, 6–1, 6–4.
• మొదటి సెట్‌లో ఓడిన లినెట్ తరువాతి రెండు సెట్లను గెలుచుకుని టైటిల్‌ను సొంతం చేసుకుంది.
• ఇది ఆమె కెరీర్‌లో నాలుగో WTA సింగిల్స్ టైటిల్.
• అంతకుముందు 2024లో ప్రేగ్ ఓపెన్ టైటిల్‌ను గెలుచుకుంది.
• వర్షం, గాలి నాణ్యత సమస్యల కారణంగా నవంబర్ 8న జరగాల్సిన ఫైనల్ నవంబర్ 9కి వాయిదా పడింది.
• భారత క్రీడాకారిణులు వైష్ణవి అడ్కర్, రుతుజా భోసలే మహిళల డబుల్స్ ఫైనల్‌కు చేరుకోవడం కూడా ఈ టోర్నమెంట్‌లో ముఖ్యమైన అంశం.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• WTA: Women’s Tennis Association.
• టోర్నమెంట్ విభాగం: WTA 250.
• విజేత: మగ్దా లినెట్.
• దేశం: పోలాండ్.
• రన్నరప్: జానిస్ ట్జెన్, ఇండోనేషియా.
• వేదిక: చెన్నై, తమిళనాడు.

20. WTA ఫైనల్స్ 2026లో జెస్సికా పెగులాపై కోకో గాఫ్ విజయం

ఎందుకు వార్తల్లో?

అమెరికాకు చెందిన టెన్నిస్ క్రీడాకారిణి కోకో గాఫ్ 2026 WTA ఫైనల్స్ ప్రారంభ రౌండ్-రాబిన్ మ్యాచ్‌లో మరో అమెరికన్ క్రీడాకారిణి జెస్సికా పెగులాను ఓడించింది.

ఈ మ్యాచ్ భారత కాలమానం ప్రకారం 9 నవంబర్ 2026న ముగిసింది.

ముఖ్యాంశాలు

• టోర్నమెంట్: WTA ఫైనల్స్ 2026.
• వేదిక: ఇండియన్ వెల్స్, కాలిఫోర్నియా, అమెరికా.
• టోర్నమెంట్ తేదీలు: 8–15 నవంబర్ 2026.
• విజేత: కోకో గాఫ్.
• ప్రత్యర్థి: జెస్సికా పెగులా.
• స్కోరు: 6–4, 6–7(5), 6–2.
• మొదటి సెట్‌ను గాఫ్ గెలుచుకుంది.
• రెండో సెట్‌ను టైబ్రేక్ ద్వారా పెగులా సొంతం చేసుకుంది.
• నిర్ణయాత్మక మూడో సెట్‌లో గాఫ్ విజయం సాధించింది.
• మరో ప్రారంభ మ్యాచ్‌లో లిండా నోస్కోవా 6–2, 6–4 తేడాతో మార్టా కోస్ట్యుక్‌ను ఓడించింది.
• WTA ఫైనల్స్‌లో అర్హత సాధించిన అగ్రశ్రేణి మహిళల సింగిల్స్ క్రీడాకారిణులు, డబుల్స్ జట్లు పాల్గొంటాయి.
• ఈ టోర్నమెంట్‌లో ముందుగా రౌండ్-రాబిన్ మ్యాచ్‌లు, తరువాత నాకౌట్ మ్యాచ్‌లు జరుగుతాయి.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• WTA ఫైనల్స్ 2026 వేదిక: ఇండియన్ వెల్స్, అమెరికా.
• కోర్టు రకం: హార్డ్ కోర్టు.
• టోర్నమెంట్: మహిళల సీజన్ ముగింపు టెన్నిస్ ఛాంపియన్‌షిప్.
• రౌండ్-రాబిన్: ఒక గ్రూపులోని ప్రతి క్రీడాకారిణి మిగిలిన క్రీడాకారిణులతో పోటీపడే విధానం.
• కోకో గాఫ్: అమెరికా.
• జెస్సికా పెగులా: అమెరికా.

---

K. ముఖ్యమైన దినోత్సవాలు

21. నవంబర్ 9న జాతీయ న్యాయ సేవల దినోత్సవం

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారతదేశంలో 9 నవంబర్ 2026న జాతీయ న్యాయ సేవల దినోత్సవం నిర్వహించారు.

ఉచిత న్యాయ సహాయంపై అవగాహన పెంచడం, అర్హులైన పౌరులకు న్యాయ సేవలను అందుబాటులో ఉంచడం, అందరికీ సమాన న్యాయ అవకాశాలను కల్పించడం ఈ దినోత్సవం ముఖ్య ఉద్దేశం.

ముఖ్యాంశాలు

• నిర్వహించే తేదీ: ప్రతి సంవత్సరం నవంబర్ 9.
• దేశం: భారతదేశం.
• ప్రధాన సంస్థ: జాతీయ న్యాయ సేవల ప్రాధికార సంస్థ (NALSA).
• న్యాయ సేవల ప్రాధికార సంస్థల చట్టం, 1987 అమలులోకి వచ్చిన సందర్భాన్ని పురస్కరించుకుని ఈ దినోత్సవాన్ని నిర్వహిస్తారు.
• ఈ చట్టం 9 నవంబర్ 1995న అమల్లోకి వచ్చింది.
• ఆర్థికంగా బలహీనులు, వెనుకబడిన వర్గాలకు న్యాయ సహాయం అందించడం ఈ కార్యక్రమం ముఖ్య లక్ష్యం.
• NALSA రాష్ట్ర న్యాయ సేవల ప్రాధికార సంస్థలు, జిల్లా న్యాయ సేవల ప్రాధికార సంస్థలతో కలిసి పనిచేస్తుంది.
• చట్టంలోని నిబంధనల ప్రకారం అర్హులైన వ్యక్తులకు ఉచిత న్యాయ సహాయం అందుబాటులో ఉంటుంది.
• లోక్ అదాలత్‌లు రాజీ ద్వారా పరిష్కరించదగిన వివాదాలను పరిష్కరించేందుకు ఉపయోగపడతాయి.
• ప్రతి ఒక్కరికీ సమాన న్యాయ అవకాశాలు కల్పించాలనే రాజ్యాంగ లక్ష్యానికి ఈ దినోత్సవం ప్రాధాన్యం ఇస్తుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• జాతీయ న్యాయ సేవల దినోత్సవం: నవంబర్ 9.
• న్యాయ సేవల ప్రాధికార సంస్థల చట్టం: 1987.
• చట్టం అమల్లోకి వచ్చిన తేదీ: 9 నవంబర్ 1995.
• రాజ్యాంగ అధికరణం: ఆర్టికల్ 39A.
• NALSA: National Legal Services Authority.
• లోక్ అదాలత్: ప్రత్యామ్నాయ వివాద పరిష్కార వ్యవస్థ.

22. ఉత్తరాఖండ్ 26వ రాష్ట్ర అవతరణ దినోత్సవ వేడుకలు

ఎందుకు వార్తల్లో?

ఉత్తరాఖండ్ రాష్ట్రం 9 నవంబర్ 2026న 26వ రాష్ట్ర అవతరణ దినోత్సవాన్ని జరుపుకుంది.

ఉత్తరప్రదేశ్ నుంచి విడిపోయి ప్రత్యేక రాష్ట్రంగా ఏర్పడి 26 సంవత్సరాలు పూర్తయిన సందర్భంగా వేడుకలు నిర్వహించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• రాష్ట్రం: ఉత్తరాఖండ్.
• అవతరణ దినోత్సవం: నవంబర్ 9.
• ఏర్పాటైన తేదీ: 9 నవంబర్ 2000.
• 2026లో వార్షికోత్సవం: 26వది.
• ఉత్తరప్రదేశ్ నుంచి విడిపోయి ఉత్తరాఖండ్ ప్రత్యేక రాష్ట్రంగా ఏర్పడింది.
• ఏర్పడిన సమయంలో ఉత్తరాఖండ్ భారతదేశంలోని 27వ రాష్ట్రం.
• ప్రారంభంలో ఈ రాష్ట్రాన్ని ఉత్తరాంచల్ అని పిలిచేవారు.
• 2007లో రాష్ట్రం పేరును అధికారికంగా ఉత్తరాఖండ్‌గా మార్చారు.
• గఢ్వాల్, కుమావూ ఈ రాష్ట్రంలోని ప్రధాన భౌగోళిక, సాంస్కృతిక ప్రాంతాలు.
• హిమాలయ పర్యావరణ వ్యవస్థ, నదుల జన్మస్థానాలు, అడవులు, పుణ్యక్షేత్రాల కారణంగా ఉత్తరాఖండ్‌కు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఉంది.
• రాష్ట్ర అవతరణ దినోత్సవం సందర్భంగా ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ ఉత్తరాఖండ్ ప్రజలకు శుభాకాంక్షలు తెలిపారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• ఉత్తరాఖండ్ ఏర్పాటు: 9 నవంబర్ 2000.
• శీతాకాల రాజధాని: డెహ్రాడూన్.
• వేసవి రాజధాని: గైర్‌సైన్ (భరారిసైన్).
• హైకోర్టు: నైనిటాల్.
• ప్రధాన ప్రాంతాలు: గఢ్వాల్, కుమావూ.
• ముఖ్యమైన నదీ వ్యవస్థలు: గంగా, యమునా.

23. దేశవ్యాప్తంగా జాతీయ వ్యవస్థాపకత దినోత్సవం

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారతదేశంలో 9 నవంబర్ 2026న జాతీయ వ్యవస్థాపకత దినోత్సవం (National Entrepreneurship Day) నిర్వహించారు.

ఆర్థికాభివృద్ధి, ఉపాధి కల్పన, ఆవిష్కరణల్లో పారిశ్రామికవేత్తలు, స్టార్టప్ సంస్థలు పోషిస్తున్న పాత్రను గుర్తించడం ఈ దినోత్సవం ఉద్దేశం.

ముఖ్యాంశాలు

• దినోత్సవం: జాతీయ వ్యవస్థాపకత దినోత్సవం.
• తేదీ: నవంబర్ 9.
• సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ: నైపుణ్యాభివృద్ధి, వ్యవస్థాపకత మంత్రిత్వ శాఖ.
• కేంద్ర నైపుణ్యాభివృద్ధి, వ్యవస్థాపకత మంత్రిత్వ శాఖను 9 నవంబర్ 2014న ఏర్పాటు చేశారు.
• భారతదేశంలో 2.62 లక్షలకు పైగా DPIIT గుర్తింపు పొందిన స్టార్టప్ సంస్థలు ఉన్నాయి.
• ప్రపంచంలో మూడో అతిపెద్ద స్టార్టప్ వ్యవస్థ కలిగిన దేశంగా భారత్ గుర్తింపు పొందింది.
• స్టార్టప్ ఇండియా, ఫండ్ ఆఫ్ ఫండ్స్ ఫర్ స్టార్టప్స్, స్టార్టప్ ఇండియా సీడ్ ఫండ్ స్కీమ్ వంటి కార్యక్రమాలు వ్యవస్థాపకతను ప్రోత్సహిస్తున్నాయి.
• Credit Guarantee Scheme for Startups అర్హత కలిగిన స్టార్టప్ సంస్థలకు సంస్థాగత రుణాలు పొందే అవకాశాలను మెరుగుపరుస్తుంది.
• Atal Innovation Mission ఆవిష్కరణలు, సృజనాత్మక ఆలోచనలు, వ్యవస్థాపకతను ప్రోత్సహిస్తుంది.
• గుర్తింపు పొందిన స్టార్టప్ సంస్థల్లో దాదాపు సగం టైర్-II, టైర్-III నగరాల నుంచి ఏర్పడినవే.
• వ్యవస్థాపకత ఉపాధి అవకాశాలను పెంచడమే కాకుండా సాంకేతిక ఆవిష్కరణలకు, ప్రాంతీయ ఆర్థికాభివృద్ధికి దోహదపడుతుంది.
• వికసిత్ భారత్ 2047 లక్ష్య సాధనలో వ్యవస్థాపకత ప్రాధాన్యాన్ని ఈ దినోత్సవం తెలియజేస్తుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• జాతీయ వ్యవస్థాపకత దినోత్సవం: నవంబర్ 9.
• మంత్రిత్వ శాఖ ఏర్పాటు: 9 నవంబర్ 2014.
• DPIIT: Department for Promotion of Industry and Internal Trade.
• SISFS: Startup India Seed Fund Scheme.
• CGSS: Credit Guarantee Scheme for Startups.
• AIM: Atal Innovation Mission.
• జాతీయ స్టార్టప్ దినోత్సవం: జనవరి 16.

---

Daily Current Affairs Test – కరెంట్ అఫైర్స్ టెస్ట్ – 9 November 2026