15 October 2026 – Daily Current Affairs – తెలుగు మరియు English లో

English – Daily Current Affairs – 15 October 2026

A. International Current Affairs

1. European Union and Gulf Cooperation Council Postpone Riyadh Summit

Why in News?

The European Union (EU) and the Gulf Cooperation Council (GCC) announced on 15 October 2026 that their joint summit, scheduled for 24 October in Riyadh, Saudi Arabia, would be postponed because of regional security concerns and disruptions to air connectivity.

Key Points

• Organisations involved: European Union and Gulf Cooperation Council.
• Original summit venue: Riyadh, Saudi Arabia.
• Scheduled date: 24 October 2026.
• Security threats associated with continuing regional hostilities were a major reason for postponement.
• Disruptions affecting King Khalid International Airport complicated international travel arrangements.
• The EU reaffirmed its commitment to strategic cooperation with Gulf countries.
• A revised summit date had not been announced.

Exam Focus

• GCC Headquarters: Riyadh, Saudi Arabia.
• GCC Established: 1981.
• GCC Members: Bahrain, Kuwait, Oman, Qatar, Saudi Arabia and the United Arab Emirates.
• Saudi Arabian Currency: Saudi Riyal.

2. European Union Leaders Meet in Brussels to Discuss Energy Prices and Trade

Why in News?

European Union leaders convened in Brussels on 15 October 2026 to discuss rising energy prices, trade imbalances, competitiveness, long-term budget priorities and economic security.

Key Points

• Meeting: European Union leaders’ summit.
• Venue: Brussels, Belgium.
• Energy prices and their impact on European households and industries were major concerns.
• Leaders discussed economic and trade relations with China, including competition in the automotive sector.
• The EU’s long-term budget for 2028–2034 was another major subject of discussion.
• Members debated approaches to managing energy costs while maintaining climate commitments.
• The EU Emissions Trading System featured in discussions about environmental policy and industrial competitiveness.
• Continued financial support for Ukraine also formed part of the summit agenda.
• Differences among member countries highlighted the challenge of balancing energy security, economic growth and environmental targets.

Exam Focus

• European Union: 27 member countries.
• European Commission Headquarters: Brussels, Belgium.
• European Central Bank Headquarters: Frankfurt, Germany.
• European Parliament: Meets primarily in Strasbourg and Brussels.
• EU ETS: European Union Emissions Trading System, an important carbon-pricing mechanism.

3. India and Brunei Review Bilateral Trade at Third Joint Trade Committee Meeting

Why in News?

India and Brunei Darussalam reviewed bilateral commercial relations through the third meeting of their Joint Trade Committee. The Indian Commerce Ministry announced the meeting’s outcomes on the evening of 14 October 2026.

Key Points

• Meeting: Third India–Brunei Darussalam Joint Trade Committee.
• Indian Co-Chair: Amit Verma, Joint Secretary, Department of Commerce.
• Brunei Co-Chair: Dr. May Fa’ezah Ahmad Ariffin, Permanent Secretary (Economy and Trade).
• Discussions focused on increasing trade and improving market access.
• Agriculture, animal products, pharmaceuticals, healthcare and energy were identified as important sectors.
• Business delegations, tourism and trade exhibitions were discussed as mechanisms for improving commercial relations.
• Both countries reviewed institutional arrangements for stronger business-to-business engagement.
• The next Joint Trade Committee meeting is expected to be held in Brunei.

Exam Focus

• Brunei Capital: Bandar Seri Begawan.
• Brunei Currency: Brunei Dollar.
• Brunei is a member of ASEAN.
• Indian Nodal Department: Department of Commerce.

4. India Launches MEA–CSIR Technology Familiarisation Programme for Global South Countries

Why in News?

The Council of Scientific and Industrial Research (CSIR), in collaboration with the Ministry of External Affairs, launched the inaugural MEA–CSIR Tech Familiarisation Programme on 14 October 2026. The initiative aims to strengthen scientific partnerships with countries of the Global South.

Key Points

• Participating Institutions: Council of Scientific and Industrial Research and Ministry of External Affairs.
• MEA Division: New, Emerging and Strategic Technologies (NEST).
• Thirty-three ambassadors and senior embassy representatives from 29 countries participated.
• Delegates visited the CSIR–Central Road Research Institute and CSIR–Institute of Genomics and Integrative Biology in New Delhi.
• Technologies showcased included sustainable road materials, steel-slag-based pothole repair and advanced infrastructure testing.
• The programme also demonstrated facilities associated with genomics, biotechnology and biomedical research.
• It aims to promote technology transfer, joint research, capacity building and international scientific cooperation.
• The initiative strengthens India’s science and technology engagement with developing countries.

Exam Focus

• CSIR: Council of Scientific and Industrial Research.
• CSIR Headquarters: New Delhi.
• CSIR-CRRI: Central Road Research Institute.
• CSIR-IGIB: Institute of Genomics and Integrative Biology.
• Global South: A broad grouping generally referring to developing and emerging economies.

5. IMF and World Bank Annual Meetings Continue in Bangkok

Why in News?

The 2026 Annual Meetings of the International Monetary Fund (IMF) and World Bank Group continued in Bangkok, Thailand, on 15 October, with the Development Committee meeting and discussions on global economic stability, food security and development finance.

Key Points

• Host City: Bangkok, Thailand.
• Annual Meetings Period: 12–18 October 2026.
• Participating Institutions: International Monetary Fund and World Bank Group.
• The Development Committee meeting was scheduled for 15 October.
• Discussions addressed development financing, global economic risks and international cooperation.
• Food security, commodity security and the impact of external economic shocks featured in the meeting programme.
• Debt sustainability and financial stability remained important issues for developing economies.
• The meetings provide a platform for finance ministers, central bank governors and development policymakers.

Exam Focus

• IMF Headquarters: Washington, D.C., United States.
• World Bank Headquarters: Washington, D.C., United States.
• Bretton Woods Conference: 1944.
• IMF: Primarily concerned with international monetary cooperation and financial stability.
• IBRD and IDA: Two major institutions of the World Bank Group.

---

B. National Current Affairs

6. Prime Minister Inaugurates Five Development Projects Worth ₹3,350 Crore in Ladakh

Why in News?

Prime Minister Narendra Modi inaugurated and dedicated five development projects worth approximately ₹3,350 crore in Ladakh on 15 October 2026 through video conferencing.

Key Points

• Union Territory: Ladakh.
• Total Project Value: Approximately ₹3,350 crore.
• A new passenger terminal was inaugurated at Kushok Bakula Rimpochee Airport, Leh.
• The airport terminal project cost approximately ₹650 crore and increases annual passenger-handling capacity to about 35 lakh.
• The approximately ₹2,500-crore Nimmu–Padum–Darcha road improves strategic connectivity between Ladakh and Himachal Pradesh.
• The Hanu hydroelectric project and associated transmission infrastructure were dedicated to strengthening power supply.
• Forty reservoirs developed under Project Amrit Him Sarovar were dedicated to support water conservation and irrigation.
• India’s first Petroglyph Conservation Park was inaugurated in Leh.
• The projects support connectivity, tourism, energy availability, water security and heritage conservation.

Exam Focus

• Ladakh became a Union Territory on 31 October 2019.
• BRO: Border Roads Organisation.
• BRO functions under the Ministry of Defence.
• Zanskar: A mountainous region of Ladakh.
• Petroglyphs: Images carved or engraved on rock surfaces.

7. NHAI Introduces Independent Design Verification for Major National Highway Bridges

Why in News?

The National Highways Authority of India announced a uniform system for independent verification of major bridge designs and critical National Highway structures on 15 October 2026.

Key Points

• Implementing Agency: NHAI.
• Parent Ministry: Ministry of Road Transport and Highways.
• The verification system will involve empanelled IITs, experienced engineering firms and other competent technical institutions.
• Major river bridges with a design discharge of at least 3,000 cubic metres per second are covered.
• Bridges and structures with an individual effective span of 40 metres or more are included.
• Verification will cover structural calculations, drawings and relevant hydraulic and hydrological investigations.
• The initiative seeks to ensure compliance with applicable Indian Roads Congress codes and technical specifications.
• Effective Date: 1 December 2026.
• The policy applies to new EPC, HAM and BOT highway projects and other eligible projects where verification has not commenced.

Exam Focus

• NHAI: National Highways Authority of India.
• NHAI Act: 1988.
• IRC: Indian Roads Congress.
• EPC: Engineering, Procurement and Construction.
• HAM: Hybrid Annuity Model.
• BOT: Build–Operate–Transfer.

8. Ministry of Tribal Affairs Holds First Working Group Meeting on Tribal Languages

Why in News?

The Ministry of Tribal Affairs conducted the first meeting of its Working Group on Tribal Languages on 15 October 2026 to advance language documentation, preservation, research and technology-based accessibility.

Key Points

• Nodal Ministry: Ministry of Tribal Affairs.
• Meeting Chairperson: Ranjana Chopra, Secretary, Ministry of Tribal Affairs.
• The Working Group discussed a roadmap for preserving India’s tribal languages.
• Linguistic documentation, digitisation and preservation of oral traditions were major priorities.
• The Adi Vaani platform is being developed as a National Tribal Language Repository.
• IIT Delhi is associated with the development of Adi Vaani.
• The platform incorporates translation and other language-processing technologies.
• Community involvement and collaboration with educational and research institutions were emphasised.
• The initiative also supports mother-tongue education and improved accessibility of government services.

Exam Focus

• Adi Vaani: Digital initiative for tribal-language documentation and translation.
• CIIL: Central Institute of Indian Languages.
• Article 29: Protection of the interests of sections of citizens with distinct language, script or culture.
• Eighth Schedule: Lists the languages recognised under the Constitution.

9. Vice-President Inaugurates KAUMARACON-2026 and Ayurveda Digital Initiatives

Why in News?

Vice-President C. P. Radhakrishnan inaugurated KAUMARACON-2026, the third international conference on Kaumarabhritya, at the All India Institute of Ayurveda in New Delhi on 15 October 2026.

Key Points

• Conference: KAUMARACON-2026.
• Venue: All India Institute of Ayurveda, New Delhi.
• Parent Ministry: Ministry of AYUSH.
• Kaumarabhritya is the branch of Ayurveda associated with paediatric healthcare.
• The AYUSH Start-up Portal was launched during the programme.
• The Ayurveda Digital Innovation and Venture Acceleration Facility (AyuDIVA) was among the announced digital initiatives.
• Digital tools included the Vamana App and Panchakarma Assessment App.
• Collaboration with Maharishi International University, USA, featured in the programme.
• The conference emphasised child healthcare, research, entrepreneurship and technology-driven Ayurveda services.

Exam Focus

• AIIA: All India Institute of Ayurveda.
• AYUSH: Ayurveda, Yoga and Naturopathy, Unani, Siddha and Homoeopathy.
• Kaumarabhritya: Paediatrics in Ayurveda.
• Panchakarma: A group of therapeutic procedures in Ayurveda.

10. Jal Jeevan Mission 2.0 Reviews Drinking Water Sustainability through Peyjal Samvad

Why in News?

The Department of Drinking Water and Sanitation announced the 13th District Collectors’ Peyjal Samvad on 15 October 2026, focusing on community ownership, sustainable drinking water sources and improved service delivery under Jal Jeevan Mission 2.0.

Key Points

• Programme: 13th District Collectors’ Peyjal Samvad.
• Nodal Department: Department of Drinking Water and Sanitation.
• Parent Ministry: Ministry of Jal Shakti.
• The discussions focused on strengthening community participation in rural drinking water management.
• Sustainable management of drinking water sources was a central priority.
• The initiative emphasised district-level coordination and effective service delivery.
• Long-term maintenance and local ownership of drinking water infrastructure were important themes.
• It supports improved implementation and operational sustainability of rural water supply systems.

Exam Focus

• JJM: Jal Jeevan Mission.
• Parent Ministry: Ministry of Jal Shakti.
• Original JJM launched: 2019.
• Main objective: Functional household tap connections and sustainable rural drinking water services.
• Gram Panchayats and local water committees have important roles in community-level management.

---

C. Economy & Banking Current Affairs

11. National Strategic Trade Command Centre Launched in New Delhi

Why in News?

Union Commerce and Industry Minister Piyush Goyal launched the National Strategic Trade Command Centre (NSTCC) at Vanijya Bhawan, New Delhi, on 15 October 2026.

The centre aims to improve trade monitoring and decision-making through integrated data analytics.

Key Points

• Initiative: National Strategic Trade Command Centre.
• Acronym: NSTCC.
• Launching Ministry: Ministry of Commerce and Industry.
• Location: Vanijya Bhawan, New Delhi.
• Developed by the Department of Commerce.
• The centre provides integrated dashboards for monitoring exports, trade schemes, regulatory approvals and operational performance.
• It supports market-wise and product-wise trade analysis.
• Dashboards cover Importer Exporter Code, Advance Authorisation, Export Promotion Capital Goods and Certificates of Origin.
• The SCOMET dashboard supports monitoring of controlled strategic trade items.
• The initiative aims to promote faster decision-making and improved trade facilitation.

Exam Focus

• DGFT: Directorate General of Foreign Trade.
• IEC: Importer Exporter Code.
• EPCG: Export Promotion Capital Goods.
• SCOMET: Special Chemicals, Organisms, Materials, Equipment and Technologies.
• NSTCC is associated with the Department of Commerce.

12. India’s Combined Exports Reach US$476.20 Billion in First Half of FY 2026–27

Why in News?

The Ministry of Commerce and Industry released India’s export and import estimates on 15 October 2026, showing substantial growth in combined merchandise and services exports during April–September 2026.

Key Points

• Reporting Period: April–September 2026.
• Total Exports: US$476.20 billion.
• Export Growth: 13.84% year-on-year.
• Merchandise Exports: US$259.89 billion.
• Merchandise Export Growth: 18.51%.
• Estimated Services Exports: US$216.31 billion.
• Total Imports: US$551.13 billion.
• Combined Trade Deficit: US$74.93 billion.
• Electronic goods exports increased by approximately 70.44% in September 2026 compared with September 2025.
• Engineering goods, petroleum products and chemicals were other major contributors to merchandise export growth.

Exam Focus

• Merchandise Trade: International trade in physical goods.
• Services Trade: International trade in services.
• Trade Deficit: Imports exceeding exports.
• DGFT: Directorate General of Foreign Trade.
• Trade statistics are monitored by the Department of Commerce.

13. September 2026 PLFS Bulletin Shows Overall Unemployment Rate of 5%

Why in News?

The Ministry of Statistics and Programme Implementation released the September 2026 Monthly Bulletin of the Periodic Labour Force Survey on 15 October 2026.

Key Points

• Survey: Periodic Labour Force Survey.
• Organisation: National Statistics Office.
• Ministry: Ministry of Statistics and Programme Implementation.
• Overall Unemployment Rate: 5.0%.
• Overall Labour Force Participation Rate: 55.5%.
• Worker Population Ratio: 52.7%.
• Female Labour Force Participation Rate: 34.6%.
• Rural Female LFPR: 38.9%.
• Urban LFPR: 50.7%.
• The overall unemployment rate was 0.2 percentage points below the September 2025 level.

Exam Focus

• PLFS: Periodic Labour Force Survey.
• LFPR: Labour Force Participation Rate.
• WPR: Worker Population Ratio.
• UR: Unemployment Rate.
• NSO: National Statistics Office.

14. India’s Direct Tax Collections Show Strong Growth in FY 2026–27

Why in News?

Updated direct-tax collection figures available on 15 October 2026 showed an increase in India’s tax receipts during the current financial year, reflecting growth in corporate tax and securities transaction tax collections.

Key Points

• Net Direct Tax Collection: Approximately ₹13.38 lakh crore as of 14 October 2026.
• Year-on-Year Net Growth: Approximately 13.2%.
• Gross Direct Tax Collection: Approximately ₹16.03 lakh crore.
• Gross Collection Growth: Approximately 14.9%.
• Corporate tax collections were approximately ₹5.99 lakh crore.
• Non-corporate tax collections were approximately ₹6.92 lakh crore.
• Securities Transaction Tax collections increased substantially.
• Higher collections support the Union government’s revenue position and fiscal planning.
• Direct taxes are primarily imposed on income and profits rather than on the consumption of goods and services.

Exam Focus

• CBDT: Central Board of Direct Taxes.
• Parent Department: Department of Revenue, Ministry of Finance.
• STT: Securities Transaction Tax.
• Income Tax and Corporate Tax: Examples of direct taxes.
• GST: An indirect tax.

---

D. Science, Technology & Space Current Affairs

15. Technology Development Board Supports Indigenous 32-Slice CT Scanner

Why in News?

The Technology Development Board announced an agreement on 15 October 2026 with Panacea Medical Technologies Private Limited to support the development and commercialisation of an indigenous 32-slice CT scanner.

Key Points

• Supporting Organisation: Technology Development Board.
• Parent Department: Department of Science and Technology.
• Industry Partner: Panacea Medical Technologies Private Limited.
• Company Location: Malur, Karnataka.
• Technology: Indigenous 32-slice Computed Tomography scanner.
• A CT scanner uses X-rays and computer-based reconstruction to create cross-sectional images of internal organs and tissues.
• Indigenous manufacturing can reduce reliance on imported medical diagnostic equipment.
• The project supports advanced medical device development and commercialisation.
• It aligns with India’s Make in India and technological self-reliance objectives.

Exam Focus

• CT: Computed Tomography.
• TDB: Technology Development Board.
• DST: Department of Science and Technology.
• Ministry: Ministry of Science and Technology.
• CT technology uses X-ray-based imaging.

16. Autonomous Systems and Physical AI Highlighted in ESTIC-2026 Preparations

Why in News?

Scientific and technology stakeholders highlighted autonomous systems, physical artificial intelligence and robotics during an ESTIC-2026 curtain-raiser programme on 15 October 2026.

Key Points

• Programme: Emerging Science, Technology and Innovation Conclave 2026.
• Acronym: ESTIC.
• Autonomous systems operate with varying levels of independent decision-making.
• Physical AI combines artificial intelligence with machines or systems that interact with the physical environment.
• Robotics integrates mechanical systems, electronics, sensors, computing and control technologies.
• Applications include advanced manufacturing, healthcare, agriculture, logistics and national security.
• The discussions emphasised technology development, research collaboration and indigenous innovation.
• Such technologies are important for India’s high-technology manufacturing and industrial competitiveness.

Exam Focus

• AI: Artificial Intelligence.
• Robotics: Engineering discipline associated with design and operation of robotic systems.
• Autonomous System: A system capable of performing functions with limited or no continuous human intervention.
• Physical AI: AI used to perceive, reason about and act in the physical world.

17. ICMR–National Institute of Virology Highlights Healthcare Research and Innovation

Why in News?

ICMR–National Institute of Virology, Pune, organised an ESTIC-2026 curtain-raiser programme on 15 October 2026 to highlight science, technology and innovation in healthcare.

Key Points

• Institution: ICMR–National Institute of Virology.
• Location: Pune, Maharashtra.
• Parent Organisation: Indian Council of Medical Research.
• Related Department: Department of Health Research.
• The programme promoted research collaboration and innovation in healthcare and biomedical sciences.
• Scientific institutions discussed the role of emerging technologies in improving health services.
• Virology research is essential for understanding viruses and viral diseases.
• Diagnostic technologies, disease surveillance and public health research are important areas of biomedical innovation.
• Cooperation among research institutions supports stronger national scientific capabilities.

Exam Focus

• ICMR: Indian Council of Medical Research.
• ICMR Headquarters: New Delhi.
• NIV: National Institute of Virology.
• NIV Location: Pune, Maharashtra.
• Virology: The scientific study of viruses.

---

E. Environment & Ecology Current Affairs

18. Environment Ministry Releases Four Publications on Himalayan Ecology

Why in News?

Union Environment Minister Bhupender Yadav chaired the 27th meeting of the G. B. Pant Society of Himalayan Environment and Development in New Delhi on 15 October 2026.

Four publications dealing with Himalayan biodiversity, glaciers, governance and wetlands were released.

Key Points

• Meeting: 27th meeting of the G. B. Pant Society of Himalayan Environment and Development.
• Chairperson: Bhupender Yadav.
• Venue: New Delhi.
• Publications covered the Bhagirathi Eco-sensitive Zone, Gangotri glaciated system, biodiversity governance and Ramsar wetlands in the Indian Himalayan Region.
• The importance of Himalayan ecosystems for water security and biodiversity conservation was highlighted.
• The discussions supported stronger documentation and management of biological resources.
• People’s Biodiversity Registers were identified as important tools for recording local biological knowledge.
• Community participation and sustainable livelihoods formed part of the conservation agenda.
• The initiative supports improved environmental research and ecological management in Himalayan regions.

Exam Focus

• MoEFCC: Ministry of Environment, Forest and Climate Change.
• Ramsar Convention: Adopted in 1971.
• PBR: People’s Biodiversity Register.
• Gangotri Glacier: Uttarakhand.
• Bhagirathi River: A major headstream of the Ganga.

---

F. Defence & Security Current Affairs

19. Defence Ministry Signs ₹4,106 Crore Contracts for GSAT-7C and Varunastra Torpedoes

Why in News?

The Ministry of Defence signed contracts worth approximately ₹4,106 crore on 15 October 2026 for the GSAT-7C communication satellite and Varunastra heavyweight torpedoes.

Key Points

• Total Contract Value: Approximately ₹4,106 crore.
• GSAT-7C Contract Value: ₹2,563 crore.
• GSAT-7C Supplier: NewSpace India Limited.
• Beneficiary: Indian Air Force.
• GSAT-7C will strengthen secure military communication capabilities.
• Varunastra Contract Value: ₹1,543 crore.
• Varunastra Supplier: Bharat Dynamics Limited.
• Beneficiary: Indian Navy.
• Varunastra is an indigenous heavyweight anti-submarine torpedo.
• The programme supports indigenous defence manufacturing and technological self-reliance.

Exam Focus

• NSIL: NewSpace India Limited.
• NSIL Headquarters: Bengaluru.
• BDL: Bharat Dynamics Limited.
• BDL Headquarters: Hyderabad.
• NSTL: Naval Science and Technological Laboratory, Visakhapatnam.
• DRDO: Defence Research and Development Organisation.
• Varunastra: Indigenous heavyweight anti-submarine torpedo.

20. Defence Ministry Reviews NCC Expansion at Guwahati Conference

Why in News?

Minister of State for Defence Sanjay Seth chaired a special joint conference of National Cadet Corps State Representatives and Additional Directors General in Guwahati, Assam, on 15 October 2026.

Key Points

• Organisation: National Cadet Corps.
• Venue: Guwahati, Assam.
• Chairperson: Sanjay Seth, Minister of State for Defence.
• The conference focused on strengthening NCC activities in the northeastern region and neighbouring areas.
• Expansion of NCC participation and improvement of cadet welfare were among the priorities.
• Training infrastructure and administrative coordination were discussed.
• Increased opportunities for youth participation in leadership and disciplined service were emphasised.
• The meeting highlighted the importance of cooperation between central and state authorities for NCC development.

Exam Focus

• NCC: National Cadet Corps.
• NCC Established: 1948.
• NCC Headquarters: New Delhi.
• Parent Ministry: Ministry of Defence.
• NCC Motto: Unity and Discipline.

---

G. Awards, Appointments, Reports & Rankings

Nothing Important Available.

---

H. Andhra Pradesh Current Affairs

21. President Droupadi Murmu Attends National SARAS Mela in Vijayawada

Why in News?

President Droupadi Murmu attended the National SARAS Mela in Vijayawada, Andhra Pradesh, on 15 October 2026. The event promotes rural women’s entrepreneurship and market access for Self-Help Group products.

Key Points

• Chief Guest: President Droupadi Murmu.
• Location: Vijayawada, Andhra Pradesh.
• Organisers: Ministry of Rural Development and Government of Andhra Pradesh.
• Programme: National SARAS Mela.
• The mela showcases rural products, handicrafts, handloom goods and products made by Self-Help Groups.
• Approximately 1,500 women entrepreneurs and Lakhpati Didis from 34 States and Union Territories are participating.
• More than 650 stalls are displaying rural enterprise products.
• The exhibition is scheduled to continue until 31 October 2026.
• Direct marketing opportunities help rural entrepreneurs improve income generation and market access.
• The initiative supports women’s economic empowerment and rural livelihoods.

Exam Focus

• SARAS Mela: Rural-products marketing initiative.
• Parent Ministry: Ministry of Rural Development.
• DAY-NRLM: Deendayal Antyodaya Yojana–National Rural Livelihoods Mission.
• SHG: Self-Help Group.
• Lakhpati Didi: An SHG member whose annual household income reaches at least ₹1 lakh through sustainable livelihood activities.

22. Andhra Pradesh Outlines Japan-Style Industrial Cluster Development Strategy

Why in News?

Andhra Pradesh Industries and Commerce Minister T. G. Bharath outlined the state’s industrial development approach in public statements reported on 15 October 2026, emphasising specialised industrial clusters, diversified manufacturing and faster implementation of investment projects.

Key Points

• State: Andhra Pradesh.
• Minister: T. G. Bharath, Industries and Commerce.
• The industrial strategy draws on Japan-style cluster development.
• Specialised clusters are intended to link industries, suppliers, research institutions and supporting infrastructure.
• Focus sectors include aerospace, defence, drones, automobiles, electronics, information technology and chemicals.
• The state has outlined investment ambitions of approximately ₹23 lakh crore over the coming five years.
• The associated employment ambition is approximately 20 lakh jobs.
• The government is emphasising the implementation of approved projects rather than relying only on investment agreements.
• Real-time administrative coordination is being used to address project-related bottlenecks.
• The broader objective is to strengthen manufacturing ecosystems and improve investment competitiveness.

Exam Focus

• Industrial Cluster: A geographic concentration of interconnected industries and supporting institutions.
• Industrial Policy: A government framework for promoting industrial development.
• Ease of Doing Business: Measures aimed at reducing regulatory and administrative obstacles.
• Andhra Pradesh Economic Development Board: State institution associated with investment promotion.

---

I. Telangana Current Affairs

23. Telangana Deploys Five IAS Officers to Review Yadadri Thermal Power Station

Why in News?

The Telangana government began a scheduled review of operations at Yadadri Thermal Power Station on 15 October 2026, with five IAS officers deputed to examine coal handling, power generation and operational constraints.

Key Points

• Power Project: Yadadri Thermal Power Station.
• State: Telangana.
• District: Nalgonda.
• Number of IAS Officers: Five.
• Review Period: 15–30 October 2026.
• Chief Secretary: Sanjay Jaju.
• Officials will review generating-unit performance and the coal-handling system.
• The assessment includes coal availability, unloading arrangements, feeding systems and equipment operation.
• Coal grades, designed handling capacity and actual fuel flow will be examined.
• The review aims to identify causes of generation losses and recommend operational improvements.

Exam Focus

• YTPS: Yadadri Thermal Power Station.
• District: Nalgonda.
• Thermal Power Station: Produces electricity by converting thermal energy into mechanical and electrical energy.
• Coal Handling Plant: A system for receiving, transporting, processing and supplying coal to boilers.

24. Telangana Reviews Singur and Manjeera Reservoirs Amid Water Availability Concerns

Why in News?

Telangana Chief Secretary Sanjay Jaju inspected the Singur and Manjeera reservoirs on 15 October 2026 and reviewed water supply preparedness amid concerns about declining reservoir and groundwater availability.

Key Points

• State: Telangana.
• Chief Secretary: Sanjay Jaju.
• Reservoirs Reviewed: Singur and Manjeera.
• District of Inspection: Sangareddy.
• The review assessed drinking water availability for Hyderabad and surrounding districts.
• Important areas discussed included Sangareddy, Kamareddy, Nizamabad and Medak.
• Officials were directed to improve water resource management and prepare contingency plans.
• Protection of standing Vanakalam crops was identified as a priority.
• Uninterrupted electricity supply for agricultural operations was emphasised.
• The review also addressed preparedness for possible impacts associated with El Niño and changing weather conditions.

Exam Focus

• Singur Reservoir: Located on the Manjeera River in Telangana.
• Manjeera River: A tributary of the Godavari River.
• El Niño: The warming phase of the El Niño–Southern Oscillation involving unusually warm sea-surface temperatures in the central and eastern equatorial Pacific.
• Water Security: Reliable access to sufficient and safe water for domestic, agricultural and other needs.

---

J. Sports Current Affairs

25. Prime Minister Interacts with India’s Asian Games 2026 Contingent

Why in News?

Prime Minister Narendra Modi interacted with India’s Asian Games 2026 medal winners and other members of the contingent at Major Dhyan Chand National Stadium, New Delhi, on 15 October 2026.

Key Points

• Event: Interaction with India’s Asian Games contingent.
• Venue: Major Dhyan Chand National Stadium, New Delhi.
• Asian Games Host: Aichi–Nagoya, Japan.
• India’s Position: Fourth in the medal standings.
• Total Indian Medals: 85.
• Gold Medals: 21.
• Silver Medals: 27.
• Bronze Medals: 37.
• India achieved notable performances in recurve archery and other disciplines.
• Indian men’s and women’s hockey teams both won gold medals at the Games.
• India also registered maiden medals in soft tennis and mixed martial arts.

Exam Focus

• Asian Games Governing Body: Olympic Council of Asia.
• 2026 Host Country: Japan.
• First Asian Games: New Delhi, 1951.
• IOA: Indian Olympic Association.
• Major Dhyan Chand is associated with field hockey.

26. DP World India Championship 2026 Begins at Delhi Golf Club

Why in News?

The DP World India Championship 2026 began at Delhi Golf Club, New Delhi, on 15 October 2026, bringing prominent international and Indian golfers together for a major professional tournament.

Key Points

• Tournament: DP World India Championship 2026.
• Venue: Delhi Golf Club, New Delhi.
• Tournament Dates: 15–18 October 2026.
• Sport: Golf.
• Prize Fund: US$4 million.
• The event is jointly sanctioned by the DP World Tour and Professional Golf Tour of India.
• Prominent participating players include Rory McIlroy and defending champion Tommy Fleetwood.
• Indian players have an opportunity to compete against internationally recognised professionals.
• The tournament forms part of the Race to Dubai competition structure.
• Opening-round play was affected by adverse weather conditions.

Exam Focus

• DP World Tour: International professional golf tour.
• PGTI: Professional Golf Tour of India.
• Delhi Golf Club: New Delhi.
• Stroke Play: A golf format in which the total number of strokes determines the result.

---

K. Important Days & Observances

27. International Day of Rural Women – 15 October

Why in News?

The International Day of Rural Women was observed globally on 15 October 2026 to recognise the contributions of rural women to agriculture, food security, environmental conservation and sustainable development.

Key Points

• Observance: International Day of Rural Women.
• Date: 15 October.
• 2026 Theme: Rural Women Farmers Caring for Mother Nature.
• The theme highlights the role of rural women in seed conservation, biodiversity protection, water management and restoration of degraded land.
• The observance promotes gender equality and economic empowerment.
• Access to land, credit, technology, education and markets remains an important development priority.
• The United Nations General Assembly established the observance through Resolution 62/136 in 2007.
• The first observance took place in 2008.
• The year 2026 is designated as the International Year of the Woman Farmer.

Exam Focus

• International Day of Rural Women: 15 October.
• UN General Assembly Resolution: 62/136.
• First Observance: 2008.
• SDG 2: Zero Hunger.
• SDG 5: Gender Equality.

28. Mahila Kisan Diwas 2026 Celebrated in New Delhi

Why in News?

The Department of Agriculture and Farmers Welfare celebrated Mahila Kisan Diwas on 15 October 2026 at Dr. B. R. Ambedkar International Centre, New Delhi, recognising the contributions of women farmers.

Key Points

• Observance: Mahila Kisan Diwas.
• Date: 15 October.
• Venue: Dr. B. R. Ambedkar International Centre, New Delhi.
• Organising Department: Department of Agriculture and Farmers Welfare.
• Parent Ministry: Ministry of Agriculture and Farmers Welfare.
• The event recognised women farmers’ contributions to crop production, allied activities and rural livelihoods.
• It emphasised women’s participation in agricultural development.
• Economic empowerment, access to agricultural resources and opportunities for women farmers were major themes.
• The observance coincides with the International Day of Rural Women.

Exam Focus

• Mahila Kisan Diwas: 15 October.
• Nodal Ministry: Ministry of Agriculture and Farmers Welfare.
• Importance: Recognition and empowerment of women in agriculture.
• Agricultural Allied Activities: Animal husbandry, dairying, fisheries and related livelihoods.

29. Global Handwashing Day 2026 Observed Worldwide

Why in News?

Global Handwashing Day was observed on 15 October 2026 to promote proper handwashing with soap as an affordable and effective means of preventing infectious diseases.

Key Points

• Observance: Global Handwashing Day.
• Date: 15 October.
• Campaign Theme: Be a Handwashing Hero!
• Associated Organisation: Global Handwashing Partnership.
• The first Global Handwashing Day was observed in 2008.
• Handwashing with soap helps prevent the transmission of diarrhoeal diseases and respiratory infections.
• Hygiene education is especially important in schools, healthcare environments and communities.
• Handwashing before food preparation, before eating and after using toilets reduces infection risks.
• The observance supports progress towards improved health, sanitation and public awareness.

Exam Focus

• Global Handwashing Day: 15 October.
• First Observance: 2008.
• Global Handwashing Partnership: Organisation promoting handwashing advocacy.
• SDG 6: Clean Water and Sanitation.
• World Hand Hygiene Day: 5 May.

30. Dr. A. P. J. Abdul Kalam’s 95th Birth Anniversary Observed

Why in News?

India commemorated the 95th birth anniversary of former President Dr. A. P. J. Abdul Kalam on 15 October 2026.

President Droupadi Murmu paid floral tributes to Dr. Kalam during her visit to Vijayawada.

Key Points

• Full Name: Avul Pakir Jainulabdeen Abdul Kalam.
• Date of Birth: 15 October 1931.
• Birthplace: Rameswaram, Tamil Nadu.
• Birth Anniversary in 2026: 95th.
• Position: 11th President of India.
• Presidential Tenure: 2002–2007.
• Dr. Kalam contributed significantly to India’s aerospace and missile development programmes.
• He is widely known as the Missile Man of India.
• He received the Bharat Ratna in 1997.
• His work continues to inspire students in science, education, innovation and public service.

Exam Focus

• 11th President of India: Dr. A. P. J. Abdul Kalam.
• Bharat Ratna Award: 1997.
• Associated Institutions: ISRO and DRDO.
• Famous Autobiography: Wings of Fire, written with Arun Tiwari.
• Birthplace: Rameswaram, Tamil Nadu.

తెలుగులో – 15 అక్టోబరు 2026 – డైలీ కరెంట్ అఫైర్స్

A. అంతర్జాతీయ కరెంట్ అఫైర్స్

1. రియాద్‌లో జరగాల్సిన యూరోపియన్ యూనియన్–గల్ఫ్ సహకార మండలి శిఖరాగ్ర సమావేశం వాయిదా

ఎందుకు వార్తల్లో?

సౌదీ అరేబియాలోని రియాద్‌లో 2026 అక్టోబరు 24న జరగాల్సిన యూరోపియన్ యూనియన్ (EU), గల్ఫ్ సహకార మండలి (GCC) సంయుక్త శిఖరాగ్ర సమావేశాన్ని వాయిదా వేస్తున్నట్లు అక్టోబరు 15న ప్రకటించారు. ప్రాంతీయ భద్రతాపరమైన ఆందోళనలు, అంతర్జాతీయ విమాన రాకపోకలకు ఏర్పడిన అంతరాయాలు ఈ నిర్ణయానికి ప్రధాన కారణాలు.

ముఖ్యాంశాలు

• సంబంధిత సంస్థలు: యూరోపియన్ యూనియన్ (EU), గల్ఫ్ సహకార మండలి (GCC).
• సమావేశం జరగాల్సిన ప్రదేశం: రియాద్, సౌదీ అరేబియా.
• ముందుగా నిర్ణయించిన తేదీ: 24 అక్టోబరు 2026.
• ప్రాంతంలో కొనసాగుతున్న ఘర్షణల కారణంగా ఏర్పడిన భద్రతాపరమైన ముప్పులు సమావేశం వాయిదాకు ప్రధాన కారణంగా నిలిచాయి.
• కింగ్ ఖాలిద్ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయంలో విమాన సేవలకు ఏర్పడిన అంతరాయాలు విదేశీ ప్రతినిధుల ప్రయాణ ఏర్పాట్లపై ప్రభావం చూపాయి.
• గల్ఫ్ దేశాలతో వ్యూహాత్మక సహకారాన్ని కొనసాగించేందుకు యూరోపియన్ యూనియన్ తన నిబద్ధతను పునరుద్ఘాటించింది.
• సమావేశానికి సంబంధించిన కొత్త తేదీని ప్రకటించలేదు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• GCC ప్రధాన కార్యాలయం: రియాద్, సౌదీ అరేబియా.
• GCC స్థాపన: 1981.
• GCC సభ్యదేశాలు: బహ్రెయిన్, కువైట్, ఒమన్, ఖతార్, సౌదీ అరేబియా, యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్.
• సౌదీ అరేబియా కరెన్సీ: సౌదీ రియాల్.

2. ఇంధన ధరలు, వాణిజ్యంపై బ్రస్సెల్స్‌లో యూరోపియన్ యూనియన్ నాయకుల సమావేశం

ఎందుకు వార్తల్లో?

ఇంధన ధరల పెరుగుదల, వాణిజ్య అసమతుల్యతలు, ఆర్థిక పోటీతత్వం, దీర్ఘకాలిక బడ్జెట్ ప్రాధాన్యతలు, ఆర్థిక భద్రత వంటి అంశాలపై చర్చించేందుకు యూరోపియన్ యూనియన్ నాయకులు అక్టోబరు 15న బెల్జియంలోని బ్రస్సెల్స్‌లో సమావేశమయ్యారు.

ముఖ్యాంశాలు

• సమావేశం: యూరోపియన్ యూనియన్ నాయకుల శిఖరాగ్ర సమావేశం.
• వేదిక: బ్రస్సెల్స్, బెల్జియం.
• పెరుగుతున్న ఇంధన ధరలు యూరప్‌లోని కుటుంబాలు, పరిశ్రమలపై చూపుతున్న ప్రభావంపై చర్చించారు.
• చైనాతో ఆర్థిక, వాణిజ్య సంబంధాలు, ముఖ్యంగా ఆటోమొబైల్ రంగంలో పోటీ అంశాలను సమీక్షించారు.
• యూరోపియన్ యూనియన్ 2028–2034 దీర్ఘకాలిక బడ్జెట్ సమావేశంలోని ముఖ్యమైన అంశాల్లో ఒకటిగా నిలిచింది.
• పర్యావరణ లక్ష్యాలను కొనసాగిస్తూనే ఇంధన వ్యయాలను నియంత్రించడానికి అనుసరించాల్సిన విధానాలపై చర్చించారు.
• పారిశ్రామిక పోటీతత్వం, పర్యావరణ పరిరక్షణ నేపథ్యంలో యూరోపియన్ యూనియన్ ఉద్గారాల వ్యాపార వ్యవస్థ (EU ETS) ప్రస్తావనకు వచ్చింది.
• ఉక్రెయిన్‌కు ఆర్థిక సహాయాన్ని కొనసాగించే అంశం కూడా సమావేశంలో చర్చకు వచ్చింది.
• ఇంధన భద్రత, ఆర్థికాభివృద్ధి, పర్యావరణ లక్ష్యాల మధ్య సమతుల్యత సాధించడం ప్రధాన సవాలుగా నిలిచింది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• యూరోపియన్ యూనియన్ సభ్యదేశాలు: 27.
• యూరోపియన్ కమిషన్ ప్రధాన కార్యాలయం: బ్రస్సెల్స్, బెల్జియం.
• యూరోపియన్ సెంట్రల్ బ్యాంక్ ప్రధాన కార్యాలయం: ఫ్రాంక్‌ఫర్ట్, జర్మనీ.
• యూరోపియన్ పార్లమెంట్: ప్రధానంగా స్ట్రాస్‌బర్గ్, బ్రస్సెల్స్‌లలో సమావేశమవుతుంది.
• EU ETS: కార్బన్ ఉద్గారాలను నియంత్రించేందుకు ఉపయోగించే ఉద్గారాల వ్యాపార వ్యవస్థ.

3. భారత్–బ్రూనై మధ్య మూడో సంయుక్త వాణిజ్య కమిటీ సమావేశం

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారత్, బ్రూనై దారుస్సలాం దేశాలు మూడో సంయుక్త వాణిజ్య కమిటీ సమావేశంలో ద్వైపాక్షిక వాణిజ్య సంబంధాలను సమీక్షించాయి. ఈ సమావేశం ఫలితాలను భారత వాణిజ్య మంత్రిత్వ శాఖ అక్టోబరు 14 సాయంత్రం ప్రకటించింది.

ముఖ్యాంశాలు

• సమావేశం: మూడో భారత్–బ్రూనై సంయుక్త వాణిజ్య కమిటీ సమావేశం.
• భారత సహాధ్యక్షుడు: అమిత్ వర్మ, జాయింట్ సెక్రటరీ, వాణిజ్య విభాగం.
• బ్రూనై సహాధ్యక్షురాలు: డాక్టర్ మే ఫయేజా అహ్మద్ అరిఫిన్, పర్మనెంట్ సెక్రటరీ (ఎకానమీ అండ్ ట్రేడ్).
• ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యాన్ని పెంచడం, మార్కెట్ అవకాశాలను విస్తరించడం ప్రధాన చర్చనీయాంశాలుగా నిలిచాయి.
• వ్యవసాయం, పశు ఉత్పత్తులు, ఔషధాలు, ఆరోగ్య సేవలు, ఇంధన రంగాల్లో సహకారాన్ని పెంపొందించుకోవాలని చర్చించారు.
• వ్యాపార ప్రతినిధి బృందాల పరస్పర పర్యటనలు, పర్యాటకం, వాణిజ్య ప్రదర్శనల ద్వారా సంబంధాలను బలోపేతం చేయడంపై దృష్టి సారించారు.
• ఇరు దేశాల వ్యాపార సంస్థల మధ్య ప్రత్యక్ష సంబంధాలను మెరుగుపరిచే ఏర్పాట్లను సమీక్షించారు.
• తదుపరి సంయుక్త వాణిజ్య కమిటీ సమావేశాన్ని బ్రూనైలో నిర్వహించాలని భావిస్తున్నారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• బ్రూనై రాజధాని: బందర్ సెరి బెగావాన్.
• బ్రూనై కరెన్సీ: బ్రూనై డాలర్.
• బ్రూనై సభ్యత్వం ఉన్న ప్రాంతీయ సంస్థ: ఆసియాన్ (ASEAN).
• భారత సంబంధిత విభాగం: వాణిజ్య విభాగం, వాణిజ్య మరియు పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ.

4. గ్లోబల్ సౌత్ దేశాల కోసం MEA–CSIR సాంకేతిక పరిచయ కార్యక్రమం ప్రారంభం

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారత విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ సహకారంతో శాస్త్రీయ మరియు పారిశ్రామిక పరిశోధన మండలి (CSIR) అక్టోబరు 14న తొలి MEA–CSIR సాంకేతిక పరిచయ కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించింది. గ్లోబల్ సౌత్ దేశాలతో శాస్త్ర, సాంకేతిక రంగాల్లో భాగస్వామ్యాన్ని బలోపేతం చేయడం దీని లక్ష్యం.

ముఖ్యాంశాలు

• సంబంధిత సంస్థలు: CSIR, విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ.
• విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ విభాగం: న్యూ, ఎమర్జింగ్ అండ్ స్ట్రాటజిక్ టెక్నాలజీస్ (NEST).
• 29 దేశాలకు చెందిన 33 మంది రాయబారులు, సీనియర్ దౌత్య ప్రతినిధులు పాల్గొన్నారు.
• ప్రతినిధులు న్యూఢిల్లీలోని CSIR–సెంట్రల్ రోడ్ రీసెర్చ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్, CSIR–ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ జీనోమిక్స్ అండ్ ఇంటిగ్రేటివ్ బయాలజీ సంస్థలను సందర్శించారు.
• పర్యావరణ అనుకూల రహదారి నిర్మాణ సామగ్రి, స్టీల్ స్లాగ్ ఆధారిత గుంతల మరమ్మతు సాంకేతికత, ఆధునిక మౌలిక సదుపాయాల పరీక్షా విధానాలను ప్రదర్శించారు.
• జన్యు పరిశోధన, జీవసాంకేతికత, జీవవైద్య పరిశోధనలకు సంబంధించిన సాంకేతిక సౌకర్యాలను వివరించారు.
• సాంకేతిక పరిజ్ఞాన బదిలీ, సంయుక్త పరిశోధనలు, నైపుణ్యాభివృద్ధి, అంతర్జాతీయ శాస్త్రీయ సహకారాన్ని పెంచడం కార్యక్రమ ముఖ్య ఉద్దేశం.
• అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలతో భారత శాస్త్ర, సాంకేతిక సంబంధాలను బలోపేతం చేయడానికి ఈ కార్యక్రమం ఉపయోగపడుతుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• CSIR: Council of Scientific and Industrial Research.
• CSIR ప్రధాన కార్యాలయం: న్యూఢిల్లీ.
• CSIR–CRRI: Central Road Research Institute.
• CSIR–IGIB: Institute of Genomics and Integrative Biology.
• గ్లోబల్ సౌత్: సాధారణంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న, వర్ధమాన ఆర్థిక వ్యవస్థలతో కూడిన దేశాల సమూహాన్ని సూచించే పదం.

5. బ్యాంకాక్‌లో IMF–ప్రపంచ బ్యాంకు వార్షిక సమావేశాలు

ఎందుకు వార్తల్లో?

అంతర్జాతీయ ద్రవ్య నిధి (IMF), ప్రపంచ బ్యాంకు గ్రూప్ 2026 వార్షిక సమావేశాలు అక్టోబరు 15న థాయ్‌లాండ్ రాజధాని బ్యాంకాక్‌లో కొనసాగాయి. ప్రపంచ ఆర్థిక స్థిరత్వం, ఆహార భద్రత, అభివృద్ధి ఆర్థిక సహాయం వంటి అంశాలపై చర్చలు జరిగాయి.

ముఖ్యాంశాలు

• ఆతిథ్య నగరం: బ్యాంకాక్, థాయ్‌లాండ్.
• వార్షిక సమావేశాల కాలం: 12–18 అక్టోబరు 2026.
• సంబంధిత సంస్థలు: అంతర్జాతీయ ద్రవ్య నిధి, ప్రపంచ బ్యాంకు గ్రూప్.
• అభివృద్ధి కమిటీ సమావేశాన్ని అక్టోబరు 15న నిర్వహించేలా కార్యక్రమం రూపొందించారు.
• ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థ ఎదుర్కొంటున్న ముప్పులు, అభివృద్ధి అవసరాలకు నిధుల సమీకరణపై చర్చించారు.
• ఆహార భద్రత, కీలక వస్తువుల సరఫరా భద్రత, అంతర్జాతీయ ఆర్థిక పరిణామాల ప్రభావం వంటి అంశాలు ప్రాధాన్యం పొందాయి.
• అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల రుణ స్థిరత్వం, ఆర్థిక వ్యవస్థల పటిష్ఠతపై దృష్టి సారించారు.
• ఆర్థిక మంత్రులు, కేంద్ర బ్యాంకుల గవర్నర్లు, అభివృద్ధి విధాన రూపకర్తలు పాల్గొనే ముఖ్యమైన అంతర్జాతీయ వేదిక ఇది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• IMF ప్రధాన కార్యాలయం: వాషింగ్టన్ డి.సి., అమెరికా.
• ప్రపంచ బ్యాంకు ప్రధాన కార్యాలయం: వాషింగ్టన్ డి.సి., అమెరికా.
• బ్రెట్టన్ వుడ్స్ సమావేశం: 1944.
• IMF ప్రధాన పాత్ర: అంతర్జాతీయ ద్రవ్య సహకారం, ఆర్థిక స్థిరత్వాన్ని ప్రోత్సహించడం.
• ప్రపంచ బ్యాంకు గ్రూప్‌లోని ప్రధాన సంస్థలు: IBRD, IDA.

---

B. జాతీయ కరెంట్ అఫైర్స్

6. లద్దాఖ్‌లో రూ.3,350 కోట్ల అభివృద్ధి ప్రాజెక్టులను ప్రారంభించిన ప్రధానమంత్రి

ఎందుకు వార్తల్లో?

ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ అక్టోబరు 15న లద్దాఖ్ కేంద్రపాలిత ప్రాంతంలో సుమారు రూ.3,350 కోట్ల విలువైన ఐదు అభివృద్ధి ప్రాజెక్టులను వీడియో కాన్ఫరెన్స్ ద్వారా ప్రారంభించి, జాతికి అంకితం చేశారు.

ముఖ్యాంశాలు

• కేంద్రపాలిత ప్రాంతం: లద్దాఖ్.
• మొత్తం ప్రాజెక్టుల విలువ: సుమారు రూ.3,350 కోట్లు.
• లేహ్‌లోని కుషోక్ బకులా రింపోచీ విమానాశ్రయంలో కొత్త ప్రయాణికుల టెర్మినల్‌ను ప్రారంభించారు.
• సుమారు రూ.650 కోట్లతో నిర్మించిన ఈ టెర్మినల్ ద్వారా సంవత్సరానికి దాదాపు 35 లక్షల మంది ప్రయాణికులకు సేవలందించే సామర్థ్యం ఏర్పడింది.
• సుమారు రూ.2,500 కోట్ల విలువైన నిమ్ము–పదుమ్–దర్చా రహదారి లద్దాఖ్, హిమాచల్ ప్రదేశ్ మధ్య వ్యూహాత్మక రవాణా అనుసంధానాన్ని మెరుగుపరుస్తుంది.
• హను జలవిద్యుత్ ప్రాజెక్టు, దానికి అనుబంధ విద్యుత్ ప్రసార మౌలిక సదుపాయాలను ప్రారంభించారు.
• ప్రాజెక్ట్ అమృత్ హిమ్ సరోవర్ కింద నిర్మించిన 40 నీటి నిల్వలను సాగునీటి అవసరాలు, నీటి సంరక్షణ కోసం అందుబాటులోకి తీసుకొచ్చారు.
• భారతదేశంలోని తొలి పెట్రోగ్లిఫ్ కన్జర్వేషన్ పార్క్‌ను లేహ్‌లో ప్రారంభించారు.
• రవాణా, పర్యాటకం, విద్యుత్ సరఫరా, నీటి భద్రత, చారిత్రక వారసత్వ పరిరక్షణకు ఈ ప్రాజెక్టులు దోహదపడతాయి.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• లద్దాఖ్ కేంద్రపాలిత ప్రాంతంగా ఏర్పడిన తేదీ: 31 అక్టోబరు 2019.
• BRO: Border Roads Organisation.
• BRO సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ: రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ.
• జన్స్కార్: లద్దాఖ్‌లోని పర్వత ప్రాంతం.
• పెట్రోగ్లిఫ్స్: రాతి ఉపరితలాలపై చెక్కిన లేదా చెక్కుదల ద్వారా రూపొందించిన చిత్రాలు, ఆకృతులు.

7. ప్రధాన జాతీయ రహదారి వంతెనల డిజైన్లకు స్వతంత్ర పరిశీలన విధానం ప్రవేశపెట్టిన NHAI

ఎందుకు వార్తల్లో?

ప్రధాన వంతెనలు, సంక్లిష్ట జాతీయ రహదారి నిర్మాణాల డిజైన్లను స్వతంత్ర సంస్థల ద్వారా పరిశీలించే ఏకరీతి విధానాన్ని జాతీయ రహదారుల ప్రాధికార సంస్థ (NHAI) అక్టోబరు 15న ప్రకటించింది.

ముఖ్యాంశాలు

• అమలు సంస్థ: జాతీయ రహదారుల ప్రాధికార సంస్థ (NHAI).
• సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ: రోడ్డు రవాణా మరియు జాతీయ రహదారుల మంత్రిత్వ శాఖ.
• గుర్తింపు పొందిన ఐఐటీలు, అనుభవజ్ఞులైన ఇంజినీరింగ్ సంస్థలు, ఇతర అర్హత కలిగిన సాంకేతిక సంస్థలు స్వతంత్ర పరిశీలన నిర్వహిస్తాయి.
• సెకనుకు కనీసం 3,000 ఘన మీటర్ల డిజైన్ ప్రవాహం కలిగిన ప్రధాన నదుల వంతెనలు ఈ విధానం పరిధిలోకి వస్తాయి.
• 40 మీటర్లు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ వ్యక్తిగత ప్రభావవంతమైన స్పాన్ కలిగిన వంతెనలు, నిర్మాణాలు కూడా ఇందులో ఉంటాయి.
• నిర్మాణ గణనలు, ఇంజినీరింగ్ డ్రాయింగ్‌లు, జలవిజ్ఞాన మరియు హైడ్రాలిక్ అధ్యయనాలను పరిశీలిస్తారు.
• వర్తించే ఇండియన్ రోడ్స్ కాంగ్రెస్ ప్రమాణాలు, సాంకేతిక నిబంధనలను అనుసరించేలా చూడటం ఈ విధానం లక్ష్యం.
• అమల్లోకి వచ్చే తేదీ: 1 డిసెంబరు 2026.
• కొత్త EPC, HAM, BOT జాతీయ రహదారి ప్రాజెక్టులకు, డిజైన్ పరిశీలన ప్రారంభం కాని ఇతర అర్హత కలిగిన ప్రాజెక్టులకు ఈ విధానం వర్తిస్తుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• NHAI: National Highways Authority of India.
• NHAI చట్టం: 1988.
• IRC: Indian Roads Congress.
• EPC: Engineering, Procurement and Construction.
• HAM: Hybrid Annuity Model.
• BOT: Build–Operate–Transfer.

8. గిరిజన భాషల పరిరక్షణపై తొలి వర్కింగ్ గ్రూప్ సమావేశం

ఎందుకు వార్తల్లో?

గిరిజన భాషల డాక్యుమెంటేషన్, పరిరక్షణ, పరిశోధన, సాంకేతిక వినియోగాన్ని మెరుగుపరిచేందుకు కేంద్ర గిరిజన వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ అక్టోబరు 15న గిరిజన భాషలపై తొలి వర్కింగ్ గ్రూప్ సమావేశాన్ని నిర్వహించింది.

ముఖ్యాంశాలు

• నోడల్ మంత్రిత్వ శాఖ: గిరిజన వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ.
• సమావేశ అధ్యక్షురాలు: రంజనా చోప్రా, కార్యదర్శి, గిరిజన వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ.
• భారతదేశంలోని గిరిజన భాషల పరిరక్షణకు అవసరమైన కార్యాచరణ ప్రణాళికపై చర్చించారు.
• భాషల సమాచార సేకరణ, డిజిటలీకరణ, మౌఖిక సంప్రదాయాల పరిరక్షణకు ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు.
• ఆది వాణి (Adi Vaani) వేదికను జాతీయ గిరిజన భాషల డిజిటల్ సమాచార భాండాగారంగా అభివృద్ధి చేస్తున్నారు.
• ఆది వాణి అభివృద్ధిలో ఐఐటీ ఢిల్లీ భాగస్వామిగా ఉంది.
• ఈ వేదికలో భాషల అనువాదం, ఇతర భాషా ప్రాసెసింగ్ సాంకేతికతలను ఉపయోగిస్తున్నారు.
• స్థానిక గిరిజన సమాజాలు, విద్యాసంస్థలు, పరిశోధన సంస్థల భాగస్వామ్యానికి ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు.
• మాతృభాష ఆధారిత విద్య, ప్రభుత్వ సేవలు ప్రజలకు మరింత అందుబాటులోకి రావడానికి ఈ కార్యక్రమం సహాయపడుతుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• ఆది వాణి: గిరిజన భాషల డాక్యుమెంటేషన్, అనువాదానికి సంబంధించిన డిజిటల్ కార్యక్రమం.
• CIIL: Central Institute of Indian Languages.
• రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 29: ప్రత్యేక భాష, లిపి లేదా సంస్కృతిని పరిరక్షించుకునే హక్కుకు రక్షణ కల్పిస్తుంది.
• ఎనిమిదో షెడ్యూల్: రాజ్యాంగంలో గుర్తింపు పొందిన భాషల జాబితా.

9. KAUMARACON-2026 సదస్సును ప్రారంభించిన ఉపరాష్ట్రపతి – ఆయుర్వేద డిజిటల్ కార్యక్రమాలు ఆవిష్కరణ

ఎందుకు వార్తల్లో?

ఉపరాష్ట్రపతి సి. పి. రాధాకృష్ణన్ అక్టోబరు 15న న్యూఢిల్లీలోని ఆల్ ఇండియా ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఆయుర్వేదలో KAUMARACON-2026 మూడో అంతర్జాతీయ సదస్సును ప్రారంభించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• సదస్సు: KAUMARACON-2026.
• వేదిక: ఆల్ ఇండియా ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఆయుర్వేద, న్యూఢిల్లీ.
• సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ: ఆయుష్ మంత్రిత్వ శాఖ.
• కౌమారభృత్యం అనేది ఆయుర్వేదంలో శిశు, బాలల ఆరోగ్య సంరక్షణకు సంబంధించిన విభాగం.
• ఈ కార్యక్రమంలో ఆయుష్ స్టార్టప్ పోర్టల్‌ను ప్రారంభించారు.
• ఆయుర్వేద డిజిటల్ ఇన్నోవేషన్ అండ్ వెంచర్ యాక్సిలరేషన్ ఫెసిలిటీ (AyuDIVA)ను పరిచయం చేశారు.
• వమన యాప్, పంచకర్మ అసెస్‌మెంట్ యాప్ వంటి డిజిటల్ సాధనాలను ప్రారంభించారు.
• అమెరికాలోని మహర్షి ఇంటర్నేషనల్ యూనివర్సిటీతో సహకార అంశం కూడా కార్యక్రమంలో చోటుచేసుకుంది.
• బాలల ఆరోగ్యం, పరిశోధన, ఔత్సాహిక పారిశ్రామికవేత్తల ప్రోత్సాహం, సాంకేతిక ఆధారిత ఆయుర్వేద సేవలకు ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• AIIA: All India Institute of Ayurveda.
• AYUSH: Ayurveda, Yoga and Naturopathy, Unani, Siddha and Homoeopathy.
• కౌమారభృత్యం: ఆయుర్వేదంలోని బాలవైద్య విభాగం.
• పంచకర్మ: ఆయుర్వేదంలోని చికిత్సా ప్రక్రియల సమూహం.

10. జల్ జీవన్ మిషన్ 2.0 కింద తాగునీటి స్థిరత్వంపై పేయ్‌జల్ సంవాద్

ఎందుకు వార్తల్లో?

జల్ జీవన్ మిషన్ 2.0 కింద గ్రామీణ తాగునీటి వ్యవస్థల నిర్వహణ, ప్రజల భాగస్వామ్యం, నీటి వనరుల సుస్థిర వినియోగంపై దృష్టి సారిస్తూ 13వ జిల్లా కలెక్టర్ల పేయ్‌జల్ సంవాద్ కార్యక్రమాన్ని అక్టోబరు 15న తాగునీరు మరియు పారిశుద్ధ్య విభాగం ప్రకటించింది.

ముఖ్యాంశాలు

• కార్యక్రమం: 13వ జిల్లా కలెక్టర్ల పేయ్‌జల్ సంవాద్.
• నోడల్ విభాగం: తాగునీరు మరియు పారిశుద్ధ్య విభాగం.
• సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ: జల్ శక్తి మంత్రిత్వ శాఖ.
• గ్రామీణ తాగునీటి నిర్వహణలో స్థానిక ప్రజల భాగస్వామ్యాన్ని పెంచడంపై దృష్టి సారించారు.
• తాగునీటి వనరులను దీర్ఘకాలం నిలకడగా వినియోగించేందుకు తీసుకోవాల్సిన చర్యలను చర్చించారు.
• జిల్లా స్థాయిలో శాఖల మధ్య సమన్వయం, సమర్థవంతమైన సేవల పంపిణీకి ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు.
• తాగునీటి మౌలిక సదుపాయాల నిర్వహణలో స్థానిక సంస్థల బాధ్యతను బలోపేతం చేయడంపై దృష్టి పెట్టారు.
• గ్రామీణ నీటి సరఫరా వ్యవస్థలు దీర్ఘకాలం సమర్థవంతంగా పనిచేయడానికి ఈ కార్యక్రమం ఉపయోగపడుతుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• JJM: Jal Jeevan Mission.
• సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ: జల్ శక్తి మంత్రిత్వ శాఖ.
• జల్ జీవన్ మిషన్ ప్రారంభం: 2019.
• ప్రధాన లక్ష్యం: గ్రామీణ గృహాలకు పనిచేసే కుళాయి నీటి కనెక్షన్లు, సుస్థిర తాగునీటి సేవలు అందించడం.
• గ్రామ పంచాయతీలు, స్థానిక నీటి కమిటీలు: గ్రామీణ తాగునీటి నిర్వహణలో ముఖ్యమైన భాగస్వాములు.

---

C. ఆర్థిక & బ్యాంకింగ్ కరెంట్ అఫైర్స్

11. జాతీయ వ్యూహాత్మక వాణిజ్య కమాండ్ సెంటర్ ప్రారంభం

ఎందుకు వార్తల్లో?

కేంద్ర వాణిజ్య మరియు పరిశ్రమల మంత్రి పీయూష్ గోయల్ అక్టోబరు 15న న్యూఢిల్లీలోని వాణిజ్య భవన్‌లో నేషనల్ స్ట్రాటజిక్ ట్రేడ్ కమాండ్ సెంటర్ (NSTCC)ను ప్రారంభించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• కేంద్రం పేరు: National Strategic Trade Command Centre.
• సంక్షిప్త రూపం: NSTCC.
• ప్రారంభించిన మంత్రిత్వ శాఖ: వాణిజ్య మరియు పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ.
• ప్రదేశం: వాణిజ్య భవన్, న్యూఢిల్లీ.
• ఈ కేంద్రాన్ని వాణిజ్య విభాగం అభివృద్ధి చేసింది.
• ఎగుమతులు, వాణిజ్య పథకాలు, నియంత్రణ అనుమతులు, వివిధ కార్యక్రమాల పనితీరును పర్యవేక్షించేందుకు సమీకృత డాష్‌బోర్డులను అందుబాటులోకి తీసుకొచ్చారు.
• ఉత్పత్తులవారీగా, దేశాల మార్కెట్లవారీగా వాణిజ్య సమాచారాన్ని విశ్లేషించవచ్చు.
• ఇంపోర్టర్ ఎక్స్‌పోర్టర్ కోడ్, అడ్వాన్స్ ఆథరైజేషన్, ఎక్స్‌పోర్ట్ ప్రమోషన్ క్యాపిటల్ గూడ్స్, సర్టిఫికెట్ ఆఫ్ ఆరిజిన్ వంటి అంశాలను పర్యవేక్షించవచ్చు.
• నియంత్రిత వ్యూహాత్మక వాణిజ్య వస్తువుల పర్యవేక్షణకు SCOMET డాష్‌బోర్డు ఉపయోగపడుతుంది.
• వాణిజ్య నిర్ణయాలను వేగవంతం చేయడం, ఎగుమతి కార్యకలాపాలను సులభతరం చేయడం ఈ కేంద్రం లక్ష్యం.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• DGFT: Directorate General of Foreign Trade.
• IEC: Importer Exporter Code.
• EPCG: Export Promotion Capital Goods.
• SCOMET: Special Chemicals, Organisms, Materials, Equipment and Technologies.
• NSTCC సంబంధిత విభాగం: వాణిజ్య విభాగం.

12. 2026–27 తొలి ఆరు నెలల్లో భారత ఎగుమతులు 476.20 బిలియన్ అమెరికన్ డాలర్లు

ఎందుకు వార్తల్లో?

2026 ఏప్రిల్–సెప్టెంబర్ కాలానికి సంబంధించిన భారత ఎగుమతి, దిగుమతి అంచనాలను వాణిజ్య మరియు పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ అక్టోబరు 15న విడుదల చేసింది. వస్తువులు, సేవల సంయుక్త ఎగుమతుల్లో గణనీయమైన వృద్ధి నమోదైంది.

ముఖ్యాంశాలు

• నివేదిక కాలం: ఏప్రిల్–సెప్టెంబర్ 2026.
• మొత్తం ఎగుమతులు: 476.20 బిలియన్ అమెరికన్ డాలర్లు.
• ఎగుమతుల వార్షిక వృద్ధి: 13.84%.
• వస్తువుల ఎగుమతులు: 259.89 బిలియన్ అమెరికన్ డాలర్లు.
• వస్తువుల ఎగుమతుల వృద్ధి: 18.51%.
• అంచనా సేవల ఎగుమతులు: 216.31 బిలియన్ అమెరికన్ డాలర్లు.
• మొత్తం దిగుమతులు: 551.13 బిలియన్ అమెరికన్ డాలర్లు.
• సంయుక్త వాణిజ్య లోటు: 74.93 బిలియన్ అమెరికన్ డాలర్లు.
• సెప్టెంబర్ 2025తో పోలిస్తే సెప్టెంబర్ 2026లో ఎలక్ట్రానిక్ వస్తువుల ఎగుమతులు సుమారు 70.44% పెరిగాయి.
• ఇంజినీరింగ్ వస్తువులు, పెట్రోలియం ఉత్పత్తులు, రసాయనాలు ఇతర ముఖ్యమైన ఎగుమతి రంగాలుగా నిలిచాయి.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• వస్తువుల వాణిజ్యం: భౌతిక వస్తువుల అంతర్జాతీయ కొనుగోలు, అమ్మకాలు.
• సేవల వాణిజ్యం: సమాచార సాంకేతికత, కన్సల్టెన్సీ తదితర సేవల అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం.
• వాణిజ్య లోటు: ఎగుమతుల విలువ కంటే దిగుమతుల విలువ ఎక్కువగా ఉండటం.
• DGFT: Directorate General of Foreign Trade.
• వాణిజ్య గణాంకాలను పర్యవేక్షించే విభాగం: వాణిజ్య విభాగం.

13. సెప్టెంబర్ 2026 PLFS నివేదిక – నిరుద్యోగిత రేటు 5%

ఎందుకు వార్తల్లో?

కేంద్ర గణాంకాలు మరియు కార్యక్రమాల అమలు మంత్రిత్వ శాఖ అక్టోబరు 15న సెప్టెంబర్ 2026కు సంబంధించిన పీరియాడిక్ లేబర్ ఫోర్స్ సర్వే (PLFS) నెలవారీ బులెటిన్‌ను విడుదల చేసింది.

ముఖ్యాంశాలు

• సర్వే పేరు: Periodic Labour Force Survey.
• నిర్వహించే సంస్థ: జాతీయ గణాంక కార్యాలయం (NSO).
• సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ: గణాంకాలు మరియు కార్యక్రమాల అమలు మంత్రిత్వ శాఖ.
• మొత్తం నిరుద్యోగిత రేటు: 5.0%.
• మొత్తం శ్రామిక శక్తి భాగస్వామ్య రేటు: 55.5%.
• కార్మిక జనాభా నిష్పత్తి: 52.7%.
• మహిళల శ్రామిక శక్తి భాగస్వామ్య రేటు: 34.6%.
• గ్రామీణ మహిళల LFPR: 38.9%.
• పట్టణ ప్రాంతాల LFPR: 50.7%.
• సెప్టెంబర్ 2025తో పోలిస్తే మొత్తం నిరుద్యోగిత రేటు 0.2 శాతం పాయింట్లు తగ్గింది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• PLFS: Periodic Labour Force Survey.
• LFPR: Labour Force Participation Rate.
• WPR: Worker Population Ratio.
• UR: Unemployment Rate.
• NSO: National Statistics Office.

14. 2026–27 ఆర్థిక సంవత్సరంలో ప్రత్యక్ష పన్నుల వసూళ్లలో వృద్ధి

ఎందుకు వార్తల్లో?

అక్టోబరు 15న అందుబాటులోకి వచ్చిన తాజా ప్రత్యక్ష పన్నుల గణాంకాలు, ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరంలో భారత పన్ను ఆదాయం పెరిగినట్లు సూచించాయి. కార్పొరేట్ పన్నులు, సెక్యూరిటీస్ ట్రాన్సాక్షన్ ట్యాక్స్ వసూళ్లలో పెరుగుదల నమోదైంది.

ముఖ్యాంశాలు

• అక్టోబరు 14 నాటికి నికర ప్రత్యక్ష పన్నుల వసూళ్లు: సుమారు రూ.13.38 లక్షల కోట్లు.
• నికర వసూళ్ల వార్షిక వృద్ధి: సుమారు 13.2%.
• స్థూల ప్రత్యక్ష పన్నుల వసూళ్లు: సుమారు రూ.16.03 లక్షల కోట్లు.
• స్థూల వసూళ్ల వృద్ధి: సుమారు 14.9%.
• కార్పొరేట్ పన్నుల వసూళ్లు: సుమారు రూ.5.99 లక్షల కోట్లు.
• కార్పొరేట్ేతర పన్నుల వసూళ్లు: సుమారు రూ.6.92 లక్షల కోట్లు.
• సెక్యూరిటీస్ ట్రాన్సాక్షన్ ట్యాక్స్ వసూళ్లు గణనీయంగా పెరిగాయి.
• పన్ను వసూళ్ల పెరుగుదల ప్రభుత్వ ఆదాయ స్థితిని, ఆర్థిక ప్రణాళికను బలోపేతం చేస్తుంది.
• ప్రత్యక్ష పన్నులు ప్రధానంగా వ్యక్తులు, సంస్థల ఆదాయం లేదా లాభాలపై విధిస్తారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• CBDT: Central Board of Direct Taxes.
• సంబంధిత విభాగం: రెవెన్యూ విభాగం, ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ.
• STT: Securities Transaction Tax.
• ప్రత్యక్ష పన్నులు: ఆదాయపు పన్ను, కార్పొరేట్ పన్ను.
• పరోక్ష పన్ను ఉదాహరణ: GST.

---

D. సైన్స్, టెక్నాలజీ & అంతరిక్ష కరెంట్ అఫైర్స్

15. స్వదేశీ 32-స్లైస్ CT స్కానర్ అభివృద్ధికి టెక్నాలజీ డెవలప్‌మెంట్ బోర్డు మద్దతు

ఎందుకు వార్తల్లో?

స్వదేశీ 32-స్లైస్ సీటీ స్కానర్ అభివృద్ధి, వాణిజ్య ఉత్పత్తికి మద్దతు ఇచ్చేందుకు పానేసియా మెడికల్ టెక్నాలజీస్ ప్రైవేట్ లిమిటెడ్‌తో ఒప్పందం కుదుర్చుకున్నట్లు టెక్నాలజీ డెవలప్‌మెంట్ బోర్డు అక్టోబరు 15న ప్రకటించింది.

ముఖ్యాంశాలు

• మద్దతు సంస్థ: టెక్నాలజీ డెవలప్‌మెంట్ బోర్డు (TDB).
• సంబంధిత విభాగం: డిపార్ట్‌మెంట్ ఆఫ్ సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ.
• పారిశ్రామిక భాగస్వామి: పానేసియా మెడికల్ టెక్నాలజీస్ ప్రైవేట్ లిమిటెడ్.
• సంస్థ ప్రదేశం: మాలూరు, కర్ణాటక.
• సాంకేతికత: స్వదేశీ 32-స్లైస్ కంప్యూటెడ్ టోమోగ్రఫీ స్కానర్.
• సీటీ స్కానర్ ఎక్స్-కిరణాలు, కంప్యూటర్ ఆధారిత చిత్ర పునర్నిర్మాణ సాంకేతికత ద్వారా శరీర అంతర్గత భాగాల అడ్డుకోత చిత్రాలను రూపొందిస్తుంది.
• దేశీయంగా సీటీ స్కానర్ల తయారీ విదేశీ వైద్య పరికరాల దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించగలదు.
• ఆధునిక వైద్య పరికరాల అభివృద్ధి, వాణిజ్య ఉత్పత్తిని ప్రోత్సహించడం ఈ ప్రాజెక్టు లక్ష్యం.
• మేక్ ఇన్ ఇండియా, సాంకేతిక స్వావలంబన లక్ష్యాలకు ఇది అనుగుణంగా ఉంటుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• CT: Computed Tomography.
• TDB: Technology Development Board.
• DST: Department of Science and Technology.
• సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ: శాస్త్ర, సాంకేతిక మంత్రిత్వ శాఖ.
• CT స్కానింగ్ సూత్రం: ఎక్స్-కిరణాల ఆధారంగా శరీర అంతర్గత నిర్మాణాల అడ్డుకోత చిత్రాల రూపకల్పన.

16. ESTIC-2026 సన్నాహక కార్యక్రమంలో స్వయంప్రతిపత్తి వ్యవస్థలు, ఫిజికల్ AIపై చర్చ

ఎందుకు వార్తల్లో?

అక్టోబరు 15న జరిగిన ESTIC-2026 సన్నాహక కార్యక్రమంలో స్వయంప్రతిపత్తి వ్యవస్థలు, భౌతిక ప్రపంచంలో పనిచేసే కృత్రిమ మేధస్సు (Physical AI), రోబోటిక్స్ రంగాల ప్రాధాన్యాన్ని శాస్త్ర, సాంకేతిక నిపుణులు వివరించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• కార్యక్రమం: Emerging Science, Technology and Innovation Conclave 2026.
• సంక్షిప్త రూపం: ESTIC.
• స్వయంప్రతిపత్తి వ్యవస్థలు మానవ జోక్యం లేకుండా లేదా పరిమిత జోక్యంతో నిర్ణయాలు తీసుకుని పనులు నిర్వహించగలవు.
• ఫిజికల్ AI ద్వారా కృత్రిమ మేధస్సును భౌతిక ప్రపంచంతో పరస్పర చర్య చేసే యంత్రాలు, వ్యవస్థలతో అనుసంధానిస్తారు.
• రోబోటిక్స్‌లో యాంత్రిక వ్యవస్థలు, ఎలక్ట్రానిక్స్, సెన్సర్లు, కంప్యూటింగ్, నియంత్రణ సాంకేతికతలు భాగంగా ఉంటాయి.
• తయారీ పరిశ్రమలు, ఆరోగ్య సంరక్షణ, వ్యవసాయం, సరుకు రవాణా, జాతీయ భద్రత రంగాల్లో ఈ సాంకేతికతలకు ఉపయోగం ఉంది.
• స్వదేశీ ఆవిష్కరణలు, పరిశోధన భాగస్వామ్యాలు, సాంకేతిక అభివృద్ధికి ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు.
• అత్యాధునిక తయారీ రంగాల్లో భారత పోటీతత్వాన్ని పెంపొందించడానికి ఈ సాంకేతికతలు ఉపయోగపడతాయి.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• AI: Artificial Intelligence.
• రోబోటిక్స్: రోబోట్ల రూపకల్పన, తయారీ, నిర్వహణకు సంబంధించిన ఇంజినీరింగ్ రంగం.
• స్వయంప్రతిపత్తి వ్యవస్థ: నిరంతర మానవ పర్యవేక్షణ అవసరం లేకుండా పనులు నిర్వహించగల వ్యవస్థ.
• ఫిజికల్ AI: భౌతిక ప్రపంచాన్ని గుర్తించి, విశ్లేషించి, చర్యలు చేపట్టడానికి ఉపయోగించే కృత్రిమ మేధస్సు.

17. ఆరోగ్య పరిశోధన, ఆవిష్కరణలకు ప్రాధాన్యం ఇచ్చిన ICMR–నేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ వైరాలజీ

ఎందుకు వార్తల్లో?

పుణెలోని ICMR–నేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ వైరాలజీ అక్టోబరు 15న ESTIC-2026 సన్నాహక కార్యక్రమాన్ని నిర్వహించింది. ఆరోగ్య సంరక్షణలో శాస్త్ర, సాంకేతికత, ఆవిష్కరణల ప్రాధాన్యాన్ని ఈ కార్యక్రమంలో వివరించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• సంస్థ: ICMR–National Institute of Virology.
• ప్రదేశం: పుణె, మహారాష్ట్ర.
• మాతృసంస్థ: ఇండియన్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ మెడికల్ రీసెర్చ్.
• సంబంధిత విభాగం: ఆరోగ్య పరిశోధన విభాగం.
• ఆరోగ్య సంరక్షణ, జీవవైద్య శాస్త్రాల్లో పరిశోధన సహకారాన్ని పెంపొందించడంపై దృష్టి సారించారు.
• ఆరోగ్య సేవల మెరుగుదలలో అభివృద్ధి చెందుతున్న సాంకేతిక పరిజ్ఞానం పాత్రను చర్చించారు.
• వైరస్‌లు, వాటి ద్వారా వ్యాపించే వ్యాధులను అర్థం చేసుకోవడంలో వైరాలజీ పరిశోధన ముఖ్యమైనది.
• రోగ నిర్ధారణ సాంకేతికతలు, వ్యాధుల పర్యవేక్షణ, ప్రజారోగ్య పరిశోధనలకు ప్రాధాన్యం ఉంది.
• పరిశోధనా సంస్థల మధ్య సహకారం దేశ శాస్త్రీయ సామర్థ్యాన్ని పెంపొందిస్తుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• ICMR: Indian Council of Medical Research.
• ICMR ప్రధాన కార్యాలయం: న్యూఢిల్లీ.
• NIV: National Institute of Virology.
• NIV ప్రదేశం: పుణె, మహారాష్ట్ర.
• వైరాలజీ: వైరస్‌లను అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం.

---

E. పర్యావరణం & జీవావరణ కరెంట్ అఫైర్స్

18. హిమాలయ పర్యావరణంపై నాలుగు ప్రచురణలను విడుదల చేసిన కేంద్ర పర్యావరణ మంత్రిత్వ శాఖ

ఎందుకు వార్తల్లో?

కేంద్ర పర్యావరణ, అటవీ, వాతావరణ మార్పుల మంత్రి భూపేందర్ యాదవ్ అక్టోబరు 15న న్యూఢిల్లీలో జరిగిన జి. బి. పంత్ సొసైటీ ఆఫ్ హిమాలయన్ ఎన్విరాన్‌మెంట్ అండ్ డెవలప్‌మెంట్ 27వ సమావేశానికి అధ్యక్షత వహించారు. ఈ సందర్భంగా హిమాలయ ప్రాంతానికి సంబంధించిన నాలుగు ప్రచురణలను విడుదల చేశారు.

ముఖ్యాంశాలు

• సమావేశం: జి. బి. పంత్ సొసైటీ ఆఫ్ హిమాలయన్ ఎన్విరాన్‌మెంట్ అండ్ డెవలప్‌మెంట్ 27వ సమావేశం.
• అధ్యక్షుడు: భూపేందర్ యాదవ్.
• వేదిక: న్యూఢిల్లీ.
• ప్రచురణలు భగీరథి పర్యావరణ సున్నిత ప్రాంతం, గంగోత్రి హిమానీనద వ్యవస్థ, జీవవైవిధ్య పరిపాలన, హిమాలయ ప్రాంతంలోని రామ్‌సర్ చిత్తడి నేలలకు సంబంధించినవి.
• నీటి భద్రత, జీవవైవిధ్య పరిరక్షణలో హిమాలయ పర్యావరణ వ్యవస్థల ప్రాముఖ్యతను వివరించారు.
• జీవ వనరులకు సంబంధించిన సమాచారాన్ని నమోదు చేయడం, వాటి నిర్వహణను మెరుగుపరచడంపై దృష్టి పెట్టారు.
• స్థానిక జీవవైవిధ్య సమాచారాన్ని నమోదు చేయడంలో పీపుల్స్ బయోడైవర్సిటీ రిజిస్టర్ల ప్రాధాన్యాన్ని గుర్తించారు.
• పర్యావరణ పరిరక్షణలో స్థానిక సమాజాల భాగస్వామ్యం, సుస్థిర జీవనోపాధికి ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు.
• హిమాలయ ప్రాంతాల్లో పర్యావరణ పరిశోధన, జీవావరణ నిర్వహణకు ఈ కార్యక్రమం తోడ్పడుతుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• MoEFCC: Ministry of Environment, Forest and Climate Change.
• రామ్‌సర్ ఒప్పందం: 1971లో ఆమోదించారు.
• PBR: People’s Biodiversity Register.
• గంగోత్రి హిమానీనదం: ఉత్తరాఖండ్.
• భగీరథి నది: గంగా నదికి ప్రధాన ఎగువ ప్రవాహాల్లో ఒకటి.

---

F. రక్షణ & భద్రత కరెంట్ అఫైర్స్

19. GSAT-7C ఉపగ్రహం, వరుణాస్త్ర టార్పెడోల కోసం రూ.4,106 కోట్ల రక్షణ ఒప్పందాలు

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారత రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ అక్టోబరు 15న GSAT-7C కమ్యూనికేషన్ ఉపగ్రహం, వరుణాస్త్ర భారీ టార్పెడోల కొనుగోలుకు సంబంధించి సుమారు రూ.4,106 కోట్ల విలువైన ఒప్పందాలపై సంతకాలు చేసింది.

ముఖ్యాంశాలు

• మొత్తం ఒప్పందాల విలువ: సుమారు రూ.4,106 కోట్లు.
• GSAT-7C ఒప్పంద విలువ: రూ.2,563 కోట్లు.
• GSAT-7C సరఫరా సంస్థ: న్యూ స్పేస్ ఇండియా లిమిటెడ్ (NSIL).
• ప్రధాన లబ్ధిదారు: భారత వైమానిక దళం.
• GSAT-7C సైనిక అవసరాలకు సురక్షిత సమాచార ప్రసార సామర్థ్యాన్ని మెరుగుపరుస్తుంది.
• వరుణాస్త్ర టార్పెడో ఒప్పంద విలువ: రూ.1,543 కోట్లు.
• వరుణాస్త్ర సరఫరా సంస్థ: భారత్ డైనమిక్స్ లిమిటెడ్ (BDL).
• ప్రధాన లబ్ధిదారు: భారత నౌకాదళం.
• వరుణాస్త్ర అనేది జలాంతర్గాములను ఎదుర్కొనేందుకు దేశీయంగా అభివృద్ధి చేసిన భారీ టార్పెడో.
• ఈ ఒప్పందాలు స్వదేశీ రక్షణ ఉత్పత్తి, సాంకేతిక స్వావలంబనకు తోడ్పడతాయి.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• NSIL: NewSpace India Limited.
• NSIL ప్రధాన కార్యాలయం: బెంగళూరు.
• BDL: Bharat Dynamics Limited.
• BDL ప్రధాన కార్యాలయం: హైదరాబాద్.
• NSTL: Naval Science and Technological Laboratory, విశాఖపట్నం.
• DRDO: Defence Research and Development Organisation.
• వరుణాస్త్ర: స్వదేశీ భారీ జలాంతర్గామి నిరోధక టార్పెడో.

20. గువాహటిలో NCC విస్తరణపై రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ సమావేశం

ఎందుకు వార్తల్లో?

కేంద్ర రక్షణ శాఖ సహాయ మంత్రి సంజయ్ సేఠ్ అక్టోబరు 15న అస్సాంలోని గువాహటిలో జాతీయ క్యాడెట్ దళం రాష్ట్ర ప్రతినిధులు, అదనపు డైరెక్టర్ జనరళ్ల ప్రత్యేక సంయుక్త సమావేశానికి అధ్యక్షత వహించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• సంస్థ: నేషనల్ క్యాడెట్ కార్ప్స్ (NCC).
• వేదిక: గువాహటి, అస్సాం.
• అధ్యక్షుడు: సంజయ్ సేఠ్, కేంద్ర రక్షణ శాఖ సహాయ మంత్రి.
• ఈశాన్య రాష్ట్రాలు, సమీప ప్రాంతాల్లో NCC కార్యకలాపాలను బలోపేతం చేయడంపై చర్చించారు.
• NCCలో యువత భాగస్వామ్యాన్ని పెంచడం, క్యాడెట్ల సంక్షేమాన్ని మెరుగుపరచడం ప్రధాన అంశాలుగా నిలిచాయి.
• శిక్షణ మౌలిక సదుపాయాలు, పరిపాలనా సమన్వయాన్ని సమీక్షించారు.
• నాయకత్వ లక్షణాలు, క్రమశిక్షణ, సేవాభావం పెంపొందించే కార్యక్రమాలను విస్తరించడంపై దృష్టి సారించారు.
• NCC అభివృద్ధికి కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల మధ్య సమన్వయం అవసరమని సమావేశంలో పేర్కొన్నారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• NCC: National Cadet Corps.
• స్థాపన: 1948.
• ప్రధాన కార్యాలయం: న్యూఢిల్లీ.
• సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ: రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ.
• NCC నినాదం: Unity and Discipline – ఐక్యత మరియు క్రమశిక్షణ.

---

G. అవార్డులు, నియామకాలు, నివేదికలు & ర్యాంకింగ్స్

ముఖ్యమైన సమాచారం అందుబాటులో లేదు.

---

H. ఆంధ్రప్రదేశ్ కరెంట్ అఫైర్స్

21. విజయవాడలో జాతీయ SARAS మేళాలో పాల్గొన్న రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారత రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము అక్టోబరు 15న ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని విజయవాడలో నిర్వహించిన జాతీయ SARAS మేళాలో పాల్గొన్నారు. గ్రామీణ మహిళా పారిశ్రామికవేత్తలకు ప్రోత్సాహం అందించడం, స్వయం సహాయక సంఘాల ఉత్పత్తులకు మార్కెట్ అవకాశాలు కల్పించడం ఈ కార్యక్రమ ముఖ్య లక్ష్యం.

ముఖ్యాంశాలు

• ముఖ్య అతిథి: రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము.
• ప్రదేశం: విజయవాడ, ఆంధ్రప్రదేశ్.
• నిర్వాహకులు: కేంద్ర గ్రామీణాభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ, ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం.
• కార్యక్రమం: జాతీయ SARAS మేళా.
• గ్రామీణ ఉత్పత్తులు, హస్తకళలు, చేనేత వస్తువులు, స్వయం సహాయక సంఘాలు తయారు చేసిన ఇతర ఉత్పత్తులను ప్రదర్శిస్తున్నారు.
• 34 రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలకు చెందిన సుమారు 1,500 మంది మహిళా పారిశ్రామికవేత్తలు, లక్షాధికారి దీదీలు పాల్గొంటున్నారు.
• గ్రామీణ ఉత్పత్తుల ప్రదర్శన కోసం 650కి పైగా స్టాళ్లను ఏర్పాటు చేశారు.
• ఈ మేళా అక్టోబరు 31 వరకు కొనసాగనుంది.
• మధ్యవర్తులపై ఆధారపడకుండా వినియోగదారులను నేరుగా చేరుకునే అవకాశాన్ని గ్రామీణ పారిశ్రామికవేత్తలకు కల్పిస్తుంది.
• మహిళల ఆర్థిక సాధికారత, గ్రామీణ జీవనోపాధుల అభివృద్ధికి ఈ కార్యక్రమం ఉపయోగపడుతుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• SARAS మేళా: గ్రామీణ ఉత్పత్తుల విక్రయాలు, మార్కెటింగ్‌కు సంబంధించిన కార్యక్రమం.
• సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ: గ్రామీణాభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ.
• DAY-NRLM: Deendayal Antyodaya Yojana–National Rural Livelihoods Mission.
• SHG: Self-Help Group – స్వయం సహాయక సంఘం.
• లఖ్‌పతి దీదీ: సుస్థిర జీవనోపాధి కార్యకలాపాల ద్వారా కుటుంబ వార్షిక ఆదాయాన్ని కనీసం రూ.1 లక్షకు పెంచుకున్న స్వయం సహాయక సంఘ మహిళా సభ్యురాలు.

22. జపాన్ తరహా పారిశ్రామిక క్లస్టర్ల అభివృద్ధి వ్యూహాన్ని వివరించిన ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం

ఎందుకు వార్తల్లో?

ఆంధ్రప్రదేశ్ పరిశ్రమలు, వాణిజ్య శాఖ మంత్రి టి. జి. భరత్ రాష్ట్ర పారిశ్రామికాభివృద్ధి వ్యూహాన్ని వివరించిన అంశాలు అక్టోబరు 15న వార్తల్లో నిలిచాయి. ప్రత్యేక పారిశ్రామిక క్లస్టర్లు, విభిన్న తయారీ రంగాల అభివృద్ధి, పెట్టుబడి ప్రాజెక్టుల వేగవంతమైన అమలుకు ప్రభుత్వం ప్రాధాన్యం ఇస్తోంది.

ముఖ్యాంశాలు

• రాష్ట్రం: ఆంధ్రప్రదేశ్.
• మంత్రి: టి. జి. భరత్, పరిశ్రమలు మరియు వాణిజ్యం.
• పారిశ్రామికాభివృద్ధికి జపాన్ తరహా క్లస్టర్ల నమూనాను అనుసరించడంపై దృష్టి సారించారు.
• ప్రత్యేక క్లస్టర్ల ద్వారా పరిశ్రమలు, విడిభాగాల సరఫరాదారులు, పరిశోధన సంస్థలు, మౌలిక సదుపాయాల మధ్య అనుసంధానం ఏర్పడుతుంది.
• ఏరోస్పేస్, రక్షణ, డ్రోన్లు, ఆటోమొబైల్, ఎలక్ట్రానిక్స్, సమాచార సాంకేతికత, రసాయన పరిశ్రమలపై ప్రత్యేక దృష్టి పెట్టారు.
• రాబోయే ఐదేళ్లలో సుమారు రూ.23 లక్షల కోట్ల పెట్టుబడులను ఆకర్షించాలనే లక్ష్యాన్ని ప్రభుత్వం వివరించింది.
• దానికి అనుబంధంగా సుమారు 20 లక్షల ఉద్యోగ అవకాశాల కల్పన లక్ష్యాన్ని పేర్కొంది.
• పెట్టుబడి ఒప్పందాలకే పరిమితం కాకుండా, ఆమోదించిన ప్రాజెక్టులు వాస్తవంగా అమలయ్యేలా చర్యలు చేపడుతున్నారు.
• ప్రాజెక్టుల అమలులో ఎదురయ్యే సమస్యలను పరిష్కరించేందుకు పరిపాలనా సమన్వయాన్ని ఉపయోగిస్తున్నారు.
• రాష్ట్ర తయారీ రంగాన్ని బలోపేతం చేయడం, పెట్టుబడుల ఆకర్షణలో పోటీతత్వాన్ని పెంచడం ప్రధాన ఉద్దేశం.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• పారిశ్రామిక క్లస్టర్: ఒక ప్రాంతంలో పరస్పర సంబంధం ఉన్న పరిశ్రమలు, అనుబంధ సంస్థలు కేంద్రీకృతమై ఉండే వ్యవస్థ.
• పారిశ్రామిక విధానం: పారిశ్రామికాభివృద్ధిని ప్రోత్సహించేందుకు ప్రభుత్వం రూపొందించే విధానాలు.
• Ease of Doing Business: వ్యాపార కార్యకలాపాలకు సంబంధించిన పరిపాలనా, నియంత్రణ అడ్డంకులను తగ్గించే చర్యలు.
• ఆంధ్రప్రదేశ్ ఎకనామిక్ డెవలప్‌మెంట్ బోర్డు: రాష్ట్రంలో పెట్టుబడుల ప్రోత్సాహానికి సంబంధించిన సంస్థ.

---

I. తెలంగాణ కరెంట్ అఫైర్స్

23. యాదాద్రి థర్మల్ పవర్ స్టేషన్ పనితీరు పరిశీలనకు ఐదుగురు IAS అధికారులు

ఎందుకు వార్తల్లో?

తెలంగాణ ప్రభుత్వం అక్టోబరు 15న యాదాద్రి థర్మల్ పవర్ స్టేషన్ కార్యకలాపాల సమీక్షను ప్రారంభించింది. బొగ్గు నిర్వహణ, విద్యుత్ ఉత్పత్తి, నిర్వహణలో ఎదురవుతున్న సమస్యలను పరిశీలించేందుకు ఐదుగురు ఐఏఎస్ అధికారులను నియమించింది.

ముఖ్యాంశాలు

• విద్యుత్ ప్రాజెక్టు: యాదాద్రి థర్మల్ పవర్ స్టేషన్.
• రాష్ట్రం: తెలంగాణ.
• జిల్లా: నల్గొండ.
• నియమించిన ఐఏఎస్ అధికారులు: ఐదుగురు.
• సమీక్ష కాలం: 15–30 అక్టోబరు 2026.
• ప్రభుత్వ ప్రధాన కార్యదర్శి: సంజయ్ జాజు.
• అధికారులు విద్యుత్ ఉత్పత్తి యూనిట్లు, బొగ్గు నిర్వహణ వ్యవస్థ పనితీరును పరిశీలిస్తారు.
• బొగ్గు లభ్యత, బొగ్గు దిగుమతి మరియు దింపే ఏర్పాట్లు, బాయిలర్లకు బొగ్గు సరఫరా చేసే వ్యవస్థలు, యంత్రాల పనితీరును సమీక్షిస్తారు.
• బొగ్గు నాణ్యత, వ్యవస్థ రూపకల్పన సామర్థ్యం, వాస్తవ బొగ్గు సరఫరా మధ్య తేడాలను విశ్లేషిస్తారు.
• విద్యుత్ ఉత్పత్తిలో తగ్గుదలకు కారణాలను గుర్తించి, అవసరమైన సాంకేతిక, నిర్వహణ చర్యలను సూచించడం ఈ సమీక్ష లక్ష్యం.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• YTPS: Yadadri Thermal Power Station.
• జిల్లా: నల్గొండ.
• థర్మల్ పవర్ స్టేషన్: ఉష్ణశక్తిని యాంత్రిక శక్తిగా, అనంతరం విద్యుత్ శక్తిగా మార్చే కేంద్రం.
• కోల్ హ్యాండ్లింగ్ ప్లాంట్: బొగ్గును స్వీకరించడం, తరలించడం, ప్రాసెస్ చేయడం, బాయిలర్లకు సరఫరా చేయడం కోసం ఉపయోగించే వ్యవస్థ.

24. సింగూరు, మంజీర జలాశయాలను సమీక్షించిన తెలంగాణ ప్రభుత్వ ప్రధాన కార్యదర్శి

ఎందుకు వార్తల్లో?

తెలంగాణ ప్రభుత్వ ప్రధాన కార్యదర్శి సంజయ్ జాజు అక్టోబరు 15న సింగూరు, మంజీర జలాశయాలను పరిశీలించారు. జలాశయాల్లో నీటి నిల్వలు, భూగర్భ జలాల లభ్యతపై ఆందోళనల నేపథ్యంలో తాగునీటి సరఫరా, వ్యవసాయ అవసరాలపై సమీక్ష నిర్వహించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• రాష్ట్రం: తెలంగాణ.
• ప్రభుత్వ ప్రధాన కార్యదర్శి: సంజయ్ జాజు.
• పరిశీలించిన జలాశయాలు: సింగూరు, మంజీర.
• పరిశీలన జరిగిన జిల్లా: సంగారెడ్డి.
• హైదరాబాద్, పరిసర జిల్లాలకు తాగునీటి లభ్యతను సమీక్షించారు.
• సంగారెడ్డి, కామారెడ్డి, నిజామాబాద్, మెదక్ జిల్లాల నీటి అవసరాలపై దృష్టి సారించారు.
• నీటి వనరుల నిర్వహణను మెరుగుపరచాలని, అత్యవసర పరిస్థితులకు ముందస్తు ప్రణాళికలు సిద్ధం చేయాలని అధికారులను ఆదేశించారు.
• సాగులో ఉన్న వానాకాలం పంటలను కాపాడేందుకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలని సూచించారు.
• వ్యవసాయ అవసరాలకు నిరంతర విద్యుత్ సరఫరా కొనసాగించడంపై దృష్టి సారించారు.
• ఎల్‌నినో, వాతావరణ పరిస్థితుల్లో మార్పుల వల్ల ఏర్పడే ప్రభావాలను ఎదుర్కొనేందుకు సిద్ధంగా ఉండాల్సిన అవసరాన్ని సమీక్షించారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• సింగూరు జలాశయం: తెలంగాణలో మంజీర నదిపై ఉంది.
• మంజీర నది: గోదావరి నదికి ఉపనది.
• ఎల్‌నినో: మధ్య, తూర్పు భూమధ్యరేఖీయ పసిఫిక్ మహాసముద్రంలో సముద్ర ఉపరితల ఉష్ణోగ్రతలు అసాధారణంగా పెరిగే ENSO దశ.
• నీటి భద్రత: గృహ, వ్యవసాయ, ఇతర అవసరాలకు తగినంత సురక్షిత నీరు నిరంతరం అందుబాటులో ఉండే పరిస్థితి.

---

J. క్రీడా కరెంట్ అఫైర్స్

25. ఆసియా క్రీడల పతక విజేతలతో సమావేశమైన ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ

ఎందుకు వార్తల్లో?

2026 ఆసియా క్రీడల్లో పతకాలు సాధించిన భారత క్రీడాకారులు, ఇతర బృంద సభ్యులతో ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ అక్టోబరు 15న న్యూఢిల్లీలోని మేజర్ ధ్యాన్‌చంద్ నేషనల్ స్టేడియంలో సమావేశమయ్యారు.

ముఖ్యాంశాలు

• కార్యక్రమం: భారత ఆసియా క్రీడల బృందంతో ప్రధానమంత్రి సమావేశం.
• వేదిక: మేజర్ ధ్యాన్‌చంద్ నేషనల్ స్టేడియం, న్యూఢిల్లీ.
• ఆసియా క్రీడల ఆతిథ్య ప్రాంతం: ఐచి–నగోయా, జపాన్.
• పతకాల పట్టికలో భారత స్థానం: నాలుగో స్థానం.
• భారత్ సాధించిన మొత్తం పతకాలు: 85.
• బంగారు పతకాలు: 21.
• రజత పతకాలు: 27.
• కాంస్య పతకాలు: 37.
• రికర్వ్ ఆర్చరీతో పాటు ఇతర క్రీడల్లో భారత్ విశేష ప్రతిభ కనబరిచింది.
• పురుషుల, మహిళల హాకీ జట్లు రెండూ బంగారు పతకాలు గెలుచుకున్నాయి.
• సాఫ్ట్ టెన్నిస్, మిక్స్‌డ్ మార్షల్ ఆర్ట్స్ విభాగాల్లో భారత్ తొలి పతకాలను సాధించింది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• ఆసియా క్రీడల నిర్వహణ సంస్థ: ఒలింపిక్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఆసియా (OCA).
• 2026 ఆతిథ్య దేశం: జపాన్.
• తొలి ఆసియా క్రీడలు: 1951, న్యూఢిల్లీ.
• IOA: Indian Olympic Association.
• మేజర్ ధ్యాన్‌చంద్: హాకీ క్రీడతో ప్రసిద్ధి చెందిన భారత క్రీడాకారుడు.

26. ఢిల్లీ గోల్ఫ్ క్లబ్‌లో DP వరల్డ్ ఇండియా ఛాంపియన్‌షిప్ 2026 ప్రారంభం

ఎందుకు వార్తల్లో?

అంతర్జాతీయ, భారత గోల్ఫ్ క్రీడాకారులు పాల్గొనే DP వరల్డ్ ఇండియా ఛాంపియన్‌షిప్ 2026 అక్టోబరు 15న న్యూఢిల్లీలోని ఢిల్లీ గోల్ఫ్ క్లబ్‌లో ప్రారంభమైంది.

ముఖ్యాంశాలు

• టోర్నమెంట్: DP World India Championship 2026.
• వేదిక: ఢిల్లీ గోల్ఫ్ క్లబ్, న్యూఢిల్లీ.
• టోర్నమెంట్ తేదీలు: 15–18 అక్టోబరు 2026.
• క్రీడ: గోల్ఫ్.
• మొత్తం బహుమతి నిధి: 4 మిలియన్ అమెరికన్ డాలర్లు.
• DP వరల్డ్ టూర్, ప్రొఫెషనల్ గోల్ఫ్ టూర్ ఆఫ్ ఇండియా సంయుక్తంగా ఈ టోర్నమెంట్‌కు గుర్తింపు ఇచ్చాయి.
• ప్రముఖ క్రీడాకారుడు రోరీ మెక్‌ఇల్రాయ్, డిఫెండింగ్ ఛాంపియన్ టామీ ఫ్లీట్‌వుడ్ పాల్గొంటున్న ముఖ్యమైన ఆటగాళ్లలో ఉన్నారు.
• భారత క్రీడాకారులకు అంతర్జాతీయ స్థాయి గోల్ఫ్ క్రీడాకారులతో పోటీపడే అవకాశం లభిస్తుంది.
• ఈ టోర్నమెంట్ రేస్ టు దుబాయ్ పోటీ వ్యవస్థలో భాగంగా ఉంది.
• ప్రతికూల వాతావరణ పరిస్థితులు తొలి రౌండ్ ఆటకు అంతరాయం కలిగించాయి.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• DP వరల్డ్ టూర్: అంతర్జాతీయ ప్రొఫెషనల్ గోల్ఫ్ టూర్.
• PGTI: Professional Golf Tour of India.
• ఢిల్లీ గోల్ఫ్ క్లబ్: న్యూఢిల్లీ.
• స్ట్రోక్ ప్లే: మొత్తం ఎన్ని స్ట్రోక్‌లు తీసుకున్నారనే దాని ఆధారంగా ఫలితాన్ని నిర్ణయించే గోల్ఫ్ పోటీ విధానం.

---

K. ముఖ్యమైన దినోత్సవాలు

27. అంతర్జాతీయ గ్రామీణ మహిళా దినోత్సవం – అక్టోబరు 15

ఎందుకు వార్తల్లో?

వ్యవసాయం, ఆహార భద్రత, పర్యావరణ పరిరక్షణ, సుస్థిర అభివృద్ధిలో గ్రామీణ మహిళల పాత్రను గుర్తించేందుకు ప్రపంచవ్యాప్తంగా అక్టోబరు 15న అంతర్జాతీయ గ్రామీణ మహిళా దినోత్సవాన్ని నిర్వహించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• దినోత్సవం: International Day of Rural Women.
• తేదీ: అక్టోబరు 15.
• 2026 థీమ్: Rural Women Farmers Caring for Mother Nature.
• థీమ్ తెలుగు భావం: ప్రకృతి మాతను సంరక్షిస్తున్న గ్రామీణ మహిళా రైతులు.
• విత్తనాల పరిరక్షణ, జీవవైవిధ్యం, నీటి నిర్వహణ, క్షీణించిన భూముల పునరుద్ధరణలో గ్రామీణ మహిళల పాత్రను ఈ థీమ్ గుర్తిస్తుంది.
• మహిళల ఆర్థిక సాధికారత, లింగ సమానత్వాన్ని ప్రోత్సహించడం దినోత్సవ ముఖ్య ఉద్దేశం.
• భూమి హక్కులు, రుణ సదుపాయాలు, సాంకేతికత, విద్య, మార్కెట్ అవకాశాలను మహిళలకు అందుబాటులోకి తీసుకురావాల్సిన అవసరాన్ని గుర్తుచేస్తుంది.
• ఐక్యరాజ్యసమితి సాధారణ సభ 2007లో 62/136 తీర్మానం ద్వారా ఈ దినోత్సవాన్ని ప్రకటించింది.
• తొలిసారిగా 2008లో అంతర్జాతీయ గ్రామీణ మహిళా దినోత్సవాన్ని నిర్వహించారు.
• 2026 సంవత్సరాన్ని అంతర్జాతీయ మహిళా రైతు సంవత్సరంగా గుర్తించారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• అంతర్జాతీయ గ్రామీణ మహిళా దినోత్సవం: అక్టోబరు 15.
• ఐరాస సాధారణ సభ తీర్మానం: 62/136.
• మొదటి నిర్వహణ: 2008.
• SDG 2: ఆకలి నిర్మూలన.
• SDG 5: లింగ సమానత్వం.

28. న్యూఢిల్లీలో మహిళా కిసాన్ దివస్ 2026 నిర్వహణ

ఎందుకు వార్తల్లో?

వ్యవసాయ రంగంలో మహిళల సేవలను గుర్తించేందుకు కేంద్ర వ్యవసాయం మరియు రైతుల సంక్షేమ విభాగం అక్టోబరు 15న న్యూఢిల్లీలోని డాక్టర్ బి. ఆర్. అంబేడ్కర్ అంతర్జాతీయ కేంద్రంలో మహిళా కిసాన్ దివస్ కార్యక్రమాన్ని నిర్వహించింది.

ముఖ్యాంశాలు

• దినోత్సవం: Mahila Kisan Diwas.
• తేదీ: అక్టోబరు 15.
• వేదిక: డాక్టర్ బి. ఆర్. అంబేడ్కర్ అంతర్జాతీయ కేంద్రం, న్యూఢిల్లీ.
• నిర్వాహక విభాగం: వ్యవసాయం మరియు రైతుల సంక్షేమ విభాగం.
• సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ: వ్యవసాయం మరియు రైతుల సంక్షేమ మంత్రిత్వ శాఖ.
• పంటల ఉత్పత్తి, వ్యవసాయ అనుబంధ కార్యకలాపాలు, గ్రామీణ జీవనోపాధిలో మహిళా రైతుల కృషిని గుర్తించారు.
• వ్యవసాయాభివృద్ధిలో మహిళల భాగస్వామ్యాన్ని పెంపొందించడంపై దృష్టి సారించారు.
• ఆర్థిక సాధికారత, వ్యవసాయ వనరుల అందుబాటు, మహిళా రైతులకు కొత్త అవకాశాల కల్పనకు ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు.
• ఈ దినోత్సవం అంతర్జాతీయ గ్రామీణ మహిళా దినోత్సవం రోజునే నిర్వహిస్తారు.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• మహిళా కిసాన్ దివస్: అక్టోబరు 15.
• నోడల్ మంత్రిత్వ శాఖ: వ్యవసాయం మరియు రైతుల సంక్షేమ మంత్రిత్వ శాఖ.
• ప్రధాన లక్ష్యం: వ్యవసాయంలో మహిళల పాత్రను గుర్తించి, వారిని సాధికారులను చేయడం.
• వ్యవసాయ అనుబంధ రంగాలు: పశుసంవర్ధక, పాడి పరిశ్రమ, మత్స్య పరిశ్రమ, ఇతర సంబంధిత జీవనోపాధులు.

29. ప్రపంచ చేతుల పరిశుభ్రత అవగాహన దినోత్సవం – అక్టోబరు 15

ఎందుకు వార్తల్లో?

సబ్బుతో చేతులను సక్రమంగా కడుక్కోవడం ద్వారా అంటువ్యాధుల వ్యాప్తిని నివారించవచ్చనే అవగాహన పెంపొందించేందుకు ప్రపంచవ్యాప్తంగా అక్టోబరు 15న గ్లోబల్ హ్యాండ్‌వాషింగ్ డే నిర్వహించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• దినోత్సవం: Global Handwashing Day.
• తేదీ: అక్టోబరు 15.
• ప్రచార థీమ్: Be a Handwashing Hero!
• థీమ్ తెలుగు భావం: చేతుల పరిశుభ్రత పాటించి ఆదర్శంగా నిలవండి!
• సంబంధిత సంస్థ: Global Handwashing Partnership.
• తొలిసారిగా 2008లో గ్లోబల్ హ్యాండ్‌వాషింగ్ డే నిర్వహించారు.
• సబ్బుతో చేతులను శుభ్రంగా కడుక్కోవడం ద్వారా అతిసార వ్యాధులు, శ్వాసకోశ అంటువ్యాధుల వ్యాప్తిని తగ్గించవచ్చు.
• పాఠశాలలు, ఆరోగ్య కేంద్రాలు, గ్రామాలు, పట్టణాల్లో పరిశుభ్రతపై అవగాహన కల్పించడం ముఖ్యమైనది.
• ఆహారం తయారు చేయడానికి ముందు, భోజనానికి ముందు, మరుగుదొడ్డి ఉపయోగించిన తర్వాత చేతులను సబ్బుతో కడుక్కోవడం ఆరోగ్యానికి ఉపయోగకరం.
• మెరుగైన ఆరోగ్యం, పారిశుద్ధ్యం, ప్రజారోగ్య అవగాహన లక్ష్యాలకు ఈ దినోత్సవం తోడ్పడుతుంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• Global Handwashing Day: అక్టోబరు 15.
• మొదటి నిర్వహణ: 2008.
• Global Handwashing Partnership: చేతుల పరిశుభ్రతపై అవగాహన కల్పించే భాగస్వామ్య సంస్థ.
• SDG 6: స్వచ్ఛమైన నీరు మరియు పారిశుద్ధ్యం.
• World Hand Hygiene Day: మే 5.

30. డాక్టర్ ఏ. పి. జె. అబ్దుల్ కలాం 95వ జయంతి

ఎందుకు వార్తల్లో?

భారత మాజీ రాష్ట్రపతి డాక్టర్ ఏ. పి. జె. అబ్దుల్ కలాం 95వ జయంతిని అక్టోబరు 15న దేశవ్యాప్తంగా స్మరించుకున్నారు. ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని విజయవాడ పర్యటన సందర్భంగా రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము అబ్దుల్ కలాంకు పుష్పాంజలి ఘటించారు.

ముఖ్యాంశాలు

• పూర్తి పేరు: అవుల్ పకీర్ జైనులాబ్దీన్ అబ్దుల్ కలాం.
• జన్మదినం: 15 అక్టోబరు 1931.
• జన్మస్థలం: రామేశ్వరం, తమిళనాడు.
• 2026లో జయంతి: 95వ జయంతి.
• భారత రాష్ట్రపతిగా స్థానం: 11వ రాష్ట్రపతి.
• రాష్ట్రపతి పదవీకాలం: 2002–2007.
• భారత అంతరిక్ష, క్షిపణి అభివృద్ధి కార్యక్రమాలకు అబ్దుల్ కలాం విశేష సేవలందించారు.
• ఆయనను భారతదేశ మిస్సైల్ మ్యాన్గా పిలుస్తారు.
• 1997లో భారత అత్యున్నత పౌర పురస్కారం భారతరత్నను అందుకున్నారు.
• శాస్త్ర, సాంకేతికత, విద్య, ఆవిష్కరణలు, ప్రజాసేవ రంగాల్లో ఆయన కృషి విద్యార్థులకు స్ఫూర్తిదాయకంగా నిలుస్తోంది.

పరీక్షా దృష్టికోణం

• భారత 11వ రాష్ట్రపతి: డాక్టర్ ఏ. పి. జె. అబ్దుల్ కలాం.
• భారతరత్న అందుకున్న సంవత్సరం: 1997.
• సంబంధిత ప్రధాన సంస్థలు: ISRO, DRDO.
• ప్రసిద్ధ ఆత్మకథ: Wings of Fire — అరుణ్ తివారీతో కలిసి రచించారు.
• జన్మస్థలం: రామేశ్వరం, తమిళనాడు.

---

Daily Current Affairs Test – కరెంట్ అఫైర్స్ టెస్ట్ – 15 October 2026