22 September 2026 – Daily Current Affairs – తెలుగు మరియు English లో

English – Daily Current Affairs – 22 September 2026

A. International Current Affairs

1. 81st United Nations General Assembly General Debate Begins in New York

Why in News?

The General Debate of the 81st Session of the United Nations General Assembly (UNGA) began at the United Nations Headquarters in New York on 22 September 2026, bringing together Heads of State, Heads of Government and other senior representatives from across the world.

Key Points

• The 81st UNGA General Debate is scheduled from 22–26 September and 28 September 2026.
• It is being held at the United Nations Headquarters in New York, United States.
• The 81st session is presided over by Dr. Khalilur Rahman of Bangladesh.
• The session theme is “Restoring trust, managing transformation: a United Nations that delivers for all.”
• World leaders use the General Debate to present their positions on international peace, security, development, climate change and other global challenges.
• The UN Secretary-General presents the annual report on the activities of the organisation at the opening of the General Debate.
• High-Level Week also includes several specialised meetings dealing with major international issues.

Exam Focus

• United Nations established: 24 October 1945.
• UN Headquarters: New York, United States.
• The UN General Assembly consists of all UN member states.
• Each member state has one vote in the General Assembly.
• The UN has six principal organs.

2. Partners for Multilateralism Initiative Launched with India as an Initial Co-Sponsor

Why in News?

A new international initiative called Partners for Multilateralism (P4M) was launched during the UN High-Level Week in New York, with India among its initial co-sponsors. The initiative seeks to strengthen international law, effective multilateral cooperation and reform of global institutions.

Key Points

• The initial co-sponsors are Australia, Barbados, Brazil, Canada, India, Kenya and the European Union.
• The initiative brings together countries and regional partners from different continents.
• It emphasises the importance of the United Nations and international law.
• P4M seeks more effective and representative multilateral institutions.
• It advocates cooperation in dealing with challenges that individual countries cannot effectively address alone.
• Areas highlighted include conflicts, climate change, pandemics, artificial intelligence and economic insecurity.
• External Affairs Minister S. Jaishankar represented India at the inaugural summit.
• India reiterated the importance of making multilateral decision-making more participative and transparent.

Exam Focus

• P4M: Partners for Multilateralism.
• India is one of its initial co-sponsors.
• The initiative was launched during the 81st UN General Assembly High-Level Week.
• It advocates strengthened and reformed multilateralism.

3. 7th OPEC–India Energy Dialogue Held in New Delhi

Why in News?

The 7th High-Level Meeting of the OPEC–India Energy Dialogue was held in New Delhi on 22 September 2026, with discussions focusing on energy security, oil-market stability, investment and the long-term global energy outlook.

Key Points

• The meeting was co-chaired by Union Minister for Petroleum and Natural Gas Hardeep Singh Puri and OPEC Secretary General Haitham Al Ghais.
• India and OPEC reviewed developments in international oil and energy markets.
• Discussions covered short-, medium- and long-term energy-market outlooks.
• Both sides emphasised the importance of predictable and stable energy markets.
• Adequate and timely investment in the oil industry was identified as an important requirement for future energy security.
• India highlighted its expected role as a major source of growth in global energy demand.
• The two sides agreed on the importance of continued producer-consumer dialogue.
• The OPEC–India Energy Dialogue was launched in New Delhi in 2015.

Exam Focus

• OPEC: Organization of the Petroleum Exporting Countries.
• Headquarters: Vienna, Austria.
• Founded: 1960 in Baghdad.
• Founding members: Iran, Iraq, Kuwait, Saudi Arabia and Venezuela.
• India is not a member of OPEC.

B. National Current Affairs

4. Next Phase of UDAN Launched with Challenge Mode for Aerodrome Development

Why in News?

Union Civil Aviation Minister Kinjarapu Ram Mohan Naidu launched the Challenge Mode for Aerodrome Development under the next phase of the UDAN Regional Connectivity Scheme on 22 September 2026. MoUs were also signed with 21 States and Union Territories for the expanded programme.

Key Points

• The initiative forms part of the next phase of the UDAN – Regional Connectivity Scheme.
• The Challenge Mode allows States and Union Territories to nominate suitable airstrips and helipads for development.
• It is intended to accelerate the development of aviation infrastructure in underserved areas.
• 21 States and Union Territories signed MoUs for participation in the expanded programme.
• A fresh route-bidding process forms part of the next phase.
• The expanded framework is intended to continue regional-connectivity efforts for another 10 years.
• UDAN focuses on improving affordable air connectivity to smaller cities and regions with limited commercial aviation services.
• The programme is administered by the Ministry of Civil Aviation.

Exam Focus

• UDAN: Ude Desh ka Aam Nagrik.
• RCS: Regional Connectivity Scheme.
• UDAN was launched in 2016.
• Parent Ministry: Ministry of Civil Aviation.
• The first UDAN flight was operated in 2017.

5. NHAI and Sardar Sarovar Narmada Nigam Sign Infrastructure Coordination MoU

Why in News?

The National Highways Authority of India (NHAI) and Sardar Sarovar Narmada Nigam Limited (SSNNL) signed an MoU at Gandhinagar on 22 September 2026 to streamline approvals where National Highway projects intersect with canals and pipelines in Gujarat.

Key Points

• The MoU creates a simplified and time-bound mechanism for approvals.
• It applies to National Highway projects involving canal and pipeline crossings in Gujarat.
• The agreement seeks to reduce delays caused by overlapping infrastructure requirements.
• Both organisations agreed to follow standard engineering and safety practices.
• The framework includes provisions relating to the mutual waiver of specified fees, charges and levies.
• The agreement is intended to improve coordination between highway and water-infrastructure authorities.
• It was signed at Gandhinagar, Gujarat.

Exam Focus

• NHAI: National Highways Authority of India.
• NHAI functions under the Ministry of Road Transport and Highways.
• It was constituted under the National Highways Authority of India Act, 1988.
• SSNNL: Sardar Sarovar Narmada Nigam Limited.
• The Sardar Sarovar Project is built on the Narmada River.

6. NHRC Holds Statutory Full Commission Meeting in New Delhi

Why in News?

The National Human Rights Commission (NHRC) held a Statutory Full Commission meeting in New Delhi on 22 September 2026 to strengthen coordination among national institutions dealing with human rights and vulnerable sections.

Key Points

• The meeting was chaired by NHRC Chairperson Justice V. Ramasubramanian.
• Representatives of the Commission’s deemed-member institutions participated.
• Discussions focused on closer institutional coordination in addressing human-rights issues.
• The meeting examined issues involving vulnerable and marginalised sections of society.
• Rehabilitation and protection concerns relating to vulnerable women were discussed.
• Social-security and insurance-related concerns affecting persons with disabilities also featured in deliberations.
• The Commission stressed coordinated approaches among statutory institutions to deal with overlapping rights issues.

Exam Focus

• NHRC: National Human Rights Commission.
• It was established on 12 October 1993.
• Its statutory basis is the Protection of Human Rights Act, 1993.
• NHRC headquarters is in New Delhi.

C. Economy & Banking Current Affairs

7. TRAI Issues Telecom Consumers Protection 13th Amendment Regulations, 2026

Why in News?

The Telecom Regulatory Authority of India (TRAI) issued the Telecom Consumers Protection (13th Amendment) Regulations, 2026 on 22 September 2026, strengthening tariff choices for subscribers who primarily require voice and SMS services rather than bundled mobile data.

Key Points

• Telecom service providers must offer voice-and-SMS-only Special Tariff Vouchers (STVs) corresponding to certain bundled plans.
• The requirement applies to corresponding bundled validity periods of 30 days or less.
• Voice-and-SMS-only vouchers must carry an appropriate tariff reduction compared with the corresponding bundled plan containing data.
• Operators must provide an option whose validity can be renewed on the same date each month, subject to rules for months where the corresponding date does not exist.
• At least one longer-validity voice-and-SMS-only STV corresponding to a bundled validity option must also be available.
• The measure aims to improve consumer choice for users who do not need mobile-data services.
• It is particularly relevant to feature-phone users and subscribers primarily dependent on voice communication.

Exam Focus

• TRAI: Telecom Regulatory Authority of India.
• Established under the TRAI Act, 1997.
• Headquarters: New Delhi.
• TRAI is a statutory body.
• It regulates important aspects of India’s telecom sector, including tariffs and consumer interests.

D. Science, Technology & Space Current Affairs

8. India and European Parliament Delegation Discuss AI, Quantum and Semiconductor Cooperation

Why in News?

India and a visiting delegation of the European Parliament’s Committee on Industry, Research and Energy held discussions in New Delhi on 22 September 2026 on deeper cooperation in science, emerging technologies and research, including artificial intelligence, quantum technology and semiconductors.

Key Points

• Union Minister of State for Science and Technology Dr. Jitendra Singh interacted with the European delegation.
• Discussions covered Artificial Intelligence, quantum technologies and semiconductors.
• Advanced scientific research and emerging technologies formed an important part of the dialogue.
• Cooperation in clean technologies and green hydrogen was also discussed.
• Both sides considered the importance of resilient critical-technology and research supply chains.
• India and the European Union have been expanding cooperation in research and innovation.
• The discussions also touched upon institutional mechanisms for deeper India–EU science and technology collaboration.

Exam Focus

• The European Parliament is one of the principal institutions of the European Union.
• ITRE: Committee on Industry, Research and Energy.
• India and the EU cooperate through the India–EU Trade and Technology Council (TTC).
• Quantum technology, semiconductors and AI are major strategic emerging-technology sectors.

E. Environment & Ecology Current Affairs

9. 9th India International Water Week 2026 Begins in New Delhi

Why in News?

The 9th India International Water Week (IIWW) 2026 was inaugurated at Bharat Mandapam, New Delhi, on 22 September 2026. The five-day event focuses on improving water security and strengthening climate-resilient water management.

Key Points

• IIWW 2026 is being held from 22–26 September 2026.
• The venue is Bharat Mandapam, New Delhi.
• Vice-President C. P. Radhakrishnan inaugurated the event.
• It is organised by the Ministry of Jal Shakti.
• The official theme is “Climate Resilient Water Management.”
• Germany and the Netherlands are participating as Partner Countries.
• Policymakers, researchers, industry representatives and international organisations are participating.
• Major focus areas include water governance, climate resilience, technology, water infrastructure, financing and community participation.
• The programme also includes the Second International WASH Conference 2026.

Exam Focus

• WASH: Water, Sanitation and Hygiene.
• Parent Ministry: Ministry of Jal Shakti.
• India Water Week was first organised in 2012.
• The 2026 edition is the 9th India International Water Week.

F. Defence & Security Current Affairs

10. India–Japan Air Exercise Veer Guardian 2026 Concludes at Jodhpur

Why in News?

The bilateral air exercise Veer Guardian 2026 between the Indian Air Force (IAF) and the Japan Air Self-Defense Force (JASDF) concluded at Air Force Station Jodhpur on 22 September 2026.

Key Points

• Veer Guardian 2026 was conducted from 9–22 September 2026.
• The exercise was held at Air Force Station Jodhpur, Rajasthan.
• India participated with LCA Tejas, Su-30MKI and Rafale fighter aircraft.
• Japan participated with its F-2A fighter aircraft.
• The participating air forces carried out advanced operational missions.
• Training included mission planning and professional exchanges.
• Engineering and aerospace-safety interactions were also conducted.
• The exercise aimed to enhance interoperability, tactical proficiency and operational coordination between the two air forces.

Exam Focus

• Veer Guardian: India–Japan bilateral air exercise.
• IAF: Indian Air Force.
• JASDF: Japan Air Self-Defense Force.
• LCA Tejas is India’s indigenous light combat aircraft.
• The 2026 edition was held at Jodhpur.

11. Third National Conference of Anti-Narcotics Task Force Heads Begins in New Delhi

Why in News?

The 3rd National Conference of Anti-Narcotics Task Force (ANTF) Heads of States and Union Territories was inaugurated in New Delhi on 22 September 2026. The two-day conference is being organised by the Narcotics Control Bureau (NCB).

Key Points

• The conference is being held on 22–23 September 2026.
• ANTF heads from all 36 States and Union Territories are participating.
• The conference is linked to India’s Vision Document on Narcotics Control 2026–2029.
• Discussions include organised drug networks and trafficking cartels.
• Synthetic drugs and clandestine laboratories are important focus areas.
• The misuse of precursor chemicals is also being examined.
• Investigations involving the darknet and cryptocurrencies form part of the agenda.
• Initiatives connected with new NCB zonal complexes at Lucknow and Dehradun were taken up.
• A revamped NCB website and anti-drug awareness material were also launched.

Exam Focus

• NCB: Narcotics Control Bureau.
• NCB was constituted in 1986.
• It functions under the Ministry of Home Affairs.
• ANTF: Anti-Narcotics Task Force.
• The principal central narcotics legislation is the Narcotic Drugs and Psychotropic Substances Act, 1985.

G. Awards, Appointments, Reports & Rankings

12. President Presents 72nd National Film Awards at Ekta Nagar

Why in News?

President Droupadi Murmu presented the 72nd National Film Awards at Ekta Nagar, Gujarat, on 22 September 2026. The awards recognised achievements in Indian cinema for the year 2024, and the ceremony was held outside Delhi for the first time.

Key Points

• Veteran actor Anant Nag received the Dadasaheb Phalke Award for 2024.
• Article 370 received the award for Best Feature Film.
• Yami Gautam received the Best Actress in a Leading Role award for Article 370.
• Mammootty for Bramayugam and Kartik Aaryan for Chandu Champion shared the Best Actor in a Leading Role award.
• Bhangaar received the award for Best Non-Feature Film.
• Ram-Nami was selected as the Best Documentary.
• Randeep Hooda received the Best Debut Director award for Swatantrya Veer Savarkar.
• Kalki 2898 AD received the award for Best Popular Film Providing Wholesome Entertainment.
• The awards covered feature films, non-feature films and writing on cinema.

Exam Focus

• National Film Awards were instituted in 1954.
• They are administered under the Ministry of Information and Broadcasting.
• Dadasaheb Phalke Award is India’s highest national honour in cinema.
• The Dadasaheb Phalke Award was instituted in 1969.
• The 72nd National Film Awards honoured films and achievements from 2024.

H. Andhra Pradesh Current Affairs

13. Andhra Pradesh Launches ₹11,359-Crore Urban Infrastructure Programme

Why in News?

Andhra Pradesh Chief Minister N. Chandrababu Naidu launched and laid foundations for a large package of urban-development works worth approximately ₹11,359 crore from Kuppam on 22 September 2026.

Key Points

• The programme covers 123 municipalities and municipal corporations.
• Projects extend across all 26 districts of Andhra Pradesh.
• Urban local bodies falling in 106 Assembly constituencies are covered.
• Around ₹7,469 crore is allocated for works across urban areas of the State.
• Approximately ₹3,890 crore is associated with infrastructure development in the Greater Visakhapatnam Municipal Corporation region.
• Major works include roads, parks, drainage, sewerage, central medians and street lighting.
• Several projects are being developed through the Hybrid Annuity Model (HAM).
• The statewide programme was launched from Kuppam.

Exam Focus

• Kuppam: Chittoor district, Andhra Pradesh.
• GVMC: Greater Visakhapatnam Municipal Corporation.
• HAM: Hybrid Annuity Model.
• HAM combines government support with private-sector participation in infrastructure development.

I. Telangana Current Affairs

14. Telangana High Court Orders Status Quo in Ameenpur Lake FTL Land Dispute

Why in News?

The Telangana High Court on 22 September 2026 ordered maintenance of the status quo in a dispute concerning land falling within the Full Tank Level area around Ameenpur Lake, bringing renewed attention to the protection of the ecologically important urban wetland.

Key Points

• The dispute concerns land associated with the Full Tank Level (FTL) limits of Ameenpur Lake.
• The High Court directed that the existing position be maintained while the dispute is considered.
• The order has implications for construction and developmental activity on the disputed land.
• Ameenpur Lake is located in Sangareddy district, Telangana.
• The lake is officially recognised as a Biodiversity Heritage Site.
• It supports a rich assemblage of resident and migratory birds, mammals, reptiles, fish, invertebrates and plant species.
• The National Biodiversity Authority records the notified Ameenpur Lake Biodiversity Heritage Site as covering 229.05 hectares.
• The development highlights the relationship between urban land management, wetland protection and biodiversity conservation.

Exam Focus

• Ameenpur Lake: Sangareddy district, Telangana.
• It was notified as a Biodiversity Heritage Site on 21 November 2016.
• Biodiversity Heritage Sites are provided for under Section 37 of the Biological Diversity Act, 2002.
• State governments notify Biodiversity Heritage Sites in consultation with local bodies.

J. Sports Current Affairs

15. Indian Women’s Cricket Team Wins Asian Games 2026 Gold Medal

Why in News?

The Indian women’s cricket team, led by Harmanpreet Kaur, won the gold medal at the Aichi-Nagoya Asian Games 2026 on 22 September, defeating Sri Lanka by 147 runs in the women’s T20 final at Korogi Sports Park in Japan.

Key Points

• India scored 216/3 after electing to bat first.
• Sri Lanka were bowled out for 69 runs.
• India won the final by 147 runs.
• Smriti Mandhana scored 79 runs from 45 balls.
• Shafali Verma contributed 48 runs.
• Richa Ghosh remained unbeaten on 49 from 22 balls.
• Deepti Sharma took three wickets for six runs.
• The victory gave India its first gold medal of the 2026 Asian Games.
• India had also won the women’s cricket gold at the 2023 Hangzhou Asian Games, making the 2026 title its second consecutive gold in the event.

Exam Focus

• 2026 Asian Games: Aichi-Nagoya, Japan.
• Indian women’s cricket captain: Harmanpreet Kaur.
• Final opponent: Sri Lanka.
• India won by 147 runs.
• Women’s cricket at the 2026 Asian Games was played in the T20 format.

K. Important Days & Observances

16. World Rhino Day Observed on 22 September

Why in News?

World Rhino Day was observed on 22 September 2026 to promote awareness and conservation of the world’s five surviving rhinoceros species and the threats they face from poaching, illegal wildlife trade and habitat loss.

Key Points

• World Rhino Day is observed every year on 22 September.
• It promotes conservation awareness for all five surviving rhino species.
• The five species are the Greater one-horned rhinoceros, Black rhinoceros, White rhinoceros, Javan rhinoceros and Sumatran rhinoceros.
• Four of the five surviving rhino species are threatened with extinction.
• Major threats include poaching, illegal wildlife trade and habitat fragmentation.
• World Rhino Day has been observed internationally since 2011.
• India plays a major global role in conserving the Greater one-horned rhinoceros.
• Assam is particularly important to conservation of the species.

Exam Focus

• India’s native rhino species: Greater one-horned rhinoceros.
• Scientific name: Rhinoceros unicornis.
• Kaziranga National Park, Assam, is one of its most important habitats.
• World Rhino Day: 22 September every year.

తెలుగులో – 22 సెప్టెంబర్ 2026 – డైలీ కరెంట్ అఫైర్స్

A. అంతర్జాతీయ కరెంట్ అఫైర్స్

1. న్యూయార్క్‌లో 81వ ఐక్యరాజ్యసమితి సాధారణ సభ సాధారణ చర్చ ప్రారంభం

ఎందుకు వార్తల్లో?

ఐక్యరాజ్యసమితి సాధారణ సభ (UNGA) 81వ సమావేశం సాధారణ చర్చ 22 సెప్టెంబర్ 2026న అమెరికాలోని న్యూయార్క్‌లో ఉన్న ఐక్యరాజ్యసమితి ప్రధాన కార్యాలయంలో ప్రారంభమైంది. ప్రపంచ దేశాల అధినేతలు, ప్రభుత్వాధినేతలు, ఉన్నతస్థాయి ప్రతినిధులు ఇందులో పాల్గొంటున్నారు.

ముఖ్యాంశాలు

• 81వ UNGA సాధారణ చర్చ 22–26 సెప్టెంబర్ మరియు 28 సెప్టెంబర్ 2026 తేదీల్లో జరుగుతుంది.
• వేదిక: ఐక్యరాజ్యసమితి ప్రధాన కార్యాలయం, న్యూయార్క్, అమెరికా.
• 81వ సమావేశానికి బంగ్లాదేశ్‌కు చెందిన డా. ఖలీలుర్ రహ్మాన్ అధ్యక్షత వహిస్తున్నారు.
• ఈ సమావేశం ప్రధాన ఇతివృత్తం: “Restoring trust, managing transformation: a United Nations that delivers for all.”
• అంతర్జాతీయ శాంతి, భద్రత, అభివృద్ధి, వాతావరణ మార్పు వంటి ప్రధాన ప్రపంచ సమస్యలపై దేశాలు తమ అభిప్రాయాలను వెల్లడిస్తాయి.
• సాధారణ చర్చ ప్రారంభ సమయంలో ఐక్యరాజ్యసమితి సెక్రటరీ జనరల్ సంస్థ కార్యకలాపాల వార్షిక నివేదికను సమర్పిస్తారు.
• UN High-Level Weekలో వివిధ కీలక అంతర్జాతీయ అంశాలపై ప్రత్యేక ఉన్నతస్థాయి సమావేశాలు కూడా జరుగుతాయి.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• ఐక్యరాజ్యసమితి స్థాపన: 24 అక్టోబర్ 1945.
• ప్రధాన కార్యాలయం: న్యూయార్క్, అమెరికా.
• ఐక్యరాజ్యసమితిలోని అన్ని సభ్య దేశాలు సాధారణ సభలో సభ్యులుగా ఉంటాయి.
• ప్రతి సభ్య దేశానికి సాధారణ సభలో ఒక ఓటు ఉంటుంది.
• ఐక్యరాజ్యసమితికి ఆరు ప్రధాన అవయవాలు ఉన్నాయి.

2. భారత్ ప్రారంభ సహ-ప్రాయోజక దేశంగా ‘Partners for Multilateralism’ కార్యక్రమం ప్రారంభం

ఎందుకు వార్తల్లో?

న్యూయార్క్‌లో జరిగిన UN High-Level Week సందర్భంగా Partners for Multilateralism (P4M) అనే కొత్త అంతర్జాతీయ కార్యక్రమం ప్రారంభమైంది. భారత్ దీని ప్రారంభ సహ-ప్రాయోజక దేశాల్లో ఒకటిగా చేరింది. అంతర్జాతీయ చట్టాలు, సమర్థవంతమైన బహుపాక్షిక సహకారం, ప్రపంచ సంస్థల్లో సంస్కరణలను బలోపేతం చేయడం దీని ప్రధాన లక్ష్యం.

ముఖ్యాంశాలు

• ప్రారంభ సహ-ప్రాయోజకులు: ఆస్ట్రేలియా, బార్బడోస్, బ్రెజిల్, కెనడా, భారత్, కెన్యా మరియు యూరోపియన్ యూనియన్.
• వివిధ ఖండాలకు చెందిన దేశాలు, ప్రాంతీయ భాగస్వాములను ఈ వేదిక ఒకచోట చేర్చుతుంది.
• ఐక్యరాజ్యసమితి మరియు అంతర్జాతీయ చట్టాల ప్రాముఖ్యతను ఈ కార్యక్రమం నొక్కిచెబుతుంది.
• మరింత సమర్థవంతమైన, ప్రాతినిధ్యభరితమైన బహుపాక్షిక సంస్థలను ప్రోత్సహించడం ప్రధాన లక్ష్యాల్లో ఒకటి.
• యుద్ధాలు, వాతావరణ మార్పు, మహమ్మారులు, కృత్రిమ మేధస్సు, ఆర్థిక అస్థిరత వంటి సరిహద్దులు దాటి ప్రభావం చూపే సమస్యలపై దేశాల మధ్య సహకారాన్ని పెంచాలని సూచిస్తుంది.
• భారతదేశం తరఫున విదేశాంగ మంత్రి ఎస్. జైశంకర్ ప్రారంభ సదస్సులో పాల్గొన్నారు.
• బహుపాక్షిక నిర్ణయ ప్రక్రియ మరింత భాగస్వామ్యపూర్వకంగా, పారదర్శకంగా ఉండాలని భారత్ ప్రాధాన్యం ఇచ్చింది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• P4M: Partners for Multilateralism.
• భారత్ దీని ప్రారంభ సహ-ప్రాయోజక దేశాల్లో ఒకటి.
• ఇది 81వ UN General Assembly High-Level Week సందర్భంగా ప్రారంభమైంది.
• సంస్కరించిన, బలమైన బహుపాక్షిక వ్యవస్థకు ఇది మద్దతు ఇస్తుంది.

3. న్యూఢిల్లీలో 7వ OPEC–India Energy Dialogue

ఎందుకు వార్తల్లో?

7వ OPEC–India Energy Dialogue ఉన్నతస్థాయి సమావేశం 22 సెప్టెంబర్ 2026న న్యూఢిల్లీలో జరిగింది. ఇంధన భద్రత, అంతర్జాతీయ చమురు మార్కెట్ స్థిరత్వం, పెట్టుబడులు, దీర్ఘకాలిక ప్రపంచ ఇంధన పరిస్థితులపై ప్రధానంగా చర్చించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• సమావేశానికి కేంద్ర పెట్రోలియం మరియు సహజవాయువు మంత్రి హర్దీప్ సింగ్ పూరి, OPEC సెక్రటరీ జనరల్ హైతమ్ అల్ ఘైస్ సంయుక్తంగా అధ్యక్షత వహించారు.
• అంతర్జాతీయ చమురు, ఇంధన మార్కెట్లలో జరుగుతున్న పరిణామాలను భారత్–OPEC సమీక్షించాయి.
• స్వల్పకాలిక, మధ్యకాలిక, దీర్ఘకాలిక ఇంధన మార్కెట్ పరిస్థితులపై చర్చించారు.
• స్థిరమైన, ముందుగా అంచనా వేయగల ఇంధన మార్కెట్ల అవసరాన్ని రెండు పక్షాలు ప్రస్తావించాయి.
• భవిష్యత్ ఇంధన భద్రత కోసం చమురు రంగంలో తగిన సమయంలో సరిపడ పెట్టుబడులు అవసరమని పేర్కొన్నారు.
• ప్రపంచ ఇంధన డిమాండ్ వృద్ధిలో భారత్ కీలక పాత్ర పోషిస్తుందని వివరించారు.
• చమురు ఉత్పత్తి దేశాలు–వినియోగ దేశాల మధ్య నిరంతర చర్చ అవసరమని రెండు పక్షాలు అంగీకరించాయి.
• OPEC–India Energy Dialogue 2015లో న్యూఢిల్లీలో ప్రారంభమైంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• OPEC: Organization of the Petroleum Exporting Countries.
• ప్రధాన కార్యాలయం: వియన్నా, ఆస్ట్రియా.
• స్థాపన: 1960, బాగ్దాద్.
• వ్యవస్థాపక సభ్యులు: ఇరాన్, ఇరాక్, కువైట్, సౌదీ అరేబియా, వెనిజులా.
• భారత్ OPEC సభ్య దేశం కాదు.

B. జాతీయ కరెంట్ అఫైర్స్

4. UDAN తదుపరి దశలో ఏరోడ్రోమ్ అభివృద్ధికి ‘Challenge Mode’ ప్రారంభం

ఎందుకు వార్తల్లో?

కేంద్ర పౌర విమానయాన మంత్రి కింజరాపు రామ్మోహన్ నాయుడు 22 సెప్టెంబర్ 2026న UDAN ప్రాంతీయ అనుసంధాన పథకం తదుపరి దశలో Challenge Mode for Aerodrome Developmentను ప్రారంభించారు. విస్తరించిన కార్యక్రమంలో భాగస్వామ్యానికి 21 రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలతో అవగాహన ఒప్పందాలు కుదిరాయి.

ముఖ్యాంశాలు

• ఈ కార్యక్రమం UDAN – Regional Connectivity Scheme తదుపరి దశలో భాగం.
• Challenge Mode ద్వారా రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలు అభివృద్ధి చేయాల్సిన ఎయిర్‌స్ట్రిప్‌లు, హెలిప్యాడ్‌లను ప్రతిపాదించవచ్చు.
• విమాన సదుపాయాలు తక్కువగా ఉన్న ప్రాంతాల్లో మౌలిక వసతుల అభివృద్ధిని వేగవంతం చేయడం దీని లక్ష్యం.
• విస్తరించిన కార్యక్రమంలో 21 రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలు MoUలు కుదుర్చుకున్నాయి.
• కొత్త మార్గాలకు సంబంధించిన బిడ్డింగ్ ప్రక్రియ కూడా తదుపరి దశలో భాగం.
• ప్రాంతీయ వైమానిక అనుసంధాన కార్యక్రమాన్ని మరో 10 సంవత్సరాలపాటు కొనసాగించేలా విస్తరించిన వ్యవస్థను రూపొందించారు.
• చిన్న నగరాలు, తక్కువ సేవలు అందుతున్న ప్రాంతాలకు అందుబాటులో ఉండే విమాన అనుసంధానాన్ని పెంచడమే UDAN ప్రధాన ఉద్దేశ్యం.
• ఈ పథకాన్ని పౌర విమానయాన మంత్రిత్వ శాఖ అమలు చేస్తుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• UDAN: Ude Desh ka Aam Nagrik.
• RCS: Regional Connectivity Scheme.
• UDANను 2016లో ప్రారంభించారు.
• సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ: Ministry of Civil Aviation.
• తొలి UDAN విమాన సర్వీస్ 2017లో ప్రారంభమైంది.

5. NHAI–Sardar Sarovar Narmada Nigam మధ్య మౌలిక వసతుల సమన్వయ MoU

ఎందుకు వార్తల్లో?

National Highways Authority of India (NHAI) మరియు Sardar Sarovar Narmada Nigam Limited (SSNNL) 22 సెప్టెంబర్ 2026న గాంధీనగర్‌లో అవగాహన ఒప్పందం కుదుర్చుకున్నాయి. గుజరాత్‌లో జాతీయ రహదారి ప్రాజెక్టులు కాలువలు, పైప్‌లైన్లను దాటే ప్రాంతాల్లో అనుమతుల ప్రక్రియను వేగవంతం చేయడం దీని ఉద్దేశ్యం.

ముఖ్యాంశాలు

• అనుమతుల కోసం సరళమైన, నిర్దిష్ట కాలపరిమితి కలిగిన విధానాన్ని MoU అందిస్తుంది.
• గుజరాత్‌లోని జాతీయ రహదారి ప్రాజెక్టుల్లో కాలువలు, పైప్‌లైన్ క్రాసింగ్‌లకు ఇది వర్తిస్తుంది.
• పరస్పర మౌలిక వసతుల అవసరాల వల్ల ఏర్పడే ప్రాజెక్టు ఆలస్యాలను తగ్గించడమే లక్ష్యం.
• ఇంజినీరింగ్, భద్రతా ప్రమాణాలను పాటించేందుకు రెండు సంస్థలు అంగీకరించాయి.
• నిర్దిష్ట రుసుములు, ఛార్జీలు, లెవీల పరస్పర మినహాయింపుకు సంబంధించిన నిబంధనలు కూడా ఇందులో ఉన్నాయి.
• రహదారి, జల మౌలిక వసతుల సంస్థల మధ్య సమన్వయాన్ని మెరుగుపరచడం దీని ప్రధాన ప్రయోజనం.
• ఒప్పందం గాంధీనగర్, గుజరాత్లో కుదిరింది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• NHAI: National Highways Authority of India.
• ఇది రోడ్డు రవాణా మరియు జాతీయ రహదారుల మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలో పనిచేస్తుంది.
• NHAI Act, 1988 ప్రకారం ఏర్పడింది.
• SSNNL: Sardar Sarovar Narmada Nigam Limited.
• సర్దార్ సరోవర్ ప్రాజెక్టు నర్మదా నదిపై నిర్మించబడింది.

6. న్యూఢిల్లీలో NHRC Statutory Full Commission సమావేశం

ఎందుకు వార్తల్లో?

జాతీయ మానవ హక్కుల కమిషన్ (NHRC) 22 సెప్టెంబర్ 2026న న్యూఢిల్లీలో Statutory Full Commission సమావేశాన్ని నిర్వహించింది. మానవ హక్కులు, బలహీన వర్గాల సంక్షేమంతో సంబంధం ఉన్న జాతీయ సంస్థల మధ్య మెరుగైన సమన్వయంపై సమావేశం దృష్టి సారించింది.

ముఖ్యాంశాలు

• సమావేశానికి NHRC ఛైర్‌పర్సన్ జస్టిస్ వి. రామసుబ్రమణియన్ అధ్యక్షత వహించారు.
• కమిషన్‌కు deemed membersగా ఉన్న సంస్థల ప్రతినిధులు పాల్గొన్నారు.
• మానవ హక్కుల సమస్యల పరిష్కారంలో సంస్థల మధ్య మెరుగైన సమన్వయంపై చర్చించారు.
• బలహీన, అణగారిన వర్గాలకు సంబంధించిన అంశాలను పరిశీలించారు.
• సంక్షోభ పరిస్థితుల్లో ఉన్న మహిళల రక్షణ, పునరావాస సమస్యలు చర్చకు వచ్చాయి.
• దివ్యాంగుల సామాజిక భద్రత, బీమా సంబంధిత సమస్యలను కూడా పరిశీలించారు.
• పరస్పరం సంబంధం ఉన్న హక్కుల సమస్యలను ఎదుర్కోవడానికి వివిధ చట్టబద్ధ సంస్థలు సమన్వయంతో పనిచేయాల్సిన అవసరాన్ని ప్రస్తావించారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• NHRC: National Human Rights Commission.
• స్థాపన: 12 అక్టోబర్ 1993.
• చట్టబద్ధ ఆధారం: Protection of Human Rights Act, 1993.
• ప్రధాన కార్యాలయం: న్యూఢిల్లీ.

C. ఆర్థిక & బ్యాంకింగ్ కరెంట్ అఫైర్స్

7. Telecom Consumers Protection 13వ సవరణ నిబంధనలు–2026ను జారీ చేసిన TRAI

ఎందుకు వార్తల్లో?

Telecom Regulatory Authority of India (TRAI) 22 సెప్టెంబర్ 2026న Telecom Consumers Protection (13th Amendment) Regulations, 2026ను జారీ చేసింది. డేటా అవసరం లేకుండా ప్రధానంగా వాయిస్ కాల్స్, SMS సేవలను వినియోగించే వినియోగదారులకు మరిన్ని టారిఫ్ ఎంపికలు అందించడమే ప్రధాన లక్ష్యం.

ముఖ్యాంశాలు

• టెలికాం సంస్థలు నిర్దిష్ట బండిల్ ప్లాన్లకు సమానంగా వాయిస్–SMS మాత్రమే ఉండే Special Tariff Vouchers (STVs) అందించాలి.
• ఈ నిబంధన 30 రోజులు లేదా అంతకంటే తక్కువ కాలపరిమితి కలిగిన సంబంధిత బండిల్ ప్లాన్లకు వర్తిస్తుంది.
• డేటా కలిగిన బండిల్ ప్లాన్‌తో పోలిస్తే వాయిస్–SMS మాత్రమే ఉన్న వోచర్ ధరలో తగిన తగ్గింపు ఉండాలి.
• ప్రతి నెల అదే తేదీన పునరుద్ధరించుకునే చెల్లుబాటు ఎంపికను కూడా ఆపరేటర్లు అందించాలి.
• ఆ తేదీ లేని నెలల్లో చివరి రోజు సంబంధిత నిబంధనలు వర్తిస్తాయి.
• దీర్ఘకాలిక బండిల్ ప్లాన్‌కు సమానంగా కనీసం ఒక దీర్ఘకాలిక వాయిస్–SMS మాత్రమే ఉన్న STV కూడా అందుబాటులో ఉండాలి.
• మొబైల్ డేటా అవసరం లేని వినియోగదారులకు స్వతంత్ర ఎంపికలు కల్పించడం ఈ మార్పు లక్ష్యం.
• ఫీచర్ ఫోన్ వినియోగదారులు, ప్రధానంగా కాలింగ్ అవసరాలున్న వారికి ఇది ఉపయోగకరం.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• TRAI: Telecom Regulatory Authority of India.
• TRAI Act, 1997 ద్వారా ఏర్పడింది.
• ప్రధాన కార్యాలయం: న్యూఢిల్లీ.
• TRAI ఒక చట్టబద్ధ నియంత్రణ సంస్థ.
• టెలికాం టారిఫ్‌లు, వినియోగదారుల ప్రయోజనాల పరిరక్షణ వంటి అంశాల్లో కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది.

D. సైన్స్, టెక్నాలజీ & అంతరిక్ష కరెంట్ అఫైర్స్

8. AI, Quantum, Semiconductorsలో భారత్–యూరోపియన్ పార్లమెంట్ ప్రతినిధి బృందం సహకార చర్చలు

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారత్ మరియు European Parliament Committee on Industry, Research and Energy ప్రతినిధి బృందం 22 సెప్టెంబర్ 2026న న్యూఢిల్లీలో శాస్త్రం, పరిశోధన, అభివృద్ధి చెందుతున్న సాంకేతిక రంగాల్లో సహకారంపై చర్చించింది. కృత్రిమ మేధస్సు, క్వాంటమ్ టెక్నాలజీలు, సెమీకండక్టర్లు ప్రధాన అంశాలుగా నిలిచాయి.

ముఖ్యాంశాలు

• కేంద్ర శాస్త్ర, సాంకేతిక శాఖ సహాయ మంత్రి డా. జితేంద్ర సింగ్ యూరోపియన్ ప్రతినిధి బృందంతో సమావేశమయ్యారు.
• Artificial Intelligence, Quantum Technologies, Semiconductors రంగాల్లో సహకారాన్ని చర్చించారు.
• అధునాతన శాస్త్రీయ పరిశోధన, కొత్త సాంకేతిక రంగాలపై ప్రత్యేకంగా దృష్టి పెట్టారు.
• Clean Technologies, Green Hydrogen రంగాల్లో భాగస్వామ్య అవకాశాలను కూడా పరిశీలించారు.
• కీలక సాంకేతికతల సరఫరా గొలుసులను మరింత దృఢంగా చేయాల్సిన అవసరాన్ని చర్చించారు.
• పరిశోధన, ఆవిష్కరణ రంగాల్లో భారత్–యూరోపియన్ యూనియన్ సహకారం విస్తరిస్తోంది.
• శాస్త్ర–సాంకేతిక సహకారం కోసం సంస్థాగత వ్యవస్థలను బలోపేతం చేయడంపై కూడా చర్చ జరిగింది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• European Parliament యూరోపియన్ యూనియన్ ప్రధాన సంస్థల్లో ఒకటి.
• ITRE: Committee on Industry, Research and Energy.
• భారత్–EU మధ్య Trade and Technology Council (TTC) ద్వారా కూడా సాంకేతిక సహకారం కొనసాగుతోంది.
• క్వాంటమ్ టెక్నాలజీ, సెమీకండక్టర్లు, AI వ్యూహాత్మకంగా ముఖ్యమైన అభివృద్ధి చెందుతున్న సాంకేతిక రంగాలు.

E. పర్యావరణం & జీవావరణ కరెంట్ అఫైర్స్

9. న్యూఢిల్లీలో 9వ India International Water Week 2026 ప్రారంభం

ఎందుకు వార్తల్లో?

9వ India International Water Week (IIWW) 2026 22 సెప్టెంబర్ 2026న న్యూఢిల్లీలోని భారత్ మండపంలో ప్రారంభమైంది. నీటి భద్రత, వాతావరణ మార్పులకు తట్టుకునే నీటి నిర్వహణ వ్యవస్థల అభివృద్ధి ఈ ఐదు రోజుల కార్యక్రమం ప్రధాన లక్ష్యం.

ముఖ్యాంశాలు

• IIWW 2026 22–26 సెప్టెంబర్ 2026 వరకు జరుగుతుంది.
• వేదిక: భారత్ మండపం, న్యూఢిల్లీ.
• ఉపరాష్ట్రపతి సి. పి. రాధాకృష్ణన్ కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించారు.
• జల్ శక్తి మంత్రిత్వ శాఖ దీనిని నిర్వహిస్తోంది.
• అధికారిక ఇతివృత్తం: “Climate Resilient Water Management.”
• జర్మనీ, నెదర్లాండ్స్ Partner Countriesగా పాల్గొంటున్నాయి.
• విధాన నిర్ణేతలు, పరిశోధకులు, పరిశ్రమ ప్రతినిధులు, అంతర్జాతీయ సంస్థలు పాల్గొంటున్నాయి.
• నీటి పరిపాలన, వాతావరణ సహనశక్తి, సాంకేతికత, నీటి మౌలిక వసతులు, ఆర్థిక వనరులు, సమాజ భాగస్వామ్యం ప్రధాన చర్చాంశాలు.
• కార్యక్రమంలో Second International WASH Conference 2026 కూడా జరుగుతోంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• WASH: Water, Sanitation and Hygiene.
• నిర్వహణ మంత్రిత్వ శాఖ: Ministry of Jal Shakti.
• India Water Week మొదటిసారి 2012లో నిర్వహించారు.
• 2026లో జరుగుతున్నది 9వ India International Water Week.

F. రక్షణ & భద్రత కరెంట్ అఫైర్స్

10. జోధ్‌పూర్‌లో భారత్–జపాన్ ‘Veer Guardian 2026’ వైమానిక విన్యాసం ముగింపు

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారత వైమానిక దళం (IAF) మరియు Japan Air Self-Defense Force (JASDF) మధ్య జరిగిన ద్వైపాక్షిక వైమానిక విన్యాసం Veer Guardian 2026 22 సెప్టెంబర్ 2026న జోధ్‌పూర్ వైమానిక స్థావరంలో ముగిసింది.

ముఖ్యాంశాలు

• Veer Guardian 2026ను 9–22 సెప్టెంబర్ 2026 మధ్య నిర్వహించారు.
• వేదిక: Air Force Station Jodhpur, Rajasthan.
• భారత్ తరఫున LCA Tejas, Su-30MKI, Rafale యుద్ధ విమానాలు పాల్గొన్నాయి.
• జపాన్ F-2A యుద్ధ విమానాలతో పాల్గొంది.
• రెండు వైమానిక దళాలు అధునాతన కార్యాచరణ విన్యాసాలు నిర్వహించాయి.
• మిషన్ ప్రణాళిక, వృత్తిపరమైన అనుభవాల మార్పిడి చేపట్టారు.
• ఇంజినీరింగ్, ఏరోస్పేస్ భద్రతకు సంబంధించిన పరస్పర చర్చలు కూడా జరిగాయి.
• రెండు దేశాల వైమానిక దళాల మధ్య interoperability, tactical proficiency, operational coordination మెరుగుపరచడం ప్రధాన లక్ష్యం.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• Veer Guardian: భారత్–జపాన్ ద్వైపాక్షిక వైమానిక విన్యాసం.
• IAF: Indian Air Force.
• JASDF: Japan Air Self-Defense Force.
• LCA Tejas భారతదేశంలో అభివృద్ధి చేసిన తేలికపాటి యుద్ధ విమానం.
• 2026 సంచిక జోధ్‌పూర్లో జరిగింది.

11. న్యూఢిల్లీలో 3వ National Conference of Anti-Narcotics Task Force Heads ప్రారంభం

ఎందుకు వార్తల్లో?

రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల Anti-Narcotics Task Force (ANTF) అధిపతుల 3వ జాతీయ సదస్సు 22 సెప్టెంబర్ 2026న న్యూఢిల్లీలో ప్రారంభమైంది. రెండు రోజుల ఈ సమావేశాన్ని Narcotics Control Bureau (NCB) నిర్వహిస్తోంది.

ముఖ్యాంశాలు

• సదస్సు 22–23 సెప్టెంబర్ 2026 తేదీల్లో జరుగుతోంది.
• దేశంలోని 36 రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల ANTF అధిపతులు పాల్గొంటున్నారు.
• ఈ సమావేశం Vision Document on Narcotics Control 2026–2029తో అనుసంధానమై ఉంది.
• వ్యవస్థీకృత మాదకద్రవ్య ముఠాలు, అక్రమ రవాణా నెట్‌వర్క్‌లపై ప్రధానంగా చర్చిస్తున్నారు.
• Synthetic drugs, రహస్యంగా నిర్వహించే తయారీ కేంద్రాలు ముఖ్య చర్చాంశాలు.
• మాదకద్రవ్యాల తయారీలో ఉపయోగించే precursor chemicals దుర్వినియోగాన్ని కూడా పరిశీలిస్తున్నారు.
• Darknet, cryptocurrencies ఉపయోగించి జరిగే అక్రమ కార్యకలాపాల దర్యాప్తుపై దృష్టి పెట్టారు.
• లక్నో, డెహ్రాడూన్లో కొత్త NCB zonal complexesకు సంబంధించిన కార్యక్రమాలు చేపట్టారు.
• NCB పునరుద్ధరించిన వెబ్‌సైట్, మాదకద్రవ్య వ్యతిరేక అవగాహన సామగ్రిని కూడా ప్రారంభించారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• NCB: Narcotics Control Bureau.
• ఏర్పాటు: 1986.
• ఇది కేంద్ర హోం మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలో పనిచేస్తుంది.
• ANTF: Anti-Narcotics Task Force.
• ప్రధాన కేంద్ర చట్టం: Narcotic Drugs and Psychotropic Substances Act, 1985.

G. అవార్డులు, నియామకాలు, నివేదికలు & ర్యాంకింగ్స్

12. ఏక్తా నగర్‌లో 72వ జాతీయ చలనచిత్ర అవార్డుల ప్రదానం

ఎందుకు వార్తల్లో?

రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము 22 సెప్టెంబర్ 2026న గుజరాత్‌లోని ఏక్తా నగర్లో 72వ National Film Awardsను ప్రదానం చేశారు. 2024 సంవత్సరానికి సంబంధించిన భారతీయ చలనచిత్ర రంగ ప్రతిభను ఈ అవార్డుల ద్వారా సత్కరించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• ప్రముఖ నటుడు అనంత్ నాగ్కు 2024 దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే అవార్డు లభించింది.
• Article 370 చిత్రం Best Feature Filmగా ఎంపికైంది.
• Article 370 చిత్రానికి యామీ గౌతమ్ Best Actress in a Leading Role అవార్డు పొందారు.
• Bramayugamకు మమ్ముట్టి, Chandu Championకు కార్తిక్ ఆర్యన్ Best Actor in a Leading Role అవార్డును సంయుక్తంగా అందుకున్నారు.
• Bhangaar Best Non-Feature Filmగా ఎంపికైంది.
• Ram-Nami Best Documentaryగా ఎంపికైంది.
• Swatantrya Veer Savarkar చిత్రానికి రన్‌దీప్ హుడా Best Debut Director అవార్డు పొందారు.
• Kalki 2898 ADకు Best Popular Film Providing Wholesome Entertainment అవార్డు లభించింది.
• Feature films, non-feature films, cinema writing విభాగాల్లో అవార్డులు ప్రదానం చేశారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• జాతీయ చలనచిత్ర అవార్డులు 1954లో ప్రారంభమయ్యాయి.
• ఇవి సమాచార మరియు ప్రసార మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలో నిర్వహించబడతాయి.
• దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే అవార్డు భారత చలనచిత్ర రంగంలోని అత్యున్నత జాతీయ పురస్కారం.
• ఈ అవార్డు 1969లో ప్రారంభమైంది.
• 72వ జాతీయ చలనచిత్ర అవార్డులు 2024 సంవత్సరానికి సంబంధించిన చిత్రాలకు ఇవ్వబడ్డాయి.

H. ఆంధ్రప్రదేశ్ కరెంట్ అఫైర్స్

13. ₹11,359 కోట్ల పట్టణ మౌలిక వసతుల కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించిన ఆంధ్రప్రదేశ్

ఎందుకు వార్తల్లో?

ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రి ఎన్. చంద్రబాబు నాయుడు 22 సెప్టెంబర్ 2026న కుప్పం నుంచి సుమారు ₹11,359 కోట్ల విలువైన పట్టణాభివృద్ధి పనులను ప్రారంభించి, పలు ప్రాజెక్టులకు శంకుస్థాపన చేశారు.

ముఖ్యాంశాలు

• కార్యక్రమం 123 మున్సిపాలిటీలు, మున్సిపల్ కార్పొరేషన్లను కవర్ చేస్తుంది.
• ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని 26 జిల్లాలన్నింటిలో ప్రాజెక్టులు చేపడుతున్నారు.
• 106 అసెంబ్లీ నియోజకవర్గాల్లోని పట్టణ స్థానిక సంస్థలు ఇందులో ఉన్నాయి.
• రాష్ట్రవ్యాప్తంగా పట్టణ ప్రాంతాల పనులకు సుమారు ₹7,469 కోట్లు కేటాయించారు.
• Greater Visakhapatnam Municipal Corporation పరిధిలో మౌలిక వసతుల అభివృద్ధికి సుమారు ₹3,890 కోట్లు సంబంధించినవి.
• రహదారులు, పార్కులు, డ్రైనేజీలు, మురుగునీటి వ్యవస్థలు, సెంట్రల్ మీడియన్లు, వీధి దీపాలు వంటి పనులు చేపడతారు.
• అనేక ప్రాజెక్టులను Hybrid Annuity Model (HAM) ద్వారా అభివృద్ధి చేస్తున్నారు.
• రాష్ట్రవ్యాప్త కార్యక్రమాన్ని కుప్పం నుంచి ప్రారంభించారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• కుప్పం: చిత్తూరు జిల్లా, ఆంధ్రప్రదేశ్.
• GVMC: Greater Visakhapatnam Municipal Corporation.
• HAM: Hybrid Annuity Model.
• HAM మౌలిక వసతుల ప్రాజెక్టుల్లో ప్రభుత్వ సహకారం, ప్రైవేటు రంగ భాగస్వామ్యాన్ని కలిపిన విధానం.

I. తెలంగాణ కరెంట్ అఫైర్స్

14. అమీన్‌పూర్ సరస్సు FTL భూమి వివాదంలో Status Quo ఆదేశించిన తెలంగాణ హైకోర్టు

ఎందుకు వార్తల్లో?

అమీన్‌పూర్ సరస్సు Full Tank Level (FTL) పరిధిలోకి వచ్చే భూమికి సంబంధించిన వివాదంలో తెలంగాణ హైకోర్టు 22 సెప్టెంబర్ 2026న ప్రస్తుతం ఉన్న పరిస్థితిని యథాతథంగా కొనసాగించాలని ఆదేశించింది. దీంతో నగర పరిసర ప్రాంతాల్లోని ముఖ్యమైన జీవవైవిధ్య ప్రాంతాల పరిరక్షణ మరోసారి ప్రాధాన్యంలోకి వచ్చింది.

ముఖ్యాంశాలు

• వివాదం అమీన్‌పూర్ సరస్సు Full Tank Level (FTL) పరిధికి సంబంధించిన భూమిపై ఉంది.
• కేసు పరిశీలనలో ఉన్నంతవరకు ప్రస్తుతం ఉన్న పరిస్థితిని మార్చకూడదని హైకోర్టు ఆదేశించింది.
• వివాదాస్పద భూమిలో నిర్మాణాలు, అభివృద్ధి కార్యకలాపాలపై ఈ ఆదేశం ప్రభావం చూపుతుంది.
• అమీన్‌పూర్ సరస్సు సంగారెడ్డి జిల్లాలో ఉంది.
• ఈ సరస్సు అధికారికంగా Biodiversity Heritage Siteగా గుర్తించబడింది.
• ఇక్కడ అనేక స్థానిక, వలస పక్షులు, సస్తన జంతువులు, సరీసృపాలు, చేపలు, ఇతర జీవజాతులు, మొక్కలు ఉన్నాయి.
• ప్రకటిత Ameenpur Lake Biodiversity Heritage Site విస్తీర్ణం 229.05 హెక్టార్లు.
• పట్టణ భూ వినియోగం, తడిబయళ్ల పరిరక్షణ, జీవవైవిధ్య సంరక్షణ మధ్య సమతుల్యత అవసరాన్ని ఈ పరిణామం సూచిస్తోంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• అమీన్‌పూర్ సరస్సు: సంగారెడ్డి జిల్లా, తెలంగాణ.
• ఇది 21 నవంబర్ 2016న Biodiversity Heritage Siteగా ప్రకటించబడింది.
• Biodiversity Heritage Sitesకు Biological Diversity Act, 2002లోని Section 37 చట్టబద్ధ ఆధారం.
• స్థానిక సంస్థలతో సంప్రదింపుల అనంతరం రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు Biodiversity Heritage Sitesను ప్రకటించవచ్చు.

J. క్రీడా కరెంట్ అఫైర్స్

15. ఆసియా క్రీడలు 2026లో భారత మహిళల క్రికెట్ జట్టుకు స్వర్ణ పతకం

ఎందుకు వార్తల్లో?

హర్మన్‌ప్రీత్ కౌర్ నాయకత్వంలోని భారత మహిళల క్రికెట్ జట్టు 22 సెప్టెంబర్ 2026న జరిగిన Aichi-Nagoya Asian Games 2026 మహిళల T20 ఫైనల్లో శ్రీలంకను 147 పరుగుల తేడాతో ఓడించి స్వర్ణ పతకం గెలుచుకుంది.

ముఖ్యాంశాలు

• భారత్ మొదట బ్యాటింగ్ చేసి 216/3 పరుగులు చేసింది.
• శ్రీలంక 69 పరుగులకు ఆలౌట్ అయింది.
• భారత్ 147 పరుగుల తేడాతో విజయం సాధించింది.
• స్మృతి మంధానా 45 బంతుల్లో 79 పరుగులు చేసింది.
• షఫాలి వర్మ 48 పరుగులు చేసింది.
• రిచా ఘోష్ 22 బంతుల్లో అజేయంగా 49 పరుగులు చేసింది.
• దీప్తి శర్మ కేవలం 6 పరుగులు ఇచ్చి మూడు వికెట్లు తీసింది.
• ఇది 2026 ఆసియా క్రీడల్లో భారత్‌కు వచ్చిన తొలి స్వర్ణ పతకం.
• 2023 హాంగ్‌జౌ ఆసియా క్రీడల్లో కూడా భారత మహిళల జట్టు క్రికెట్ స్వర్ణం గెలిచింది.
• దీంతో భారత మహిళల క్రికెట్ జట్టు వరుసగా రెండోసారి ఆసియా క్రీడల స్వర్ణ పతకాన్ని సాధించింది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• 2026 ఆసియా క్రీడల ఆతిథ్యం: ఐచి–నాగోయా, జపాన్.
• భారత మహిళల క్రికెట్ జట్టు కెప్టెన్: హర్మన్‌ప్రీత్ కౌర్.
• ఫైనల్ ప్రత్యర్థి: శ్రీలంక.
• విజయ తేడా: 147 పరుగులు.
• మహిళల క్రికెట్ పోటీ T20 ఫార్మాట్‌లో జరిగింది.

K. ముఖ్యమైన దినోత్సవాలు

16. సెప్టెంబర్ 22న World Rhino Day

ఎందుకు వార్తల్లో?

ప్రపంచంలో మిగిలి ఉన్న ఐదు ఖడ్గమృగ జాతుల సంరక్షణపై అవగాహన పెంచేందుకు World Rhino Dayను 22 సెప్టెంబర్ 2026న ప్రపంచవ్యాప్తంగా నిర్వహించారు. వేట, అక్రమ వన్యప్రాణి వ్యాపారం, నివాస ప్రాంతాల నష్టం వంటి ప్రమాదాలపై ఈ దినోత్సవం దృష్టి సారిస్తుంది.

ముఖ్యాంశాలు

• World Rhino Day ప్రతి సంవత్సరం సెప్టెంబర్ 22న నిర్వహిస్తారు.
• ప్రపంచంలోని ఐదు ఖడ్గమృగ జాతుల సంరక్షణపై అవగాహన పెంచడం దీని ప్రధాన లక్ష్యం.
• అవి: Greater one-horned rhinoceros, Black rhinoceros, White rhinoceros, Javan rhinoceros, Sumatran rhinoceros.
• ప్రస్తుతం ఉన్న ఐదు జాతుల్లో నాలుగు అంతరించిపోవు ముప్పును ఎదుర్కొంటున్నాయి.
• అక్రమ వేట, వన్యప్రాణి అక్రమ రవాణా, నివాస ప్రాంతాల నష్టం మరియు విభజన ప్రధాన ప్రమాదాలు.
• World Rhino Dayను అంతర్జాతీయంగా 2011 నుంచి నిర్వహిస్తున్నారు.
• Greater one-horned rhinoceros సంరక్షణలో భారత్‌కు ప్రపంచస్థాయిలో ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఉంది.
• ముఖ్యంగా అస్సాం ఈ జాతి సంరక్షణలో కీలక ప్రాంతం.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• భారత్‌లో సహజంగా కనిపించే ఖడ్గమృగ జాతి: Greater one-horned rhinoceros.
• శాస్త్రీయ నామం: Rhinoceros unicornis.
• కాజిరంగా జాతీయ ఉద్యానవనం, అస్సాం ఈ జాతికి ప్రపంచంలోని అత్యంత ముఖ్యమైన నివాస ప్రాంతాల్లో ఒకటి.
• World Rhino Day: ప్రతి సంవత్సరం సెప్టెంబర్ 22.

Daily Current Affairs Test – కరెంట్ అఫైర్స్ టెస్ట్ – 22 September 2026