భారత భూగోళ శాస్త్రం - టెస్ట్ 58 - హరిత విప్లవం మరియు ప్రాంతీయ వ్యవసాయ మార్పులు
Please keep at least one language enabled. || కనీసం ఒక భాషను ఎంచుకోండి.
Question 1
ప్రశ్న 1
Which region formed the principal initial geographical core of India's High Yielding Variety Programme and early Green Revolution?
భారతదేశ High Yielding Variety Programme మరియు ప్రారంభ హరిత విప్లవానికి ప్రధాన భౌగోళిక కేంద్రంగా ఏ ప్రాంతం నిలిచింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The High Yielding Variety Programme was launched in 1966 and was initially implemented prominently in Punjab, Haryana and western Uttar Pradesh.
• These areas possessed extensive irrigation, fertile plains and relatively strong agricultural infrastructure.
• This early spatial concentration made northwestern India the most prominent initial Green Revolution region.
• These areas possessed extensive irrigation, fertile plains and relatively strong agricultural infrastructure.
• This early spatial concentration made northwestern India the most prominent initial Green Revolution region.
వివరణ:
• High Yielding Variety Programme 1966లో ప్రారంభమై మొదట పంజాబ్, హర్యానా మరియు పశ్చిమ ఉత్తరప్రదేశ్‌లో ముఖ్యంగా అమలైంది.
• ఈ ప్రాంతాల్లో విస్తృత సాగునీరు, సారవంతమైన మైదానాలు మరియు తులనాత్మకంగా బలమైన వ్యవసాయ మౌలిక వసతులు ఉన్నాయి.
• ఈ ప్రారంభ ప్రాంతీయ కేంద్రీకరణ వల్ల వాయవ్య భారతదేశం హరిత విప్లవపు ప్రధాన తొలి ప్రాంతంగా నిలిచింది.
• ఈ ప్రాంతాల్లో విస్తృత సాగునీరు, సారవంతమైన మైదానాలు మరియు తులనాత్మకంగా బలమైన వ్యవసాయ మౌలిక వసతులు ఉన్నాయి.
• ఈ ప్రారంభ ప్రాంతీయ కేంద్రీకరణ వల్ల వాయవ్య భారతదేశం హరిత విప్లవపు ప్రధాన తొలి ప్రాంతంగా నిలిచింది.
Question 2
ప్రశ్న 2
Which crop was most strongly associated with the rapid early Green Revolution gains in northwestern India?
వాయవ్య భారతదేశంలో ప్రారంభ హరిత విప్లవం సమయంలో వేగవంతమైన దిగుబడి పెరుగుదలతో అత్యంత బలంగా సంబంధం ఉన్న పంట ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• High-yielding semi-dwarf wheat varieties produced especially rapid gains in irrigated northwestern India.
• Punjab, Haryana and western Uttar Pradesh became major centres of intensive wheat cultivation.
• Improved rice varieties also became important, but wheat was particularly prominent in the earliest Green Revolution phase.
• Punjab, Haryana and western Uttar Pradesh became major centres of intensive wheat cultivation.
• Improved rice varieties also became important, but wheat was particularly prominent in the earliest Green Revolution phase.
వివరణ:
• అధిక దిగుబడి గల అర్ధబొద్దు గోధుమ రకాలు సాగునీరు గల వాయవ్య భారతదేశంలో ప్రత్యేకంగా వేగవంతమైన దిగుబడి పెరుగుదలను కలిగించాయి.
• పంజాబ్, హర్యానా మరియు పశ్చిమ ఉత్తరప్రదేశ్ తీవ్ర గోధుమ సాగుకు ప్రధాన కేంద్రాలయ్యాయి.
• మెరుగైన వరి రకాలు కూడా తరువాత ముఖ్యమైనప్పటికీ ప్రారంభ హరిత విప్లవ దశలో గోధుమకు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఉంది.
• పంజాబ్, హర్యానా మరియు పశ్చిమ ఉత్తరప్రదేశ్ తీవ్ర గోధుమ సాగుకు ప్రధాన కేంద్రాలయ్యాయి.
• మెరుగైన వరి రకాలు కూడా తరువాత ముఖ్యమైనప్పటికీ ప్రారంభ హరిత విప్లవ దశలో గోధుమకు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఉంది.
Question 3
ప్రశ్న 3
Why did regions with assured irrigation benefit earlier from Green Revolution technology?
నమ్మదగిన సాగునీరు గల ప్రాంతాలు హరిత విప్లవ సాంకేతికత నుంచి ముందుగా ఎందుకు లాభపడ్డాయి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Green Revolution technology was a package rather than simply a change of seed.
• HYV crops responded strongly when adequate irrigation, fertilisers and plant protection were available.
• Irrigated regions could therefore adopt the technology with lower rainfall-related production risk.
• HYV crops responded strongly when adequate irrigation, fertilisers and plant protection were available.
• Irrigated regions could therefore adopt the technology with lower rainfall-related production risk.
వివరణ:
• హరిత విప్లవ సాంకేతికత కేవలం విత్తన మార్పు కాకుండా సమగ్ర ఇన్‌పుట్ ప్యాకేజీ.
• తగిన సాగునీరు, ఎరువులు మరియు పంట రక్షణ లభించినప్పుడు HYV పంటలు మెరుగ్గా స్పందించాయి.
• అందువల్ల సాగునీరు గల ప్రాంతాలు వర్షపాతం సంబంధిత ప్రమాదం తక్కువగా ఉండటంతో ఈ సాంకేతికతను వేగంగా స్వీకరించగలిగాయి.
• తగిన సాగునీరు, ఎరువులు మరియు పంట రక్షణ లభించినప్పుడు HYV పంటలు మెరుగ్గా స్పందించాయి.
• అందువల్ల సాగునీరు గల ప్రాంతాలు వర్షపాతం సంబంధిత ప్రమాదం తక్కువగా ఉండటంతో ఈ సాంకేతికతను వేగంగా స్వీకరించగలిగాయి.
Question 4
ప్రశ్న 4
Which combination best represents the input-intensive package associated with the Green Revolution?
హరిత విప్లవంతో సంబంధం ఉన్న అధిక ఇన్‌పుట్ వ్యవసాయ ప్యాకేజీని అత్యంత సరిగ్గా సూచించేది ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• HYV seeds were designed to produce higher yields when supported by adequate nutrients and water.
• Fertilisers, irrigation, plant protection, improved implements and management complemented the new varieties.
• The geographical success of the package therefore depended strongly on regional access to these inputs.
• Fertilisers, irrigation, plant protection, improved implements and management complemented the new varieties.
• The geographical success of the package therefore depended strongly on regional access to these inputs.
వివరణ:
• తగిన పోషకాలు మరియు నీరు అందినప్పుడు అధిక దిగుబడి ఇవ్వడానికి HYV విత్తనాలు అనుకూలంగా ఉండేవి.
• ఎరువులు, సాగునీరు, పంట రక్షణ, మెరుగైన పరికరాలు మరియు నిర్వహణ కొత్త రకాలకు తోడ్పడ్డాయి.
• అందువల్ల ఈ ప్యాకేజీ భౌగోళిక విజయం ప్రాంతీయంగా ఈ ఇన్‌పుట్ల లభ్యతపై బలంగా ఆధారపడింది.
• ఎరువులు, సాగునీరు, పంట రక్షణ, మెరుగైన పరికరాలు మరియు నిర్వహణ కొత్త రకాలకు తోడ్పడ్డాయి.
• అందువల్ల ఈ ప్యాకేజీ భౌగోళిక విజయం ప్రాంతీయంగా ఈ ఇన్‌పుట్ల లభ్యతపై బలంగా ఆధారపడింది.
Question 5
ప్రశ్న 5
Which physical geographical feature particularly favoured the early Green Revolution in Punjab, Haryana and western Uttar Pradesh?
పంజాబ్, హర్యానా మరియు పశ్చిమ ఉత్తరప్రదేశ్‌లో ప్రారంభ హరిత విప్లవానికి ఏ భౌతిక భౌగోళిక లక్షణం ప్రత్యేకంగా అనుకూలించింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The northwestern plains possess fertile alluvial soils and extensive groundwater-bearing formations.
• Canal networks and tube wells together provided relatively dependable irrigation.
• The level terrain also favoured mechanisation and intensive cultivation over large contiguous areas.
• Canal networks and tube wells together provided relatively dependable irrigation.
• The level terrain also favoured mechanisation and intensive cultivation over large contiguous areas.
వివరణ:
• వాయవ్య మైదానాల్లో సారవంతమైన ఒండ్రు మట్టులు మరియు విస్తారమైన భూగర్భజల జలధారలు ఉన్నాయి.
• కాలువలు మరియు గొట్టపు బావులు కలిపి తులనాత్మకంగా నమ్మదగిన సాగునీటిని అందించాయి.
• సమతల భూభాగం విస్తార ప్రాంతాల్లో యాంత్రీకరణ మరియు తీవ్ర సాగుకు కూడా అనుకూలించింది.
• కాలువలు మరియు గొట్టపు బావులు కలిపి తులనాత్మకంగా నమ్మదగిన సాగునీటిని అందించాయి.
• సమతల భూభాగం విస్తార ప్రాంతాల్లో యాంత్రీకరణ మరియు తీవ్ర సాగుకు కూడా అనుకూలించింది.
Question 6
ప్రశ్న 6
Which statement best explains why the early Green Revolution produced regional disparities in agricultural productivity?
ప్రారంభ హరిత విప్లవం వ్యవసాయ ఉత్పాదకతలో ప్రాంతీయ అసమానతలకు ఎందుకు దారితీసిందో అత్యంత సరిగ్గా వివరించే ప్రకటన ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Irrigation, infrastructure, input supply and market access differed sharply among Indian regions.
• Better-endowed regions could adopt HYVs and intensive input packages earlier and more completely.
• Many rainfed and less-developed agricultural regions therefore experienced slower productivity gains during the initial phase.
• Better-endowed regions could adopt HYVs and intensive input packages earlier and more completely.
• Many rainfed and less-developed agricultural regions therefore experienced slower productivity gains during the initial phase.
వివరణ:
• భారత ప్రాంతాల మధ్య సాగునీరు, మౌలిక వసతులు, ఇన్‌పుట్ సరఫరా మరియు మార్కెట్ సౌకర్యాల్లో గణనీయమైన తేడాలు ఉన్నాయి.
• మెరుగైన వనరులు గల ప్రాంతాలు HYVలు మరియు అధిక ఇన్‌పుట్ ప్యాకేజీలను ముందుగా, విస్తృతంగా స్వీకరించగలిగాయి.
• అందువల్ల అనేక వర్షాధార మరియు తక్కువ అభివృద్ధి చెందిన వ్యవసాయ ప్రాంతాల్లో ప్రారంభ దశలో ఉత్పాదకత పెరుగుదల నెమ్మదిగా జరిగింది.
• మెరుగైన వనరులు గల ప్రాంతాలు HYVలు మరియు అధిక ఇన్‌పుట్ ప్యాకేజీలను ముందుగా, విస్తృతంగా స్వీకరించగలిగాయి.
• అందువల్ల అనేక వర్షాధార మరియు తక్కువ అభివృద్ధి చెందిన వ్యవసాయ ప్రాంతాల్లో ప్రారంభ దశలో ఉత్పాదకత పెరుగుదల నెమ్మదిగా జరిగింది.
Question 7
ప్రశ్న 7
Why did wheat respond especially well to early Green Revolution technology in northwestern India?
వాయవ్య భారతదేశంలో ప్రారంభ హరిత విప్లవ సాంకేతికతకు గోధుమ ఎందుకు ప్రత్యేకంగా మంచి స్పందన చూపింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Semi-dwarf wheat varieties could utilise higher fertiliser levels without lodging as easily as older tall varieties.
• Irrigation reduced dependence on uncertain winter rainfall.
• Northwestern India's cool Rabi climate and developed irrigation network provided favourable conditions for rapid yield increases.
• Irrigation reduced dependence on uncertain winter rainfall.
• Northwestern India's cool Rabi climate and developed irrigation network provided favourable conditions for rapid yield increases.
వివరణ:
• అర్ధబొద్దు గోధుమ రకాలు పాత పొడవైన రకాల మాదిరిగా సులభంగా నేలకూలకుండా అధిక ఎరువు మోతాదులను ఉపయోగించగలిగాయి.
• సాగునీరు అనిశ్చిత శీతాకాల వర్షపాతంపై ఆధారాన్ని తగ్గించింది.
• వాయవ్య భారతదేశ చల్లని రబీ వాతావరణం మరియు అభివృద్ధి చెందిన సాగునీటి వలయం వేగవంతమైన దిగుబడి పెరుగుదలకు అనుకూలించాయి.
• సాగునీరు అనిశ్చిత శీతాకాల వర్షపాతంపై ఆధారాన్ని తగ్గించింది.
• వాయవ్య భారతదేశ చల్లని రబీ వాతావరణం మరియు అభివృద్ధి చెందిన సాగునీటి వలయం వేగవంతమైన దిగుబడి పెరుగుదలకు అనుకూలించాయి.
Question 8
ప్రశ్న 8
How did improved rice technology alter the agricultural geography of parts of Punjab and Haryana?
మెరుగైన వరి సాంకేతికత పంజాబ్ మరియు హర్యానాలోని కొన్ని ప్రాంతాల వ్యవసాయ భూగోళాన్ని ఎలా మార్చింది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Improved rice varieties and assured irrigation allowed paddy to expand into the irrigated northwestern wheat belt.
• Rice became the monsoon-season component of the widely adopted rice-wheat rotation.
• This represented a major change from the earlier crop geography of parts of Punjab and Haryana.
• Rice became the monsoon-season component of the widely adopted rice-wheat rotation.
• This represented a major change from the earlier crop geography of parts of Punjab and Haryana.
వివరణ:
• మెరుగైన వరి రకాలు మరియు నమ్మదగిన సాగునీరు వాయవ్య గోధుమ మండలంలో వరి సాగు విస్తరించడానికి సహాయపడ్డాయి.
• వరి విస్తృతంగా స్వీకరించబడిన వరి-గోధుమ పంట చక్రంలో రుతుపవన కాలపు భాగంగా మారింది.
• ఇది పంజాబ్, హర్యానాలోని కొన్ని ప్రాంతాల పూర్వ పంట భూగోళంలో ప్రధాన మార్పును సూచించింది.
• వరి విస్తృతంగా స్వీకరించబడిన వరి-గోధుమ పంట చక్రంలో రుతుపవన కాలపు భాగంగా మారింది.
• ఇది పంజాబ్, హర్యానాలోని కొన్ని ప్రాంతాల పూర్వ పంట భూగోళంలో ప్రధాన మార్పును సూచించింది.
Question 9
ప్రశ్న 9
Which cropping system became particularly characteristic of intensively irrigated parts of Punjab, Haryana and western Uttar Pradesh?
పంజాబ్, హర్యానా మరియు పశ్చిమ ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని తీవ్ర సాగునీటి ప్రాంతాలకు ప్రత్యేకంగా సంబంధించిన పంట వ్యవస్థ ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Monsoon-season rice followed by Rabi wheat became a dominant intensive cropping system in large parts of northwestern India.
• Irrigation allows both crops to be grown reliably on the same land within one agricultural year.
• This system contributed to high cropping intensity and high foodgrain output.
• Irrigation allows both crops to be grown reliably on the same land within one agricultural year.
• This system contributed to high cropping intensity and high foodgrain output.
వివరణ:
• రుతుపవన కాలపు వరి తరువాత రబీ గోధుమ సాగు వాయవ్య భారతదేశంలోని విస్తార ప్రాంతాల్లో ప్రధాన తీవ్ర పంట వ్యవస్థగా మారింది.
• సాగునీరు ఒకే భూమిలో ఒక వ్యవసాయ సంవత్సరంలో రెండు పంటలను నమ్మదగిన విధంగా సాగు చేయడానికి వీలు కల్పిస్తుంది.
• ఈ వ్యవస్థ అధిక cropping intensity మరియు అధిక ఆహార ధాన్య ఉత్పత్తికి దోహదం చేసింది.
• సాగునీరు ఒకే భూమిలో ఒక వ్యవసాయ సంవత్సరంలో రెండు పంటలను నమ్మదగిన విధంగా సాగు చేయడానికి వీలు కల్పిస్తుంది.
• ఈ వ్యవస్థ అధిక cropping intensity మరియు అధిక ఆహార ధాన్య ఉత్పత్తికి దోహదం చేసింది.
Question 10
ప్రశ్న 10
Which geographical change is most directly associated with an increase in cropping intensity after irrigation expansion?
సాగునీటి విస్తరణ తరువాత cropping intensity పెరగడంతో అత్యంత నేరుగా సంబంధం ఉన్న భౌగోళిక మార్పు ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Assured irrigation allows sequential crops to be raised on the same land in different seasons.
• This increases Gross Cropped Area without necessarily increasing Net Area Sown.
• The resulting increase in the ratio of gross cropped area to net sown area raises cropping intensity.
• This increases Gross Cropped Area without necessarily increasing Net Area Sown.
• The resulting increase in the ratio of gross cropped area to net sown area raises cropping intensity.
వివరణ:
• నమ్మదగిన సాగునీరు ఒకే భూమిలో వేర్వేరు కాలాల్లో వరుసగా పంటలు సాగు చేయడానికి వీలు కల్పిస్తుంది.
• దీని వల్ల Net Area Sown తప్పనిసరిగా పెరగకుండానే Gross Cropped Area పెరుగుతుంది.
• Gross Cropped Areaను Net Area Sownతో పోల్చిన నిష్పత్తి పెరగడం వల్ల cropping intensity పెరుగుతుంది.
• దీని వల్ల Net Area Sown తప్పనిసరిగా పెరగకుండానే Gross Cropped Area పెరుగుతుంది.
• Gross Cropped Areaను Net Area Sownతో పోల్చిన నిష్పత్తి పెరగడం వల్ల cropping intensity పెరుగుతుంది.
Question 11
ప్రశ్న 11
Why did many rainfed regions initially receive smaller Green Revolution productivity gains than irrigated regions?
సాగునీరు గల ప్రాంతాలతో పోలిస్తే అనేక వర్షాధార ప్రాంతాలు ప్రారంభంలో హరిత విప్లవ ఉత్పాదకత లాభాలను తక్కువగా ఎందుకు పొందాయి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• HYV technology required timely moisture to realise high yield potential.
• Farmers dependent on uncertain rainfall faced greater risk in applying expensive fertilisers and other complementary inputs.
• This helped create a spatial contrast between early high-yield irrigated regions and many slower-growing rainfed areas.
• Farmers dependent on uncertain rainfall faced greater risk in applying expensive fertilisers and other complementary inputs.
• This helped create a spatial contrast between early high-yield irrigated regions and many slower-growing rainfed areas.
వివరణ:
• HYV సాంకేతికత తన అధిక దిగుబడి సామర్థ్యాన్ని సాధించడానికి సమయానుకూల తేమను అవసరం చేసుకుంది.
• అనిశ్చిత వర్షపాతంపై ఆధారపడే రైతులకు ఖరీదైన ఎరువులు మరియు ఇతర ఇన్‌పుట్ల వినియోగం ఎక్కువ ప్రమాదకరంగా ఉండేది.
• దీనివల్ల ప్రారంభ అధిక దిగుబడి సాగునీటి ప్రాంతాలు మరియు నెమ్మదిగా అభివృద్ధి చెందిన అనేక వర్షాధార ప్రాంతాల మధ్య భౌగోళిక వ్యత్యాసం ఏర్పడింది.
• అనిశ్చిత వర్షపాతంపై ఆధారపడే రైతులకు ఖరీదైన ఎరువులు మరియు ఇతర ఇన్‌పుట్ల వినియోగం ఎక్కువ ప్రమాదకరంగా ఉండేది.
• దీనివల్ల ప్రారంభ అధిక దిగుబడి సాగునీటి ప్రాంతాలు మరియు నెమ్మదిగా అభివృద్ధి చెందిన అనేక వర్షాధార ప్రాంతాల మధ్య భౌగోళిక వ్యత్యాసం ఏర్పడింది.
Question 12
ప్రశ్న 12
Which statement best describes the later geographical spread of Green Revolution-type agricultural technology?
హరిత విప్లవ తరహా వ్యవసాయ సాంకేతికత తరువాతి భౌగోళిక విస్తరణను అత్యంత సరిగ్గా వివరించే ప్రకటన ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The initial concentration did not remain geographically fixed.
• Improved wheat, rice and other crop technologies diffused to additional irrigated and better-supported agricultural regions.
• Nevertheless, the timing and intensity of adoption varied considerably between regions.
• Improved wheat, rice and other crop technologies diffused to additional irrigated and better-supported agricultural regions.
• Nevertheless, the timing and intensity of adoption varied considerably between regions.
వివరణ:
• ప్రారంభ కేంద్రీకరణ భౌగోళికంగా శాశ్వతంగా స్థిరంగా ఉండలేదు.
• మెరుగైన గోధుమ, వరి మరియు ఇతర పంట సాంకేతికతలు అదనపు సాగునీరు, మెరుగైన సదుపాయాలు గల వ్యవసాయ ప్రాంతాలకు విస్తరించాయి.
• అయినప్పటికీ స్వీకరణ సమయం మరియు తీవ్రత ప్రాంతాల మధ్య గణనీయంగా మారింది.
• మెరుగైన గోధుమ, వరి మరియు ఇతర పంట సాంకేతికతలు అదనపు సాగునీరు, మెరుగైన సదుపాయాలు గల వ్యవసాయ ప్రాంతాలకు విస్తరించాయి.
• అయినప్పటికీ స్వీకరణ సమయం మరియు తీవ్రత ప్రాంతాల మధ్య గణనీయంగా మారింది.
Question 13
ప్రశ్న 13
Which statement correctly distinguishes agricultural production from productivity in the context of Green Revolution change?
హరిత విప్లవ వ్యవసాయ మార్పుల సందర్భంలో ఉత్పత్తి మరియు ఉత్పాదకత మధ్య తేడాను సరిగ్గా తెలిపే ప్రకటన ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Production measures the total quantity harvested in a region.
• Productivity or yield measures output obtained per unit of cultivated area.
• Green Revolution change was especially important because it sought major increases in yield per hectare rather than relying only on expansion of cultivated land.
• Productivity or yield measures output obtained per unit of cultivated area.
• Green Revolution change was especially important because it sought major increases in yield per hectare rather than relying only on expansion of cultivated land.
వివరణ:
• ఉత్పత్తి ఒక ప్రాంతంలో కోయబడిన మొత్తం పంట పరిమాణాన్ని సూచిస్తుంది.
• ఉత్పాదకత లేదా yield యూనిట్ సాగు విస్తీర్ణానికి లభించే ఉత్పత్తిని సూచిస్తుంది.
• కేవలం సాగుభూమి విస్తరణ కాకుండా హెక్టారుకు దిగుబడిలో పెద్ద పెరుగుదల సాధించడం హరిత విప్లవ మార్పులో ముఖ్య లక్షణం.
• ఉత్పాదకత లేదా yield యూనిట్ సాగు విస్తీర్ణానికి లభించే ఉత్పత్తిని సూచిస్తుంది.
• కేవలం సాగుభూమి విస్తరణ కాకుండా హెక్టారుకు దిగుబడిలో పెద్ద పెరుగుదల సాధించడం హరిత విప్లవ మార్పులో ముఖ్య లక్షణం.
Question 14
ప్రశ్న 14
Which geographical factor, apart from irrigation, helped reinforce Green Revolution concentration in northwestern India?
సాగునీటితో పాటు వాయవ్య భారతదేశంలో హరిత విప్లవ కేంద్రీకరణను బలపరిచిన మరో భౌగోళిక-ఆర్థిక కారకం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Intensive agriculture requires more than favourable soils and water.
• Reliable access to seed, fertiliser, machinery, electricity, credit, storage, transport and markets lowers the cost and risk of adopting new technology.
• Such infrastructure was relatively well developed in important parts of the initial Green Revolution belt.
• Reliable access to seed, fertiliser, machinery, electricity, credit, storage, transport and markets lowers the cost and risk of adopting new technology.
• Such infrastructure was relatively well developed in important parts of the initial Green Revolution belt.
వివరణ:
• తీవ్ర వ్యవసాయానికి అనుకూల మట్టులు మరియు నీరు మాత్రమే సరిపోవు.
• విత్తనాలు, ఎరువులు, యంత్రాలు, విద్యుత్, రుణాలు, నిల్వ, రవాణా మరియు మార్కెట్లకు నమ్మదగిన ప్రాప్తి కొత్త సాంకేతికత స్వీకరణ ఖర్చు, ప్రమాదాన్ని తగ్గిస్తుంది.
• ప్రారంభ హరిత విప్లవ మండలంలోని ముఖ్య ప్రాంతాల్లో ఇటువంటి మౌలిక వసతులు తులనాత్మకంగా బాగా అభివృద్ధి చెందాయి.
• విత్తనాలు, ఎరువులు, యంత్రాలు, విద్యుత్, రుణాలు, నిల్వ, రవాణా మరియు మార్కెట్లకు నమ్మదగిన ప్రాప్తి కొత్త సాంకేతికత స్వీకరణ ఖర్చు, ప్రమాదాన్ని తగ్గిస్తుంది.
• ప్రారంభ హరిత విప్లవ మండలంలోని ముఖ్య ప్రాంతాల్లో ఇటువంటి మౌలిక వసతులు తులనాత్మకంగా బాగా అభివృద్ధి చెందాయి.
Question 15
ప్రశ్న 15
Which statement best describes one long-term geographical consequence of intensive rice-wheat cultivation in parts of Punjab and Haryana?
పంజాబ్ మరియు హర్యానాలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో తీవ్ర వరి-గోధుమ సాగు వల్ల ఏర్పడిన దీర్ఘకాలిక భౌగోళిక ప్రభావాన్ని అత్యంత సరిగ్గా వివరించే ప్రకటన ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Intensive rice-wheat systems can require large and repeated withdrawals of irrigation water.
• ICAR identifies falling groundwater tables in important rice-wheat areas of Punjab and other soil-health concerns under intensive agriculture.
• These issues illustrate how a highly productive agricultural region can simultaneously face resource-management constraints.
• ICAR identifies falling groundwater tables in important rice-wheat areas of Punjab and other soil-health concerns under intensive agriculture.
• These issues illustrate how a highly productive agricultural region can simultaneously face resource-management constraints.
వివరణ:
• తీవ్ర వరి-గోధుమ వ్యవస్థలకు పెద్ద పరిమాణంలో మరియు పునరావృతంగా సాగునీటి వినియోగం అవసరం కావచ్చు.
• పంజాబ్లోని ముఖ్య వరి-గోధుమ ప్రాంతాల్లో భూగర్భజల మట్టం పడిపోవడం మరియు తీవ్ర వ్యవసాయంతో సంబంధం ఉన్న మట్టి ఆరోగ్య సమస్యలను ICAR గుర్తించింది.
• అధిక ఉత్పాదకత గల వ్యవసాయ ప్రాంతం ఒకేసారి వనరుల నిర్వహణ సమస్యలను కూడా ఎదుర్కొనవచ్చని ఇవి చూపిస్తాయి.
• పంజాబ్లోని ముఖ్య వరి-గోధుమ ప్రాంతాల్లో భూగర్భజల మట్టం పడిపోవడం మరియు తీవ్ర వ్యవసాయంతో సంబంధం ఉన్న మట్టి ఆరోగ్య సమస్యలను ICAR గుర్తించింది.
• అధిక ఉత్పాదకత గల వ్యవసాయ ప్రాంతం ఒకేసారి వనరుల నిర్వహణ సమస్యలను కూడా ఎదుర్కొనవచ్చని ఇవి చూపిస్తాయి.
Question 16
ప్రశ్న 16
Why has crop diversification been emphasised in parts of the original Green Revolution belt?
అసలు హరిత విప్లవ మండలంలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో పంట వైవిధ్యీకరణకు ఎందుకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వబడుతోంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Intensive paddy cultivation in parts of Punjab, Haryana and western Uttar Pradesh has placed heavy pressure on water resources.
• Crop diversification seeks to introduce less water-demanding crops such as pulses, oilseeds, coarse cereals and other suitable alternatives.
• The geographical objective is to reduce pressure on scarce water while maintaining productive agriculture.
• Crop diversification seeks to introduce less water-demanding crops such as pulses, oilseeds, coarse cereals and other suitable alternatives.
• The geographical objective is to reduce pressure on scarce water while maintaining productive agriculture.
వివరణ:
• పంజాబ్, హర్యానా మరియు పశ్చిమ ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో తీవ్ర వరి సాగు జల వనరులపై అధిక ఒత్తిడిని కలిగించింది.
• పంట వైవిధ్యీకరణ ద్వారా పప్పుధాన్యాలు, నూనెగింజలు, ముతక ధాన్యాలు మరియు ఇతర తక్కువ నీటి అవసరం గల అనుకూల పంటలను ప్రోత్సహించవచ్చు.
• ఉత్పాదక వ్యవసాయాన్ని కొనసాగిస్తూ అరుదైన జల వనరులపై ఒత్తిడిని తగ్గించడం దీని భౌగోళిక లక్ష్యం.
• పంట వైవిధ్యీకరణ ద్వారా పప్పుధాన్యాలు, నూనెగింజలు, ముతక ధాన్యాలు మరియు ఇతర తక్కువ నీటి అవసరం గల అనుకూల పంటలను ప్రోత్సహించవచ్చు.
• ఉత్పాదక వ్యవసాయాన్ని కొనసాగిస్తూ అరుదైన జల వనరులపై ఒత్తిడిని తగ్గించడం దీని భౌగోళిక లక్ష్యం.
Question 17
ప్రశ్న 17
Which statement best explains why Green Revolution gains should not be attributed to HYV seeds alone?
హరిత విప్లవ లాభాలను HYV విత్తనాలకు మాత్రమే ఆపాదించడం ఎందుకు సరైంది కాదో అత్యంత సరిగ్గా వివరించే ప్రకటన ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• High-yielding varieties express their potential only when major production constraints are adequately managed.
• Water, nutrients, pest control, timely operations and supporting services are complementary components of intensive agriculture.
• This is why regional differences in input access produced different productivity outcomes even when improved seed became available.
• Water, nutrients, pest control, timely operations and supporting services are complementary components of intensive agriculture.
• This is why regional differences in input access produced different productivity outcomes even when improved seed became available.
వివరణ:
• ప్రధాన ఉత్పత్తి పరిమితులను సమర్థంగా నిర్వహించినప్పుడే అధిక దిగుబడి రకాలు తమ పూర్తి సామర్థ్యాన్ని చూపుతాయి.
• నీరు, పోషకాలు, తెగుళ్ల నియంత్రణ, సమయానుకూల వ్యవసాయ చర్యలు మరియు సహాయక సేవలు తీవ్ర వ్యవసాయంలో పరస్పరపూరక భాగాలు.
• అందువల్ల మెరుగైన విత్తనం అందుబాటులో ఉన్నప్పటికీ ఇన్‌పుట్ల లభ్యతలో ప్రాంతీయ తేడాలు భిన్న ఉత్పాదకత ఫలితాలను కలిగించాయి.
• నీరు, పోషకాలు, తెగుళ్ల నియంత్రణ, సమయానుకూల వ్యవసాయ చర్యలు మరియు సహాయక సేవలు తీవ్ర వ్యవసాయంలో పరస్పరపూరక భాగాలు.
• అందువల్ల మెరుగైన విత్తనం అందుబాటులో ఉన్నప్పటికీ ఇన్‌పుట్ల లభ్యతలో ప్రాంతీయ తేడాలు భిన్న ఉత్పాదకత ఫలితాలను కలిగించాయి.
Question 18
ప్రశ్న 18
Which situation most clearly illustrates a regional agricultural disparity associated with uneven technological diffusion?
సాంకేతికత అసమాన విస్తరణతో సంబంధం ఉన్న ప్రాంతీయ వ్యవసాయ అసమానతను అత్యంత స్పష్టంగా చూపించే పరిస్థితి ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Agricultural technology produces different spatial outcomes when supporting resources are unequally distributed.
• Irrigated, well-connected regions can often adopt input-intensive technology faster than moisture-constrained regions.
• Uneven productivity growth between such regions is a geographical expression of regional agricultural disparity.
• Irrigated, well-connected regions can often adopt input-intensive technology faster than moisture-constrained regions.
• Uneven productivity growth between such regions is a geographical expression of regional agricultural disparity.
వివరణ:
• సహాయక వనరులు అసమానంగా పంపిణీ అయినప్పుడు వ్యవసాయ సాంకేతికత ప్రాంతాలవారీగా భిన్న ఫలితాలను ఇస్తుంది.
• సాగునీరు మరియు మంచి అనుసంధానం గల ప్రాంతాలు తేమ పరిమితి గల ప్రాంతాల కంటే అధిక ఇన్‌పుట్ సాంకేతికతను వేగంగా స్వీకరించగలవు.
• ఇటువంటి ప్రాంతాల మధ్య అసమాన ఉత్పాదకత పెరుగుదల ప్రాంతీయ వ్యవసాయ అసమానతకు భౌగోళిక రూపం.
• సాగునీరు మరియు మంచి అనుసంధానం గల ప్రాంతాలు తేమ పరిమితి గల ప్రాంతాల కంటే అధిక ఇన్‌పుట్ సాంకేతికతను వేగంగా స్వీకరించగలవు.
• ఇటువంటి ప్రాంతాల మధ్య అసమాన ఉత్పాదకత పెరుగుదల ప్రాంతీయ వ్యవసాయ అసమానతకు భౌగోళిక రూపం.
Question 19
ప్రశ్న 19
Which statement about mechanisation and Green Revolution geography is most accurate?
యాంత్రీకరణ మరియు హరిత విప్లవ భూగోళం గురించి అత్యంత ఖచ్చితమైన ప్రకటన ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Intensive multiple cropping increases the need for timely land preparation, sowing and harvesting.
• Broad level plains of northwestern India are physically favourable for machinery use.
• Mechanisation therefore became an important supporting feature of several Green Revolution regions rather than a substitute for water or improved seed.
• Broad level plains of northwestern India are physically favourable for machinery use.
• Mechanisation therefore became an important supporting feature of several Green Revolution regions rather than a substitute for water or improved seed.
వివరణ:
• తీవ్ర బహుళ పంట వ్యవస్థలో సమయానుకూల భూ తయారీ, విత్తడం మరియు కోత అవసరం పెరుగుతుంది.
• వాయవ్య భారతదేశంలోని విస్తారమైన సమతల మైదానాలు యంత్రాల వినియోగానికి భౌతికంగా అనుకూలం.
• అందువల్ల యాంత్రీకరణ సాగునీరు లేదా మెరుగైన విత్తనాలకు ప్రత్యామ్నాయం కాకుండా అనేక హరిత విప్లవ ప్రాంతాల్లో ముఖ్య సహాయక లక్షణంగా మారింది.
• వాయవ్య భారతదేశంలోని విస్తారమైన సమతల మైదానాలు యంత్రాల వినియోగానికి భౌతికంగా అనుకూలం.
• అందువల్ల యాంత్రీకరణ సాగునీరు లేదా మెరుగైన విత్తనాలకు ప్రత్యామ్నాయం కాకుండా అనేక హరిత విప్లవ ప్రాంతాల్లో ముఖ్య సహాయక లక్షణంగా మారింది.
Question 20
ప్రశ్న 20
Consider the following statements: I. The initial Green Revolution was concentrated especially in irrigated northwestern India. II. Wheat showed particularly strong early yield gains. III. The rice-wheat system later became important in Punjab and Haryana. IV. Unequal irrigation and input access contributed to regional differences in productivity growth. Which statements are correct?
క్రింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి: I. ప్రారంభ హరిత విప్లవం ముఖ్యంగా సాగునీరు గల వాయవ్య భారతదేశంలో కేంద్రీకృతమైంది. II. గోధుమ ప్రారంభ దశలో ప్రత్యేకంగా అధిక దిగుబడి పెరుగుదలను చూపింది. III. తరువాత పంజాబ్, హర్యానాలో వరి-గోధుమ పంట వ్యవస్థ ముఖ్యమైంది. IV. సాగునీరు మరియు ఇన్‌పుట్ల అసమాన లభ్యత ప్రాంతీయ ఉత్పాదకత పెరుగుదలలో తేడాలకు దోహదం చేసింది. సరైన ప్రకటనలు ఏవి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Early HYV adoption was concentrated in the irrigated and well-endowed northwestern plains.
• Wheat registered especially rapid early gains, while improved rice later expanded strongly and helped establish intensive rice-wheat rotations.
• Uneven access to irrigation, infrastructure and complementary inputs produced uneven regional productivity growth, so all four statements are correct.
• Wheat registered especially rapid early gains, while improved rice later expanded strongly and helped establish intensive rice-wheat rotations.
• Uneven access to irrigation, infrastructure and complementary inputs produced uneven regional productivity growth, so all four statements are correct.
వివరణ:
• ప్రారంభ HYV స్వీకరణ సాగునీరు మరియు మెరుగైన వనరులు గల వాయవ్య మైదానాల్లో ఎక్కువగా కేంద్రీకృతమైంది.
• గోధుమ ప్రారంభంలో ప్రత్యేకంగా వేగవంతమైన లాభాలను నమోదు చేయగా తరువాత మెరుగైన వరి విస్తరించి తీవ్ర వరి-గోధుమ పంట చక్రాల ఏర్పాటుకు దోహదం చేసింది.
• సాగునీరు, మౌలిక వసతులు మరియు అనుబంధ ఇన్‌పుట్ల అసమాన లభ్యత వల్ల ప్రాంతీయ ఉత్పాదకత పెరుగుదల అసమానంగా జరిగింది; అందువల్ల నాలుగు ప్రకటనలూ సరైనవే.
• గోధుమ ప్రారంభంలో ప్రత్యేకంగా వేగవంతమైన లాభాలను నమోదు చేయగా తరువాత మెరుగైన వరి విస్తరించి తీవ్ర వరి-గోధుమ పంట చక్రాల ఏర్పాటుకు దోహదం చేసింది.
• సాగునీరు, మౌలిక వసతులు మరియు అనుబంధ ఇన్‌పుట్ల అసమాన లభ్యత వల్ల ప్రాంతీయ ఉత్పాదకత పెరుగుదల అసమానంగా జరిగింది; అందువల్ల నాలుగు ప్రకటనలూ సరైనవే.
Answer Key సమాధానాల పట్టిక
-
Question 1 ప్రశ్న 1Answer: A. Punjab, Haryana and western Uttar Pradesh సమాధానం: A. పంజాబ్, హర్యానా మరియు పశ్చిమ ఉత్తరప్రదేశ్
-
Question 2 ప్రశ్న 2Answer: B. Wheat సమాధానం: B. గోధుమ
-
Question 3 ప్రశ్న 3Answer: A. High-yielding varieties performed best when adequate water and other inputs could be supplied reliably సమాధానం: A. తగిన నీరు మరియు ఇతర ఇన్‌పుట్లు నమ్మదగిన విధంగా అందినప్పుడు అధిక దిగుబడి రకాలు ఉత్తమంగా పనిచేశాయి
-
Question 4 ప్రశ్న 4Answer: A. HYV seeds, assured irrigation, fertilisers, plant protection and improved farm practices సమాధానం: A. HYV విత్తనాలు, నమ్మదగిన సాగునీరు, ఎరువులు, పంట రక్షణ మరియు మెరుగైన వ్యవసాయ పద్ధతులు
-
Question 5 ప్రశ్న 5Answer: B. Extensive fertile alluvial plains with major surface-water and groundwater irrigation potential సమాధానం: B. ఉపరితల జలం మరియు భూగర్భజల సాగునీటికి అధిక అవకాశాలు గల విస్తారమైన సారవంతమైన ఒండ్రు మైదానాలు
-
Question 6 ప్రశ్న 6Answer: B. Technology adoption was initially concentrated in better-irrigated and better-served regions rather than spreading uniformly సమాధానం: B. సాంకేతికత మొదట దేశమంతటా సమానంగా విస్తరించకుండా మంచి సాగునీరు, సేవలు ఉన్న ప్రాంతాల్లో ఎక్కువగా కేంద్రీకృతమైంది
-
Question 7 ప్రశ్న 7Answer: A. Improved semi-dwarf varieties combined effectively with irrigation, fertilisers and suitable winter growing conditions సమాధానం: A. మెరుగైన అర్ధబొద్దు రకాలు సాగునీరు, ఎరువులు మరియు అనుకూల శీతాకాల పెరుగుదల పరిస్థితులతో సమర్థంగా కలిసిపోవడం వల్ల
-
Question 8 ప్రశ్న 8Answer: B. It enabled intensive monsoon-season rice cultivation in a region traditionally better known for wheat and other crops సమాధానం: B. సాంప్రదాయంగా గోధుమ మరియు ఇతర పంటలకు ప్రసిద్ధి చెందిన ప్రాంతంలో తీవ్ర రుతుపవన వరి సాగును సాధ్యం చేసింది
-
Question 9 ప్రశ్న 9Answer: B. Rice-wheat rotation సమాధానం: B. వరి-గోధుమ పంట చక్రం
-
Question 10 ప్రశ్న 10Answer: A. The same physical land is cultivated more than once during the year సమాధానం: A. అదే భౌతిక భూమిలో సంవత్సరంలో ఒకటి కంటే ఎక్కువసార్లు పంటలు సాగు చేయడం
-
Question 11 ప్రశ్న 11Answer: A. Rainfall variability made the full HYV-input package riskier without dependable water సమాధానం: A. నమ్మదగిన నీరు లేకుండా వర్షపాత మార్పుల కారణంగా పూర్తి HYV-ఇన్‌పుట్ ప్యాకేజీ ఎక్కువ ప్రమాదకరంగా ఉండటం వల్ల
-
Question 12 ప్రశ్న 12Answer: B. Improved varieties and associated technologies later spread to additional irrigated and suitable regions, including rice-growing areas outside the original core సమాధానం: B. మెరుగైన రకాలు మరియు అనుబంధ సాంకేతికతలు తరువాత అసలు కేంద్రం వెలుపల ఉన్న సాగునీరు గల మరియు అనుకూల ప్రాంతాలకు, వరి ప్రాంతాలకు కూడా విస్తరించాయి
-
Question 13 ప్రశ్న 13Answer: B. Production is total output, while productivity is output per unit area సమాధానం: B. ఉత్పత్తి అంటే మొత్తం పంట పరిమాణం; ఉత్పాదకత అంటే యూనిట్ విస్తీర్ణానికి లభించే దిగుబడి
-
Question 14 ప్రశ్న 14Answer: B. Access to roads, markets, procurement, electricity, credit and agricultural services సమాధానం: B. రోడ్లు, మార్కెట్లు, కొనుగోలు వ్యవస్థలు, విద్యుత్, రుణాలు మరియు వ్యవసాయ సేవల లభ్యత
-
Question 15 ప్రశ్న 15Answer: A. Increased groundwater stress in areas with heavy pumping, along with soil and nutrient-management concerns సమాధానం: A. అధిక భూగర్భజల పంపింగ్ గల ప్రాంతాల్లో జల ఒత్తిడి పెరగడం, అలాగే మట్టి మరియు పోషక నిర్వహణ సమస్యలు
-
Question 16 ప్రశ్న 16Answer: A. To shift some land away from highly water-demanding cropping patterns where groundwater stress has intensified సమాధానం: A. భూగర్భజల ఒత్తిడి పెరిగిన ప్రాంతాల్లో అధిక నీటి అవసరం గల పంట నమూనాల నుంచి కొంత భూమిని ఇతర పంటలకు మళ్లించడానికి
-
Question 17 ప్రశ్న 17Answer: A. HYVs generally required complementary irrigation, fertilisers, management, plant protection and supporting infrastructure to realise high yields సమాధానం: A. అధిక దిగుబడి సాధించడానికి HYVలకు సాధారణంగా సాగునీరు, ఎరువులు, నిర్వహణ, పంట రక్షణ మరియు సహాయక మౌలిక వసతులు అవసరమయ్యాయి
-
Question 18 ప్రశ్న 18Answer: A. An irrigated region rapidly adopting HYVs while a rainfed region with limited input access records slower yield growth సమాధానం: A. సాగునీరు గల ప్రాంతం HYVలను వేగంగా స్వీకరిస్తుండగా పరిమిత ఇన్‌పుట్ల లభ్యత గల వర్షాధార ప్రాంతంలో దిగుబడి పెరుగుదల నెమ్మదిగా ఉండటం
-
Question 19 ప్రశ్న 19Answer: B. Level plains, multiple cropping and larger volumes of farm operations encouraged greater use of tractors, threshers and other machinery in several high-productivity regions సమాధానం: B. సమతల మైదానాలు, బహుళ పంటలు మరియు అధిక వ్యవసాయ కార్యకలాపాల పరిమాణం అనేక అధిక ఉత్పాదక ప్రాంతాల్లో ట్రాక్టర్లు, త్రెషర్లు మరియు ఇతర యంత్రాల వినియోగాన్ని పెంచింది
-
Question 20 ప్రశ్న 20Answer: D. I, II, III and IV సమాధానం: D. I, II, III మరియు IV