భారత భూగోళ శాస్త్రం - టెస్ట్ 32 - భారత రుతుపవనాల యంత్రాంగం
Please keep at least one language enabled. || కనీసం ఒక భాషను ఎంచుకోండి.
Question 1
ప్రశ్న 1
Which statement best reflects the present understanding of the mechanism of the Indian summer monsoon?
భారత వేసవి రుతుపవనాల యంత్రాంగంపై ప్రస్తుత అవగాహనను అత్యంత సరిగ్గా తెలిపే ప్రకటన ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• NCERT notes that no single theory is sufficient to explain the monsoon completely.
• Differential land-sea heating is important, but it operates together with large-scale pressure, ITCZ, cross-equatorial and upper-air circulation.
• Modern climatology therefore treats the South Asian monsoon as a coupled and dynamically interacting climate system.
• Differential land-sea heating is important, but it operates together with large-scale pressure, ITCZ, cross-equatorial and upper-air circulation.
• Modern climatology therefore treats the South Asian monsoon as a coupled and dynamically interacting climate system.
వివరణ:
• రుతుపవనాలను పూర్తిగా వివరించడానికి ఒక్క సిద్ధాంతం సరిపోదని NCERT పేర్కొంటుంది.
• భూమి-సముద్రాల అసమాన వేడెక్కడం ముఖ్యమైనదే అయినప్పటికీ, అది వాయు పీడనం, ITCZ, భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే ప్రవాహం మరియు ఎగువ వాయుమండల ప్రసరణతో కలిసి పనిచేస్తుంది.
• అందువల్ల ఆధునిక వాతావరణ శాస్త్రం దక్షిణాసియా రుతుపవనాలను పరస్పరం అనుసంధానమైన సంక్లిష్ట వాతావరణ వ్యవస్థగా చూస్తుంది.
• భూమి-సముద్రాల అసమాన వేడెక్కడం ముఖ్యమైనదే అయినప్పటికీ, అది వాయు పీడనం, ITCZ, భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే ప్రవాహం మరియు ఎగువ వాయుమండల ప్రసరణతో కలిసి పనిచేస్తుంది.
• అందువల్ల ఆధునిక వాతావరణ శాస్త్రం దక్షిణాసియా రుతుపవనాలను పరస్పరం అనుసంధానమైన సంక్లిష్ట వాతావరణ వ్యవస్థగా చూస్తుంది.
Question 2
ప్రశ్న 2
During April-May, intense heating of the Indian subcontinent contributes most directly to the development of:
ఏప్రిల్-మే నెలల్లో భారత ఉపఖండం తీవ్రంగా వేడెక్కడం నేరుగా ఏ పరిస్థితి అభివృద్ధికి దోహదపడుతుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Indian landmass heats strongly during the pre-monsoon months.
• This contributes to the development of a thermal low over northwestern India and adjoining parts of the subcontinent.
• The resulting pressure field forms an important part of the large-scale monsoon circulation.
• This contributes to the development of a thermal low over northwestern India and adjoining parts of the subcontinent.
• The resulting pressure field forms an important part of the large-scale monsoon circulation.
వివరణ:
• రుతుపవనాలకు ముందు నెలల్లో భారత భూభాగం తీవ్రంగా వేడెక్కుతుంది.
• దీనివల్ల వాయవ్య భారతదేశం మరియు సమీప ఉపఖండ ప్రాంతాల్లో ఉష్ణ అల్పపీడనం అభివృద్ధి చెందుతుంది.
• ఈ పీడన వ్యవస్థ విశాల రుతుపవన ప్రసరణలో ముఖ్య భాగంగా పనిచేస్తుంది.
• దీనివల్ల వాయవ్య భారతదేశం మరియు సమీప ఉపఖండ ప్రాంతాల్లో ఉష్ణ అల్పపీడనం అభివృద్ధి చెందుతుంది.
• ఈ పీడన వ్యవస్థ విశాల రుతుపవన ప్రసరణలో ముఖ్య భాగంగా పనిచేస్తుంది.
Question 3
ప్రశ్న 3
What is the Inter Tropical Convergence Zone (ITCZ)?
అంతర్ ఉష్ణమండల సంగమ మండలం (ITCZ) అంటే ఏమిటి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The ITCZ is a low-pressure convergence zone in the tropics.
• Trade-wind streams converge there and the air tends to ascend.
• Its pronounced seasonal migration is a fundamental feature of monsoon circulation.
• Trade-wind streams converge there and the air tends to ascend.
• Its pronounced seasonal migration is a fundamental feature of monsoon circulation.
వివరణ:
• ITCZ ఉష్ణమండలాల్లోని అల్పపీడన సంగమ మండలం.
• ఈ ప్రాంతంలో వ్యాపార పవనాలు కలుసుకుని గాలి పైకి ఎగసే ధోరణి చూపుతుంది.
• దీని స్పష్టమైన రుతువారీ స్థాన మార్పు రుతుపవన ప్రసరణలో ప్రాథమిక లక్షణం.
• ఈ ప్రాంతంలో వ్యాపార పవనాలు కలుసుకుని గాలి పైకి ఎగసే ధోరణి చూపుతుంది.
• దీని స్పష్టమైన రుతువారీ స్థాన మార్పు రుతుపవన ప్రసరణలో ప్రాథమిక లక్షణం.
Question 4
ప్రశ్న 4
During July, the ITCZ over the Indian region normally shifts to approximately:
జూలైలో భారత ప్రాంతంపై ITCZ సాధారణంగా సుమారు ఏ అక్షాంశాలకు ఉత్తరంగా మారుతుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• During northern summer the ITCZ migrates markedly northward.
• NCERT places it near 20°N-25°N over the Gangetic plain in July.
• In this position the convergence zone is commonly associated with the monsoon trough.
• NCERT places it near 20°N-25°N over the Gangetic plain in July.
• In this position the convergence zone is commonly associated with the monsoon trough.
వివరణ:
• ఉత్తరార్థగోళ వేసవిలో ITCZ గణనీయంగా ఉత్తర దిశకు మారుతుంది.
• జూలైలో ఇది గంగా మైదానంపై సుమారు 20°ఉత్తరం-25°ఉత్తరం వద్ద ఉంటుందని NCERT పేర్కొంటుంది.
• ఈ స్థితిలో ఈ సంగమ మండలం సాధారణంగా రుతుపవన ద్రోణితో సంబంధం కలిగి ఉంటుంది.
• జూలైలో ఇది గంగా మైదానంపై సుమారు 20°ఉత్తరం-25°ఉత్తరం వద్ద ఉంటుందని NCERT పేర్కొంటుంది.
• ఈ స్థితిలో ఈ సంగమ మండలం సాధారణంగా రుతుపవన ద్రోణితో సంబంధం కలిగి ఉంటుంది.
Question 5
ప్రశ్న 5
A major source of the cross-equatorial flow feeding the southwest monsoon is:
నైరుతి రుతుపవనాలకు గాలిని అందించే భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే ప్రధాన ప్రవాహానికి మూలం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Southern Hemisphere southeast trade winds are drawn toward the summer low-pressure region to the north.
• Part of this flow crosses the Equator over the Indian Ocean sector.
• After crossing into the Northern Hemisphere it becomes an important component of India's southwest monsoon circulation.
• Part of this flow crosses the Equator over the Indian Ocean sector.
• After crossing into the Northern Hemisphere it becomes an important component of India's southwest monsoon circulation.
వివరణ:
• దక్షిణార్థగోళ ఆగ్నేయ వ్యాపార పవనాలు ఉత్తరాన ఏర్పడిన వేసవి అల్పపీడనం వైపు ఆకర్షించబడతాయి.
• ఈ ప్రవాహంలో కొంత భాగం హిందూ మహాసముద్ర ప్రాంతంలో భూమధ్యరేఖను దాటుతుంది.
• ఉత్తరార్థగోళంలోకి ప్రవేశించిన తరువాత ఇది భారత నైరుతి రుతుపవన ప్రసరణలో ముఖ్య భాగమవుతుంది.
• ఈ ప్రవాహంలో కొంత భాగం హిందూ మహాసముద్ర ప్రాంతంలో భూమధ్యరేఖను దాటుతుంది.
• ఉత్తరార్థగోళంలోకి ప్రవేశించిన తరువాత ఇది భారత నైరుతి రుతుపవన ప్రసరణలో ముఖ్య భాగమవుతుంది.
Question 6
ప్రశ్న 6
After crossing the Equator, why does the cross-equatorial flow approach India predominantly as southwesterly winds?
భూమధ్యరేఖను దాటిన తరువాత ఈ గాలి ప్రవాహం భారతదేశాన్ని ప్రధానంగా నైరుతి గాలులుగా ఎందుకు చేరుతుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Moving air is deflected toward the right in the Northern Hemisphere by the Coriolis effect.
• Southeast trades crossing the Equator are consequently turned into southwesterly flow.
• This deflected cross-equatorial current forms a major part of the southwest monsoon.
• Southeast trades crossing the Equator are consequently turned into southwesterly flow.
• This deflected cross-equatorial current forms a major part of the southwest monsoon.
వివరణ:
• ఉత్తరార్థగోళంలో కదిలే గాలి కోరియోలిస్ ప్రభావం వల్ల కుడివైపు మళ్లుతుంది.
• అందువల్ల భూమధ్యరేఖను దాటిన ఆగ్నేయ వ్యాపార పవనాలు నైరుతి ప్రవాహంగా మారుతాయి.
• ఈ మళ్లిన గాలి ప్రవాహం నైరుతి రుతుపవనాల్లో ప్రధాన భాగంగా ఉంటుంది.
• అందువల్ల భూమధ్యరేఖను దాటిన ఆగ్నేయ వ్యాపార పవనాలు నైరుతి ప్రవాహంగా మారుతాయి.
• ఈ మళ్లిన గాలి ప్రవాహం నైరుతి రుతుపవనాల్లో ప్రధాన భాగంగా ఉంటుంది.
Question 7
ప్రశ్న 7
According to the standard NCERT description, an important part of the Southern Hemisphere trade-wind flow feeding the Indian monsoon crosses the Equator mainly between:
ప్రామాణిక NCERT వివరణ ప్రకారం భారత రుతుపవనాలకు దోహదపడే దక్షిణార్థగోళ వ్యాపార పవనాల ముఖ్య ప్రవాహం ప్రధానంగా ఏ రేఖాంశాల మధ్య భూమధ్యరేఖను దాటుతుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• NCERT notes that the southeast-trade flow contributing to the southwest monsoon crosses the Equator between about 40°E and 60°E.
• This sector lies in the western Indian Ocean.
• The flow then strengthens and turns toward the Arabian Sea and Indian subcontinent.
• This sector lies in the western Indian Ocean.
• The flow then strengthens and turns toward the Arabian Sea and Indian subcontinent.
వివరణ:
• నైరుతి రుతుపవనాలకు దోహదపడే ఆగ్నేయ వ్యాపార పవనాలు సుమారు 40°తూర్పు-60°తూర్పు రేఖాంశాల మధ్య భూమధ్యరేఖను దాటుతాయని NCERT పేర్కొంటుంది.
• ఈ ప్రాంతం పశ్చిమ హిందూ మహాసముద్రంలో ఉంది.
• తరువాత ఈ ప్రవాహం బలపడి అరేబియా సముద్రం మరియు భారత ఉపఖండం వైపు మళ్లుతుంది.
• ఈ ప్రాంతం పశ్చిమ హిందూ మహాసముద్రంలో ఉంది.
• తరువాత ఈ ప్రవాహం బలపడి అరేబియా సముద్రం మరియు భారత ఉపఖండం వైపు మళ్లుతుంది.
Question 8
ప్రశ్న 8
What is the Mascarene High in relation to the Indian summer monsoon?
భారత వేసవి రుతుపవనాలకు సంబంధించి మస్కరీన్ హై అంటే ఏమిటి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Mascarene High is a prominent subtropical high-pressure system over the South Indian Ocean.
• Its climatological centre during the monsoon season lies near the Mascarene region, broadly around 30°S and 50°E.
• It forms an important Southern Hemisphere component of the Indian summer-monsoon circulation.
• Its climatological centre during the monsoon season lies near the Mascarene region, broadly around 30°S and 50°E.
• It forms an important Southern Hemisphere component of the Indian summer-monsoon circulation.
వివరణ:
• మస్కరీన్ హై దక్షిణ హిందూ మహాసముద్రంపై ఉండే ముఖ్య ఉపఉష్ణమండల అధిక పీడన వ్యవస్థ.
• రుతుపవన కాలంలో దీని సాధారణ కేంద్రం మస్కరీన్ ప్రాంతం సమీపంలో, విస్తృతంగా 30°దక్షిణం మరియు 50°తూర్పు వద్ద ఉంటుంది.
• ఇది భారత వేసవి రుతుపవన ప్రసరణలో దక్షిణార్థగోళానికి చెందిన ముఖ్య భాగం.
• రుతుపవన కాలంలో దీని సాధారణ కేంద్రం మస్కరీన్ ప్రాంతం సమీపంలో, విస్తృతంగా 30°దక్షిణం మరియు 50°తూర్పు వద్ద ఉంటుంది.
• ఇది భారత వేసవి రుతుపవన ప్రసరణలో దక్షిణార్థగోళానికి చెందిన ముఖ్య భాగం.
Question 9
ప్రశ్న 9
How does strengthening of the Mascarene High generally influence the southwest monsoon circulation?
మస్కరీన్ అధిక పీడన వ్యవస్థ బలపడటం సాధారణంగా నైరుతి రుతుపవన ప్రసరణను ఎలా ప్రభావితం చేస్తుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Mascarene High provides an important pressure-driving influence for cross-equatorial flow.
• When it intensifies, the East African/Somali low-level current can strengthen.
• This can reinforce the moisture-bearing monsoon circulation over the Arabian Sea.
• When it intensifies, the East African/Somali low-level current can strengthen.
• This can reinforce the moisture-bearing monsoon circulation over the Arabian Sea.
వివరణ:
• మస్కరీన్ అధిక పీడనం భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే గాలి ప్రవాహానికి ముఖ్య పీడన ప్రేరణను అందిస్తుంది.
• ఇది బలపడినప్పుడు తూర్పు ఆఫ్రికా-సోమాలి దిగువస్థాయి గాలి ప్రవాహం కూడా బలపడవచ్చు.
• దీనివల్ల అరేబియా సముద్రంపై తేమగల రుతుపవన ప్రసరణ బలపడుతుంది.
• ఇది బలపడినప్పుడు తూర్పు ఆఫ్రికా-సోమాలి దిగువస్థాయి గాలి ప్రవాహం కూడా బలపడవచ్చు.
• దీనివల్ల అరేబియా సముద్రంపై తేమగల రుతుపవన ప్రసరణ బలపడుతుంది.
Question 10
ప్రశ్న 10
Which statement correctly describes the Somali Jet during the Indian summer monsoon?
భారత వేసవి రుతుపవన కాలంలో సోమాలి జెట్‌ను సరిగ్గా వివరించే ప్రకటన ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Somali Jet is an intense low-level cross-equatorial airflow along the East African coast.
• During May-June it extends into the Arabian Sea and contributes strongly to the southwest monsoon current toward India.
• Variations in its strength are associated with variations in monsoon activity, particularly over Peninsular India and the west coast.
• During May-June it extends into the Arabian Sea and contributes strongly to the southwest monsoon current toward India.
• Variations in its strength are associated with variations in monsoon activity, particularly over Peninsular India and the west coast.
వివరణ:
• సోమాలి జెట్ తూర్పు ఆఫ్రికా తీరప్రాంతం వెంట ఉండే బలమైన దిగువస్థాయి భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే గాలి ప్రవాహం.
• మే-జూన్లో ఇది అరేబియా సముద్రం వైపు విస్తరించి భారతదేశాన్ని చేరే నైరుతి రుతుపవన ప్రవాహాన్ని బలపరుస్తుంది.
• దీని బలంలో మార్పులు ముఖ్యంగా ద్వీపకల్ప భారతదేశం మరియు పశ్చిమ తీర రుతుపవన కార్యకలాపాలతో సంబంధం కలిగి ఉంటాయి.
• మే-జూన్లో ఇది అరేబియా సముద్రం వైపు విస్తరించి భారతదేశాన్ని చేరే నైరుతి రుతుపవన ప్రవాహాన్ని బలపరుస్తుంది.
• దీని బలంలో మార్పులు ముఖ్యంగా ద్వీపకల్ప భారతదేశం మరియు పశ్చిమ తీర రుతుపవన కార్యకలాపాలతో సంబంధం కలిగి ఉంటాయి.
Question 11
ప్రశ్న 11
During winter, the Subtropical Westerly Jet associated with the Indian region is generally found:
శీతాకాలంలో భారత ప్రాంతంతో సంబంధం గల ఉపఉష్ణమండల పశ్చిమ జెట్ సాధారణంగా ఎక్కడ ఉంటుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• During the winter half of the year, the Subtropical Westerly Jet has an important branch south of the Himalayas.
• It influences upper-air circulation over northern India and is associated with the passage of western disturbances.
• Its seasonal northward displacement is an important element of the transition toward summer-monsoon circulation.
• It influences upper-air circulation over northern India and is associated with the passage of western disturbances.
• Its seasonal northward displacement is an important element of the transition toward summer-monsoon circulation.
వివరణ:
• శీతాకాల అర్ధ సంవత్సరంలో ఉపఉష్ణమండల పశ్చిమ జెట్ యొక్క ముఖ్య శాఖ హిమాలయాలకు దక్షిణంగా ఉంటుంది.
• ఇది ఉత్తర భారతదేశ ఎగువ వాయుమండల ప్రసరణను ప్రభావితం చేసి పశ్చిమ విక్షోభాల కదలికతో కూడా సంబంధం కలిగి ఉంటుంది.
• వేసవి రుతుపవన ప్రసరణకు మారే క్రమంలో ఈ జెట్ ఉత్తర దిశకు మారడం ముఖ్య అంశం.
• ఇది ఉత్తర భారతదేశ ఎగువ వాయుమండల ప్రసరణను ప్రభావితం చేసి పశ్చిమ విక్షోభాల కదలికతో కూడా సంబంధం కలిగి ఉంటుంది.
• వేసవి రుతుపవన ప్రసరణకు మారే క్రమంలో ఈ జెట్ ఉత్తర దిశకు మారడం ముఖ్య అంశం.
Question 12
ప్రశ్న 12
Which upper-air change is associated with the establishment of the summer monsoon over India?
భారతదేశంలో వేసవి రుతుపవనాలు స్థిరపడటంతో సంబంధం గల ఎగువ వాయుమండల మార్పు ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The winter Subtropical Westerly Jet withdraws from its position south of the Himalayas as summer circulation develops.
• It shifts north of the Himalayan-Tibetan region.
• The Tropical Easterly Jet then becomes a characteristic upper-level feature of the established summer monsoon.
• It shifts north of the Himalayan-Tibetan region.
• The Tropical Easterly Jet then becomes a characteristic upper-level feature of the established summer monsoon.
వివరణ:
• వేసవి ప్రసరణ అభివృద్ధి చెందుతున్నప్పుడు శీతాకాల ఉపఉష్ణమండల పశ్చిమ జెట్ హిమాలయాలకు దక్షిణంలోని తన స్థానాన్ని విడిచిపెడుతుంది.
• అది హిమాలయ-టిబెట్ ప్రాంతానికి ఉత్తరంగా మారుతుంది.
• తరువాత ఉష్ణమండల తూర్పు జెట్ స్థిరమైన వేసవి రుతుపవనాల ముఖ్య ఎగువస్థాయి లక్షణంగా ఏర్పడుతుంది.
• అది హిమాలయ-టిబెట్ ప్రాంతానికి ఉత్తరంగా మారుతుంది.
• తరువాత ఉష్ణమండల తూర్పు జెట్ స్థిరమైన వేసవి రుతుపవనాల ముఖ్య ఎగువస్థాయి లక్షణంగా ఏర్పడుతుంది.
Question 13
ప్రశ్న 13
Which statement about the Tropical Easterly Jet (TEJ) is correct?
ఉష్ణమండల తూర్పు జెట్ (TEJ) గురించి సరైన ప్రకటన ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Tropical Easterly Jet is an upper-air feature of the southwest-monsoon season.
• IMD describes it as a strong easterly airflow centred broadly around 15°N across the Indian Ocean and southern Indian region.
• It should not be confused with the Somali Jet, which is a low-level cross-equatorial current.
• IMD describes it as a strong easterly airflow centred broadly around 15°N across the Indian Ocean and southern Indian region.
• It should not be confused with the Somali Jet, which is a low-level cross-equatorial current.
వివరణ:
• ఉష్ణమండల తూర్పు జెట్ నైరుతి రుతుపవన కాలానికి చెందిన ఎగువ వాయుమండల లక్షణం.
• ఇది హిందూ మహాసముద్రం మరియు దక్షిణ భారత ప్రాంతం గుండా సుమారు 15°ఉత్తర అక్షాంశం వద్ద కేంద్రీకృతమయ్యే బలమైన తూర్పు గాలి ప్రవాహంగా IMD వివరిస్తుంది.
• ఇది దిగువస్థాయి భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే సోమాలి జెట్తో ఒకటే కాదు.
• ఇది హిందూ మహాసముద్రం మరియు దక్షిణ భారత ప్రాంతం గుండా సుమారు 15°ఉత్తర అక్షాంశం వద్ద కేంద్రీకృతమయ్యే బలమైన తూర్పు గాలి ప్రవాహంగా IMD వివరిస్తుంది.
• ఇది దిగువస్థాయి భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే సోమాలి జెట్తో ఒకటే కాదు.
Question 14
ప్రశ్న 14
What is the most accurate statement about the role of the Tibetan Plateau in the Indian summer monsoon?
భారత వేసవి రుతుపవనాల్లో టిబెట్ పీఠభూమి పాత్రను అత్యంత సరిగ్గా తెలిపే ప్రకటన ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• The Himalayan-Tibetan region becomes strongly heated during boreal summer because of its high elevation and extensive land surface.
• This warming contributes to a north-south thermal contrast relative to the tropical Indian Ocean and influences large-scale monsoon circulation.
• Modern understanding does not regard Tibetan heating as an independent or sole explanation of the monsoon.
• This warming contributes to a north-south thermal contrast relative to the tropical Indian Ocean and influences large-scale monsoon circulation.
• Modern understanding does not regard Tibetan heating as an independent or sole explanation of the monsoon.
వివరణ:
• అధిక ఎత్తు మరియు విస్తార భూభాగం కారణంగా హిమాలయ-టిబెట్ ప్రాంతం ఉత్తరార్థగోళ వేసవిలో బలంగా వేడెక్కుతుంది.
• ఈ వేడిమి ఉష్ణమండల హిందూ మహాసముద్రంతో ఉత్తర-దక్షిణ ఉష్ణ వ్యత్యాసాన్ని పెంచి విశాల రుతుపవన ప్రసరణను ప్రభావితం చేస్తుంది.
• ఆధునిక అవగాహన ప్రకారం టిబెట్ వేడెక్కడం రుతుపవనాలకు స్వతంత్ర లేదా ఏకైక కారణం కాదు.
• ఈ వేడిమి ఉష్ణమండల హిందూ మహాసముద్రంతో ఉత్తర-దక్షిణ ఉష్ణ వ్యత్యాసాన్ని పెంచి విశాల రుతుపవన ప్రసరణను ప్రభావితం చేస్తుంది.
• ఆధునిక అవగాహన ప్రకారం టిబెట్ వేడెక్కడం రుతుపవనాలకు స్వతంత్ర లేదా ఏకైక కారణం కాదు.
Question 15
ప్రశ్న 15
Once widespread monsoon convection and rainfall become established, latent heat released by condensation tends to:
విస్తృత రుతుపవన మేఘసంవహనం మరియు వర్షపాతం స్థిరపడిన తరువాత ఘనీభవనంలో విడుదలయ్యే గుప్త ఉష్ణం సాధారణంగా ఏమి చేస్తుంది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Condensation in deep monsoon clouds releases latent heat into the atmosphere.
• This atmospheric heating contributes to maintaining large-scale circulation and convection after the monsoon is established.
• Thus the mature monsoon involves feedback between circulation, moisture transport, convection and latent heating.
• This atmospheric heating contributes to maintaining large-scale circulation and convection after the monsoon is established.
• Thus the mature monsoon involves feedback between circulation, moisture transport, convection and latent heating.
వివరణ:
• లోతైన రుతుపవన మేఘాల్లో నీటి ఆవిరి ఘనీభవించినప్పుడు గుప్త ఉష్ణం వాయుమండలంలో విడుదలవుతుంది.
• రుతుపవనాలు స్థిరపడిన తరువాత ఈ వాయుమండల వేడిమి విశాల ప్రసరణ మరియు మేఘసంవహనాన్ని కొనసాగించడంలో సహాయపడుతుంది.
• అందువల్ల స్థిరమైన రుతుపవనాల్లో ప్రసరణ, తేమ రవాణా, మేఘసంవహనం మరియు గుప్త ఉష్ణం మధ్య పరస్పర బలపరిచే సంబంధం ఉంటుంది.
• రుతుపవనాలు స్థిరపడిన తరువాత ఈ వాయుమండల వేడిమి విశాల ప్రసరణ మరియు మేఘసంవహనాన్ని కొనసాగించడంలో సహాయపడుతుంది.
• అందువల్ల స్థిరమైన రుతుపవనాల్లో ప్రసరణ, తేమ రవాణా, మేఘసంవహనం మరియు గుప్త ఉష్ణం మధ్య పరస్పర బలపరిచే సంబంధం ఉంటుంది.
Question 16
ప్రశ్న 16
Which statement correctly describes the monsoon trough?
రుతుపవన ద్రోణిని సరిగ్గా వివరించే ప్రకటన ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• During summer the northward-shifted convergence zone appears over northern India as an elongated monsoon trough.
• The trough provides a favourable zone for convergence and development or movement of rain-bearing weather systems.
• Changes in its position and activity strongly influence the spatial distribution of monsoon rainfall.
• The trough provides a favourable zone for convergence and development or movement of rain-bearing weather systems.
• Changes in its position and activity strongly influence the spatial distribution of monsoon rainfall.
వివరణ:
• వేసవిలో ఉత్తర దిశకు మారిన సంగమ మండలం ఉత్తర భారతదేశంపై పొడవైన రుతుపవన ద్రోణిగా కనిపిస్తుంది.
• ఈ ద్రోణి గాలుల సంగమం మరియు వర్షాన్ని కలిగించే వాతావరణ వ్యవస్థల అభివృద్ధి లేదా కదలికకు అనుకూల ప్రాంతాన్ని కల్పిస్తుంది.
• దీని స్థానం మరియు కార్యకలాపాల్లో మార్పులు రుతుపవన వర్షపాతం ప్రాంతీయ పంపిణీని బలంగా ప్రభావితం చేస్తాయి.
• ఈ ద్రోణి గాలుల సంగమం మరియు వర్షాన్ని కలిగించే వాతావరణ వ్యవస్థల అభివృద్ధి లేదా కదలికకు అనుకూల ప్రాంతాన్ని కల్పిస్తుంది.
• దీని స్థానం మరియు కార్యకలాపాల్లో మార్పులు రుతుపవన వర్షపాతం ప్రాంతీయ పంపిణీని బలంగా ప్రభావితం చేస్తాయి.
Question 17
ప్రశ్న 17
Which combination most appropriately explains the seasonal transition from southwest to northeast monsoon circulation?
నైరుతి రుతుపవనాల నుండి ఈశాన్య రుతుపవన ప్రసరణకు జరిగే రుతువారీ మార్పును అత్యంత సరిగ్గా వివరించే సమ్మేళనం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• After summer, the Indian-Asian landmass progressively cools and the strong continental thermal low weakens.
• The ITCZ and associated rain belt migrate southward.
• The low-level pressure and wind pattern consequently reverses toward the northeasterly winter-monsoon regime.
• The ITCZ and associated rain belt migrate southward.
• The low-level pressure and wind pattern consequently reverses toward the northeasterly winter-monsoon regime.
వివరణ:
• వేసవి తరువాత భారత-ఆసియా భూభాగం క్రమంగా చల్లబడటంతో బలమైన ఖండాంతర ఉష్ణ అల్పపీడనం బలహీనపడుతుంది.
• ITCZ మరియు దానితో సంబంధం గల వర్ష మండలం దక్షిణ దిశకు మారుతాయి.
• దీనివల్ల దిగువస్థాయి పీడన-పవన వ్యవస్థ తిరిగి ఈశాన్య శీతాకాల రుతుపవన స్వభావాన్ని పొందుతుంది.
• ITCZ మరియు దానితో సంబంధం గల వర్ష మండలం దక్షిణ దిశకు మారుతాయి.
• దీనివల్ల దిగువస్థాయి పీడన-పవన వ్యవస్థ తిరిగి ఈశాన్య శీతాకాల రుతుపవన స్వభావాన్ని పొందుతుంది.
Question 18
ప్రశ్న 18
Why is it inaccurate to describe the Indian monsoon simply as a very large sea breeze?
భారత రుతుపవనాలను కేవలం ఒక చాలా పెద్ద సముద్ర పవనంగా వివరించడం ఎందుకు సరికాదు?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Differential heating provides an important thermal foundation for the monsoon, similar in principle to a land-sea circulation.
• However, the Indian monsoon operates across hemispheres and involves planetary-scale pressure belts and upper-air circulation.
• Cross-equatorial flow, the ITCZ, jets, terrain and convective feedback make it far more complex than a local sea breeze.
• However, the Indian monsoon operates across hemispheres and involves planetary-scale pressure belts and upper-air circulation.
• Cross-equatorial flow, the ITCZ, jets, terrain and convective feedback make it far more complex than a local sea breeze.
వివరణ:
• భూమి-సముద్రాల అసమాన వేడెక్కడం రుతుపవనాలకు ముఖ్య ఉష్ణ ఆధారాన్ని అందిస్తుంది; ఈ అంశం భూ-సముద్ర పవనానికి కొంత పోలిక కలిగి ఉంటుంది.
• అయితే భారత రుతుపవనాలు రెండు అర్ధగోళాల మధ్య విస్తరించి గ్రహస్థాయి పీడన మండలాలు మరియు ఎగువ వాయుమండల ప్రసరణతో సంబంధం కలిగి ఉంటాయి.
• భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే ప్రవాహం, ITCZ, జెట్‌లు, భూరూపం మరియు మేఘసంవహన ప్రతిచర్యలు దీన్ని స్థానిక సముద్ర పవనం కంటే ఎంతో సంక్లిష్టంగా చేస్తాయి.
• అయితే భారత రుతుపవనాలు రెండు అర్ధగోళాల మధ్య విస్తరించి గ్రహస్థాయి పీడన మండలాలు మరియు ఎగువ వాయుమండల ప్రసరణతో సంబంధం కలిగి ఉంటాయి.
• భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే ప్రవాహం, ITCZ, జెట్‌లు, భూరూపం మరియు మేఘసంవహన ప్రతిచర్యలు దీన్ని స్థానిక సముద్ర పవనం కంటే ఎంతో సంక్లిష్టంగా చేస్తాయి.
Question 19
ప్రశ్న 19
Which sequence best represents a simplified but scientifically defensible development of the Indian summer-monsoon circulation?
భారత వేసవి రుతుపవన ప్రసరణ అభివృద్ధిని సరళంగా కానీ శాస్త్రీయంగా సమర్థించగల క్రమం ఏది?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Strong summer heating helps establish the continental thermal contrast and low-pressure environment.
• The convergence zone shifts northward and the monsoon trough becomes established over the subcontinent.
• Cross-equatorial flow then supplies moist southwesterly air, while upper-air and convective processes help organize and sustain the circulation.
• The convergence zone shifts northward and the monsoon trough becomes established over the subcontinent.
• Cross-equatorial flow then supplies moist southwesterly air, while upper-air and convective processes help organize and sustain the circulation.
వివరణ:
• తీవ్రమైన వేసవి వేడిమి ఖండాంతర ఉష్ణ వ్యత్యాసం మరియు అల్పపీడన పరిస్థితుల ఏర్పాటుకు దోహదపడుతుంది.
• సంగమ మండలం ఉత్తరానికి మారి ఉపఖండంపై రుతుపవన ద్రోణి ఏర్పడుతుంది.
• తరువాత భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే ప్రవాహం తేమగల నైరుతి గాలులను అందించగా, ఎగువ వాయుమండల మరియు మేఘసంవహన ప్రక్రియలు ప్రసరణను క్రమబద్ధీకరించి కొనసాగిస్తాయి.
• సంగమ మండలం ఉత్తరానికి మారి ఉపఖండంపై రుతుపవన ద్రోణి ఏర్పడుతుంది.
• తరువాత భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే ప్రవాహం తేమగల నైరుతి గాలులను అందించగా, ఎగువ వాయుమండల మరియు మేఘసంవహన ప్రక్రియలు ప్రసరణను క్రమబద్ధీకరించి కొనసాగిస్తాయి.
Question 20
ప్రశ్న 20
Consider the following statements about the mechanism of the Indian summer monsoon:
1. The Mascarene High helps drive cross-equatorial flow over the Indian Ocean.
2. The Somali Jet is a low-level component of the monsoon circulation.
3. The Subtropical Westerly Jet shifts north of the Himalayas as the summer monsoon becomes established.
4. Heating of the Tibetan Plateau contributes to the large-scale thermal structure but is not the sole cause of the monsoon.
Which of the statements given above are correct?
1. The Mascarene High helps drive cross-equatorial flow over the Indian Ocean.
2. The Somali Jet is a low-level component of the monsoon circulation.
3. The Subtropical Westerly Jet shifts north of the Himalayas as the summer monsoon becomes established.
4. Heating of the Tibetan Plateau contributes to the large-scale thermal structure but is not the sole cause of the monsoon.
Which of the statements given above are correct?
భారత వేసవి రుతుపవనాల యంత్రాంగం గురించి క్రింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి:
1. మస్కరీన్ అధిక పీడనం హిందూ మహాసముద్రంపై భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే గాలి ప్రవాహాన్ని ప్రేరేపించడంలో సహాయపడుతుంది.
2. సోమాలి జెట్ రుతుపవన ప్రసరణలో దిగువస్థాయి భాగం.
3. వేసవి రుతుపవనాలు స్థిరపడే సమయంలో ఉపఉష్ణమండల పశ్చిమ జెట్ హిమాలయాలకు ఉత్తరంగా మారుతుంది.
4. టిబెట్ పీఠభూమి వేడెక్కడం విశాల ఉష్ణ నిర్మాణానికి దోహదపడుతుంది; అయితే అది రుతుపవనాలకు ఏకైక కారణం కాదు.
పై ప్రకటనల్లో ఏవి సరైనవి?
1. మస్కరీన్ అధిక పీడనం హిందూ మహాసముద్రంపై భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే గాలి ప్రవాహాన్ని ప్రేరేపించడంలో సహాయపడుతుంది.
2. సోమాలి జెట్ రుతుపవన ప్రసరణలో దిగువస్థాయి భాగం.
3. వేసవి రుతుపవనాలు స్థిరపడే సమయంలో ఉపఉష్ణమండల పశ్చిమ జెట్ హిమాలయాలకు ఉత్తరంగా మారుతుంది.
4. టిబెట్ పీఠభూమి వేడెక్కడం విశాల ఉష్ణ నిర్మాణానికి దోహదపడుతుంది; అయితే అది రుతుపవనాలకు ఏకైక కారణం కాదు.
పై ప్రకటనల్లో ఏవి సరైనవి?
Select an option first. || ముందుగా ఒక సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.
Explanation:
• Statement 1 correctly identifies the Mascarene High as a Southern Hemisphere driver of cross-equatorial flow.
• Statements 2 and 3 correctly describe the Somali low-level jet and the seasonal displacement of the Subtropical Westerly Jet.
• Statement 4 correctly treats Tibetan Plateau heating as an important contributor rather than a complete stand-alone explanation; therefore all four statements are correct.
• Statements 2 and 3 correctly describe the Somali low-level jet and the seasonal displacement of the Subtropical Westerly Jet.
• Statement 4 correctly treats Tibetan Plateau heating as an important contributor rather than a complete stand-alone explanation; therefore all four statements are correct.
వివరణ:
• ప్రకటన 1 మస్కరీన్ అధిక పీడనాన్ని భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే ప్రవాహానికి దక్షిణార్థగోళ ప్రేరక వ్యవస్థగా సరిగ్గా గుర్తిస్తుంది.
• ప్రకటనలు 2 మరియు 3 సోమాలి దిగువస్థాయి జెట్ మరియు ఉపఉష్ణమండల పశ్చిమ జెట్ రుతువారీ స్థాన మార్పును సరిగ్గా వివరిస్తాయి.
• ప్రకటన 4 టిబెట్ పీఠభూమి వేడెక్కడాన్ని ముఖ్య సహాయక అంశంగా గుర్తిస్తుంది కాని పూర్తి స్వతంత్ర వివరణగా చూడదు; అందువల్ల నాలుగు ప్రకటనలూ సరైనవి.
• ప్రకటనలు 2 మరియు 3 సోమాలి దిగువస్థాయి జెట్ మరియు ఉపఉష్ణమండల పశ్చిమ జెట్ రుతువారీ స్థాన మార్పును సరిగ్గా వివరిస్తాయి.
• ప్రకటన 4 టిబెట్ పీఠభూమి వేడెక్కడాన్ని ముఖ్య సహాయక అంశంగా గుర్తిస్తుంది కాని పూర్తి స్వతంత్ర వివరణగా చూడదు; అందువల్ల నాలుగు ప్రకటనలూ సరైనవి.
Answer Key సమాధానాల పట్టిక
-
Question 1 ప్రశ్న 1Answer: B. It is a coupled land-ocean-atmosphere circulation involving thermal contrast, pressure systems, ITCZ migration, cross-equatorial flow, topography and upper-air circulation సమాధానం: B. ఇది ఉష్ణ వ్యత్యాసం, వాయు పీడన వ్యవస్థలు, ITCZ స్థాన మార్పు, భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే గాలి ప్రవాహం, భూరూపం మరియు ఎగువ వాయుమండల ప్రసరణ పరస్పర చర్యలతో కూడిన భూ-సముద్ర-వాతావరణ సంయుక్త వ్యవస్థ
-
Question 2 ప్రశ్న 2Answer: A. A strong thermal low over northwestern India and adjoining areas సమాధానం: A. వాయవ్య భారతదేశం మరియు సమీప ప్రాంతాలపై బలమైన ఉష్ణ అల్పపీడనం
-
Question 3 ప్రశ్న 3Answer: C. A low-pressure zone where trade winds converge and air tends to rise సమాధానం: C. వ్యాపార పవనాలు కలుసుకుని గాలి పైకి ఎగసే అల్పపీడన మండలం
-
Question 4 ప్రశ్న 4Answer: B. 20°N-25°N over the Gangetic plain, where it is associated with the monsoon trough సమాధానం: B. గంగా మైదానంపై సుమారు 20°ఉత్తరం-25°ఉత్తరం వద్ద, అక్కడ ఇది రుతుపవన ద్రోణితో సంబంధం కలిగి ఉంటుంది
-
Question 5 ప్రశ్న 5Answer: C. Southeast trade winds of the Southern Hemisphere సమాధానం: C. దక్షిణార్థగోళ ఆగ్నేయ వ్యాపార పవనాలు
-
Question 6 ప్రశ్న 6Answer: A. It is deflected to the right in the Northern Hemisphere by the Coriolis effect సమాధానం: A. ఉత్తరార్థగోళంలో కోరియోలిస్ ప్రభావం వల్ల గాలి కుడివైపు మళ్లుతుంది
-
Question 7 ప్రశ్న 7Answer: B. 40°E and 60°E సమాధానం: B. 40°తూర్పు మరియు 60°తూర్పు
-
Question 8 ప్రశ్న 8Answer: C. A high-pressure system over the South Indian Ocean near the Mascarene Islands సమాధానం: C. మస్కరీన్ దీవుల సమీప దక్షిణ హిందూ మహాసముద్రంపై ఏర్పడే అధిక పీడన వ్యవస్థ
-
Question 9 ప్రశ్న 9Answer: B. It strengthens cross-equatorial flow and can enhance the low-level monsoon current over the Arabian Sea సమాధానం: B. ఇది భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే ప్రవాహాన్ని బలపరచి అరేబియా సముద్రంపై దిగువస్థాయి రుతుపవన ప్రవాహాన్ని పెంచగలదు
-
Question 10 ప్రశ్న 10Answer: A. It is a low-level cross-equatorial jet along East Africa that strengthens the Arabian Sea monsoon flow toward India సమాధానం: A. ఇది తూర్పు ఆఫ్రికా వెంట ఉండే దిగువస్థాయి భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే జెట్; ఇది భారతదేశం వైపు అరేబియా సముద్ర రుతుపవన ప్రవాహాన్ని బలపరుస్తుంది
-
Question 11 ప్రశ్న 11Answer: A. South of the Himalayas over northern India సమాధానం: A. హిమాలయాలకు దక్షిణంగా ఉత్తర భారతదేశంపై
-
Question 12 ప్రశ్న 12Answer: B. The Subtropical Westerly Jet shifts north of the Himalayas and a Tropical Easterly Jet develops over the Indian region సమాధానం: B. ఉపఉష్ణమండల పశ్చిమ జెట్ హిమాలయాలకు ఉత్తరంగా మారి భారత ప్రాంతంపై ఉష్ణమండల తూర్పు జెట్ అభివృద్ధి చెందుతుంది
-
Question 13 ప్రశ్న 13Answer: B. It is an upper-tropospheric easterly jet associated with the southwest monsoon and is prominent near about 15°N over the Indian Ocean-southern Indian sector సమాధానం: B. ఇది నైరుతి రుతుపవనాలతో సంబంధం గల ఎగువ ట్రోపోస్ఫియర్ తూర్పు జెట్; హిందూ మహాసముద్రం-దక్షిణ భారత ప్రాంతంలో సుమారు 15°ఉత్తర అక్షాంశం వద్ద స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది
-
Question 14 ప్రశ్న 14Answer: A. Its summer heating contributes to an elevated land-ocean thermal contrast and large-scale circulation, but it is not the sole cause of the monsoon సమాధానం: A. వేసవిలో దీని వేడెక్కడం ఎత్తైన భూభాగం-సముద్ర ఉష్ణ వ్యత్యాసం మరియు విశాల వాతావరణ ప్రసరణకు దోహదపడుతుంది; అయితే ఇది రుతుపవనాలకు ఏకైక కారణం కాదు
-
Question 15 ప్రశ్న 15Answer: B. Help reinforce the atmospheric heating and circulation that sustain the monsoon సమాధానం: B. రుతుపవనాలను కొనసాగించేందుకు అవసరమైన వాయుమండల వేడిమి మరియు ప్రసరణను మరింత బలపరచడంలో సహాయపడుతుంది
-
Question 16 ప్రశ్న 16Answer: A. It is an elongated low-pressure zone associated with the northward-shifted ITCZ across northern India during summer సమాధానం: A. ఇది వేసవిలో ఉత్తర దిశకు మారిన ITCZతో సంబంధం గల ఉత్తర భారతదేశంపై విస్తరించే పొడవైన అల్పపీడన మండలం
-
Question 17 ప్రశ్న 17Answer: A. Cooling of the Asian landmass, weakening of the summer low and southward retreat of the ITCZ సమాధానం: A. ఆసియా భూభాగం చల్లబడటం, వేసవి అల్పపీడనం బలహీనపడటం మరియు ITCZ దక్షిణ దిశకు వెనక్కి మారడం
-
Question 18 ప్రశ్న 18Answer: B. Because the monsoon includes planetary-scale ITCZ migration, cross-equatorial flow, jet streams, elevated-terrain effects and coupled ocean-atmosphere feedbacks in addition to land-sea heating సమాధానం: B. భూమి-సముద్ర వేడిమి వ్యత్యాసంతో పాటు గ్రహస్థాయి ITCZ స్థాన మార్పు, భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే ప్రవాహం, జెట్ ప్రవాహాలు, ఎత్తైన భూభాగ ప్రభావాలు మరియు సముద్ర-వాతావరణ పరస్పర ప్రతిచర్యలు కూడా రుతుపవనాల్లో భాగం కావడం వల్ల
-
Question 19 ప్రశ్న 19Answer: B. Summer heating and thermal contrast → northward ITCZ/monsoon trough → strengthened cross-equatorial flow → southwesterly moisture transport into India సమాధానం: B. వేసవి వేడిమి మరియు ఉష్ణ వ్యత్యాసం → ITCZ/రుతుపవన ద్రోణి ఉత్తరానికి మారడం → భూమధ్యరేఖ దాటి వచ్చే ప్రవాహం బలపడటం → భారతదేశంలోకి నైరుతి తేమ రవాణా
-
Question 20 ప్రశ్న 20Answer: D. 1, 2, 3 and 4 సమాధానం: D. 1, 2, 3 మరియు 4